นายมณเฑียร บุญตัน สมาชิกวุฒิสภา สรรหา

กราบเรียนท่านประธาน รัฐสภาที่เคารพ ผม นายมณเฑียร บุญตัน สมาชิกวุฒิสภา ในฐานะสมาชิกรัฐสภา ท่านประธานที่เคารพครับ ขอขอบพระคุณที่ได้ให้โอกาสผมได้มีส่วนร่วมในการอภิปราย ร่างรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ซึ่งคุณธนาธร และคณะได้นำเสนอแล้วก็ได้อภิปรายชี้แจงไปแล้วนะครับ เช้านี้ผมตั้งใจฟังผู้ชี้แจงทุกท่าน โดยตลอด ท่านประธานที่เคารพครับ เช่นเดียวกับเพื่อนสมาชิกหลายท่าน โดยเฉพาะ อย่างยิ่งท่านคำนูณ สิทธิสมาน ว่าผมเห็นด้วยในหลักการ แล้วก็เชื่อว่าอันนี้เป็นความเห็น ส่วนตัว แล้วก็เชื่อว่าผู้เสนอเองก็มีความปรารถนาดี มีความตั้งใจจริงที่จะเสนอให้มีการ กระจายอำนาจเพื่อให้ท้องถิ่น เพื่อให้พี่น้องประชาชนมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการตนเอง ในการบริหารจัดการบ้านเมืองได้อย่างเต็มที่มีประสิทธิผล ไม่ใช่เป็นการมีส่วนร่วม ในลักษณะที่เป็นพระประดับ อย่างไรก็ตามผมมีความห่วงใยแม้ว่าผมตั้งใจจะสนับสนุน เพราะผมได้เคยพูดไปแล้วว่าที่ผมยกมือสนับสนุนร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญในแต่ละครั้ง ไม่ได้ แปลว่าผมเห็นด้วยในเนื้อหาทุกเรื่อง เพราะผมเองมีประสบการณ์เห็นความเปลี่ยนแปลง ที่เกิดขึ้นในเมืองไทยในรอบ ๒๐ กว่าปี ส่วนใหญ่มันเกิดจากการที่เราชักกะเย่อกันเอง ในลักษณะที่สวิง (Swing) ไปมาอย่างสุดโต่ง และเราก็ไม่สามารถประคับประคองสิ่งที่เรา ได้มาให้มีความยั่งยืนได้ ยกตัวอย่างชัดเจนที่สุดคือรัฐธรรมนูญปี ๒๕๔๐ เป็นที่น่าเสียดาย หลายท่านยกตัวอย่างไปแล้วว่าในหมวดที่เกี่ยวกับการปกครองส่วนท้องถิ่นนั้นถึงขนาด บอกว่าจังหวัดใดที่มีความพร้อมก็อาจจะพัฒนาไปเป็นท้องถิ่นขนาดใหญ่ เสียดายที่เราไม่มี โอกาสได้มีประสบการณ์ ได้เห็นสิ่งเหล่านั้นเกิดขึ้น เพราะรัฐธรรมนูญก็มีอันเป็นไปเสียแล้ว ท่านประธานครับ เรื่องที่ผมเป็นห่วงมีความละม้ายคล้ายคลึงกับที่หลายท่านได้พูดถึงว่า เนื้อหาในมาตรา ๒๔๙ ถึงมาตรา ๒๕๔ ผมไม่ค่อยติดใจเท่าไร แต่ที่ผมคิดว่าเป็นปัญหาที่ผม เป็นห่วงว่าท่านจะทำได้อย่างไรก็เพราะว่ายังไม่ทันเริ่มก็มีปัญหาแล้วนี่แหละครับ มีข้อสงสัย มากมายก็คือเรื่องของกระบวนการซึ่งจะนำไปสู่การยกเลิกการปกครองส่วนภูมิภาค พูดไปทำไมมีโดยส่วนตัวผมก็อยากเลิก ยอมรับกันตรง ๆ แต่ผมยังมองไม่เห็นทางเลยว่า มันจะยกเลิกได้ง่ายอย่างไร เอาความเป็นจริงนะครับ ผมคิดว่าโดยประวัติศาสตร์ประเทศที่ ประสบความสำเร็จในการปฏิรูปการปกครองโดยละเสียซึ่งการปกครองส่วนภูมิภาค เขามี ความสามารถในการสร้างความรู้สึกสำนึกร่วมมาเป็นเวลาช้านานพอสมควร ญี่ปุ่นเองใช้เวลา ในการปิดประเทศช่วงที่โชกุนมีอำนาจก่อนที่จะมีการปฏิรูปครั้งใหญ่ในสมัยสมเด็จ พระจักรพรรดิเมจิ การหล่อหลอมจนสังคมญี่ปุ่นมีสำนึกร่วมเดียวกันมันใช้เวลามากมาย พอสมควร แล้วก็การปฏิรูปโดยระยะหนึ่งที่ทำให้อำนาจเข้าสู่ศูนย์กลางก็มีลักษณะที่ ประชาชนเองมีส่วนร่วม ขุนนาง ประชาชน ข้าราชการ มีส่วนร่วมค่อนข้างจะกระจาย พอสมควร กรณีของเราต้องยอมรับว่าอายุของรัฐชาติสมัยใหม่ของเราที่รวมกันเข้าเป็น ประเทศที่เรียกว่าประเทศไทยในปัจจุบัน หรือสยามในอดีตนั้นมีเวลาแค่ ๑๐๐ ปีเท่านั้นเอง แล้วการรวมกันเข้ามาก็เป็นการผนวกรวม ไม่ใช่เป็นการรวมตัวกันเหมือนประเทศตะวันตก บางประเทศ ฉะนั้นการผนวกรวมความรู้สึกเป็นอันหนึ่งอันเดียวแล้วก็มีสำนึกร่วม ในอุดมการณ์ชาติเดียวกันมันยังไม่สนิทแนบแน่น เพราะฉะนั้นผมเชื่อแน่ว่าผู้ที่เชื่อในเรื่อง ของอำนาจส่วนกลาง ซึ่งเมืองไทยก็คงเถียงกันว่าส่วนกลางในที่นี่มันหมายถึงทั้งหมดตามที่ มันควรจะเป็นตามหลักรัฐศาสตร์ หรือส่วนกลางที่มันหมายถึงเส้นขีดเส้นประเทศไทยภาคกลางหรือดินแดนที่เคยเป็น อาณาจักรอยุธยาเดิมกันแน่ ผมไม่แน่ใจครับ จากวิธีการหล่อหลอมทางวัฒนธรรม ผมคิดว่า เป็นประการหลัง เพราะฉะนั้นความรู้สึกที่ท้องถิ่นจะมีสำนึกร่วมของความเป็นชาติ หรือที่เรา เรียกว่าเป็นอินทิเกรเต็ด โซไซตี (Integrated Society) หรือเป็นอินคลูซีฟ (Inclusive) ก็ได้ มันยังไม่เกิดเท่าที่ควร เพราะฉะนั้นท่านพยายามเสนอวิธีการตามมาตรา ๕ มาตรา ๖ มาตรา ๗ เพื่อจะนำไปสู่มาตรา ๔ ผมเกรงว่าจะเป็นหมันเสียก่อน ผมคิดว่าอย่างไร ๆ คนที่เห็นต่างเขาก็ ไม่ยอมแน่ ๆ แล้วผมเองก็เช่นเดียวกับหลายท่านที่ยังสงสัยว่าท่านคิดว่าท่านจะใช้เวลา ที่เหลือของรัฐสภาในการแก้ไขรัฐธรรมนูญในครั้งนี้ได้ทันเวลาหรือเปล่า ถ้าท่านตอบว่าไม่ทัน ก็ไม่เป็นไร เป็นการจุดประกาย อันนั้นก็เป็นเรื่องหนึ่ง เผอิญผมมีความเป็นห่วงอีก ๑ เรื่อง ที่ไม่เปลี่ยนใจผมนะครับ ผมก็ยังยินดีสนับสนุน เพียงแต่ว่าในโอกาสที่ผมได้ทำงานกับองค์กร ระหว่างประเทศหลายปี แล้วก็ได้เข้าไปทำงานในกรรมการด้านสิทธิคนพิการขององค์การ สหประชาชาติ เราพบว่าประเทศที่มีการกระจายอำนาจสูงในยุโรป ท่านประธานครับ ขอเวลาเพิ่มอีกสักนิดหนึ่งครับ กำลังจะอธิบายเรื่องความห่วงใย