รัฐสภา · ครั้งที่ ๔ · ๑๙ ตุลาคม ๒๕๕๓

จารึก อนุพงษ์ หารือเรื่องการพัฒนารถไฟความเร็วสูงระหว่างไทยกับจีน โดยเน้นย้ำถึงความจำเป็นในการพัฒนาระบบรางเพื่อลดค่าขนส่งและค่าโลจิสติกส์ และเรียกร้องการสนับสนุนจากภาครัฐ พร้อมเสนอแผนการพัฒนารถไฟความเร็วสูงให้ครอบคลุมทุกจังหวัด เพื่ออำนวยความสะดวกในการขนส่งและลดการขนส่งทางรถยนต์

นายจารึก อนุพงษ์ สมาชิกวุฒิสภา ภาครัฐ

เรียนท่านประธานรัฐสภา ผม จารึก อนุพงษ์ สมาชิกวุฒิสภาสรรหา ภาครัฐนะครับ ในฐานะสมาชิกรัฐสภา ในร่างกรอบการเจรจาความร่วมมือด้านการพัฒนากิจการรถไฟระหว่างประเทศไทยแล้วก็ สาธารณรัฐประชาชนจีน ความจริงแล้วเรื่องรถไฟความเร็วสูงประเทศไทยน่าที่จะต้อง พิจารณาในเรื่องนี้เปึนอันดับต้น ๆ แล้วก็ถามว่าสมควรจะทําไหม ผมใช้คําว่า จําเปึนอย่างยิ่งที่จะต้องนํามาพัฒนาต่อเพื่อที่จะลดค่าขนส่งในภาพรวม ในปัจจุบัน ราคาน้ํามันดีเซลลิตรละ ๒๘ บาทกว่า ถ้าอนาคตเพิ่มขึ้นมาเปึน ๔๕ บาทหรือ ๔๐ บาท การขนส่งทางถนนก็คงจะมีมูลค่ามากและค่าโลจิสติกส์ (Logistic) ก็ต้องเพิ่มขึ้นอีกเยอะ หนีไม่ออกหรอกครับที่จะต้องทําในเรื่องรถไฟ ในกรอบการเจรจานี้ผมถือว่าเปึนสิ่งที่ดีแล้ว ก็น่าจะให้การสนับสนุน แต่ผมมามองว่าในสิ่งที่เราจะได้รับตามรายงานที่แจ้งมาว่า พัฒนาโครงข่ายระบบขนส่งระบบราง พัฒนาโครงข่ายเชื่อมต่อการขนส่งสินค้า และการเดินทาง ลดการลงทุนในภาครัฐ ก็แสดงว่าจะให้คนอื่นเขาทําและจะให้ลงทุน ร่วมกันได้อย่างไรอันนี้ซึ่งจะเปึนคําถามต่อไป และประโยชน์อีกอันหนึ่งก็คือการถ่ายทอด เทคโนโลยี แต่ผมมองว่าประเทศไทยเปึนหนึ่งในอาเซียน ในการลงทุนเรื่องระบบราง อาเซียนเองก็มีข้อตกลงกันว่าอาเซียนมีความต้องการที่จะสร้างทางรถไฟจาก ประเทศสิงคโปร์ไปคุนหมิงเปึนเบื้องต้น เจรจากันมาหลายรอบนะครับ ขอเรียนให้ทราบว่า แนวคิดที่จะไปประเทศสิงคโปร์กับคุนหมิงดั้งเดิมมันมี ๒ แนวทาง

อันเดิมก็คือประเทศสิงคโปร์ผ่านประเทศไทย ประเทศมาเลเซีย ประเทศกัมพูชา มีขาดอยู่ช่วงหนึ่งก็คือที่ปอยเปต ระยะทางประมาณ ๔๘ กิโลเมตร และประเทศเวียดนาม มีจุดขาดช่วงจากพนมเปญถึง ลอก นิฮะ ๒๕๔ กิโลเมตรก็จะถึงคุนหมิง เท่ากับว่าต่อเติม ตรงนี้ก็จบ แต่เปึนรางขนาด ๑ เมตร

อีกแนวความคิดหนึ่งก็คือจากประเทศสิงคโปร์ผ่านประเทศมาเลเซีย ผ่านประเทศไทย ผ่านประเทศพม่า ซึ่งก็มีจุดขาดอยู่ที่ช่วงน้ําตกจังหวัดกาญจนบุรี ถึงตันยีบูซายัตระยะทาง ๒๖๓ กิโลเมตร และมีจุดขาดอยู่ในประเทศพม่าถึงคุนหมิง อีก ๘๖๔ กิโลเมตร อันนี้ก็เท่ากับว่าเสริมทางรถไฟเดิมของเราที่มีอยู่เพื่อที่จะไปยังเพื่อนบ้าน ในอาเซียนแล้วก็เข้าไปถึงประเทศจีนได้ในที่สุดนะครับ แต่จากการประชุมอาเซียน ครั้งที่ ๖ ที่ประเทศบรูไนเมื่อเดือนตุลาคม ๒๕๔๓ มีมติเลือกเส้นทางหลัก ซึ่งผ่านประเทศสิงคโปร์ ประเทศมาเลเซีย ประเทศไทย ประเทศกัมพูชา ประเทศเวียดนามแล้วก็ไปถึงประเทศจีน ระยะทาง ๕,๓๘๒ กิโลเมตร ตรงนี้มันมีข้อตกลงกันอยู่แล้วจากเส้นเดิมอันนี้ มันก็มีเส้นที่จะ สเพอ ไลน์ (Spur line) หรือว่าทางเชื่อมเข้าไปในประเทศลาวแล้วก็เชื่อมเข้าไปในจุด ที่เชื่อมต่อจากกรุงเทพฯ ไปถึงย่างกุ้ง อันนี้ก็เท่ากับว่าความสมบูรณ์แบบในอาเซียน ในข้อตกลงอันนั้น

คําถามของผมมีว่าที่เราตกลงกันไว้อย่างนั้น แล้วอยู่ ๆ เรากระโดดไปรับ เอาข้อตกลงที่จะมาเปึนกรอบเจรจาเอารถไฟความเร็วสูงเข้ามา เราจะทิ้งอาเซียนไว้ตรง นั้นหรือไม่ อย่างไร เปึนคําถามที่ผมฝากท่านประธานเรียนถามถึงท่านรัฐมนตรีกับ ท่านนายกรัฐมนตรีด้วยว่าทางรถไฟตรงนั้นจะพัฒนาหรือไม่ อย่างไรนะครับ

อีกประการหนึ่ง เรื่องการพัฒนารถไฟ ถ้าเราไม่ต้องมองถึงจุดอื่นมองว่า ที่เรามีขาดช่วงอยู่ รถไฟความเร็วต่ําของเราความกว้าง ๑ เมตร เรามีแค่ ๔๐ กว่าจังหวัด ถ้าจะสร้างให้ประเทศไทยแข็งแกร่งจริง ๆ แล้วก็ให้มันมีคุณค่าจริง ๆ ทําไมเราไม่ทํา ให้มันผ่านทุกจังหวัดในส่วนที่มันขาดทั้งหมด ขอร้องให้รถไฟผ่านทุกจังหวัดเพื่อจะให้ โอกาสกับคนยากคนจนได้มีโอกาสเข้าถึงการใช้บริการของรถไฟทุกจังหวัดก็จะเปึน คุณูปการ และผมเชื่อแน่ว่าถ้ามีการพัฒนารถไฟทุกจังหวัด ระบบการขนส่งในระบบ โลจิสติกส์จะดีขึ้นกว่านี้ การขนส่งทางรถยนต์จะลดน้อยลงไปการขนส่งทางรางจะเพิ่มขึ้น ก็ฝากตรงนี้ให้เปึนนโยบายเพื่อที่จะได้มองถึงว่ารถไฟของเราเดิมก็น่าจะต้องพิจารณา เพื่อจะมาเสริมกันนะครับ มิฉะนั้นแล้วถ้าจะมีเฉพาะรถไฟความเร็วสูง แต่ถ้าความเร็วต่ํา ไม่ได้พัฒนามันก็ไม่มีโอกาสที่จะเสริมกันได้ แล้วไม่สามารถที่จะพัฒนาอย่างต่อเนื่องได้ เรื่องรถไฟที่ยังขาดอยู่ในหลาย ๆ เส้นทาง ยกตัวอย่างเช่นเด่นชัย-เชียงราย ถ้าเราต่อเนื่องไป ถึงคุนหมิงได้ระยะทางไม่ไกลก็สามารถที่จะเข้าไปถึงคุนหมิงได้เช่นเดียวกัน ก็น่าจะเปึน ส่วนหนึ่งที่จะต้องพิจารณา

สําหรับอีกช่วงหนึ่งจากจังหนองคาย-ท่านาแล้ง-เวียงจันทน์ ซึ่งเชื่อมต่อไป ยังประเทศจีนตอนใต้ได้ ตรงนี้ก็มาทับกับเส้นรถไฟความเร็วสูงซึ่งก็มองอยู่แล้วนะครับ รถไฟความเร็วสูงผมขอเรียนว่ามันเปึนเรื่องที่จะต้องพิจารณาให้รอบคอบ เพราะรถไฟ ความเร็วสูงประเด็นข้อสังเกตที่จะต้องมีก็คือว่าถ้าจะใช้เส้นทางเดิม ผมเชื่อแน่ว่า มันไม่สามารถใช้ได้ทั้งหมด ตัวสถานีเองก็ต้องมีการปรับปรุง แล้วก็เขตทางก็ไม่น่าจะ เพียงพอ เพราะฉะนั้นสิ่งที่เดือดร้อนก็คือจะต้องเวนคืน เมื่อต้องเวนคืนก็ต้องมีการออก พระราชกฤษฎีกา ในอดีตที่ผ่านมารถไฟสายเด่นชัย-เชียงราย ออกพระราชกฤษฎีกาไปแล้วนะครับท่านรัฐมนตรี ท่านประธานครับ ช่วยเรียนท่านรัฐมนตรีว่าออกไปแล้วแล้วก็ไม่ได้เวนคืน แล้วก็ทิ้งขาดหาย อยู่อย่างนั้นละครับ รถไฟจากสุราษฎร์ธานีไปท่านุ่นก็เหมือนกัน เวนคืนเสร็จเรียบร้อย เดี๋ยวนี้ก็เปึนสวนปาล์มหมด ก็ไม่ได้ทํา เพราะฉะนั้นก็มองว่ารถไฟความเร็วสูงระยะ ที่ต้องชะลอความเร็วเพื่อจะจอดสถานี ถ้าความเร็ว ๓๕๐ กิโลเมตรต่อชั่วโมงจะต้องใช้ ระยะเบรก ๓ กิโลเมตรเพื่อที่จะจอด ปัจจุบันทางรถไฟของเรามีระยะสถานีอยู่แค่ ๖ กิโลเมตรหรือ ๕ กิโลเมตรเท่านั้นเอง เพราะฉะนั้นความเปึนไปได้ในการที่จะพัฒนาตัวนี้ ก็ต้องมีแนวทางใหม่บางส่วนมาเชื่อมต่อกันนะครับ จากการที่ต้องมีแนวทางใหม่ มาเชื่อมต่อกันตรงนี้ มันจําเปึนต้องศึกษาในรายละเอียดผมยังไม่กล่าวถึงเรื่องเมืองนะครับ รายละเอียดของผลกระทบในด้านสิ่งแวดล้อม แล้วก็จะต้องให้ประชาชนมีความเห็นพ้อง ต้องกันในเรื่องต่าง ๆ ที่จะมากระทบกับชีวิตความเปึนอยู่ จําเปึนจะต้องศึกษารายละเอียด ในส่วนนี้ด้วย สิ่งที่ผมอยากจะนําเรียนให้ทราบว่ารถไฟความเร็วสูงจําเปึน แต่สําหรับ เมืองต่าง ๆ จากจังหวัดเชียงใหม่เพื่อที่จะมากรุงเทพฯ ก็ดี หรือจะไปภาคตะวันออกก็ดี หรือไปสายใต้ก็ดี ผมถามว่าการใช้พื้นที่ที่เปึนผังเมืองที่มีรายละเอียดครอบคลุม เพื่อจะให้สอดคล้องกับการใช้งานของรถไฟความเร็วสูงได้มีการศึกษากันแล้วหรือยัง ถ้าไม่มีการศึกษาตรงนี้อย่างละเอียดชัดเจนแล้ว ผมเชื่อแน่ว่าถ้าผังเมืองไม่ชัดเจน รถไฟความเร็วสูงไปใช้ก็ใช้ได้ไม่คุ้มประโยชน์ ไม่เกิดประโยชน์สูงสุด จึงอยากจะเรียนถาม ในเรื่องนี้ไปยังรัฐบาลฝากท่านประธานว่าในเรื่องผังเมืองเพื่อจะให้มาสอดคล้อง กับรถไฟความเร็วสูง ท่านคิดแล้วหรือยัง เปึนประเด็นสําคัญนะครับ นอกจากนี้ในเรื่องของที่ท่าน จะต้องนํามาใช้ในการบริหารจัดการ สมควรอย่างยิ่งที่ต้องให้มีการจัดการอย่างเปึนระบบ ทั้งนี้เพราะว่าปัญหาในองค์กรการรถไฟแห่งประเทศไทยเองก็มีปัญหามากมาย เช่น ปัญหาสหภาพของการรถไฟแห่งประเทศไทย ปัญหาหนี้สินของการรถไฟแห่งประเทศไทย ปัญหาบุคลากรที่จะต้องนําไปฝ๊กฝนแล้วก็นํามาสู่เทคโนโลยีใหม่ แล้วการบริหารจัดการ ก็ต้องเพิ่มองค์ความรู้อันใหม่เข้ามา ที่สําคัญอย่างยิ่งผมขอเสนอแนะเพื่อเปึนข้อสังเกตไว้ว่า ถ้าจะตัดสินใจในเรื่องนี้แล้วจําเปึนอย่างยิ่งที่จะต้องพัฒนาองค์กรหรือบริหารองค์กรใหม่ สมควรต้องจัดตั้งองค์กรใหม่ขึ้นมาเพื่อบริหารจุดนี้ขึ้นมาให้มันเปึนมรรคเปึนผล แต่ถ้า จะเอาสิ่งเหล่านี้ไปฝากไว้กับคนเดิม ๆ ไปฝากไว้กับเรื่องเดิม ๆ ผมกลัวว่าจะเกิด ความเสียหายมากกว่าและไม่น่าจะเปึนประโยชน์แก่ชาติบ้านเมืองเท่าใดนัก รถไฟ ความเร็วสูงเปึนสิ่งจําเปึนในมุมมองของนักพัฒนา แต่ในขณะเดียวกันท่านต้องตอบ ให้ชัดว่าเราจะนํามาใช้ในการขนผู้โดยสารหรือจะมาขนสินค้า เรื่องขนสินค้าผมมองว่า ความเปึนไปได้ค่อนข้างต่ํา เพราะค่าขนส่งมันจะแพงพอ ๆ กับค่าเครื่องบิน แต่แน่นอน สินค้าอิเล็กทรอนิกส์บางอย่างน่าจะใช้ได้ในการขนส่งถ้ามีจํานวนมากพอแล้วก็มีคุณค่า มากพอที่จะขนกันได้ สําหรับในเรื่องนี้จําเปึนต้องตัดสินใจ แต่ถ้าจะมองถึงเรื่องการคุ้มค่า แล้วก็ลดการใช้รถ ลดการใช้น้ํามันเชื้อเพลิง ในที่สุดก็จําเปึนจะต้องมองถึงความเปึนอยู่ ของคนในชาติและคนในเมืองว่าจะเติบโตอย่างไร ถ้าไม่มีความชัดเจนในเรื่องนี้ ผมเชื่อแน่ว่าสิ่งต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นก็จะเปึนแค่สนองให้เกิด แต่ว่าไม่มีคุณค่ามากเพียงพอที่จะให้มันเกิดความสัมฤทธิผลขึ้นมาได้ และที่สําคัญอย่างยิ่ง การพัฒนารถไฟความเร็วสูงอย่างเดียวคงจะไม่เกิดคุณูปการได้เพราะว่าคนยากคนจน ก็เข้าไม่ถึง จําเปึนอย่างยิ่งที่จะต้องพัฒนารถไฟความเร็วต่ําที่มีอยู่แล้วให้เปึนรางคู่ให้หมด แล้วก็จะต้องไปทุกจังหวัดด้วย ผมฝากในสิ่งนี้ไว้เพื่อที่จะได้ให้โอกาสกับคนจนแล้วก็สร้าง คุณูปการและรวมถึงลดค่าขนส่งสินค้าในภาพรวมทางถนนลง แล้วก็หันมาใช้ระบบ ขนส่งมวลชนซึ่งเปึนรถไฟระบบรางจะลดอุบัติเหตุได้ด้วยแล้วก็จะเกิดประโยชน์ แก่ชาติบ้านเมืองในที่สุดด้วยครับ ขอบคุณมากครับ