ชุติมา ห่วงหนี้สูญประกันสังคม-เรียกร้องตรวจสอบโปร่งใส

กราบเรียนท่านประธานสภา ที่เคารพ ดิฉัน ชุติมา คชพันธ์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ พรรคก้าวไกล ภูมิลำเนาพัทลุงค่ะ สำหรับหนังสือเล่มนี้ดิฉันได้อ่านแล้วจาก ๔๗ หน้าที่อ่านไปทั้งหมด ดิฉันมีความห่วงใยอยู่บางประเด็นนะคะ

ประเด็นแรก ดิฉันมีความห่วงใยในประเด็นของหนี้สูญที่เกิดขึ้น หากเป็น บริษัทเอกชนนะคะ บริษัทเอกชนที่มีหนี้ขนาดนี้และมีต่อเนื่องมาทุกปีอยู่ในอาการ น่าเป็นห่วงนะคะ ขอ Slide ด้วยค่ะ

(เจ้าหน้าที่ดำเนินการเปิด Presentation)

จากตัวอย่างจะเห็นว่า ในปี ๒๕๖๓ จะมีหนี้สูญ ๓๗ ล้านบาท และหนี้สงสัยว่าจะสูญนี่คือศัพท์ทางบัญชีนะคะ ๔๕๐ ล้านบาท และในปี ๒๕๖๔ หนี้สูญ ๘๐ ล้านบาท และสงสัยจะสูญ ๒๘๑ ล้านบาท และดิฉันได้สืบค้นข้อมูลลึกลงไปมากกว่านั้นอีกในปีก่อนหน้านั้นยังมีแบบนี้อยู่เรื่อย ๆ นั่นแปลว่าหนี้สูญไม่ได้เพิ่งเกิดแต่เกิดมาตลอดค่ะ แปลว่าอะไรคะ ดิฉันก็เกิดคำถาม ก็เลยไปหาข้อมูลต่ออีกพบว่าหนี้สูญคือหนี้ที่ไม่สามารถเรียกเก็บจากนายจ้างได้ คำถามคือ ในเมื่อรู้ว่าเรียกเก็บไม่ได้แล้วทำไมถึงปล่อยเป็นแบบนี้ตลอดมาหลายปี อย่างที่ดิฉันกล่าวไป ข้างต้นว่าถ้าเป็นบริษัทเอกชน เป็นธุรกิจ SME แล้วมีหนี้สูญแบบนี้ฝ่ายบัญชีคงไม่ยอมเป็นแน่ ทีนี้คำว่าหนี้สูญในที่นี้ส่วนหนึ่งมาจากเก็บเช็คไม่ได้ใช่ไหมคะ มีเช็คแล้วเก็บเงินไม่ได้ เช็คเด้ง นั่นเองนะคะ ซึ่งถ้าเป็นกรณีแบบนี้จะทำให้มีปัญหาตามมา หรือแม้กระทั่งนายจ้างจ่ายเงินช้า ผู้ประกันตนก็จะมีปัญหาก็คือไม่สามารถใช้สิทธิได้ หรือเกิดความล่าช้าตามมา ซึ่งผู้ประกันตน ก็คือประชาชนทั่วไปนั่นละค่ะ ก็จะเสียประโยชน์ในจุดนี้นะคะ ดิฉันเลยเสนอทางแก้ปัญหานะคะ แต่ก็อยากจะทราบเช่นเดียวกันว่าทางประกันสังคม มีแนวทางแก้ปัญหาไว้อย่างไรบ้าง ในส่วนนี้ดิฉันอยากจะเรียกร้องให้ทางประกันสังคมทำงาน ในเชิงรุกมากขึ้นค่ะ อยากให้มีการหารือร่วมกันกับกระทรวงอื่น ๆ หน่วยงานอื่น ๆ นะคะ แล้วก็ไปตรวจสอบ คำว่า ตรวจสอบ ในที่นี้ไม่ได้บอกว่าไปจับผิดหรืออะไรนะคะ แต่หมายถึงว่า ให้ไปตรวจสอบว่าในองค์กรต่าง ๆ ที่เป็นนายจ้างที่เขาจ่ายเราไม่ได้ เขาประสบปัญหาอะไร หรือไม่ เขามีปัญหาเรื่องการตลาด เรื่องการขายหรืออะไร อย่างเช่นที่ผ่านมามีปัญหาเรื่อง โควิด-๑๙ หรือเรื่องอะไรทำให้เขาจ่ายไม่ได้แล้วไปช่วยเหลือเขานะคะ ให้นึกถึงตอนที่เวลา เขาขึ้นทะเบียนนายจ้างแล้วท่านต้องให้เขายืนยันตัวตน ต้องไปตรวจสอบถึงที่ ต้องให้เขา เขียนแผนที่ ต้องให้ยืนยัน เพราะฉะนั้นเวลาเขามีปัญหาดิฉันอยากเรียกร้องให้ไปช่วยเหลือ แล้วก็ให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องดูแลด้วย เขาจะได้มีเงินกลับมาจ่ายให้กับท่านได้ในส่วนของ นายจ้างนะคะ

ประการต่อไปที่ดิฉันเป็นห่วง Slide ถัดไปเลยค่ะ คือเรื่องของกองทุนชราภาพ อย่างที่บอกด้วยหลักการนะคะ หลายท่านรู้ดีว่าหลักการของกองทุนประกันสังคม เป็นกองทุนที่เฉลี่ยทุกข์ เฉลี่ยสุขกับประชาชน เราดูแลตั้งแต่ตอนที่คลอดลูกใช่ไหมคะ เรามีเงินชดเชยให้ เรามีอะไรให้จนถึงชรา แต่ตอนนี้ประเทศไทยกำลังมีปัญหาคือโครงสร้าง ของประชากรเรากำลังเข้าสู่สังคมสูงวัยเต็มตัวนะคะ ทำให้มีจำนวนแรงงานลดลง ในขณะเดียวกันผู้รับบำนาญมีจำนวนเพิ่มขึ้น เร็ว ๆ นี้ท่านอาจจะเคยได้ยินว่าประเทศฝรั่งเศส เจอปัญหาก็คือปัญหาเช่นเดียวกับประเทศไทยเลย และมีการประท้วงเกิดขึ้น ดิฉันอยากจะ ทราบว่าทางประกันสังคมได้มีการวางแผนอย่างไรบ้างเพื่อรับมือกับเรื่องนี้ เพื่อไม่ให้เงินของ พี่น้องประชาชนที่เขาฝากไว้กับท่านสูญหายไปในอนาคต ทำอย่างไรให้เขาได้มั่นใจว่าเงิน ที่ฝากไว้ เมื่อเขาเกษียณแล้วเขามีใช้แน่นอนนะคะ วิธีแก้ปัญหาเบื้องต้นดิฉันมองว่าอยากให้ ทางประกันสังคมได้มีการวางแผนการทำงานอย่าง Active มากขึ้น เหมือนบริษัทเอกชน มีการวางแผนระยะสั้น กลาง ยาว คือให้ทำงานรวดเร็วมากขึ้น มีปัญหาก็รีบแก้ไขทันที และทำงานเชิงรุก อย่าให้มีปัญหาก่อนแล้วค่อยแก้ เรารู้อยู่แล้วว่าโครงสร้างประเทศไทย เป็นอย่างไร และหากส่วนไหนที่ติดขัดปัญหาขอให้รีบแก้ไขโดยทันทีนะคะ ทันทีทันใด

ทีนี้ในส่วนของวิธีคิดนะคะ ดิฉันอยากจะเรียกร้องให้ทางประกันสังคมมีวิธีคิด ในเชิงของเศรษฐศาสตร์มากขึ้น และที่ผ่านมาดิฉันทราบค่ะว่าท่านได้ไปลงในกองทุนต่าง ๆ หลายกองทุนเลย แต่ก็มีข่าวในช่วงที่ผ่านมานะคะ เป็นข่าวที่โด่งดัง หลาย ๆ คน ก็คงจะทราบมาว่าบางกองทุนที่ท่านไปลง หรือท่านไปลงหุ้นไว้มีโครงการดังอยู่ที่หนึ่ง ๕๐๐ กว่าล้านบาทใช่ไหมคะ ก็ประสบปัญหานะคะ ทีนี้กองทุนต่าง ๆ ที่ลงไปนั้น ดิฉันไม่แน่ใจว่าทุกวันนี้มีการตรวจสอบ มีการ Update มีการได้ประเมินผลกันเรื่อย ๆ มากน้อยเพียงใด ดิฉันดูตัวเลขเงินปันผลใช่ค่ะ ดิฉันทราบว่าท่านได้เงินปันผลตรงนั้นเยอะ แต่อย่าลืมว่าการลงทุนมีความเสี่ยง เพราะฉะนั้นความเสี่ยงมันย่อมเกิดขึ้นได้ และเกิดขึ้นได้ เรื่อย ๆ ในแต่ละปี ๆ ท่านมีการตรวจสอบและประเมินผลมากน้อยเพียงใดที่จะไม่ให้เงิน ของประชาชนสูญหายไปนะคะ ทั้งนี้การแก้ปัญหาทั้งหมดขอให้แก้ปัญหาบนพื้นฐานที่ไม่ผลัก ภาระให้กับผู้ประกันตน ดิฉันอยากจะขอฝากตรงนี้นะคะ

ส่วนประเด็นสุดท้าย ขอ Slide ถัดไปด้วยค่ะ อันนี้เป็นข้อร้องเรียนจาก ประชาชนที่ดิฉันได้รับมาและประสบจากคนรอบตัวนะคะ เพื่อน ๆ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ในที่นี้น่าจะเคยเห็นเวลาเราไปที่โรงพยาบาลในเขตของเรา เราก็จะพบพี่น้องประชาชน ของเราที่ต้องไปกันตั้งแต่ตี ๔ ตี ๕ ไปรอคิว แต่ได้พบหมออีกทีหนึ่งก็คือไปเจอหมอตอนเที่ยง ถูกไหมคะ ส่วนหนึ่งเพราะอะไร เพราะว่าจำนวนโรงพยาบาลที่อยู่ในโครงการนี้มีน้อยเกินไป บางครั้งเขาอยากจะไปที่อื่น แต่ที่อื่นไม่มีอยู่ในโครงการนี้ ไม่ได้อยู่ในประกันสังคม ถ้าเราไปดู รายชื่อในแต่ละจังหวัด บางจังหวัดมีแค่โรงพยาบาลหลักที่เดียวเองเท่านั้นแต่ที่อื่นไม่มี ทำให้ ไม่สามารถที่จะใช้บริการได้ เมื่อเราเจอความแออัด ความหนาแน่นก็จะกระจุกกันอยู่แบบนั้น เพราะฉะนั้นอยากให้เพิ่มมากขึ้น ดิฉันเคยเจอประชาชนที่เพิ่งผ่าตัดใหญ่มานะคะ แต่ด้วยความที่ว่างบประมาณไม่เพียงพอก็ต้องรีบออกจากโรงพยาบาล ทั้ง ๆ ที่มีไข้อยู่ แน่นอนค่ะ คือไข้มันอาจจะกลับมาได้ใช่ไหมคะในร่างกายของแต่ละคน แต่แน่นอน พอคนกระจุกันมาก ๆ แบบนั้นมันกลายเป็นว่าเขาก็มีความเสี่ยงมากขึ้น เพราะอะไรคะ เพราะว่าห้องนี่ต้องรีบออกเพื่อให้คนอื่นได้ใช้สิทธิต่อ ภาวะแบบนี้ดิฉันไม่อยากเห็นอีกแล้ว และไม่อยากให้เจอแบบนี้ ถ้าเราสามารถกระจายไปได้หลาย ๆ ที่คงไม่มีใครต้องมาเจอเหตุการณ์อะไรแบบนี้ และบางคนเวลาที่ไปติดตามตรวจอาการซ้ำ ปรากฏว่ารอบข้างนี่ค่ะ ซ้าย ขวา หน้า หลัง ผู้ป่วยเต็มเลยค่ะ บางคนเป็นแค่โรคเดียว แค่ไป Follow up เฉย ๆ แต่ปรากฏว่าติดโรคได้ แถมกลับบ้านด้วยเพราะความแออัดนะคะ อันนี้ดิฉันมองว่าเรื่องสาธารณสุขมันมีตัวแปร หลายเรื่อง แต่เรื่องนี้มีผลแน่นอนเรื่องหนึ่งเพราะฉะนั้นอยากจะฝากด้วยให้ท่านเพิ่ม โรงพยาบาล บางคนอาจจะบอกว่า ท่านอาจจะบอกว่าเรามีคลินิกเครือข่ายเยอะแล้ว แต่คนที่ไปในคลินิกเครือข่ายคือคนที่อาการเป็นไม่เยอะใช่ไหมคะ แต่คนที่เป็นเยอะ เขาก็ไปโรงพยาบาลอยู่ดี เพราะฉะนั้นโรงพยาบาลควรจะต้องกระจายมากขึ้น ท่านต้องหา วิธีการจูงใจโรงพยาบาลทำอย่างไรให้เขามาทำสัญญากับเรามากขึ้น

ประการต่อมานะคะ เรื่องการเข้าถึงความช่วยเหลือได้ง่ายในยามวิกฤต ในช่วงโควิด-๑๙ ที่ผ่านมาดิฉันได้รับเรื่องร้องเรียนจากประชาชน สำหรับคนที่ถูกเลิกจ้าง อันนั้นไม่มีปัญหาเพราะเขาได้รับเงินเวลาที่เขาโดนเลิกจ้าง แต่คนที่ประสบปัญหาคือ คนอีกส่วนหนึ่งที่บริษัทเขาไม่ได้หยุด แค่สั่งให้หยุดชั่วคราว เขาไม่ได้ถูกไล่ออก เขาไม่ได้ ลาออก แต่เขาถูกลดเงินเดือนค่ะ ลดเงินเดือนไป ๕๐ เปอร์เซ็นต์ หรือลดเงินเดือนไป ๒๐ เปอร์เซ็นต์ ประชาชนกลุ่มนี้คือประชาชนที่ตายก่อนตายค่ะในเวลานั้น ในเวลาที่เกิด วิกฤตขณะนั้นกองทุนประกันสังคมเป็นกองทุนที่ไม่สามารถช่วยเหลือประชาชนได้ เมื่อประชาชนไปถามก็ได้รับคำตอบว่ามีข้อติดขัดทางกฎหมายทำอะไรไม่ได้ เพราะฉะนั้น ถ้ามีปัญหาที่กฎหมายก็แก้กฎหมายค่ะ ประชาชนต้องมาก่อนนะคะ เพราะฉะนั้นทั้งหมด ทั้งมวลที่ดิฉันกล่าวมา ดิฉันอยากจะให้มีการปรับปรุงในเรื่องประสิทธิภาพการบริหารจัดการ และโดยเฉพาะหนี้ทั้งหลาย แล้วก็ตัวเลขต่าง ๆ ที่มีปัญหาอยู่ อยากให้ท่านทบทวนกันใหม่ และดิฉันคาดหวังอย่างยิ่งว่าในปีถัด ๆ ไปจะไม่เจอปัญหาหนี้สูญเยอะแบบนี้อีก ด้วยการที่ เห็นพวกท่านเข้าไปช่วยเหลือผู้ประกอบการมากขึ้น อย่าลืมว่าเม็ดเงินที่เรามีอยู่ในกองทุน ประกันสังคมซึ่งเป็นกองทุนพิเศษ เป็นเงินที่ได้รับการจัดสรรจากรัฐ และเป็นเงินที่มาจาก ประชาชนคือมาจากผู้ประกันตนและนายจ้าง ประชาชนคือเจ้าของเงินนะคะ เพราะฉะนั้น ขอให้ใช้อย่างมีประสิทธิภาพค่ะ ขอบคุณค่ะ