ธีรรัตน์ สำเร็จวาณิชย์ หารือปัญหาผลกระทบจากกฎหมายประมง พ.ศ. 2558 และข้อกำหนดต่างๆ ที่ส่งผลให้ชาวประมงและผู้เกี่ยวข้องได้รับความเดือดร้อนอย่างมาก โดยเฉพาะเรื่องการติดตั้งระบบ AIS และการขาดช่องทางรับฟังความคิดเห็นอย่างรอบด้านในกระบวนการออกกฎหมาย จึงเสนอให้ตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญเพื่อศึกษา ทบทวน และปฏิรูปกฎหมายการประมงทั้งระบบอย่างครบวงจร พร้อมเสนอร่างกฎหมายคู่ขนาน 5 ฉบับและแผนช่วยเหลือด้านต่างๆ เพื่อส่งเสริมความยั่งยืนของอุตสาหกรรมประมงไทยให้สอดคล้องกับกฎหมายสากลและเป็นธรรมต่อผู้ประกอบการอย่างแท้จริง
ขอบพระคุณท่านประธาน เป็นอย่างสูงค่ะ ดิฉัน ธีรรัตน์ สำเร็จวาณิชย์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรกรุงเทพมหานคร พรรคเพื่อไทย ดิฉันพร้อมด้วยเพื่อนสมาชิกจากทางพรรคเพื่อไทยอีก ๒๐ ท่าน ขอเสนอใน ญัตตินี้ซึ่งประกอบไปด้วยทางท่านประภาพร ท่าน สส. สยาม ท่าน สส. กรวีร์ ท่าน สส. ภาควัต ท่าน สส. สุรเกียรติ หลาย ๆ ท่านที่มีความเห็นสอดคล้องกันว่าเรื่องนี้ เป็นเรื่องที่สำคัญ จึงขอเสนอญัตติ เรื่อง ขอให้สภาผู้แทนราษฎรตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญ พิจารณาศึกษาปัญหาและผลกระทบจากการบังคับใช้กฎหมายเกี่ยวกับการประมง เพื่อนำไปสู่การปฏิรูปกฎหมายที่เกี่ยวกับการประมงทั้งระบบ
โดยที่พระราชกำหนดการประมง พุทธศักราช ๒๕๕๘ และที่แก้ไขเพิ่มเติม ซึ่งใช้บังคับอยู่ในปัจจุบันมีปัญหาในทางปฏิบัติที่ส่งผลกระทบต่อผู้ประกอบอาชีพประมง และผู้ประกอบธุรกิจที่เกี่ยวเนื่องกับการประมงหลายประการ อันสืบเนื่องมาจากกฎหมาย ดังกล่าวได้ถูกตราขึ้นในช่วงที่ บ้านเมืองอยู่ในสภาวะที่ไม่ปกติหลังจากเกิดเหตุการณ์ รัฐประหารเมื่อปี ๒๕๕๗ และในช่วงเวลาดังกล่าวยังมีการตรากฎหมายอย่างเร่งด่วน โดยมีวัตถุประสงค์ที่จะแก้ไขปัญหาการประมงโดยมิชอบด้วยกฎหมาย เพื่อหลีกเลี่ยงการถูก ขึ้นบัญชีของสหภาพยุโรปเท่านั้นเอง จึงไม่ได้ผ่านกระบวนการศึกษาถึงปัญหาและผลกระทบ ต่อการบังคับใช้กฎหมายที่เกี่ยวกับการประมง และขาดการรับฟังความคิดเห็นของผู้ที่มี ส่วนที่เกี่ยวข้อง เมื่อกฎหมายดังกล่าวมีผลบังคับใช้จึงส่งผลกระทบต่อผู้ประกอบอาชีพ ประมง และผู้ที่ประกอบอาชีพที่เกี่ยวเนื่องกับการประมงอย่างกว้างขวาง จนผู้ประกอบ อาชีพประมงได้รวมตัวกันเรียกร้องให้มีการแก้ไขกฎหมายดังกล่าว พร้อมทั้งเสนอแนวทางที่เป็นหลักการสำคัญในร่างกฎหมายอีกหลายประการ ดังเช่น การเสนอให้มีกองทุนการประมงแห่งชาติ การเสนอให้มีสภาการประมงแห่งประเทศไทย โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้กฎหมายการประมงเกิดความเป็นธรรมแก่ผู้ประกอบอาชีพประมง และธุรกิจที่เกี่ยวเนื่อง ส่งเสริมและพัฒนาอาชีพการประมงของประเทศ ในขณะเดียวกัน ก็เพื่อดูแลรักษาทรัพยากรสัตว์น้ำให้เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ นอกจากนี้กฎหมาย ที่เกี่ยวกับการประมงอีกหลายฉบับที่มีความสัมพันธ์กันสมควรที่จะมีการปฏิรูปกฎหมาย เกี่ยวกับการประมงให้เป็นระบบและเกิดความเป็นธรรม ได้รับการยอมรับจากทุกฝ่าย อีกทั้งเพื่อให้สอดคล้องกับหลักการของอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยกฎหมายทางทะเล คริสต์ศักราช 1982 ที่ประเทศไทยเป็นภาคีสมาชิกด้วย เมื่อได้ผลการศึกษาแล้วจะได้เป็น ข้อเสนอแนะต่อรัฐบาล หรือเป็นข้อมูลแก่สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร นำไปสู่การแก้ไข กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการประมงให้เกิดความเหมาะสมและเกิดความเป็นธรรมกับ ประเทศชาติสืบไป ดังนั้นดิฉันและคณะจึงได้ขอเสนอญัตติดังกล่าวเพื่อที่จะให้ที่ประชุมได้ พิจารณาในการที่จะตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญในการศึกษาในเรื่องนี้ ดิฉันต้องขอเรียนใน รายละเอียดที่เพิ่มขึ้นจากที่ดิฉันได้กล่าวไปแล้วว่าการประมงตามคำจำกัดความ เราอาจจะ หมายความถึงการจัดการของมนุษย์ด้านการจับปลา การจับสัตว์น้ำอื่น ๆ การดูแลรักษาปลา สวยงาม และการแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ อย่างเช่น น้ำมันปลา หรือผลิตภัณฑ์ที่พี่น้อง ชาวประมงสามารถที่จะมาสร้างรายได้ให้กับครอบครัวได้ นั่นเป็นสาเหตุว่าทำไมดิฉันที่เป็น สส. กทม. ของทางพรรคเพื่อไทย ถึงสนใจในเรื่องการประมงเรื่องนี้ บางท่านอาจจะมองว่า เป็นเรื่องเฉพาะพื้นที่ เกี่ยวข้องกับบางพื้นที่เท่านั้น แต่ในความจริงแล้วในพื้นที่ของ กรุงเทพมหานครรวมถึงปริมณฑลและพื้นที่โดยรอบก็มีผู้ที่มีอาชีพเกษตรกร ประกอบอาชีพ เลี้ยงปลา เลี้ยงกุ้ง และสัตว์น้ำที่มีความหลากหลายอีกด้วย ยิ่งไปกว่านั้นราคาผลผลิตจาก อุตสาหกรรมการประมงมีความสำคัญต่อเศรษฐกิจของประเทศไทย เนื่องจากไทยเป็นแหล่ง ผลิตสัตว์น้ำเพื่อการบริโภคทั้งภายในประเทศและการส่งออก ก่อให้เกิดธุรกิจต่อเนื่อง และสร้างรายได้กับประเทศเป็นจำนวนมาก แต่ปัญหาที่เกิดขึ้นในช่วงหลายปีที่ผ่านมา นั่นก็คือมีการออกกฎหมายที่ดิฉันได้กล่าวไปแล้ว ว่าเป็นการจำกัดสิทธิและเป็นอุปสรรคของ ชาวประมงหลายอย่างด้วยกัน จนทำให้พี่น้องชาวประมงไม่สามารถประกอบอาชีพนี้ต่อไปได้ ช่วงเฉพาะเพียงที่ดิฉันได้ปฏิบัติหน้าที่โฆษกของพรรคเพื่อไทย ดิฉันได้มีโอกาสพบพี่น้อง ชาวประมงที่ได้รับความเดือดร้อนจากกฎหมายหลายฉบับด้วยกัน ดิฉันขออนุญาต ยกตัวอย่างเช่น
(เจ้าหน้าที่ดำเนินการเปิด Clip ภาพ)
เมื่อวันที่ ๒๕ มกราคม ๒๕๖๖ ตัวแทน ๗ สมาคมประมงท้องถิ่นจังหวัดชุมพร นำโดยคุณพิศาล สันติวิชยะ นายกสมาคมประมงปากน้ำชุมพร คุณไตรฤกษ์ มือสันทัด นายกสมาคมประมงปากตะโก คุณมงคล สุขเจริญธนา ที่ปรึกษากิตติมศักดิ์สมาคมประมงแห่งประเทศไทย ดิฉันต้องขอ อนุญาตเอ่ยนาม ไม่สร้างความเสียหายให้กับผู้ที่ปรากฏอยู่ พร้อมตัวแทนพี่น้องชาวประมง ๒๒ จังหวัด ได้เดินทางเข้าพบหัวหน้าพรรคเพื่อไทย ซึ่งในขณะนั้นท่านนายแพทย์ ชลน่าน ศรีแก้ว ได้ดำรงตำแหน่งอยู่ เพื่อที่จะยื่นหนังสือคัดค้านกรณีที่กรมสรรพสามิต ออกประกาศให้ชาวประมงติดตั้งอุปกรณ์สำหรับระบบสำแดงข้อมูลตัวตนอัตโนมัติ หรือที่เรา เรียกว่า Automatic Identification System หรือ AIS สำหรับกิจการเดินเรือ ซึ่งเป็นการ สร้างภาระให้กับพี่น้องประชาชนโดยไม่จำเป็น และยังเป็นการซ้ำเติมปัญหาความเดือดร้อน ของชาวประมงอีกด้วย นอกจากนี้พี่น้องชาวประมงยังได้เรียกร้องให้มีการขยายวันทำการ ประมงเพิ่มเติมด้วย ซึ่งในขณะนั้นคณะยุทธศาสตร์การแก้ไขปัญหาของชาวประมง พรรคเพื่อไทย ที่ดิฉันได้นำภาพส่งไปแล้วมีหลาย ๆ ท่านที่ปฏิบัติหน้าที่ในรัฐบาลในขณะนี้ ดำรงตำแหน่งอยู่ ได้เปิดประชุมเพื่อรับฟังปัญหาที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องและครอบคลุม ทุก ๆ กลุ่มของผู้ประกอบอาชีพประมง ถ้าหากว่าจะสังเกตดี ๆ มีหลายท่านดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรีอยู่ในขณะนี้ หลายท่าน ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีที่สำคัญ ๆ ที่เกี่ยวข้องกับกฎหมายที่กำลังพูดกันอยู่ด้วย ดิฉันมั่นใจว่า ปัญหานี้จะได้รับการแก้ไขอย่างเร่งด่วนหลังจากที่ทุกท่านได้ทราบปัญหาแล้ว นอกจากนี้ เมื่อวันที่ ๒ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๕ สส. จุลพันธ์ อมรวิวัฒน์ ในขณะนั้น ซึ่งในขณะนี้เป็น รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง ท่าน สส. พรเทพ วิสุทธิ์วัฒนศักดิ์ อดีต สส. จาก จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ได้แถลงข่าวถึงรัฐบาลให้เร่งให้ความช่วยเหลือเกษตรกรชาวประมง จากสมาคมชาวประมง ๒๒ จังหวัด ที่ได้รับความเดือดร้อนจากกฎหมายฉบับนี้ ใน พ.ร.บ. การประมง พุทธศักราช ๒๕๕๘ ซึ่งถูกตราขึ้นเพื่อใช้แก้ปัญหาประมงผิดกฎหมาย ที่ขาดการรายงาน ขาดการควบคุม หรือที่เราเรียกว่ากฎหมาย IUU ที่มีสาเหตุมาจากรัฐบาล ที่ผ่านมาไม่มีความเข้าใจในปัญหาและการทำประมงอย่างเพียงพอ จนสร้างผลกระทบให้กับ ชาวประมงทั่วประเทศมากกว่า ๕๐,๐๐๐ ครัวเรือน ชาวประมงจำนวนมากต้องหยุดเดินเรือ เพราะไม่มีเงินเพียงพอที่จะปรับปรุงเรือให้เป็นไปตามมาตรฐานที่วางไว้ และผู้ประกอบการ หลายรายต้องล้มตายไปเป็นจำนวนมาก ทั้งยังส่งผลให้ประเทศสูญเสียรายได้ไม่ต่ำกว่า ปีละ ๒๐๐,๐๐๐ ล้านบาท เป็นมูลค่ามหาศาลที่ไม่มีใครรับผิดชอบได้จริง ๆ ที่ผ่านมา สมาคมประมงแห่งประเทศไทย ได้ยื่นข้อเสนอในการแก้ไขปัญหาไปยังรัฐบาลที่ผ่านมา แต่ว่า ไม่ได้รับการตอบรับกลับมาเลย อ้างว่ากฎหมายดังกล่าวนั้นเกี่ยวข้องกับ พ.ร.บ. วินัยการเงิน การคลัง ซึ่งทางพรรคเพื่อไทยเราเองเรารับทราบดีว่าพี่น้องประชาชนทนทุกข์มามากกว่า ๗-๘ ปีแล้ว เราได้มีการหารือร่วมกับสมาคมประมงแห่งประเทศไทยในการหาทางออกร่วมกัน ในการช่วยเหลือในปัญหาดังกล่าว ซึ่งเราได้นำเสนอแนะในการแก้ไขปัญหา
เรื่องที่ ๑ การแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้าในการช่วยเหลือชาวประมงให้มีระบบ ในการติดตั้งสำแดงข้อมูลตัวตนอัตโนมัติ รวมถึงการขยายระยะเวลาการทำประมงมากขึ้น ในส่วนนี้รัฐบาลต้องเข้าไปช่วยเหลือพี่น้องชาวประมง
เรื่องที่ ๒ มีการขอให้แก้ไขกฎหมายรวม ๖ ฉบับด้วยกัน เป็นการยื่นเสนอ แก้ไขกฎหมายต่อสภาแบบเป็น Package เพื่อหาทางออกให้พี่น้องชาวประมง อย่างเป็นรูปธรรม ได้แก่ร่างพระราชบัญญัติการประมง ฉบับพรรคเพื่อไทย เป็นการเสนอ แก้ไขกฎหมายทั้งแบบครบวงจรและการขอแก้ไข พ.ร.บ. การประมงประกบอีก ๕ ฉบับ ได้แก่ การแก้ไข พ.ร.บ. การประมง พ.ศ. ๒๕๕๘ ทั้งฉบับ และการเสนอแก้ไข พ.ร.บ. การประมงฉบับปี ๒๕๕๘ โดยตัดรายละเอียดที่เกี่ยวข้องกับ พ.ร.บ. วินัยการเงินการคลัง ของรัฐออก มีการขอเสนอให้แก้ไขเพิ่มเติมรายมาตราของ พ.ร.บ. ฉบับนี้ แล้วก็มีการแก้ไข ในฉบับที่เป็นส่วนของวินัยการเงินการคลังให้ดึงออกมา เพื่อง่ายและรวดเร็ว ไม่ติดขัด ในอุปสรรคที่เคยใช้เป็นข้ออ้าง ดิฉันยังเห็นสมควรให้มีการปรับปรุงกฎหมายกระทรวง ทบวง กรม โดยเสนอให้มีการตั้งกรมประมงทะเลด้วย จากการรับฟังความคิดเห็นยังมี พ.ร.บ. ว่าด้วยกองทุนการประมง เป็นข้อเรียกร้องของชาวประมงหลังจากช่วงที่ ๘ ปีถูกละทิ้ง ที่ผ่านมา ขอเสนอให้มีการตั้ง พ.ร.บ. สภาการประมงแห่งชาติ ซึ่งพี่น้องชาวประมงส่งเสียง เรียกร้องมาเป็นเวลานานแล้ว ท่านประธานคะ เป็นที่น่าดีใจว่าหลังจากที่นายกรัฐมนตรี เศรษฐา ทวีสิน เข้าดำรงตำแหน่ง ตั้งแต่ในวันที่ ๑ กันยายน ก่อนที่จะมีคณะรัฐมนตรี เสียด้วยซ้ำ ท่านได้เดินทางไปที่จังหวัดสมุทรสาครเพื่อรับฟังความเดือดร้อนของพี่น้อง ชาวประมงที่ได้รับผลกระทบจากกฎหมาย IUU หลังจากนั้นท่านก็ได้ออกคำสั่ง ที่ ๒๔๐/๒๕๖๖ แต่งตั้งคณะกรรมการแก้ไขปัญหาการประมงเพื่อฟื้นฟูการประมงทะเล และอุตสาหกรรมการประมง สิ่งนี้แสดงให้เห็นถึงความตั้งใจ ความจริงใจที่จะทำงานให้กับ พี่น้องประชาชนให้เกิดผลสำเร็จโดยเร็ว ท่านประธานคะ พรรคเพื่อไทยเรายกปัญหา เรื่องการแก้ไขกฎหมายเกี่ยวกับการประมงเป็นเรื่องเร่งด่วน เพราะเราเข้าใจความรู้สึก ของพี่น้องชาวประมงที่พบอุปสรรคในการทำมาหากินเป็นอย่างดี ดิฉันมั่นใจว่าการทำงาน อย่างสอดประสานระหว่างรัฐบาลและสภาผู้แทนราษฎร สามารถทำให้เราแก้ไขปัญหานั้น ได้รวดเร็ว
สุดท้ายนี้ดิฉันจึงขอเสนอให้มีการตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญเพื่อพิจารณา ศึกษาปัญหาและผลกระทบจากการบังคับใช้กฎหมายที่เกี่ยวกับการประมง เพื่อนำไปสู่การ ปฏิรูปกฎหมายเกี่ยวกับการประมงทั้งระบบ ขอบคุณท่านประธานค่ะ