รวีวรรณ ภูริเดช ชี้แจงข้อเสนอในการปรับปรุงระบบจัดการขยะอย่างรอบด้าน ทั้งการแก้ไขกฎหมายที่เป็นอุปสรรค โดยเฉพาะ พ.ร.บ. ร่วมทุน เพื่อส่งเสริมให้ขยะถูกมองเป็นทรัพยากร และผลักดันนโยบายแห่งชาติอย่างมีประสิทธิภาพ พร้อมเสนอให้กำหนดบทบาทชัดเจนระหว่างผู้กำกับดูแลและผู้ปฏิบัติ โดยเน้นให้ท้องถิ่นมีอำนาจอนุญาตและกำกับดูแลการเก็บขยะนอกระบบอย่างเป็นระบบ รวมถึงสนับสนุนหลักการผู้ก่อมลพิษต้องจ่าย และการใช้ค่าธรรมเนียมถุงพลาสติกเพื่อสนับสนุนการบริหารจัดการ ตลอดจนเร่งแก้ไขข้อจำกัดด้านกฎหมายและกรอบการร่วมทุนเพื่อผลักดันโครงการโรงไฟฟ้าขยะอย่างมีประสิทธิภาพ
ขออนุญาตกราบเรียนท่านประธาน แล้วก็ท่านสมาชิก สปท. ทุกท่านนะคะ รวมทั้งท่านที่ได้อภิปรายนะคะ ดิฉันก็ต้องขอขอบคุณ ทุกท่านนะคะที่ในหลักการแล้วท่านที่ได้อภิปรายส่วนใหญ่ก็จะเห็นด้วยในหลักการข้อเสนอ ของทางกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศด้านสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อมที่ได้เสนอ มาว่าในระยะนี้เราต้องปรับปรุงระบบของการบริหารจัดการ เรื่องการจัดการขยะเสียก่อน นะคะ ทั้งในเรื่องของการปรับปรุงแก้ไขกฎหมายที่เป็นอุปสรรคแล้วก็การกําหนดหน้าที่ ของเรกูเลเตอร์ (Regulator) โอเปอเรเตอร์ (Operator) ให้ชัดเจนนะคะ ขออนุญาตไล่เรียง ตามลําดับนะคะ คือ
ข้อ ๑ ท่านสุวิระนะคะ ดิฉันคิดว่าส่วนใหญ่ท่านเห็นด้วย แล้วท่านก็ขอให้ เขียนให้ชัดในเรื่องของขอแก้ไขมาตรา ๗ วรรคแรกของ พ.ร.บ. ร่วมทุน ซึ่งก็สอดคล้องกับที่ ท่านคุรุจิตได้นําเสนอด้วยว่าจะใช้ นอกจากยกเว้นในเรื่องปิโตรเลียมแร่นะคะ อยากขออนุญาต ใส่ในเรื่องของขยะไว้ด้วยได้หรือไม่นะคะ แต่ก็มีบางท่านเขียนว่าเราน่าจะมี พ.ร.บ. ไหน ๆ เราก็จะมีขอแก้ไข พ.ร.บ. รักษาความสะอาดแล้วอาจจะไปเพิ่มเติมข้อยกเว้นนี้ไว้ ในมาตรา ๓๔ ก็ได้นะคะ ทางคณะของกรรมาธิการก็จะนําเรื่องนี้ไปปรับปรุงแล้วก็อาจจะ เขียนเพิ่มเติมใน พ.ร.บ. และข้อเสนอเพิ่มเติมในข้อเสนอปฏิรูปในแก้ไขมาตรา ๓๔/๒ หรืออาจจะเป็นทับอื่น ขออนุญาตไปดูอีกทีนะคะ แต่เป็นในมาตรา ๓๔ ว่าเพื่อที่จะให้ยกเว้น ในเรื่องนี้ไม่ต้องเป็นไปตาม พ.ร.บ. ร่วมทุนด้วยนะคะ ก็จะรับไปดู เพราะว่าจริง ๆ ทั้งหลาย ท่านเห็นด้วยในหลักการอยู่แล้วนะคะว่าการดําเนินการเรื่องการจัดการที่ผ่านมาติดปัญหา เรื่อง พ.ร.บ. ร่วมทุนและต้องแก้ไข เพราะฉะนั้นหลักการนี้คือเห็นด้วยร่วมกันนะคะว่า พยายามปลดล็อกในเรื่องของขยะอย่างที่ท่านวิทยาว่านะคะ คือเราไปมองว่าขยะเป็นทองคํา แล้วก็ไปติดล็อกกับดักของ พ.ร.บ. ร่วมลงทุน เพราะฉะนั้นอันนี้ต้องแก้ไขมิเช่นนั้นแล้ว อย่างที่รัฐบาลจะขับเคลื่อนอย่างไรมันขับเคลื่อนไม่ออกนะคะ เพราะว่าถึงแม้จะเป็นนโยบาย ที่เป็นวาระแห่งชาติไม่ว่าจะนําขยะไปเป็นพลังงานก็ยังขับเคลื่อนไม่ออก เพราะว่าขั้นตอน มันเยอะจริง ๆ นะคะ
ถัดไปของท่านเสรีนะคะท่านก็พูดในลักษณะใกล้เคียงกันจริง ๆ แล้วท่านมองว่า น่าจะจัดการเรื่องของกรณีที่จะให้มาตรา ๓๔/๒ อย่างซาเล้งนี่เข้ามาดําเนินการ จริง ๆ แล้ว ซาเล้งเป็นนอกระบบ อย่างไรก็ตาม พ.ร.บ. รักษาความสะอาดซึ่งเป็นยกร่างโดยกระทรวง มหาดไทย เขาก็มีกังวลอย่างที่ท่านสมาชิกหลายท่านก็ได้หยิบยกขึ้นมาว่า การให้สิทธิหรือ ให้อนุญาตที่เป็นผู้กําจัดขยะต้องมีการควบคุม ซึ่งโดยหลักการแล้วมันต้องมีการอนุญาต โดยท้องถิ่น แล้วก็ท้องถิ่นจะต้องสามารถที่จะกํากับดูแลได้นะคะ แต่ว่าทางกรรมาธิการ ก็คุยกันว่าพยายามจะไปเขียนว่าให้มีการควบคุมแต่ว่าอย่างกรณีที่ง่าย ๆ อย่างเช่น ซาเล้ง ซึ่งเป็นนอกระบบอาจจะใช้เป็นการอนุญาตโดยอาจจะมีการออกคู่มือเพื่อให้มันง่ายเข้า ขั้นตอนไม่ยุ่งยากนะคะ คือสรุปแล้วความมุ่งหวังของทุกท่านก็คือให้มีการกํากับดูแล ให้ไปเป็นมาตรฐานนะคะ แต่ว่าขั้นตอนไม่ควรจะยุ่งยากนักนะคะ
ถัดไปคือท่านคุรุจิตนะคะ ท่านก็ให้การสนับสนุนและพูดถึงเรื่องขยะล้นเมือง แล้วก็ในเรื่องของแก้ไข พ.ร.บ. ร่วมทุน มาตรา ๗ ดิฉันก็ได้นําเสนอไปแล้วคล้าย ๆ ของท่านสุวิระนะคะ
ถัดไปท่านกษิต ท่านได้ถาม ท่านได้สนับสนุน แล้วท่านก็ได้ถามในเรื่องของ บทบาทของเรกูเลเตอร์ (Regulator) กับโอเปอเรเตอร์ (Operator) ดิฉันขออนุญาตกลับไปที่ สไลด์ (Slide) ที่เคยได้นําเสนอเอาไว้นะคะ ขออนุญาตกราบเรียนอีกทีนะคะ ก็คือว่าในส่วนของ การออกโพลิซี (Policy) กับเรกูเลเตอร์ (Regulator) ปัจจุบันเราเสนอให้ใช้คณะกรรมการ สิ่งแวดล้อมแห่งชาติซึ่งปัจจุบันนี้มีอยู่แล้วนะคะ ภายใต้ผู้กําหนดโพลิซี (Policy) ใหญ่คือ คณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ การกําหนดมาตรฐานควบคุมมลพิษซึ่งขยะถูกประกาศ เป็นแหล่งกําเนิดมลพิษแล้วโดยคณะกรรมการควบคุมมลพิษ คณะกรรมการควบคุมมลพิษ ก็เหมือนคณะกรรมการอนุชุดย่อยอยู่ภายใต้คณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ เพราะฉะนั้น กรรมการควบคุมมลพิษนี่ละคะจะทําหน้าที่เป็นที่อยู่ภายใต้กรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ จะทําหน้าที่กําหนดเรกูเลต (Regulate) ให้สถานการณ์จัดการขยะนี้เป็นไปตามมาตรฐาน การปล่อยมลพิษที่กําหนด ไม่ว่าจะมลพิษทางอากาศ มลพิษทางด้านน้ํา การปนเปื้อนของ น้ําใต้ดินที่ท่านสุวิระได้นําภาพมาให้เห็นข้อเท็จจริงนะคะ ว่าในส่วนของการฝังกลบนี่เราต้องมีการกําหนดมาตรฐานในเรื่องของมอนิเตอร์ริงเวล (Monitoring Well) รอบ ๆ สถานบําบัดขยะด้วยนะคะ เราต้องกําหนดมาตรฐานให้ชัด ในการว่าจะตรวจวัดอะไร วัดโลหะหนักหรือว่าวัดอะไรก็จะเป็นหน้าที่ของเรกูเลเตอร์ (Regulator) ที่ควบคุมผู้ปฏิบัติ ส่วนโอเปอเรเตอร์ (Operator) ก็จะอยู่ในส่วนของกระทรวง มหาดไทย แล้วก็องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นซึ่งเป็นส่วนย่อยลงมา กระทรวงมหาดไทยก็ต้อง กํากับท้องถิ่นให้ดําเนินการให้เป็นไปตามกรอบของแผนแม่บทของชาติที่ได้กําหนด ก็จะมี ๒ เลเวล (Level) อยู่ตรงนั้น แล้วท่านได้พูดถึงในเรื่องของโพลลูเตอร์เพย์ (Polluter Pay) หลายท่านได้พูดถึงตรงนี้ว่าผู้ก่อมลพิษเป็นผู้จ่าย แล้วก็ได้สนับสนุนในเรื่องของการให้มี การเก็บค่าขยะ รวมทั้งแพกเกจจิง (Packaging) ต่าง ๆ ถุงพลาสติกที่หลายประเทศนี้ เก็บหมดแล้วแม้กระทั่งยุโรปทางถุงพลาสติก ถ้าเราไปที่ห้างสรรพสินค้าต้องจ่ายทั้งสิ้น เพราะรัฐจะได้นําค่าใช้จ่ายเหล่านี้มาใช้ในการจัดการนะคะ แต่เมืองไทยเราให้ฟรีนะคะ
ท่านดุสิตนะคะ แล้วก็อีกท่านหนึ่งก็ถามว่าเหตุผลอะไรที่โรงไฟฟ้าจากขยะ ยังเดินหน้าไม่ได้ก็หลายท่านก็ช่วยตอบแล้วว่าติดขัดจากเรื่องของ พ.ร.บ. ร่วมทุน จริง ๆ แล้ว ติดในเรื่องของหาฟีดสต็อก (Feedstock) เข้าแพลนต์ (Plant) ให้ได้ด้วย เพราะว่าการรัน (Run) โรงไฟฟ้าแต่ละโรงนี่เราต้องเอนชัวร์ (Ensure) ว่ามีปริมาณขยะเข้าระบบอย่าง พอเพียง อย่างน้อยประมาณ ๕๐๐ ตันต่อวัน กรณีจังหวัดภูเก็ตก็เช่นเดียวกัน ขยะหนีออก จากเกาะไม่ได้นะคะ มันรวมศูนย์มันต้องเข้าแพลนต์ (Plant) นั้นนะคะ คลัสเตอร์ (Cluster) เขาไม่แกร่ง เพราะฉะนั้นกรรมาธิการจึงเสนอว่าการที่จะเอนชัวร์ (Ensure) ว่าขยะวิ่งเข้าไซต์ (Site) ไหนจึงต้องกําหนดกรอบของคลัสเตอร์ (Cluster) ให้ชัดเจนเป็นกฎหมายนะคะ
ถัดไปค่ะ ท่านวิทยาท่านก็ได้ยกตัวอย่างของเตาเผาจังหวัดภูเก็ตเหมือนกัน แล้วก็ท่านได้สนับสนุนแล้วท่านก็ได้ยกตัวอย่างข้อเท็จจริงซึ่งในเรื่องของค่ากําจัดแต่เดิม เราถูกแคป (Cap) ที่ค่าเก็บขนเท่านั้น ๔๐ บาท แล้วก็ไม่สะท้อนอันนี้กรรมาธิการก็ได้เสนอ ในข้อเสนอเพื่อพยายามปลดล็อกว่าให้อยู่ในหมวดของการจัดทําร่าง พ.ร.บ. รักษาความสะอาด ฉบับใหม่นี้กระทรวงมหาดไทยโดยท้องถิ่นสามารถที่จะออกค่าธรรมเนียมได้อย่างคล่องตัว มากขึ้น โดยที่ไม่ต้องไปให้กระทรวงสาธารณสุขเป็นผู้แคป (Cap) อัตราเหล่านี้เอาไว้นะคะ สรุปว่าข้อคิดเห็นที่เป็นประโยชน์ของท่านสมาชิกทั้งหลายเราก็จะนํามาจัดระเบียบ แล้วก็ ปรับปรุงในรายงานให้มีความสมบูรณ์ครบถ้วนมากขึ้นค่ะ