กราบเรียนท่านประธานสภาปฏิรูปแห่งชาติที่เคารพ กระผม นายสิระ เจนจาคะ สมาชิกสภาปฏิรูปแห่งชาติ หมายเลข ๒๑๓ ผมสนใจรัฐธรรมนูญ ทั้งฉบับครับ แต่ให้ความสนใจเป็นพิเศษเรื่องร่างรัฐธรรมนูญ ภาค ๒ หมวด ๖ ว่าด้วย ความสัมพันธ์ระหว่างข้าราชการ นักการเมือง และประชาชน ด้วยเหตุที่กระผม ให้ความสำคัญ เพราะมาตรา ๒๐๖ ถึงมาตรา ๒๑๐ ในหมวดนี้เกี่ยวข้องกับการทำให้เกิด คสช. สนช. และ สปช. ที่ทำให้ประเทศเราเข้าสู่ยุคปฏิรูปในวันนี้ ท่านประธานที่เคารพครับ การที่กระผมนำประเด็นเช่นนี้ ด้วยประเทศไทยของเราได้สร้างประวัติศาสตร์การชุมนุม พรรคประชาชนที่มีจำนวนมากและยิ่งใหญ่ที่สุดในโลกเพื่อต้องการการปกครองที่เป็นธรรม ด้วยพลังของประชาชน ด้วยความหวังที่จะได้พบกับระบบและผู้บริหารประเทศที่ดี กระผม เคารพในน้ำใจและพลังจิตอันยิ่งใหญ่ของประชาชนที่เสียสละชีวิต เลือดเนื้อ เวลา ทรัพย์สิน บางคนก็ได้รับคดีติดตัวไปอีกต่างหาก เพื่อจะได้ก่อให้เกิดการปฏิรูปบ้านเมือง โดยกฎหมาย รัฐธรรมนูญที่กระผมนำมาอภิปรายและนำเสนอในวันนี้ผมได้ไปรับฟังความคิดเห็นจากกลุ่ม ประชาชนที่มีความหวังเหล่านั้นมาแล้ว แม้จะบางส่วนแต่เป็นหลักนิติธรรมที่มีหลักของ เหตุและผลที่เป็นสัจธรรม ก่อให้เกิดการยอมรับอย่างแท้จริง ประชาชน นักการเมืองและ ข้าราชการมีความเกี่ยวพันกับความดำรงอยู่ของประเทศชาติและประชาชนในแผ่นดินไทย จึงเป็นเหตุผลที่สำคัญที่ผมควรจะใช้เวลาอันสมควรของสภาหยิบยกเรื่องนี้มาอภิปราย ผมขอเริ่มจากประชาชนเป็นอันดับแรก เพราะผมและทุกท่านในสภาแห่งนี้ก็เป็นประชาชน และเข้ามาทำหน้าที่เสนอแนวความคิดปฏิรูปประเทศ จึงต้องกล่าวว่าประชาชนเป็นเจ้าของ อำนาจที่แท้จริง และการบริหารจัดการประเทศตามทฤษฎีสัญญาประชาคมที่ประชาชน ได้รับมอบอำนาจให้เกิดแก่ผู้ปกครอง ซึ่งในที่นี้ย่อมหมายถึงนักการเมืองและสถาบัน การเมืองนั้นเอง โดยที่นักการเมืองก็ใช้กลไกของรัฐคือข้าราชการและหน่วยงานของรัฐ มาสร้างความมั่นคง มั่งคั่งและยั่งยืนให้แก่ประชาชน แต่สิ่งที่เกิดขึ้นกับบ้านเมืองที่ผ่านมา กลับไม่ได้เป็นไปตามสิ่งที่ผมได้กล่าวในข้างต้นเสียหมด ประชาชนขาดช่องทางการตรวจสอบ และการมีส่วนร่วม ความพยายามที่ใช้การมีส่วนร่วมของประชาชนเต็มไปด้วยความจำกัด และอุปสรรค ความมุ่งหวังของประชาชนจึงเกิดอยู่กับการทำหน้าที่ด้วยความซื่อสัตย์สุจริต ของข้าราชการ รวมถึงนักการเมืองที่ประชาชนเลือกเข้ามาบริหารประเทศ ที่ผ่านมาในอดีต ข้าราชการและนักการเมืองบางส่วนได้อาศัยความอ่อนแอระบบการตรวจสอบร่วมมือทำการ ทุจริตคอร์รัปชัน ใช้อำนาจไปทางที่ทุจริตประพฤติมิชอบ จนหลายครั้งที่ทำให้ประชาชน ต้องออกมาปกป้องผลประโยชน์และประเทศชาติ และบางคนต้องเสี่ยงกับผู้ไม่เคารพ กฎหมายบ้านเมืองจนทำให้เกิดความสูญเสีย อย่างไรก็ตามผมขอชื่นชมข้าราชการ และนักการเมืองที่มุ่งมั่นทำความดีและปฏิบัติด้วยความซื่อสัตย์สุจริตทุกท่าน ซึ่งบางท่าน ได้รับการคุกคามและกลั่นแกล้งจากผู้ทุจริต ถูกขัดขวาง ดังจะเห็นจากข้าราชการหลายท่าน ที่ออกมาแสดงความชอบธรรมให้ปรากฏขึ้นในหมู่ข้าราชการน้ำดีที่ปรากฏมาแล้ว

ผมว่าสาเหตุอีกประการหนึ่ง คือการสร้างความตระหนักในสิทธิและหน้าที่ ของพลเมืองไทย ที่ผ่านมาต้องยอมรับว่ามีความล้มเหลวของประชาชนซึ่งไม่รู้สิทธิ ไม่รู้หน้าที่ ไม่เคารพสิทธิและยอมให้ผู้อื่นละเมิดสิทธิ สะท้อนให้เห็นว่าประชาชนไม่เคารพต่อความเป็น เจ้าของอำนาจอธิปไตยอย่างแท้จริงของตนเอง ทำให้ผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง และข้าราชการที่ทุจริตไม่สะทกสะท้าน ไม่เกรงกลัว ไม่ละอายในการกระทำความผิด และสร้างความเชื่อว่า โกงแล้วไม่เป็นอะไร ไม่มีใครเอาผิด ในร่างรัฐธรรมนูญที่ปรากฏอยู่ในภาค ๒ หมวด ๖ มาตรา ๒๐๖ ถึงมาตรา ๒๑๐ กล่าวว่า กระบวนการแต่งตั้งข้าราชการและผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองโดยมีการกลั่นกรองจาก คณะกรรมการสมัชชาคุณธรรมแห่งชาติ เพื่อป้องกันหนทางนำไปสู่การขาดเอกภาพของรัฐบาล ในการบริหารราชการแผ่นดิน ตลอดจนปกป้องกลุ่มการเมือง นำนโยบายที่หาเสียงไว้ ไปแสวงหาประโยชน์ และแทรกแซงการแต่งตั้ง โยกย้ายข้าราชการและเจ้าหน้าที่ของรัฐ รวมทั้งการพยายามวางทายาททางการเมือง ซึ่งผมเห็นว่าประชาชนที่เข้าไปมีส่วนร่วม และมีกระบวนการตรวจสอบที่เข้มงวดมากขึ้นครับ ดังนั้นเพื่อให้เกิดความชัดเจน และลักษณะความสัมพันธ์ที่เกิดเป็นรูปธรรมในทางปฏิบัติมากขึ้น ผมจึงขอให้มีการปรับปรุง แก้ไขดังต่อไปนี้

ในภาค ๒ หมวด ๖ ว่าด้วยความสัมพันธ์ระหว่างข้าราชการ นักการเมือง และประชาชน ผมขอแก้ประเด็นเรื่องชื่อหมวด จากความสัมพันธ์ระหว่างข้าราชการ นักการเมืองและประชาชน เป็น ความสัมพันธ์ระหว่างประชาชน ข้าราชการ พนักงานของรัฐ พนักงานรัฐวิสาหกิจ และผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง โดยนำประชาชนมาไว้อันดับแรก และเพิ่ม คำว่า พนักงานของรัฐ พนักงานรัฐวิสาหกิจ โดยมีเหตุผลดังนี้

ข้อที่ ๑ ต้องให้ความสำคัญกับประชาชนเป็นลำดับแรก

ข้อที่ ๒ ในหน่วยงานราชการ มีบุคลากรที่เป็นข้าราชการและพนักงานของรัฐ จึงต้องครอบคลุมในส่วนของการเพิ่มคำว่า พนักงานรัฐวิสาหกิจ เนื่องจากรัฐวิสาหกิจ มีทั้งการใช้เงินของรัฐอุดหนุน และรัฐเป็นผู้ถือหุ้นใหญ่ และเมื่อเช่นนี้จะผ่านการกลั่นกรอง จากสมัชชาคุณธรรมแห่งชาติด้วยเช่นกัน

ข้อที่ ๓ พนักงานรัฐวิสาหกิจเป็นส่วนหนึ่งของหน่วยงานของรัฐที่มักจะมีปัญหา การแต่งตั้งผู้บริหารระดับสูง เนื่องจากผู้ที่เข้ามาเป็นคณะกรรมการบริหารรัฐวิสาหกิจ มาจากข้าราชการระดับสูง และมาจากการแต่งตั้งจากนักการเมืองและทำให้เกิดปัญหาคอร์รัปชัน

ประเด็นที่ ๒ ที่มีการขอแก้ไข คือมาตรา ๒๐๗ ในร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ซึ่งมุ่งเน้นในการสร้างระบบคุณธรรมของข้าราชการพลเรือน โดยรายละเอียดปฏิบัติตาม (๑) ให้กรรมการ ๒ ใน ๗ คน เป็นกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิในคณะกรรมการข้าราชการพลเรือนนั้น ผมขอปรับจาก ๗ คน เป็น ๙ คน ด้วยเหตุผลดังนี้

๑. สมัชชาคุณธรรมแห่งชาติ ได้มีส่วนร่วมในกระบวนการสรรหาคัดกรอง ตั้งแต่เริ่มต้นสู่ตำแหน่ง และในขั้นตอนการพิจารณาถอดถอนที่กำหนดไว้ในมาตรา ๒๕๕ ไม่มีบทบาทในการถอดถอน จึงขอเพิ่มคณะกรรมการจากสมัชชาคุณธรรมอีกจำนวน ๒ ท่าน เพื่อสัดส่วนความเป็นกลาง

๒. เพื่อป้องกันการซ้ำซ้อนของบุคคลจากกระทรวงเดียวกัน เนื่องจากตาม (๒) และ (๓) คณะกรรมการจากกระทรวงต่าง ๆ ซึ่งมีมาจากกระทรวงจำนวนมากถึง ๒๐ กระทรวง ทำให้การเลือกจากอดีตปลัดกระทรวงหรือเทียบเท่า และประธานกรรมการจริยธรรม ของกระทรวง จึงเป็นเหตุผลหนึ่งที่ทำให้เลือกสัดส่วนคณะกรรมการกระทรวงซ้ำ ๆ แบบเดียวกัน อาจจะทำให้เกิดข้อครหาซึ่งไม่โปร่งใสเกิดขึ้น

ประเด็นที่ ๓ ผมขอปรับแก้ คือมาตรา ๒๐๘ ข้าราชการและเจ้าหน้าที่ของรัฐ มีหน้าที่ดำเนินการให้เป็นไปตามรัฐธรรมนูญและกฎหมายนโยบายที่คณะรัฐมนตรีแถลงต่อรัฐสภา เพื่อรักษาผลประโยชน์ส่วนรวม ในประเด็นนี้ผมไม่ขอแก้ไขที่ปรากฏในร่างแต่ขอให้ไป กำหนดผูกพันในการพัฒนาคุณธรรมจริยธรรม การประเมินผลงานของมาตรการปฏิบัติงาน ของประมวลจริยธรรมสมัชชาคุณธรรมที่กำหนดไว้ ผมขอแค่นี้ก่อน