รัฐสภา · ครั้งที่ ๒ · ๒๕ สิงหาคม ๒๕๕๔

สัก กอแสงเรือง หารือเรื่องการปฏิรูปกฎหมายและกระบวนการยุติธรรม โดยเน้นย้ำถึงความสำคัญของการสอบสวนที่ถูกต้องรวดเร็วและเป็นธรรม เพื่อลดคดีศาล ลดผู้ต้องขัง และสร้างความสงบเรียบร้อยของสังคม นอกจากนี้ยังเรียกร้องให้รัฐบาลปรับปรุงกฎหมายและให้พนักงานสอบสวนเป็นอิสระ มีคุณสมบัติและค่าตอบแทนเท่ากับผู้พิพากษาและอัยการ และเพิ่มจำนวนพนักงานสอบสวนให้เพียงพอเพื่อดำเนินการตามนโยบายของรัฐบาล

นายสัก กอแสงเรือง สมาชิกวุฒิสภา ภาควิชาการ

กราบเรียน ท่านประธานรัฐสภาที่เคารพ กระผม นายสัก กอแสงเรือง สมาชิกวุฒิสภา ในฐานะ สมาชิกรัฐสภา ผมขออภิปรายนโยบายข้อ ๘.๒ ครับ ได้แก่ การปฏิรูปกฎหมาย การพัฒนา กระบวนการยุติธรรม การบังคับใช้กฎหมายอย่างยุติธรรม การเพิ่มประสิทธิภาพ การสอบสวน การอํานวยความยุติธรรมเป็นมาตรฐานเดียว ท่านประธานครับ เนื่องจาก ท่านนายกรัฐมนตรีแถลงนโยบายต่อรัฐสภานั้นเพื่อให้ทราบถึงเจตนารมณ์ ยุทธศาสตร์ ตามนโยบาย แต่ยังขาดรายละเอียด ผมจึงขอสอบถามและขอให้ท่านนายกรัฐมนตรีชี้แจง ต่อรัฐสภาเพื่อให้ทราบถึงแผนการปฏิบัติ วิธีการปฏิบัติตามนโยบายในข้อ ๘.๒ ว่าจะดําเนินการ ให้สัมฤทธิผลโดยเร็วอย่างไร ตามรัฐธรรมนูญ มาตรา ๗๕ และข้อบังคับการประชุมรัฐสภา ข้อ ๑๐๘ เนื่องจากที่ผ่านมามีการกล่าวอ้างถึงกระบวนการยุติธรรมมีสองมาตรฐานมาโดยตลอด ผมจึงขอเริ่มจากการอํานวยความยุติธรรมเป็นมาตรฐานเดียวซึ่งเป็นประเด็นสําคัญครับ และเป็นหัวใจของนโยบายข้อ ๘.๒ นโยบายของรัฐบาลที่จะให้กระบวนการยุติธรรม มีมาตรฐานเดียวนั้นเป็นนโยบายที่ดีครับและสําคัญ

ประการแรก รัฐบาลต้องให้ต้นธารของกระบวนการยุติธรรม คือพนักงานสอบสวน ให้สามารถทําสํานวนสอบสวนมีคุณภาพ โดยต้องปฏิบัติตามรัฐธรรมนูญ มาตรา ๔๐ ครับ คือสอบสวนด้วยความถูกต้อง รวดเร็วและเป็นธรรม ถูกต้องนั้น ได้แก่ การสอบสวน รวบรวม พยานหลักฐาน ทั้งพิสูจน์ความผิดและพิสูจน์ความบริสุทธิ์ตามพยานหลักฐานตามหลัก นิติวิทยาศาสตร์ โดยไม่ละเมิดสิทธิเสรีภาพ เช่น ไม่นําผู้ต้องหามาแถลงข่าวว่าเป็นผู้กระทํา ความผิด มีพยานหลักฐานชัดเจน เพราะไม่เป็นไปตามมาตรา ๓๙ แห่งรัฐธรรมนูญครับ สํานวนคุณภาพนั้นจะทําให้การสั่งฟ้อง สั่งไม่ฟ้องเกิดความถูกต้อง เป็นธรรม คนไม่ได้ทําผิด สั่งไม่ฟ้องครับจะได้ไม่เดือดร้อน ไม่เสียอิสรภาพ ไม่ต้องประกันตัว ไม่ต้องแต่งตั้งทนายความ ต่อสู้คดีเพื่อลดคดีของศาลครับ เพื่อลดผู้ต้องขังในเรือนจําครับ เมื่อฟ้องผู้กระทําความผิด ตามสํานวนคุณภาพที่มีหลักฐานถูกต้องครบถ้วนด้วยความรวดเร็วและเป็นธรรมก็จะทําให้ ผู้กระทําความผิดได้รับการพิจารณาพิพากษาลงโทษทันท่วงที ถ้าการสอบสวน การดําเนินคดี ดําเนินไปอย่างถูกต้อง รวดเร็วและเป็นธรรมแล้ว จะทําให้ เกิดความศักดิ์สิทธิ์ของกฎหมายครับ ประชาชนก็จะไม่กล้าทําผิด และจะไม่มีใครอยู่เหนือ กฎหมายครับ กระบวนการยุติธรรมจะมีมาตรฐานเดียวครับ ประชาชนทุกคนไม่ว่าจะเป็น โจทก์ เป็นจําเลย เป็นผู้เสียหาย เป็นผู้ต้องหา รวมทั้งพยานและผู้เกี่ยวข้อง ต่างจะได้รับ ความเป็นธรรมจากกระบวนการยุติธรรมทุกคน ทุกคนเข้าถึงความเป็นธรรม และเข้าถึง กระบวนการยุติธรรมอย่างถูกต้องรวดเร็วและเป็นธรรมนั้น จะก่อให้เกิดความสงบเรียบร้อย ของสังคมไทยครับ

ประการที่ ๒ รัฐบาลต้องดําเนินการให้พนักงานสอบสวนทําสํานวนคุณภาพได้ โดยต้องสนับสนุนให้พนักงานสอบสวนมีความเป็นอิสระ ให้เป็นวิชาชีพครับ มีความรู้ความสามารถและได้รับค่าตอบแทนเท่ากับผู้พิพากษาและอัยการ ซึ่งเป็นกระบวนการยุติธรรมในระดับเดียวกันมาตรฐานเดียวกันครับ ท่านประธานครับ ขอฝากไปยังรัฐบาลว่าต้องปรับปรุงแก้ไขกฎหมายวิธีการสอบสวน วิธีพิจารณาให้เป็นไปตาม รัฐธรรมนูญและกฎหมาย รวมทั้ง พ.ร.บ. ตํารวจแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๗ ซึ่งกําหนดให้ พนักงานสอบสวนนั้นเป็นอิสระ ไม่มียศ ปลอดการบังคับบัญชา มีคุณสมบัติ ค่าตอบแทน เท่ากับผู้พิพากษาและอัยการ ท่านประธานครับ ความเป็นอิสระของพนักงานสอบสวน และการบริหารงานบุคคลของพนักงานสอบสวนจะเป็นหัวใจสําคัญครับ

ในประการที่ ๓ จะต้องปลอดการแทรกแซง เนื่องจากว่ามีคําพิพากษา ศาลปกครองเมื่อเร็ว ๆ นี้นะครับ พิพากษาให้สํานักงานตํารวจแห่งชาติปฏิบัติตาม พ.ร.บ. ตํารวจแห่งชาติ รวมทั้งการกําหนดค่าตอบแทนต่าง ๆ นั้น เรื่องนี้ขอให้รัฐบาล ดําเนินการตามคําวินิจฉัยของศาลปกครองโดยเร็ว โดยทันที ไม่อุทธรณ์ให้ล่าช้านะครับ

ประการที่ ๔ หากรัฐบาลมีนโยบายที่จะให้อรรถคดีทางอาญาทั้งหลาย เป็นไปโดยถูกต้องรวดเร็วและเป็นธรรมแล้ว จะต้องเพิ่มพนักงานสอบสวนครับให้เพียงพอ เพราะว่าขณะนี้มีมติ ครม. ปี ๒๕๔๑ ไม่ให้เพิ่มอัตราข้าราชการ แต่ว่าควรจะยกเว้น พนักงานสอบสวนครับ เพื่อที่จะให้ดําเนินการตามนี้ ก็ขอให้ท่านนายกรัฐมนตรี และคณะรัฐมนตรีนะครับ เพิ่มพนักงานสอบสวนให้เพียงพอแก่การทําหน้าที่ อํานวยความยุติธรรมแก่ประชาชน ตามนโยบายของท่านนายกรัฐมนตรีข้อ ๘.๒ ครับ

ประการที่ ๕ อยากจะให้ดําเนินการแก้ไขฟื้นฟูผู้กระทําความผิดนะครับ ตามข้อ ๘.๒.๓ ให้เกิดผลสัมฤทธิ์โดยเร็ว รัฐบาลต้องสนับสนุนงบประมาณเพิ่มขึ้นให้แก่ กรมคุมประพฤติครับ สถานบําบัดรักษาทั้งหลายให้สามารถที่จะบําบัดฟื้นฟูให้รวดเร็ว เพียงพอและทันกาลครับ ปัจจุบันนี้มีปัญหาการฟื้นฟูผู้กระทําผิดยาเสพติดนะครับ ตามกฎหมายที่มีผู้ต้องได้รับการฟื้นฟูถึงมากกว่า ๒๐๐,๐๐๐ คนครับ แต่โรงพยาบาล และค่ายทหารทั้งหลายที่มีอยู่บําบัดฟื้นฟูได้เพียง ๒๐,๐๐๐-๓๐,๐๐๐ คนครับ ขณะนี้มีผู้รอคอย การบําบัดอยู่ประมาณ ๑๐๐,๐๐๐ กว่าคนครับ แล้วก็ปะปนอยู่กับผู้คนในสังคมครับ เกิดอันตรายแก่ตัวเอง แก่ผู้อื่น จะปรากฏเรื่องการจับตัวประกัน การทําร้าย การฆ่าคนรอบข้าง รวมทั้งการกระโดดตึกฆ่าตัวตายเกิดขึ้นอย่างเนือง ๆ ครับ ท่านประธานครับ ผมคิดว่า การช่วยเหลือประชาชนทางกฎหมายนั้น ควรจะใช้หน่วยงานในกระบวนการยุติธรรมคือ ทนายความ ซึ่งเป็นวิชาชีพอิสระ ภายใต้การควบคุมของสภาทนายความ ให้สามารถที่จะเป็น วิชาชีพที่มีส่วนร่วมในการช่วยเหลือประชาชนทางกฎหมายอย่างเต็มที่ครับ ท่านประธานครับ ผมคิดว่าจากนโยบายทั้งหลายซึ่งมีอีกหลายประการนะครับ แต่ด้วยข้อจํากัดของเวลานั้น ผมคิดว่าก็คงจะพูดได้เพียงจํากัดเวลาแค่นี้นะครับ ผมจึงขอให้ท่านนายกรัฐมนตรีชี้แจงต่อรัฐสภาว่ารัฐบาลจะดําเนินการอย่างไร ในระยะเวลา เท่าใด เพื่อให้นโยบายของท่านสัมฤทธิผลโดยเร็วครับ ผมคิดว่าสิ่งที่รัฐบาลจะทําต่อไปนั้น จะสามารถทําให้เกิดความสําเร็จ แล้วก็ถ้าสามารถดําเนินการอย่างจริงใจและจริงจังแล้ว ทําให้การบังคับใช้รัฐธรรมนูญและกฎหมายเกิดประสิทธิภาพ เกิดประสิทธิผล จะเกิดความสําเร็จต่อชีวิต ความสงบเรียบร้อยของประชาชน ผมคิดว่านโยบายที่ดีนั้น ควรจะดําเนินการโดยเร่งด่วนครับ ผมเอาใจช่วยครับ ขอบคุณครับ