รัฐสภา · ครั้งที่ ๑ · ๒๓ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๕

อนันต์ อริยะชัยพาณิชย์ อภิปรายเรื่องร่างรัฐธรรมนูญ โดยชี้ให้เห็นว่าประเทศไทยมีรัฐธรรมนูญมากมายนับ 18 ฉบับ และมีการฉีกเปลี่ยนแปลงไปตามแต่ละครั้ง โดยมีการกล่าวถึงว่า รัฐธรรมนูญของประเทศไทยมีอายุอยู่ไม่ถึง 4 ปี และมีการเปรียบเทียบกับรัฐธรรมนูญของสหรัฐอเมริกา ซึ่งมีอายุยาวนานกว่า

นายอนันต์ อริยะชัยพาณิชย์ สมาชิกวุฒิสภา สุรินทร์

ขอบคุณครับ ท่านประธาน กราบเรียนท่านประธานรัฐสภาที่เคารพ ผม นายแพทย์อนันต์ อริยะชัยพาณิชย์ สมาชิกวุฒิสภาจังหวัดสุรินทร์ ในฐานะสมาชิกรัฐสภา ผมขออภิปรายเรื่องร่างรัฐธรรมนูญ แห่งราชอาณาจักรไทย แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ ..) พุทธศักราช .... ทั้ง ๓ ร่าง สําหรับผมเอง ก็จะขออนุญาตเบา ๆ จัดเบา ๆ คงไม่ได้จัดหนัก เหมือนอย่างที่ผ่านมา ท่านประธานครับ เมื่อเราพูดถึงเรื่องรัฐธรรมนูญก็จะมีคนสนใจกันมากเพราะว่าเป็นกฎหมายสูงสุดของประเทศ เมื่อมีอะไรที่ไปยุ่งกับรัฐธรรมนูญก็อาจจะมีข้อโต้แย้งหรือจะมีข้อขัดแย้งกัน ในความเข้าใจ ของผมจริง ๆ แล้วผมว่ามีไม่ถึง ๒ เปอร์เซ็นต์ของคนไทยที่จะมีความรู้ ความเข้าใจรัฐธรรมนูญ หรือเคยอ่านรัฐธรรมนูญจบทั้งฉบับ ท่านประธานครับ ก็เป็นเรื่องธรรมดาเมื่อเรามีการใช้ กฎหมายไปสักพักเมื่อเห็นข้อบกพร่องก็ต้องมีการแก้ไข ซึ่งก็มีการเสนอกฎหมายเข้ามาแก้ไข เพิ่มเติมได้ซึ่งสภาแห่งนี้ก็ได้ทํากันมาตลอด รัฐธรรมนูญก็เช่นเดียวกัน แม้ว่าเราจะไม่อยากให้ แก้ไขง่ายแต่มันก็แก้ไขได้ครับ ในรัฐธรรมนูญ ปี ๒๕๕๐ ที่เราใช้อยู่ในปัจจุบันนี้ก็มีมาตราที่ให้ เราแก้ไข มาตรา ๒๙๑ ให้แก้ไขได้อย่างที่เราทราบอยู่แล้วจากในที่ประชุม ๒ วันที่ผ่านมา มาตรา ๒๙๑ (๑) ก็ต้องเสนอญัตติเข้ามาจาก ๓ ช่องทางเท่านั้นเองครับ จากคณะรัฐมนตรี จาก ส.ส. ๑ ใน ๕ ของสภาผู้แทนราษฎร หรือ ส.ส. บวก ส.ว. ๑ ใน ๕ ของทั้ง ๒ สภา หรือประชาชนผู้มีสิทธิเลือกตั้ง ๕๐,๐๐๐ คน ท่านประธานครับ เราพูดกันอยู่หลายครั้งว่า ประเทศสหรัฐอเมริกาก็มีรัฐธรรมนูญ อาจจะเรียกว่าฉบับแรกของโลกที่เป็นลายลักษณ์อักษร แล้วก็มีเป็นฉบับเดียวอยู่ตลอด ๒๒๐ กว่าปีมานี้ก็มีการแก้ไขครับ แก้ไขประมาณ ๒๐ ครั้ง แต่สรุปแล้วเขาก็แก้ไขประมาณ ๑๐ ปีต่อครั้ง รัฐธรรมนูญเขาก็ยังอยู่เหมือนเดิมนะครับ แต่ว่าประเทศไทยเรา คนไทยเราชอบฉีกรัฐธรรมนูญ ก็ฉีกกันโดยการปฏิวัติ การรัฐประหาร การปฏิรูปอะไรก็แล้วแต่ ซึ่งผมว่ามันจะเป็นวัฒนธรรมไปแล้วหรือเหมือนว่าติดเชื้อกัน อยู่ตลอดเวลา เราอาจจะมีกําลังจะฉีกอีกนะครับ เราจึงมีปัญหาเกี่ยวกับรัฐธรรมนูญมาก เหลือเกิน มากมาตลอดครับ เรามีมาแล้ว ๑๘ ฉบับจากปฏิวัติ จากรัฐประหาร ๑๓-๑๔ ฉบับ แล้วก็มีการจากที่สมาชิก มี สสร. อีกประมาณ ๔ ครั้ง ตามที่ที่ประชุมก็ได้มีผู้กล่าวมาแล้ว บางท่านก็ได้กล่าวแล้วว่ารัฐธรรมนูญเรามีอายุยืนแค่ประมาณ ๔ ปีเท่านั้นเอง เป็นเด็กน้อย เหลือเกิน ไม่ได้ก้าวไปสู่ตรงไหนเลยนะครับ ก็มีการกล่าวว่าการร่าง สสร. ครั้งที่ ๓ นับว่าเป็น ครั้งที่ดีที่สุดก็เกิดขึ้นสมัยที่รัฐบาลท่านบรรหาร ศิลปอาชา เป็นนายกรัฐมนตรีเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๘ และในขณะนั้นก็มีดีอีกอย่างหนึ่งก็คือท่านประธานรัฐสภา ท่านอาจารย์มารุต บุนนาค ได้ตั้งคณะกรรมการพัฒนาประชาธิปไตย หรือ คพป. ซึ่งมีท่านอาจารย์นายแพทย์ประเวศ วะสี ก็มีข้อเสนอให้ปฏิรูปการเมืองพร้อมเสนอกระบวนการจัดทํารัฐธรรมนูญ ซึ่ง สสร. ก็ได้ นําข้อบกพร่องต่าง ๆ มาแก้ไขเขียนใหม่โดยมีกรอบ มีการรับฟังความคิดเห็นของประชาชน อย่างกว้างขวาง จึงเป็นที่มาของรัฐธรรมนูญ ปี ๒๕๔๐ แน่นอนครับว่าใช้ไปแล้วก็ยังมีปัญหา อยู่ดีนะครับ หลาย ๆ ท่านในที่ประชุมแห่งนี้ก็ได้กล่าวแล้วว่ามีการปฏิวัติเกิดขึ้น จึงมีที่มา ของ สสร. ชุดที่ ๔ คมช. ก่อให้มีรัฐธรรมนูญ ปี ๒๕๕๐ คมช. นี้ซึ่งก็ว่ากันว่าไม่ดี แม้ว่า หลาย ๆ ท่านก็ว่ามีข้อดีมีการแก้ข้อบกพร่องของรัฐธรรมนูญ ปี ๒๕๔๐ ซึ่งมีคนอภิปรายกัน มามากแล้ว เพราะฉะนั้นที่ว่าไม่ดีก็เนื่องจากว่าหลาย ๆ ท่านก็รังเกียจว่า สสร. มาอย่างไร มีขั้นตอน มีกระบวนการได้มา ซึ่งแน่นอนก็ต้องมีจากอิทธิพลของ คมช. จากคณะปฏิวัติ ซึ่งเป็นศูนย์อํานาจ สําหรับคราวนี้เราก็จะมีการแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญเพื่อให้มี สสร. ชุดที่ ๕ คราวนี้เกิดขึ้น ตามที่ทุกคนทราบ ท่านทั้งหลายสภาของเราปกครองโดยจํานวนเสียงข้างมาก รูล บาย นัมเบอร์ (Rule by Number) ตามตรรกะก็จะเป็นแบบเดียวกัน เพราะฉะนั้นร่างเสร็จก็น่าจะมีคน ไม่ชอบอีก แม้ว่าบางท่านจะกล่าวว่าท่านจะรู้ได้อย่างไรว่า สสร. เป็นใครยังไม่เห็นและก็ยัง ไม่ได้มาเลย แต่แน่นอนการปกครองโดยเสียงข้างมากในสภาแห่งนี้ก็ต้องมีอิทธิพลจากคณะ ที่มีเสียงในสภามากที่คุมเสียงสภาได้ก็คือรัฐบาล ซึ่งก็จะเป็นศูนย์อํานาจคนก็จะโต้แย้งอีก ก็ไม่ชอบอีก เพราะว่ามันมาจากศูนย์อํานาจซึ่งวันนี้ก็ได้ศัพท์ใหม่ ศูนย์อํานาจก็คือผู้ว่าจ้าง ผมได้ยินในสภาแห่งนี้ได้พูด ท่านประธานครับ เนื่องจากไม่มีกรอบการศึกษาเหมือนอย่าง แบบเช่นที่ของอาจารย์หมอประเวศ เหมือนอย่าง สสร. ชุดที่ ๓ ก็มีบ้างของคณะกรรมการ ๒ ชุดเล็ก ๆ เช่น ของท่านดิเรก ถึงฝั่ง ซึ่งก็มีก็น่าจะแก้ไขเพียงบางข้อ เพราะฉะนั้นการยกร่าง ทั้งฉบับจึงมีคนเป็นห่วงมาก ถ้าตามตรรกะแล้ว สสร. ชุดที่ ๔ สสร. ชุดที่ ๕ ก็มาแบบเดียวกัน ผลมันก็จะได้แบบเดียวกันเพราะว่ามีศูนย์อํานาจเป็นผู้ว่าจ้าง ผมก็ยังไม่เห็นมีความพร้อม หรือมีความจําเป็นที่จะต้องแก้ทั้งฉบับ ตราบเท่าที่ยังไม่เห็นกรอบที่มีผลจากการศึกษาว่า จะแก้ตรงจุดไหน จริง ๆ แล้วผมก็ได้เห็นข่าวก็อยากจะขอบคุณ คุณประวิช รัตนเพียร กรรมการตรวจการแผ่นดินที่ได้เสนอต่อสังคมจัดตั้งคณะกรรมการทํางานผู้ทรงคุณวุฒิ ๑๐-๒๐ คน พิจารณาในสิ่งที่ควรจะแก้หรือไม่ควรจะแก้ จากที่ผมเรียนให้ทราบแล้วว่า เราดําเนินการหรือเราดูแลกันด้วยเสียงข้างมาก รูล บาย นัมเบอร์ ผมก็เคารพเสียงที่โหวต ที่มากกว่า ผมเชื่อว่ารัฐบาลก็คงจะสามารถคุมเสียงข้างมากได้ ผมก็อยากขอวิงวอนให้รัฐบาล ได้กรุณาดูแล สสร. ได้ยกร่างรัฐธรรมนูญให้เป็นประโยชน์กับประเทศชาติและประชาชน หลีกเลี่ยงหลาย ๆ สิ่งที่หลาย ๆ คนเป็นห่วง อยากให้เป็นฉบับสุดท้ายที่ไม่ต้องให้เรามาร่างใหม่ ทั้งฉบับอีกเลย ประเทศไทยได้เสียเวลากับเรื่องรัฐธรรมนูญมามากแล้ว เรามีปัญหากับ รัฐธรรมนูญมากเกินไปทําให้ความเจริญของประเทศสะดุดตลอดเวลา ขอบพระคุณครับ