สภาร่างรัฐธรรมนูญ · ครั้งที่ ๒๙ · ๒๑ มิถุนายน ๒๕๕๐

คมสัน โพธิ์คง พูดถึงการเปลี่ยนแปลงระบบการเลือกตั้ง โดยเฉพาะการคำนวณสัดส่วนของพรรคการเมือง และเรียกร้องให้ท่านประธานพิจารณาให้ดี

นายคมสัน โพธิ์คง กรรมาธิการ

กราบเรียนท่านประธานครับ ความจริงคำถามของท่านสวิ่งนะครับ ในวิธีการคำนวณเปึนอย่างที่ท่านสวิ่งว่า คือ ภายใต้ ระบบนี้ ระบบนี้นี่นะครับ พรรคที่ได้เกินสัดส่วนที่ต้นได้ไปแล้ว เช่น เกิน ๕๐ เปอร์เซ็นต์ ไปแล้ว ที่ตัวเองได้คะแนน ๕๐ เปอร์เซ็นต์ ก็ได้ตรงเ์ขตไปแล้ว จบแค่ตรงนั้น ส่วนที่เหลือ นั้นเอามากระจายให้พรรคอื่นต่อไป ซึ่งระบบนี้มันเพิ่มความเปึนธรรมให้กับพรรคอื่น ในการเอาคะแนนเสียงของประชาชนมาคำนวณ แต่ถ้าเปึ้นระบบที่กรรมาธิการยกร่าง เสียงข้างมากได้อธิบายสักครู่นะครับ มันเขียนไม่ยากหรอกครับ เพราะมันมีในรัฐธรรมนูญ ป้ ๒๕๔๐ อยู่แล้ว ไม่ต้องไปเขียนใหม่ อย่างไรก็ต้องมี เพียงแต่พยายามจะทำให้มันแยก ออกมาเปึนภาคหลาย ๆ ภาค แล้วก็กระจายตัวเลขเยอะ ๆ แต่สุดท้ายนะครับ ท่านประธานครับ กลับไปสู่ระบบโบนัสเหมือนเดิม แต่โบนัสเปึนกระจายภาค และเมื่อรวม แล้วก็ยังเพิ่มท็อป (Top) เข้าไปเหมือนเดิม ก็หมายความว่า ถ้าดูตัวเลขตัวเก่านะครับ เมื่อป้ ๒๕๔๘ ถ้ากระจาย ๓๑๐ จากเดิมที่ไทยรักไทยได้ ๓๗๗ เอาตัวเลข ๖๗ มากระจาย เปึ้นภาคเท่านั้นเอง โดยเอาเขต ๓๑๐ เหมือนเดิมนะครับ ถ้าคิดแบบนั้นนะครับ แล้วเอา ๖๗ มากระจายเปึนภาคหลาย ๆ ภาค แล้วไปรวมสุดท้าย ๓๗๗ เท่าเดิมเหมือนกัน เพราะฉะนั้นระบบวิธีการของที่กรรมาธิการเสียงข้างมากได้ทํานะครับ คือ ระบบของการ เลือกตั้งเมื่อป้ ๒๕๔๐ เดิม เพียงแต่เอาบัญชีม้าแตกเปึน ๘ บัญชี กระจายตามพื้นที่ แค่นั้นเอง นอกนั้น วิธีการไม่ต่างกับของเดิม เปึนของเดิมทุกอย่าง ส่วนที่กรรมาธิการ เสียงข้างน้อยได้เสนอนี่นะครับ แต่เดิม เราเสนอในระบบเท่ากันก็จริง แต่ในเมื่อที่ประชุม ออกมาในลักษณะ ๔๐๐ กับ ๘๐ ระบบการคำนวณแบบสัดส่วนที่กรรมาธิการเสียงข้าง น้อยได้เสนอไว้ ก็ยังสามารถคำนวณได้ เพียงแต่เปึนการเสริมให้โดยไม่เต็มสัดส่วน ที่จะต้องได้เท่านั้นเอง เพราะว่าสัดส่วนตรงนั้นมันน้อยกว่าสัดส่วนที่ควรจะต้องว่าง ทีนี้ในประเด็นที่ท่านสวิ่งได้กล่าวเมื่อสักครู่ เปึนอย่างนั้นจริง เพราะว่าถ้าเมื่อใดเกิน สัดส่วนไปแล้วนะครับ พรรคนั้นไม่ควรจะได้อีกครับ เพราะว่าถ้าได้อีกในระบบบัญชีถึงแม้ จะกระจายภาคนะครับ ก็จะไปโอเวอร์ (Over) คะแนนเสียงเหมือนเดิมที่นั่งเหมือนเดิม ระบบนี้ก็จะให้สต็อป (Stop) อยู่เพียงแค่ตรงที่ได้ในระบบเขต แล้วส่วนที่เหลือในระบบ บัญชี เอามากระจายให้พรรคที่ได้คะแนนยังไม่ถึงเกณฑ์ เกณฑ์ของสัดส่วนที่มาคำนวณ รวมทั้งหมด เพราะฉะนั้นในระบบอย่างนี้นะครับ ก็คือ ไปเสริมที่นั่งให้พรรคที่คะแนน ควรจะได้สัดส่วนตามเกณฑ์ของสัดส่วนที่ประชาชนเลือก เสริมให้ได้ในระดับพอสมควร เสริมเข้าไปให้ได้ระดับพอสมควร เพื่ออะไรครับ เพื่อสร้างระบบของพรรคการเมืองที่เข้าไป ค้านระบบพรรคใหญ่ที่มีคะแนนเสียงมากอยู่แล้ว เพราะฉะนั้นภายใต้ระบบแบบนี้ เปึ้นระบบเสริมที่นั่งให้กับพรรคที่มีคะแนนเสียงนะครับ ในระบบของคะแนนเสียง โดยเขต ได้จำนวนไม่เท่ากับระบบของสัดส่วนที่ควรจะต้องได้รับจากความนิยมที่แท้จริงครับ เพราะฉะนั้นระบบของกรรมาธิการเสียงข้างน้อยที่ได้เสนอเมื่อสักครู่ ที่ท่านอาจารย์จรัญ ได้อธิบายนี่ครับ วิธีการคำนวณอาจจะคำนวณหลายครั้ง เพราะต้องเอาคะแนนส่วนที่ เกินนั้นมากระจายให้กับพรรคเล็ก เพื่อให้เพิ่มขึ้น เปึนการเสริมให้ได้ เพื่อให้ชดเชยสัดส่วน ที่เขาเสียไปจากคะแนนที่เสีย เพราะฉะนั้นระบบนี้นะครับ ท่านประธานครับ ท่านสมาชิก สภาร่างรัฐธรรมนูญท่านต้องพิจารณาให้ดีนะครับ ระบบที่กรรมาธิการยกร่างเสียง ข้างมากได้เสนอคือระบบเดิม ท็อป อัพ (Top up) แบบเดิมแต่กระจายภาคแบ่งออกเปึน ๘ ภาค แต่ระบบที่กรรมาธิการเสียงข้างน้อยได้เสนอ คือ ระบบที่พยายามไม่ให้เกิน สัดส่วนของคะแนนนิยมที่แท้จริง พรรคไหนไ็ด้ไม่ถึงนะครับ เสริมไปให้ได้พอสมควร ให้เข้าไปเกือบจะไล่เลี่ยของสัดส่วนที่เขาควรจะได้ โดยไม่ทิ้งคะแนนเสียงของประชาชน ออกไปแม้แต่อย่างหนึ่งอย่างใด เพราะฉะนั้นนะครับท่านประธาน ถึงแม้ระบบที่พูดถึงนี้จะใช้ในประเทศเยอรมันนะครับ ในประเทศเยอรมันเขาใช้ ไม่ใช่แค่เยอรมันครับ ในประเทศแถบยุโรปหลายประเทศก็ใช้ ฮังการีก็รับไปใช้ระบบนี้ ฟ่นแลนด์ก็รับไปใช้ระบบนี้ นิวซีแลนด์ก็รับไปใช้ระบบนี้ แล้วมี ประเทศที่ใช้ระบบนี้มากขึ้นเรื่อย ๆ นะครับ เพราะฉะนั้นครับ ท่านประธานครับ ระบบนี้ ถามว่า เหมาะกับประเทศไทยหรือไม่นะครับ ประเทศไทยเปึนรัฐเดี่ยวเหมือน หลายประเทศที่ได้กล่าวถึงนะครับ แล้วก็มีระบบของการเลือกตั้ง ในอดีตที่เปึ้นปัญหา มาตลอด ซึ่งรวมถึงระบบการเลือกตั้งตามป้ ๒๕๔๐ ที่กรรมาธิการเสียงข้างมากพยายาม จะยึดนะครับ โดยเอาตัวเลขเหล่านั้นมาเปึนตัวยึด แล้ววิธีการคำนวณเปึนตัวยึด แล้วพยายามแบ่งบัญชีออกเปึน ๘ บัญชี โดยสุดท้าย เมื่อรวม ๘ บัญชี เท่าเดิมครับ ท่านประธานครับ ขอบพระคุณครับ