ไกรราศ แก้วดี เสนอข้อเสนอให้ประชาชนในพื้นที่เข้ามามีส่วนร่วมในการแก้ไขปัญหา และขอให้แยกศาลคดียาเสพติดออกมาเป็นศาลพิเศษเพื่อความรวดเร็วและลดภาระของท่านผู้พิพากษา
กราบเรียนท่านประธานสภาปฏิรูปแห่งชาติ ท่านประธานกรรมาธิการปฏิรูปกฎหมายและกระบวนการยุติธรรม ท่านประธานกรรมาธิการ ยกร่างรัฐธรรมนูญ ผมมีตัวเลขตัวเลขหนึ่งที่น่าสนใจ ตัวเลขที่คดีขึ้นสู่ศาลในชั้นศาลอุทธรณ์ ในปี ๒๕๕๖ คดีที่เป็นคดีอาญาครับ ๔๐,๐๐๐ กว่าคดี ในชั้นศาลฎีกา ๖๘,๐๐๐ กว่าคดี ผมมีข้อเสนอที่เห็นด้วยกับคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ คณะกรรมาธิการปฏิรูป แล้วก็มีข้อสนับสนุนที่เห็นด้วยอย่างยิ่งที่ท่านได้เสนอให้ประชาชนในพื้นที่ตำบล หมู่บ้าน ได้เข้ามามีส่วนร่วมก่อนที่คดีจะขึ้นสู่ชั้นศาล ผมเรียนอย่างนี้ว่าในแต่ละจังหวัดก็จะมีศาล อยู่จังหวัดละแห่ง จังหวัดใหญ่ ๆ ก็จะมีศาลอยู่ ๓ แห่ง แต่พี่น้องประชาชนในจังหวัดนั้น ๆ ก็จะต้องเดินทางมาขึ้นศาล ใช้เวลา ใช้ค่าใช้จ่าย ใช้การเดินทางหลายคดีใช้เวลาสิบปี แม้แต่คดีที่อยู่ในความสนใจของพี่น้องประชาชน เราลืมไปด้วยซ้ำครับ พึงมีศาลฎีกา ตัดสินหลายคดี แต่คดีที่อยู่ในมือของพี่น้องประชาชนที่เดินทาง โดยที่เราใช้วิธีการสืบพยานต้องนำพยาน มาสืบ พี่น้องประชาชนมาหลายครั้ง ค่าใช้จ่ายก็มีค่าเหมารถเหมารา เพราะฉะนั้นความจริง เป็นการบริหารจัดการที่ลดจำนวนคดีลงได้มาก ผมถือเป็นกระบวนการยุติธรรมส่วนหนึ่ง ก่อนจะพิจารณาคดี ความจริงกระบวนการเหล่านี้ได้ดำเนินการ ได้มีความพยายามดำเนินการ ในชั้นของอัยการก็มีทนายให้ความช่วยเหลือ ในชั้นคดีในชั้นศาลก็มีการประนีประนอม ในชั้นของปกครองเองก็มีกรรมการหมู่บ้านที่ประนีประนอมข้อพิพาทกรณีที่เป็นความแพ่ง ไม่กำหนดมูลค่าทุนทรัพย์ คดีอาญาประนีประนอมได้เฉพาะคดีที่เป็นการยอมความ ถ้าหากว่า เรามีหน่วยงานที่เป็นหน่วยงานที่ใกล้พี่น้องประชาชนถึง ๗,๐๐๐ กว่าแห่ง โดยเฉพาะ ในปีที่แล้วกระทรวงยุติธรรมได้เริ่มดำเนินการไปบางส่วนแล้วนะครับ ได้ใช้ที่ทำการ ของ อบต. และของเทศบาล เพราะฉะนั้นเรื่องนี้เพื่อให้ อบต. กับเทศบาลได้มีส่วนร่วม เพราะมีนิติกรประจำอยู่แล้วก็เดินเครื่องตรงนั้นต่อ เราก็จะได้ช่วยเหลือพี่น้องประชาชน ความจริงแล้วการประนีประนอมยอมความเป็นการดำเนินการในลักษณะผู้นำเผ่า กำนัน ผู้ใหญ่บ้านสมัยก่อน คดีอาญาเล็ก ๆ น้อย ๆ ลักเล็กขโมยน้อย คดีเกี่ยวกับทะเลาะเบาะแว้ง ระหว่างสามีภรรยา กำนัน ผู้ใหญ่บ้านก็ดำเนินการ เดี๋ยวนี้กรรมการหมู่บ้านซึ่งมีกำนัน ผู้ใหญ่บ้านเป็นประธานก็ดำเนินการ เพราะฉะนั้นผมถึงเห็นด้วยอย่างยิ่งที่จะให้พี่น้อง ประชาชนได้มีส่วนร่วม อย่างน้อยที่สุดนะครับมีหลายคดีที่พี่น้องประชาชนทิ้งคดียังไม่ได้ ตัดสินคดีความเพราะไม่มีสตางค์ นี่ก็คือความเหลื่อมล้ำอย่างหนึ่ง คนที่อยู่ในเมืองเข้าไปรับ บริการทางศาลใกล้กว่า หาพยานหลักฐานไปได้สะดวกกว่า ค่าใช้จ่ายน้อยกว่า แต่คนอยู่ในพื้นที่ ชนบทหมู่บ้าน ตำบลมาเมืองก็ยาก มาเป็นสิบครั้ง บางทีทิ้งคดีไปเลยครับค่าใช้จ่ายมาก เพราะฉะนั้นข้อเสนอเห็นด้วยนะครับ
ในประการที่ ๒ ตัวเลขที่ผมนำเรียนท่านเมื่อสักครู่ คดีอาญาในชั้นอุทธรณ์ ๔๐,๐๐๐ กว่าคดี ความจริงในชั้นอาญากับฎีกาท่านพิพากษาท่านดำเนินการค่อนข้างรวดเร็ว นะครับ ชั้นอุทธรณ์ประมาณ ๘๐ เปอร์เซ็นต์ ชั้นฎีกาท่านพิจารณาคดีความเสร็จเกือบ ๙๒ เปอร์เซ็นต์ แต่กว่าที่จะถึงคดีอาญา ชั้นศาลอุทธรณ์ ชั้นอาญา ผมเรียนว่าเป็นระยะเวลา ค่อนข้างจะนาน เพราะเหตุว่าจำนวนคดีอยู่มาก มีคดีหนึ่งที่น่าสนใจในจำนวนคดีที่ ๖๐,๐๐๐ กว่าคดีที่ขึ้นศาลเป็นคดียาเสพติดประมาณ ๘๐ เปอร์เซ็นต์ ตัวเลขคร่าว ๆ ๖๐,๐๐๐ กว่าก็ประมาณ ๔๘,๐๐๐ เป็นคดียาเสพติดซึ่งเป็นคดีที่พี่น้องประชาชน ได้รับความเดือดร้อนมาก กระบวนการพิจารณาคดียาเสพติดมีกระบวนการพิเศษ มีทั้งเรื่องของการพิจารณาก่อนที่จะเข้าสู่คดี เรื่องของการบำบัด บังคับบำบัด สมัครใจบำบัด ในชั้นของศาลก็มีการบำบัดในระหว่างการพิจารณาคดี เพราะฉะนั้นกระบวนการเหล่านี้ ศาลก็จะใช้ผู้พิพากษาจำนวนมากและใช้บริกรที่เกี่ยวข้องจำนวนมาก ในจังหวัดท่าน จะเห็นหน่วยงานใหม่ กรมบังคับคดี มีคนไปอุ่นหนาฝาคั่งพอ ๆ กับที่ว่าการอำเภอเมือง ไปเรื่องคดียาเสพติด ผมก็เลยเห็นว่าคดีอย่างนี้เพื่อให้เกิดความรวดเร็วและลดภาระ ของท่านผู้พิพากษา ขออนุญาตเสนอให้กรรมาธิการปฏิรูปกฎหมายและกระบวนยุติธรรม ได้กรุณาพิจารณาแยกศาลคดียาเสพติดออกมาเป็นศาลพิเศษเพื่อจะได้ดำเนินการ ในคดีจำนวนมากที่อยู่ถึง ๘๐ เปอร์เซ็นต์ ในชั้นการพิจารณาของศาล ถ้าเป็นไปได้พิจารณา เพียงศาลเดียว เพราะกระบวนการที่จะต้องทำต่อมีมากมายในเรื่องของยาเสพติด ซึ่งเป็นปัญหาบ้านเมืองที่เป็นวาระแห่งชาติ ตั้งแต่เช้าเรายังไม่ได้พูดถึงยาเสพติดเลยครับ ขออนุญาตนำเสนอครับ