เกียรติ สิทธีอมร หารือเกี่ยวกับการใช้กติกาการตัดสินใจของศูนย์ ซึ่งไม่มีกติกาที่ชัดเจนเกี่ยวกับการกำหนดราคาซื้อขาย และการซื้อขายไฟฟ้าระหว่างประเทศ โดยเรียกร้องการความชัดเจนจากรัฐมนตรีเกี่ยวกับกติกาและผลประโยชน์ที่ประเทศไทยได้รับ
ท่านประธานครับ เป็นครั้งแรกที่ผมอภิปรายแล้วประธานตื่นเต้นมากจนต้องเข้าห้องน้ํา นะครับ ควรจะบันทึกไว้นิดหนึ่งนะครับ ผมกําลังโยงไปประเด็นว่าผมอ่านบันทึกความตกลง อันนี้แล้วรู้สึกว่าเราเป็นประเทศหลักที่ได้เปรียบเชิงภูมิศาสตร์แต่ไม่ใช้ประโยชน์เลย กติกา ที่เขียนไว้ไม่มีครับ เช่น ผมยกตัวอย่างง่าย ๆ ท่านรัฐมนตรีตอบให้ชัดนะครับ กรรมการ ที่ตั้งขึ้นมาในศูนย์นี้ตัดสินใจด้วยวิธีไหน ใช้ฉันทามติหรือเสียงข้างมาก เสียงข้างมาก กี่เปอร์เซ็นต์ ไม่มีครับ มีไหมครับกติกา ไม่มี การกําหนดราคานี้เรื่องใหญ่มาก ผลประโยชน์ สูงมากนะครับในการซื้อขาย แต่ไม่มีรายละเอียดที่ปรากฏไว้เลย
อีกประการหนึ่งที่เขียนไว้ในนี้แต่ผมไม่ค่อยแน่ใจนะครับ อ่านดูถอดรหัส รู้สึกมันไม่ค่อยชอบมาพากลเท่าไร ต้องถามรัฐมนตรีให้ยืนยันกับสภาแห่งนี้ว่า ศูนย์ประสานงานนี้มีสิทธิกําหนดราคากับที่ซื้อขายโดยภาคเอกชนหรือเปล่า หรือรัฐต่อรัฐ อย่างเดียว ผมอ่านไปนี่นะครับ มันมีรายละเอียดที่เขียนอยู่ในนี้บอกว่า ความร่วมมือ ของศูนย์เองกับองค์กรอื่น ๆ ด้วย พอองค์กรอื่น ๆ นี้มันตีความได้หมดเลยครับ แล้วผม เชื่อว่าศูนย์นี้ตั้งใจจะประสานกับผู้ค้าที่เป็นเอกชนด้วย ถ้าเป็นเช่นนั้นเรื่องใหญ่เลยครับ ถ้าเป็นเช่นนั้นรัฐมนตรีต้องมีความชัดเจนว่ากติกาของการดําเนินการของศูนย์นี้คืออะไรแน่ ในเอกสารไม่มีนะครับ กติกาเรื่องการกําหนดค่าไฟฟ้ากําหนดอย่างไรครับ ต้นทุนการผลิตไฟฟ้าเฉลี่ยของเทคโนโลยี ต่าง ๆ นานา และการอุดหนุนภายในประเทศไม่มีพูดถึงหรือครับท่านรัฐมนตรี ไม่มีพูดถึง แล้วกติกาท่านกําหนดอย่างไรครับ ปกติแล้วต้นทุนในการก่อสร้างก็ต่างกัน การชดเชย อุดหนุนในการผลิตโดยใช้เทคโนโลยีบางประเภทก็มีการอุดหนุนภายในแตกต่างกันในแต่ละ ประเทศ แล้วท่านใช้กติกาอะไรครับในการกําหนดราคาซื้อขายค่าไฟ ใช้ค่าเฉลี่ยหรือเปล่า แล้วค่าเฉลี่ยนั้นเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงมีการทบทวนหรือไม่ ท่านตกลงซื้อขายเซ็นสัญญากี่ปี ไม่มีเลย ไม่มีเขียนเลยนะครับ แล้วท่านเขียนไปเพื่อตั้งศูนย์ พอตั้งศูนย์เสร็จท่านบอกศูนย์ ก็ไปทํากันเอง แต่ทําเรื่องที่ซื้อขายกันทีเป็นหมื่นล้านบาทแสนล้านบาท ท่านรัฐมนตรีจะให้ รัฐสภาแห่งนี้อนุมัติอย่างนี้หรือครับ ท่านต้องยืนยันสิครับ นโยบายเรื่องค่าไฟเป็นอย่างไร ประเทศไทยแสดงตัวอย่างให้เห็นแล้วครับ ๒ ปีที่ผ่านมาค่าพลังงานทั้งโลกถูกลง ๓ เปอร์เซ็นต์ครับ หักอัตราแลกเปลี่ยนแล้วถูกลง ๓ เปอร์เซ็นต์ แต่ทําไมประเทศไทย มีค่าไฟฟ้าแพงขึ้น ๑๔.๗ เปอร์เซ็นต์ตามรายงานของสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคม แห่งชาติ ท่านรัฐมนตรีไม่เคยตอบผมนะครับ ผมถาม ๓-๔ รอบในสภาแห่งนี้ท่านไม่เคยตอบ แล้วท่านแค่คุมพลังงานในประเทศยังไม่ได้เลยครับ แล้ววันนี้ท่านจะไปมีกติกากับ ต่างประเทศ ระหว่างประเทศ ซื้อขายกันเอง แล้วในขณะที่ประเทศไทยเป็นแกนหลักมีความ ได้เปรียบ ท่านก็ไปเขียนความตกลงหลวม ๆ ผมคิดว่ารัฐสภาแห่งนี้ต้องการข้อมูลมากกว่านี้ นะครับ ในนี้ไม่มีการพูดถึงเรื่องการอุดหนุนเลยครับ เรื่องที่สําคัญที่สุดในเรื่องการซื้อขายกัน ระหว่างประเทศต้องดูกติกาเรื่องการอุดหนุนครับ ในแต่ละประเทศมีนโยบายทางการเมือง หรือนโยบายในการสนับสนุนธุรกิจแต่ละประเภทไม่เหมือนกัน และเทคโนโลยีแต่ละประเทศ ไม่เหมือนกัน ท่านไม่มีเขียนเลยครับกติกา ถ้าประเทศหนึ่งอุดหนุนมาก อีกประเทศหนึ่ง อุดหนุนน้อย ทําไมต้องซื้อขายราคาค่าไฟในราคาเดียวกันครับ ประเทศหนึ่งผลิตจากเขื่อน มาก ต้นทุนในการผลิต ต้นทุนก่อสร้างแพงใช่ครับ แต่ต้นทุนในการผลิตมันถูกกว่า ทําไมต้อง ซื้อในราคาเดียวกับประเทศที่ผลิตโดยก๊าซธรรมชาติซึ่งราคาสูงหรือถ่านหินในราคาเดียวกัน กติกาเรื่องนี้ท่านไม่ได้พูดถึงเลยครับ ผมก็ต้องขอความชัดเจนว่าในที่สุดแล้วเอ็มโอยูนี้ เซ็นไปแล้วประเทศไทยได้ประโยชนอย่างไรบ้างครับ หรือเป็นประโยชน์กับคนที่อยู่ในศูนย์ ที่สามารถจะไปเกี้ยเซียะเรื่องราคากันได้ในการซื้อขายระหว่างกันเอง ทีนี้ถ้าเกิดมันเป็นการ ซื้อขายกันระหว่างรัฐต่อรัฐเท่านั้นผมคงจะสบายใจมากกว่านี้ครับ แต่ที่เขียนไว้ในนี้ผมเข้าใจ ว่าสามารถซื้อขายกับเอกชนได้นะครับ เพราะไม่มีข้อห้ามในนี้ พอเป็นเอกชนปั๊บไม่มีกติกา ท่านรัฐมนตรีต้องมีความชัดเจนเพื่อให้สภาแห่งนี้ตัดสินใจได้นะครับ แล้วผมต้องถามรัฐมนตรี จริง ๆ ครับที่ผมอภิปรายตอนต้นไปเลยบอกประเทศไทยถ้าไม่ร่วมด้วยเขาเกิดไม่ได้ วันนี้ สามารถกลับไปเจรจาได้ไหมให้มันดีกว่านี้ ให้มันเป็นประโยชน์กับประเทศมากกว่านี้ครับ ผมยกตัวอย่างนะครับ เป้าหมายเชิงความมั่นคงของพลังงาน ท่านไม่มีเขียนนี้เลยครับ ท่านไปพูดเรื่องราคาเรื่องการซื้อขาย เรื่องการเก็บข้อมูล แต่ไม่มีเรื่องเสถียรภาพของพลังงาน เลยครับ ซึ่งความจริงมันควรจะเป็นเป้าหมายที่สําคัญที่สุดในเรื่องความตกลงระหว่าง ประเทศด้านการซื้อขายไฟฟ้าหรือการซื้อขายด้านพลังงาน แล้วเรื่องนี้จริง ๆ ในกรอบของ อาเซียนเองมันมีเรื่องกริดทางไฟฟ้า โครงข่ายทางไฟฟ้า และมีโครงข่ายเรื่องก๊าซ มันจะไป เชื่อมโยงกับก๊าซอย่างไร แล้วผลบังคับจากข้อตกลงตามศูนย์นี้ ที่ศูนย์นี้ไปมีกําหนดกติกากัน แล้วในที่สุดใครเป็นคนรับผิดชอบครับ กระทรวงพลังงาน การไฟฟ้าฝ่ายผลิต หรือส่วนไหนของกระทรวงพลังงาน เป็นคนรับเรื่อง มาแล้วไปปฏิบัติ ไม่ชัดนะครับ หรือรัฐมนตรีคนเดียวเป็นคนรับเรื่องจากศูนย์ แล้วรัฐมนตรี ไปสั่งการต่อ ท่านประธานครับ ถามจริง ๆ ครับท่านประธานเคยเห็นข้อตกลงที่มันหลวม ขนาดนี้ไหมครับ ผมไม่ทราบเลยนะครับว่ากระทรวงพลังงานมีบทบาทในการสนับสนุน หรือทํางานร่วมกับศูนย์นี้อย่างไร ในนี้ไม่เขียนเลยครับ พูดง่าย ๆ ขอไปตั้งศูนย์ ศูนย์ทําอะไร ก็ทําไป แล้วศูนย์เชื่อมโยงกับรัฐบาลอย่างไร ท่านช่วยบอกผมทีหนึ่งครับ แล้วถ้าอย่างนั้น ใครรับผิดชอบ ตรงนี้ที่น่าสนใจ บอกด้วยนะครับ บอกว่าจะไปมีการจัดเตรียมหลักเกณฑ์ร่วม สําหรับในการวางแผนระบบไฟฟ้ามาตรฐานทั่วไปทางด้านเทคนิค ท่านกําลังจะตั้งมาตรฐาน ของกลุ่มอนุภูมิภาคลุ่มแม่น้ําโขงหรือครับ มีเป้าหมายในเรื่องการฮาร์โมไนซ์ (Harmonize) เรื่องมาตรฐานทางเทคนิคด้วยหรือครับ ผมถามท่านนิดหนึ่งครับ ในประเทศเราฮาร์โมไนซ์ หรือยัง ท่านประธานครับ รัฐมนตรีคุมทุกหน่วยงานด้านการไฟฟ้าใช่ไหมครับ ท่านทราบไหมครับ การไฟฟ้าส่วนภูมิภาคกับการไฟฟ้านครหลวงคนละมาตรฐานท่านทราบหรือเปล่าครับ ทําไม การไฟฟ้าส่วนภูมิภาคเป็น ๓๓ เควี ๑๑ เควี ทําไมการไฟฟ้านครหลวงเป็น ๒๔ เควี ๑๒ เควี ๓๖ เควี แต่ละกลุ่มมันสร้างมาไม่เหมือนกัน ประเทศที่ให้ความช่วยเหลือในตอนต้น ไม่เหมือนกัน มีมาตรฐานหลายมาตรฐาน ประเทศไทยเองยังมีหลายมาตรฐานเลย ท่านประธาน แล้ววันนี้ท่านกําลังบอกว่านี่จะไปกําหนดมาตรฐาน เอาอะไรครับ ประเทศลาว กับประเทศเวียดนามเป็นมาตรฐานประเทศฝรั่งเศสครับ ของประเทศจีนเป็นมาตรฐาน ของเขากําหนดเอง ประเทศพม่าเป็นมาตรฐานของประเทศอังกฤษบางส่วน เป้าหมาย คืออะไรครับตรงนี้ มันไม่มีความชัดเจน ก็ต้องขอคําชี้แจงจากทางรัฐมนตรีด้วย เรื่องที่สําคัญ มาก ๆ คือกติกาในเรื่องของการกําหนดราคาครับ ผมขอให้ท่านชี้แจงให้ชัดนะครับ ท่านผูกพันกับสภานี้ท่านต้องอภิปราย แล้วต้องตอบคําถามนี้ว่าจะไปกําหนดกติกา กันอย่างไร แล้วพอกําหนดแล้วทําไมการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทยต้องทําตาม สมมุติ การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทยบอกว่ามันต่ํากว่าต้นทุนผมไม่ปฏิบัติตาม ทําได้ไหมครับ แล้วตรงนี้มันไม่มีสภาพบังคับกับหน่วยงานใดเลยของประเทศไทย แล้วถ้าอย่างนั้นท่านตั้งไป ทําอะไรครับ เสียงบประมาณ แต่ผมก็เห็นนะครับว่าจริง ๆ พออ่าน ๆ ไป พอไปถึง บางมาตราชักเห็นครับว่าท่านเองไม่ได้ตั้งใจจะเอางบประมาณไปใส่ ท่านต้องการเงินบริจาค เงินช่วยเหลือเยอะ แต่ก็ไม่เขียนกติกาอีก ในมาตรา ๑๒ เรื่องการเงิน ท่านบอกงบประมาณ ในการดําเนินงานของศูนย์นี้คือเงินที่ได้จากประเทศสมาชิกแต่ไม่บอกสัดส่วนครับ ประเทศไทยเทียบการใช้พลังงานแล้วสูงกว่าหลายประเทศมาก หรือถ้าเทียบพลังงาน ที่ซื้อขายกันจริง ๆ แล้วกําหนดสัดส่วนตามพลังงานที่ซื้อขายจริงหรือเปล่า แล้วการซื้อขาย พลังงานไม่ใช่เฉพาะไฟฟ้านะครับ ของประเทศไทยเราซื้อก๊าซจากประเทศพม่ามาผลิตไฟฟ้า ในประเทศ นี่ละครับ สับสนมากเลยครับ กติกาคืออะไร แล้วแต่ละคนมี ๕ ประเทศ แต่ละ คนจ่ายเงินเข้าศูนย์นี้เท่ากันหรือตามสัดส่วนอะไร ไม่เขียนนะครับ แล้วประเทศไทยจะอนุมัติ อย่างไรครับ ให้รัฐสภาแห่งนี้อนุมัติอย่างไร เหมือนขอแบลงก์เช็ค (Blank Cheque) ผมจะ ตั้งศูนย์แต่ไม่บอกว่าสัดส่วนที่ผมจะต้องรับผิดชอบในระหว่าง ๕ ประเทศคือเท่าไร ไม่เขียน นะครับท่านประธาน รัฐมนตรีตอบหน่อยครับว่ากติกาคืออะไร แต่ที่น่าสนใจมากไปกว่านั้น ท่านประธานอ่านต่อดูสักนิดครับ บอกว่าสามารถรับเงินบริจาคจากผู้บริจาค อันนี้สนุก เลยครับ ช่องโหว่อย่างนี้ผมไม่มีวันเห็นด้วย ผู้บริจาคในด้านกิจการพลังงานและไฟฟ้านี้ นะครับ ขาใหญ่ทั้งนั้น ถ้าขาใหญ่บริจาคเข้าศูนย์นี้ได้ มีอิทธิพลไหมครับ แต่ท่านก็เขียนต่อไป เหมือนกับทําให้เราสบายใจ แต่ผมก็ยังไม่สบายใจอยู่ดี เพราะท่านเขียนต่อไปว่าต้องไม่มีผล ต่อการตัดสินใจ ทําไมเขียนอย่างนั้นล่ะครับ เขียนอย่างนี้อ่อนที่สุดครับ ใครเป็นคน รับผิดชอบว่าไม่มีผลครับ ใครเป็นคนตัดสินว่าคนนี้บริจาคได้หรือไม่ได้ ง่าย ๆ ถ้าจะเอาจริง ๆ บริษัทเอกชนห้ามบริจาคครับ เงินต้องมาจากรัฐอย่างเดียวจะได้ไม่มี ปัญหาเรื่องผลประโยชน์ทับซ้อน อ้ายนี่รับได้จากทุกคนเลยนะครับท่านประธาน แล้วทุกคนก็จะบอกผมให้คุณแต่ไม่ต้องมามีผลกับการตัดสินใจนะ แค่นั้นพอไหมครับ รัฐมนตรี เขียนอย่างนี้ครับ แล้วท่านให้พวกเรารับที่จะเห็นชอบให้ท่านไปดําเนินการแบบนี้ หรือครับ ผมคิดว่ามันไปไม่ได้นะครับ ไปไม่ได้จริง ๆ ครับ เพราะถ้าเรื่องนี้ทั้งหมดอย่างที่ผม เรียนท่านประธาน ถ้าเป็นเรื่องเฉพาะรัฐต่อรัฐนะครับ ผมบอกโอเคเลย แต่ที่เขียนไว้ ทั้งหมดนี้เอกชนเข้าได้หมดเลยครับ แล้วมันจะต้องมีเรื่องผลประโยชน์เข้าไปเกี่ยวข้อง อย่างมากทีเดียว พอมาถึงเรื่องขององค์กร ท่านเขียนไว้เฉยเลยครับ ว่าจะได้รับสิทธิพิเศษ และความคุ้มครองเท่าที่จําเป็น ใครกําหนดว่าจําเป็นแค่ไหนครับ ท่านไม่เขียนกติกา ท่านเขียนอย่างนี้ หลวมมาก แล้วใครครับเป็นผู้กําหนดในที่สุด มีอํานาจไหมครับ กรรมการศูนย์มีอํานาจไหมในการจะไปกําหนดว่าผมนี่ต้องได้รับความคุ้มครองเท่านี้ กําหนดได้ไหมครับ แล้วถ้าประเทศ ๕ ประเทศที่เป็นประเทศสมาชิกไม่ปฏิบัติตาม เพราะบันทึกนี้ไม่มีสภาพบังคับ และไม่มีความเชื่อมโยงกับหน่วยงานใดเลยของรัฐบาล ของทุกประเทศ ท่านจะให้ไปปฏิบัติอย่างไรครับ ท่านรัฐมนตรีก็จบสถาบันเดียวกับผมครับ แต่ทําไมท่านส่งงานมา ท่านรัฐมนตรีครับ มันไม่ค่อยได้มาตรฐานนะครับ ขออภัยครับ รู้จักกันดี แต่มันไม่ไหวครับ ถ้าเนื้อหามันไปไม่ได้ผมก็ต้องพูดตรง ๆ ผมทําหน้าที่ครับ ท่านรัฐมนตรีไม่ใช่เรื่องส่วนตัว มาตรา ๑๔ เขียนไว้ท่านประธานดูตามผมครับ แก้ปัญหา ข้อขัดแย้ง เขียนอย่างนี้มันไม่ได้แก้ปัญหาข้อโต้แย้ง บอกถ้ามีปัญหาข้อโต้แย้งคุยกันดี ๆ นะ สรุปคือที่ท่านเขียนคืออย่างนั้นครับ แล้วมันมีประโยชน์อะไรครับ มันไม่มีสภาพบังคับ อะไรเลย ท่านเปิดช่องจะตั้งกรรมการเพื่อไปนั่งกําหนดราคาซื้อขายกันระหว่างประเทศ เท่านั้น แล้วแถมว่ากรรมการชุดนี้รับเงินบริจาคจากใครก็ได้ แต่บอกต้องเป็นอิสระ เขียนว่า ต้องเป็นอิสระ แต่โครงสร้างไม่เป็นอิสระก็ได้ ผมคิดว่าท่านประธานต้องพิจารณาให้ดีนะครับ ว่าการยื่นเข้ามาอย่างนี้ ผมเรียนย้ําอีกทีนะครับ ประเทศไทยไม่ร่วมด้วยอันนี้ไม่เกิด เพราะเชิงภูมิศาสตร์ต้องผ่านไทย พูดง่าย ๆ ถ้าท่านประธานใช้ระบบสายส่งในประเทศ ตรงภาคอีสาน ติดชายแดน ติดประเทศลาว ท่านประธานสามารถรับไฟฟ้าด้านตอนบน ที่ส่งเข้ามาจากประเทศลาวผ่านเขื่อนต่าง ๆ ผลิตผ่านเขื่อนต่าง ๆ ส่งมาผ่านประเทศไทย เข้าไปขายประเทศเวียดนามและประเทศลาวตอนใต้ได้ทั้งหมดเลยครับ ที่ท่านกนก ขออภัย เอ่ยนามท่าน ที่ท่านพูดถึงถูกต้องเลยครับ ค่าส่งละครับ ค่าขนละครับ ไม่มีเขียนครับ ตรงนี้มันจะสร้างปัญหา มันเหมือนกับว่าตั้งขึ้นมาเพื่อไปนั่งกําหนดราคากันเองแล้วในที่สุด ก็ไปเลือกปฏิบัติกันเองในแง่ว่าใครจะทําก็ได้ ใครไม่ทําก็ได้ ไม่มีสภาพบังคับ ผมถาม ท่านประธานจริง ๆ ครับ ถามรัฐมนตรีด้วยครับ ทําไปทําอะไรครับ เสียเงินเปล่าครับ เพราะ มันไม่มีสภาพบังคับอะไรเลย แต่ในมุมกลับมันจะมีศูนย์ที่มีข้อมูลที่เป็นประโยชน์มาก ทางการค้าเชิงพาณิชย์ที่ใครสามารถเข้าถึงได้คนนั้นได้ประโยชน์ แล้วขาใหญ่ทั้งหลาย ผมมั่นใจเลยครับ ล็อบบี้ (Lobby) แน่นอน แทรกแซงแน่นอน พยายามที่จะเข้าถึงคนที่ไปนั่ง เป็นกรรมการแน่นอน อย่างนี้หรือครับเป็นโครงสร้างที่เราอยากได้ ถามรัฐมนตรีจริง ๆ ครับ ประเทศไทยได้ประโยชน์จริงหรือครับ ถ้าท่านเขียนกติกาไว้ชัดเจน ผมก็คงจะพิจารณาได้ แต่เท่าที่เห็นผมยังไม่เห็นรายละเอียดที่ทําให้ผมมั่นใจว่าศูนย์นี้จะทําในสิ่งที่เป็นประโยชน์ กับประเทศไทยและมีความโปร่งใส อิสระจริง ๆ อย่างที่เขียนไว้ ขอคําชี้แจงนะครับ เพราะที่ผ่านมานี้ผมถาม ๑๐ ข้อในเรื่องพลังงาน ตอบผมข้อเดียวก็บุญแล้วครับ อีก ๙ ข้อ ไม่ยอมตอบ อย่างวันนี้ผมย้ําอีกที ผมยังติดใจครับ ราคาพลังงานทั้งโลก ราคาน้ํามันทั้งโลก ใน ๒ ปีที่ผ่านมามันถูกลง ๓ เปอร์เซ็นต์ ทําไมประเทศไทยประชาชนทุกคน คนไทยทุกคน ต้องจ่ายเงินค่าไฟแพงขึ้น ๑๔.๗ เปอร์เซ็นต์ ท่านตอบผมครับ แล้วตอนนี้ท่านจะไป ตั้งเครื่องมือในการที่จะไปนั่งกําหนดราคากันเอง แทรกแซงได้ ไม่มีกติกาที่ชัดเจน ไม่มี ความผูกพันอะไรกับหน่วยงานใดเลยของประเทศ ทําไปทําไมครับ ขอคําตอบด้วยครับ ขอบคุณครับ