มนู เลียวไพโรจน์ หารือแผนขับเคลื่อนการปฏิรูปโครงสร้างพื้นฐานและโลจิสติกส์ โดยเน้นความสำคัญของระบบโลจิสติกส์ที่ส่งผลต่อเศรษฐกิจ สังคม การเมือง และความมั่นคง พร้อมเสนอให้มีหน่วยงานกลางที่มีอำนาจเต็มในการกำหนดยุทธศาสตร์ ติดตามผล และบูรณาการการทำงานร่วมกับภาคเอกชนและสถาบันการศึกษาเพื่อยกระดับขีดความสามารถของประเทศอย่างเป็นระบบ
กราบเรียนท่านประธานสภาขับเคลื่อน การปฏิรูปประเทศและเพื่อนสมาชิกที่เคารพทุกท่านครับ กระผม นายมนู เลียวไพโรจน์ สมาชิก สปท. หมายเลข ๑๑๕ และในฐานะประธานอนุกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูป เศรษฐกิจด้านอุตสาหกรรมและบริการ ในคณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ ด้านเศรษฐกิจ กระผมขออนุญาตนำเรียนต่อที่ประชุมเกี่ยวกับเรื่องของเนื้อหาของรายงาน ในเรื่อง แผนการขับเคลื่อนการปฏิรูปโครงสร้างพื้นฐานและโลจิสติกส์ ทั้งนี้สืบเนื่องจาก ระบบโครงสร้างพื้นฐานและโลจิสติกส์นั้นเป็นเรื่องที่มีความสำคัญต่อประเทศเป็นอันดับต้น ๆ แล้วก็มีผลเชื่อมโยงกับกิจกรรมทางเศรษฐกิจของประเทศในหลาย ๆ ด้านด้วยกัน ไม่ว่าจะเป็น ในด้านของความสามารถในการแข่งขันกับนานาชาติ ความมั่นคงในทุก ๆ ด้าน อาทิเช่น ความมั่นคงทางเศรษฐกิจ ความมั่นคงทางสังคม ความปลอดภัยทางการเมืองการปกครอง และในท้ายที่สุดก็เกี่ยวกับเรื่องของการทหารด้วย ท่านประธานครับในปัจจุบันนี้ระบบ โครงสร้างพื้นฐานและโลจิสติกส์ของประเทศนั้นประสบปัญหาในหลาย ๆ ด้านและปัญหา ต่าง ๆ นั้น ก็ได้มีการสะสมกันมาเป็นเวลาเนิ่นนานพอสมควรทีเดียว นั่นก็คือในเรื่องของ การขาดความเข้าใจที่ชัดเจนในเรื่องของความสัมพันธ์และความสำคัญที่แท้จริงระหว่าง โครงสร้างพื้นฐานและโลจิสติกส์ โดยที่ผ่านมาจนถึงปัจจุบันนี้จะเห็นได้ชัดเจนว่าโลจิสติกส์ บางท่านอาจจะนึกว่าเป็นเรื่องของการขนส่งธรรมดาเท่านั้นแต่แท้ที่จริงแล้วอย่างที่ท่าน ประธานคณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศด้านเศรษฐกิจได้กล่าวเมื่อสักครู่นี้ หมายรวมถึงทางด้านของโครงสร้างพื้นฐานที่เกี่ยวข้องกับทางซอฟต์แวร์ (Software) และ ฮาร์ดแวร์ (Hardware) และรวมทั้งระบบการจัดการทั้งระบบ เพราะฉะนั้นก็เป็นเรื่อง ที่ค่อนข้างจะกว้างใหญ่ไพศาลพอสมควร และปัจจุบันนั้นในด้านของการขนส่งซึ่งเกี่ยวข้อง และมีผลกระทบ การขนส่งก็เป็นส่วนหนึ่งของโลจิสติกส์ เพราะฉะนั้นส่วนใหญ่ยังไม่ชัดเจน ในเรื่องนี้จึงเป็นสิ่งที่จะต้องมาทำความเข้าใจกัน และในขณะนี้ผมเข้าใจว่าส่วนต่าง ๆ นั้น ได้มีความเข้าใจในเรื่องของโลจิสติกส์เพิ่มมากขึ้นทุกขณะ แล้วก็ไม่เพียงแต่จะทำให้ประเทศไทย ปรับอันดับที่ค่อย ๆ ดีขึ้นเรื่อย ๆ นะครับ นอกจากนั้นแล้วทางด้านโลจิสติกส์ก็มีส่วนสำคัญ ที่จะเพิ่มมูลค่าของสินค้า แล้วก็ทำให้เศรษฐกิจของประเทศนั้นมีความแข็งแกร่งยิ่งขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเรื่องของการจัดระบบให้ชัดเจนเพื่อลดต้นทุนในเรื่องโลจิสติกส์ ให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ ในเรื่องนี้ที่เห็นว่าเป็นเรื่องของความสำคัญต่อระบบเศรษฐกิจ ระบบการเมือง ระบบสังคมเป็นเรื่องต่าง ๆ ที่ได้เรียนให้ทราบแล้วจึงจำเป็นอย่างยิ่งที่ทาง ภาครัฐจะต้องให้ความสำคัญเกี่ยวกับเรื่องนี้ และจะต้องมีการวางแผนและกำหนดแผนยุทธศาสตร์ชาติ นโยบาย แผนงาน รวมถึงส่งเสริม ร่วมกับทางภาคเอกชน สถาบันการศึกษา เพื่อให้ทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องกับโลจิสติกส์นั้น ได้เกิดแรงจูงใจในการพัฒนาคุณภาพ ทั้งบุคลากรที่เกี่ยวข้องกับเรื่องของโลจิสติกส์ทั้งเรื่อง การวางแผนและในเรื่องของการปฏิบัติการเพื่อให้ไปสู่เป้าหมายที่ชัดเจนนั้น และสามารถ แข่งขันกับนานาชาติได้อย่างเป็นระบบในท้ายที่สุด ท่านประธานครับในปัจจุบันนี้เราจะพบว่า ประการแรกประเทศไทยนั้นมีระบบโลจิสติกส์พอสมควร แต่ไม่มีหน่วยงานภาครัฐที่ชัดเจนที่สุด ที่มีอำนาจเต็มในการกำหนดยุทธศาสตร์และติดตามประเมินผล รวมทั้งปฏิบัติการให้เป็นไปตาม แผนที่กำหนดในเรื่องของโลจิสติกส์และโครงสร้างพื้นฐานโลจิสติกส์อย่างเป็นระบบ แต่อย่างไรก็ตามจะเห็นได้ว่าในปัจจุบันสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจ และสังคมแห่งชาติก็มีหน่วยงานที่เกี่ยวกับเรื่องนี้ในการวางแผนโลจิสติกส์ของประเทศ ซึ่งในความเห็นส่วนตัวเห็นว่าสามารถดำเนินการได้ดีในระดับหนึ่ง ซึ่งเห็นว่าทางสำนักงาน คณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติได้ดำเนินการไปนั้นอยู่ในระดับดี พอสมควรแต่ว่าจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องมีการดำเนินการเพิ่มเติมให้หน่วยงานที่วางแผนนั้น สามารถที่จะมีอำนาจในการที่จะดูแลให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับทางด้านปฏิบัติได้ปฏิบัติ ให้เป็นไปตามแผน ในปัจจุบันสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ และหน่วยงานต่าง ๆ อาทิเช่น กระทรวงคมนาคม กระทรวงอุตสาหกรรม กระทรวงเกษตร และสหกรณ์ และหลาย ๆ กระทรวง รวมทั้งกระทรวงกลาโหมก็มีส่วนเกี่ยวข้องกับเรื่อง ของโลจิสติกส์ทั้งสิ้น ถ้าหากว่ามีหน่วยงานที่ชัดเจนในเรื่องนี้ในการที่จะดำเนินการให้ สอดคล้องกับแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติทางด้านโลจิสติกส์แล้ว ผมเชื่อมั่นว่า ระบบโลจิสติกส์ของประเทศไทยจะเป็นระบบโลจิสติกส์ที่ดีที่สุดในพื้นภูมิภาคนี้และของโลก ในที่สุดนะครับ เพราะฉะนั้นจะเห็นได้ว่าประเทศไทยเราจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องมีหน่วยงาน ที่มีอำนาจเต็มทางด้านวางแผนอยู่แล้วชัดเจนและดีด้วยนะครับคือสภาพัฒน์ ต่อไปก็เป็น เรื่องของการที่จะต้องดูแลในเรื่องของหน่วยงานที่กำกับ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับเรื่องของ การปฏิบัติ และหน่วยงานต่าง ๆ ที่จะต้องบรรลุผลให้เกิดขึ้นนะครับ และจะพบว่าประการต่อมา ก็คือเรื่องของโลจิสติกส์ของประเทศไทยนั้นมีการพัฒนาค่อนข้างจะไปเรื่อย ๆ เพราะฉะนั้น การเปลี่ยนแปลงที่ดีที่สุดคือการวางแผนให้มีหน่วยงานดูแลเรื่องนี้ การดำเนินการในเรื่องนี้ กระผมคิดว่ามีรายละเอียดพอสมควรทีเดียว และเรื่องโลจิสติกส์นะครับท่านประธานที่เคารพ ไม่ใช่เป็นเรื่องใหม่ ๕๐๐ ปีก่อนพุทธกาลก็ขอสไลด์พรีเซนเทชัน (Slide Presentation) นิดหนึ่งนะครับ ๕๐๐ ปีก่อนพุทธกาลมีมาแล้วครับ ได้ดำเนินการแล้วแต่ยังไม่ได้ใช้คำว่า โลจิสติกส์ยังไม่ได้ใช้คำเกี่ยวกับเรื่องนี้ แต่การปฏิบัติและได้ดำเนินการมาแล้ว ๓,๐๐๐ กว่าปี ๕๐๐ ปีก่อนพุทธกาลด้วยซ้ำไป และเมื่อประมาณ ๔๐๐ ปีก่อนคริสตศักราชท่านซุนวูได้ระบุไว้ อาร์ต ออฟ วอร์ (Art of War) ได้กล่าวอ้างถึงกิจกรรมทางด้านโลจิสติกส์และความสัมพันธ์ ระหว่างโลจิสติกส์กับการวางแผนกลยุทธ์และยุทธวิธีในการรบ ซึ่งก็เป็นที่ทราบกันดีว่า ท่านซุนวูนั้นเป็นผู้ที่มีความเชี่ยวชาญทางด้านการรบการสงครามอย่างยิ่ง เพราะฉะนั้น ท่านใช้ระบบนี้ตั้งแต่สมัย ๔๐๐ ปีก่อนคริสตศักราชด้วยซ้ำไป จะเห็นได้ว่าในช่วงต่อมา ท่านอเล็กซานเดอร์มหาราช กษัตริย์ผู้ยิ่งใหญ่แห่งราชอาณาจักรกรีกก็ได้นำแนวคิดเกี่ยวกับ เรื่องของระบบโลจิสติกส์ ในการสนับสนุนกำลังพลในการรบด้วยการสร้างสถานีการเก็บเสบียงอาหารและเสบียง อาหารของสัตว์ด้วย ในทุก ๆ ๓๐ กิโลเมตรตั้งแต่หัวเมืองจนถึงแนวชายแดน ทั้งนี้ ก็เพื่อที่จะให้ทหารของท่านไม่ต้องแบกสัมภาระกันมากมายจนเกินไปจนกระทั่งหมดพลัง ในการสู้รบ แล้วก็มีการป้องกันการขาดแคลนเสบียงอาหารระหว่างการเดินทางจากที่หนึ่ง ไปอีกที่หนึ่ง ในที่สุดแล้วท่านก็ประสบชัยชนะในการรบการยุทธ์ต่าง ๆ นี่เป็นเรื่องของ ทางด้านโลจิสติกส์โดยแท้ และในขณะเดียวกันท่านจักรพรรดินโปเลียนแห่งประเทศฝรั่งเศส ก็ได้ให้ความสำคัญในเรื่องโลจิสติกส์จะเห็นได้ว่ามีการเขียนว่าดิ อะเมเจอร์ ดิสคัส แทกติกซ์ เดอะ โพรเฟสชันนัล ดิสคัส โลจิสติกส์ (The amateurs discuss tactics, the professionals discuss logistics) นั่นก็หมายความว่านักบริหารมือธรรมดา ๆ นี่จะพูดถึง กลยุทธ์ แต่ในขณะเดียวกันนักบริหารมืออาชีพจะมุ่งเน้นทางด้านที่เกี่ยวข้องกับวิธียุทธและ ยุทธวิธีที่จะประสบความสำเร็จอย่างประหยัดและอย่างมีประโยชน์ครับ เพราะฉะนั้นในเรื่อง ของโลจิสติกส์ครับ ท่านประธานที่เคารพเป็นเรื่องที่มีความสำคัญต่อประเทศชาติอย่างมาก แล้วก็มีเรื่องครอบคลุมที่เกี่ยวข้องกับเรื่องของเศรษฐกิจของประเทศ การเมืองของประเทศ การทหารของประเทศมากมายก่ายกองนะครับ แต่โลจิสติกส์นั้นท่านจะเห็นได้ว่ามี ความหมายค่อนข้างกว้าง ถ้าจะพูดสั้น ๆ ตามแนวของราชบัณฑิตยสถานก็ค่อนข้างจะเข้าใจ ได้ชัดเจนพอสมควร รวมทั้งที่ท่านประธานคณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ ด้านเศรษฐกิจ ท่านสถิตย์ได้กรุณาเรียนไปแล้วเมื่อสักครู่นี้ โลจิสติกส์นั้นหมายถึง กระบวนการในการวางแผนการดำเนินการและควบคุมประสิทธิภาพ และประสิทธิผล ในการไหล การจัดเก็บวัตถุดิบ สินค้าคงคลังในกระบวนการสินค้าสำเร็จรูป และสารสนเทศ มีสารสนเทศด้วยนะครับ ที่เกี่ยวข้องจากจุดเริ่มต้นไปยังจุดที่มีการใช้งาน โดยมีเป้าหมาย เพื่อให้สอดคล้องกับความต้องการของผู้บริโภคหรือของผู้ใช้งาน อันนี้ชัดเจนนะครับว่า โลจิสติกส์นั้นไม่เพียงแต่ครอบคลุมเฉพาะการขนส่ง แต่เป็นเรื่องของกิจกรรมต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องต่อเนื่องจากการขนส่งมาจนกระทั่งในบั้นปลายสุดท้ายนั้นก็คือในเรื่องของ ความสำเร็จที่จะต้องดำเนินการให้ครบถ้วนกระบวนความนะครับ จากสภาพปัญหาที่ว่านี้ ผมขอเรียนว่าจึงได้มีการเสนอจัดตั้งสำนักงานโลจิสติกส์และโครงสร้างพื้นฐาน โลจิสติกส์แห่งชาติทั้งนี้เพื่อที่จะทำหน้าที่แก้ไขปัญหาที่ผมได้กราบเรียนไปแล้วในส่วนของ รายละเอียดนั้นและรวมทั้งวิธีการดำเนินการและอำนาจหน้าที่ของสำนักงานดังกล่าวนั้น กระผมขออนุญาตท่านประธานที่จะมอบให้ท่านสายัณห์ จันทร์วิภาสวงศ์ เป็นอนุกรรมาธิการ ขับเคลื่อนการปฏิรูปเศรษฐกิจด้านอุตสาหกรรมและบริการ และในฐานะที่ท่านเป็นประธาน คณะทำงานพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานและโลจิสติกส์เป็นผู้ที่จะรายงานเพิ่มเติมต่อไปครับ ขออนุญาตท่านประธานครับ ขอบพระคุณครับ