ขอประทานโทษที่ทําให้เสียเวลานิดหนึ่งนะคะ กราบเรียนท่านประธาน ท่านคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ ท่านสมาชิกสภาปฏิรูปแห่งชาติ ที่เคารพทุกท่าน ดิฉัน นางกอบแก้ว จันทร์ดี สมาชิกสภาปฏิรูปแห่งชาติ เลขที่ ๐๐๘ ของจังหวัดอ่างทอง ก็ขออนุญาตที่จะอภิปรายในภาค ๒ หมวดผู้นําการเมืองที่ดีและสถาบัน การเมือง หมวด ๒ แนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ก่อนอื่นที่จะเริ่มอภิปรายก็คงต้องขอขอบพระคุณ ทางคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญทุกท่าน เห็นใจท่านนะคะ ท่านใช้ความพยายาม อย่างมากเลยในการนําข้อเสนอของคณะกรรมาธิการปฏิรูปด้านต่าง ๆ มาพิจารณาบรรจุไว้ ในร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ซึ่งในภาพรวมเท่าที่ดิฉันได้ศึกษาก็เห็นว่าครอบคลุมดีมากเลยนะคะ แต่ในส่วนที่ดิฉันจะอภิปรายนั้นคงขออนุญาตพูดในหมวด ๒ ในเรื่องของมาตรา ๘๓ และมาตรา ๘๔ แต่เท่าที่นั่งฟังทั้ง ๒ วันนี้ในมาตรา ๘๓ และมาตรา ๘๔ ก็มีหลายท่าน ได้มีการให้ข้อเสนอแนะ แต่ดิฉันก็อยากจะมีในความคิดเห็นที่ได้ศึกษาแล้วก็มีข้อเสนอแนะ ที่เพิ่มเติมที่แตกต่างจากหลายท่านที่เสนอไปแล้วนะคะ

ในมาตรา ๘๓ นั้นถ้าดูแล้วเป็นบทบัญญัติที่เพิ่มขึ้นมาใหม่นะคะ ซึ่งกําหนดไว้ หรือเขียนไว้ในร่างรัฐธรรมนูญว่ามาตรา ๘๓ เน้นในเรื่องของรัฐต้องส่งเสริมความเข้มแข็ง ของชุมชนท้องถิ่น ซึ่งในเจตนารมณ์ของร่างรัฐธรรมนูญได้กําหนดความหมายของชุมชน ท้องถิ่นไว้ว่าหมายถึงชุมชนที่มีถิ่นที่อยู่ในท้องถิ่น แต่ไม่หมายรวมถึงองค์กรบริหารท้องถิ่น ซึ่งในมาตรา ๘๓ กําหนดไว้ ๕ ประการ ใน (๑) ถึง (๕) นั้น ดิฉันเห็นด้วยว่าในสิ่งที่กําหนดไว้ เป็นสิ่งที่ดีที่จะส่งเสริมความเข้มแข็งของชุมชน แต่ก็มีข้อที่อยากจะเสนอแนะเพิ่มเติมใน (๑) ในข้อความที่เขียนไว้ว่ามีส่วนร่วมในการกําหนดนโยบาย แผน และงบประมาณในการพัฒนา ท้องถิ่นร่วมกับส่วนราชการและองค์กรบริหารท้องถิ่น ขออนุญาตที่จะเพิ่มข้อความว่า มีส่วนร่วมใช้ข้อมูลของชุมชนในการกําหนดนโยบาย แผน และงบประมาณในการพัฒนาท้องถิ่น ร่วมกับส่วนราชการและองค์กรบริหารท้องถิ่น สิ่งที่ดิฉันขอเพิ่มนี่จะทําให้เห็นชัดว่าชุมชนนั้น มีให้เห็นชัดถึงแนวทางปฏิบัติที่เป็นรูปธรรมที่ต้องใช้ข้อมูลของชุมชน เพราะชุมชนรู้ข้อมูล ของชุมชนเป็นอย่างดี และรู้ถึงปัญหาของชุมชน รู้สาเหตุแล้วก็รู้แนวทางในการที่จะแก้ปัญหา ซึ่งนํามาสู่ความต้องการของประชาชนในชุมชนท้องถิ่นนั้น ถ้าเรานําข้อมูลของชุมชนมาใช้ กําหนดนโยบาย แผนปฏิบัติ และงบประมาณ ก็จะเป็นการแก้ปัญหาของชุมชนได้อย่างแท้จริง และแก้ได้ตรงจุดที่เป็นปัญหาแล้วก็สนองความต้องการของประชาชน ถ้าทําได้อย่างนี้ ดิฉันมองเห็นว่าน่าจะเป็นการส่งเสริมรวมทั้งการสร้างความเข้มแข็งของชุมชนให้ชุมชนรู้จักคิด วิเคราะห์ในการจัดการแก้ไขปัญหาแล้วก็พัฒนาชุมชนของเขาเอง เป็นการเสริมสร้างจิตสํานึก ของประชาชนในชุมชนให้มีจิตสํานึกของความเป็นเจ้าของชุมชน ร่วมรับผิดชอบในการจัดการ ชุมชนด้วยตนเอง แล้วก็นอกจากที่ดิฉันได้นําเสนอในความคิดเห็นอันนี้แล้ว ดิฉันเห็นด้วย อย่างยิ่งกับในวันแรกที่คุณหมออําพล จินดาวัฒนะ ขออภัยนะคะที่ได้เอ่ยนามท่าน ท่านได้ให้ ข้อเพิ่มเติมในมาตรา ๘๓ นี้ไว้อีกหลายประการที่รัฐจะต้องส่งเสริมความเข้มแข็งของชุมชน ในท้องถิ่น ก็ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของการพัฒนากระบวนการประชาธิปไตยในชุมชน การจัดการทุน ของชุมชนโดยชุมชน การสร้างหลักประกันสังคมที่เท่าเทียมให้กับชุมชน และการพัฒนา เศรษฐกิจฐานรากของชุมชนให้เข้มแข็ง ซึ่งในส่วนนี้ถือว่าสิ่งที่เพิ่มเติมนั้นเป็นประเด็นสําคัญ ซึ่งอยู่ใน ๔ เสาหลัก ในเรื่องของคณะอนุกรรมาธิการปฏิรูปของชุมชนได้มีการเสนอกรอบแนวคิด ในเรื่องนี้และได้รับการเห็นด้วย ในการประชุมของ สปช. ไปแล้ว เพราะถือว่าส่วนนี้เอง ส่วนที่นําเสนอเราควรที่จะกําหนดไว้ในมาตรา ๘๓ นั้น เป็นสิ่งที่จะช่วยให้รัฐต้องส่งเสริม ให้เกิดความเข้มแข็งในชุมชนนะคะ

อีกส่วนหนึ่ง ในวรรคสอง ในมาตรา ๘๓ ที่เขียนไว้ว่ารัฐต้องส่งเสริมและสนับสนุน ให้ประชาชนได้เข้ามามีส่วนร่วมอย่างแท้จริงกับรัฐ ชุมชน และองค์กรบริหารท้องถิ่น ในการดําเนินการตามมาตรานี้ ดิฉันมองว่าในส่วนนี้รัฐต้องส่งเสริมสนับสนุนให้ประชาชน และขอเพิ่มข้อความว่าภาคประชาสังคม เพราะถ้าในชุมชนท้องถิ่นมันจะต้องมีทั้งประชาชน และภาคประชาสังคมซึ่งเป็นกลุ่มองค์กรต่าง ๆ ก็ขออนุญาตที่จะเพิ่มข้อความคําว่า ภาคประชาสังคม ต่อท้ายประชาชนนะคะ ส่วนข้อความก็ใช้ข้อความเดิมนะคะ อันนี้เป็นส่วน ที่อยากจะขอแสดงความคิดเห็นและเพิ่มเติมในมาตรา ๘๓

ขออนุญาตต่อในมาตรา ๘๔ ในมาตรา ๘๔ ซึ่งกําหนดไว้ว่ารัฐต้องจัดส่งเสริม และทํานุบํารุงการศึกษา อบรมทุกระดับและทุกรูปแบบ ซึ่งกําหนดไว้ ๕ ประการนั้น ในเจตนารมณ์ของร่างรัฐธรรมนูญเน้นหลักการจัดการศึกษาอบรมให้ยึดผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง ทั้งการกําหนดหลักสูตรการเรียนการสอนเป็นสําคัญ ขออนุญาตที่จะเสนอเพิ่มเติม เพื่อให้บรรลุเป้าหมายในเรื่องของการปฏิรูปการศึกษาตามมาตรา ๒๘๖ ที่มีเป้าหมายว่า จะต้องพัฒนาคนให้เป็นพลเมืองที่ดี มีคุณธรรม จริยธรรม มีคุณภาพ มีความรู้ความสามารถ ก็ขอเสนอว่าให้เพิ่มเติมข้อความใน (๑) ที่กําหนดไว้ว่าสนับสนุนให้มีการจัดการศึกษาอบรม โดยมีผู้เรียนเป็นศูนย์กลางเพื่อพัฒนาคนให้เกิดความรู้ มีศีลธรรม มีการพัฒนาจิตใจ ปัญญา และทักษะวิชาชีพที่เหมาะสมและสอดคล้องกับความต้องการของประเทศและพัฒนาการ เปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจและสังคมของประเทศและของโลกนั้น ขอเพิ่มข้อความคําว่า มีค่านิยมที่พึงประสงค์ ต่อท้ายตรง เกิดความรู้ ขออนุญาตทบทวนว่าใน (๑) ก็คือขอเพิ่มเติมตรง สนับสนุนให้มีการจัดการศึกษาอบรม โดยมีผู้เรียนเป็นศูนย์กลางเพื่อพัฒนาคนให้เกิดความรู้ และขอเพิ่มข้อความตรงนี้นะคะว่า มีค่านิยมที่พึงประสงค์ แล้วก็ต่อด้วยข้อความเดิมคือ มีศีลธรรม อันนี้ก็เป็นตามเดิมนะคะ สิ่งที่ดิฉันนําเสนอมีเหตุผลก็คือว่าในส่วนนี้ที่ขออนุญาต เพิ่มเติมว่า มีค่านิยมที่พึงประสงค์นั้น ในเหตุผลก็คือว่าเพื่อให้บรรลุเป้าหมายภายใต้ยุทธศาสตร์ที่ ๑ ในวิสัยทัศน์ของประเทศไทยมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืนนั้น ยุทธศาสตร์ที่ ๑ เราได้กําหนดไว้ว่า จะสร้างคนไทยยุคใหม่เพื่อให้เป็นคนไทยที่มีคุณลักษณะที่ดี สร้างความเป็นไทยให้เป็นคนที่มี คุณภาพ มีคุณธรรม มีจริยธรรม แล้วก็มีความพฤติกรรมและประพฤติปฏิบัติตามค่านิยม ที่พึงประสงค์ของคนไทย ซึ่งตรงนี้ขออนุญาตนําเรียนว่าดิฉันอยู่ในคณะอนุกรรมาธิการปฏิรูป ค่านิยมในคณะกรรมาธิการปฏิรูปค่านิยม ศิลปวัฒนธรรม และจริยธรรมการศาสนา ซึ่งในคณะอนุกรรมาธิการปฏิรูปค่านิยมเราได้กําหนดค่านิยมที่พึงประสงค์ของคนไทย แล้วก็อยู่ในวาระการพัฒนา ก็เลยมีความเห็นว่าควรเพิ่มข้อความตรงนี้ว่ามีค่านิยมที่พึงประสงค์ ซึ่งดิฉันถือว่าในเรื่องนี้เป็นเรื่องที่สําคัญ ที่ต้องปลูกฝังให้เกิดการเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง ตั้งแต่แรกเกิดเลย โดยสถาบันครอบครัวแล้วก็ต่อเนื่องไปในระบบการศึกษา ซึ่งจะทําให้ มีการสร้างคนไทยยุคใหม่ประสบความสําเร็จคือเป็นคนไทยที่มีคุณภาพและมีคุณธรรม จริยธรรมที่ดิฉันอยากจะนําเรียนในส่วนนี้

และอีกส่วนหนึ่งที่ดิฉันอยากจะนําเรียนอีกสักนิดหนึ่ง ก็คือในเรื่องของ มาตรา ๘๔ นั้น ในเรื่องของ (๔) ตรงนี้ใน (๔) มาตรา ๘๔ มีการพัฒนาหลักสูตรทั้งในส่วนกลาง และท้องถิ่น เพื่อให้มีการเรียนการสอนที่เหมาะสมกับภูมิภาค กับภูมิสังคม และพัฒนาการโลก ในส่วนนี้ดิฉันมีความเห็นว่าน่าจะมีการกําหนดเฮาว์ทู หรือว่าในกฎหมายประกอบรัฐธรรมนูญ ต่อเนื่องว่าในการที่จะรู้ว่าการพัฒนาหลักสูตรนั้นส่งผลให้การพัฒนาผู้เรียนให้เป็นคนที่มี คุณภาพได้ ตรงนี้น่าจะต้องมีการกําหนดตัวชี้วัดหลักในการประเมินผลสัมฤทธิ์ของผู้เรียน ที่เป็นรูปธรรม สามารถบ่งบอกได้ว่าผู้เรียนเป็นคนที่มีคุณภาพ แล้วก็เป็นผลที่มาจากการพัฒนา หลักสูตรอย่างแท้จริง ก็ขออนุญาตที่จะให้ข้อคิดเห็นในส่วนของ ๒ มาตรานี้ ขอบพระคุณค่ะ