สภาร่างรัฐธรรมนูญ · ครั้งที่ ๒๐ · ๒๘ พฤษภาคม ๒๕๕๐

เกียรติชัย พงษ์พาณิชย์ รายงานผลงานประชาสัมพันธ์ในการร่างรัฐธรรมนูญ และยุทธศาสตร์ในการสร้างความรู้ความเข้าใจของร่างฉบับแรกให้กับประชาชน

นายเกียรติชัย พงษ์พาณิชย์ กรรมาธิการ

กราบเรียนท่านประธาน ที่เคารพครับ ท่านสมาชิก สสร. กระผม เกียรติชัย พงษ์พาณิชย์ สสร. ในนามของ คณะกรรมาธิการประชาสัมพันธ์และเผยแพร่ ก็จะกราบเรียนรายงานต่อสภานี้ ถึงเรื่องซึ่งเรา ได้ดําเนินการจัดทำ และเรื่องซึ่งเราคิดจะต้องจัดทำในช่วงที่ ๓ ต่อไป ผมเชื่อว่า ท่านประธานคณะกรรมาธิการได้กล่าวโดยภาพรวมให้เห็นแล้วถึงแนวคิด การวางแผน ยุทธศาสตร์เรื่องการประชาสัมพันธ์ และรูปแบบ กับสื่อตัวต่าง ๆ ที่เรานํามาใช้ในแต่ละ ช่วงเวลาของกระบวนการร่างรัฐธรรมนูญตั้งแต่เริ่มต้น เราก็คงจะทราบกันดีว่า ในช่วง เริ่มแรกของกระบวนการร่างรัฐธรรมนูญนั้น การประชาสัมพันธ์มีส่วนสำคัญอย่างมาก ต่อการที่จะให้ข้อมูลข่าวสารต่าง ๆ ออกไปให้เปึ้นที่รับทราบ เพื่อที่จะดึงหรือกระตุ้นให้เกิดการแสดงออกถึงความคิดเห็น ความต้องการต่าง ๆ ที่จะ นํามาใช้กําหนดร่างเปึ้นรัฐธรรมนูญ ซึ่งเรากําลังจัดทํากันในขณะนี้ เพราะฉะนั้นจะเห็น จากรายงานของท่านประธานคณะกรรมาธิการคณะนี้ถึงแผนยุทธศาสตร์การ ประชาสัมพันธ์ในช่วงแรก ซึ่งเรามุ่งเน้นในการที่จะไปกระตุ้นเร้าให้ความรู้ความเข้าใจ รวมทั้งให้ข้อมูลข่าวสารอย่างเต็มที่กับประชาชนโดยทั่วไป ในอันที่จะก่อให้เกิดการมี ส่วนร่วมต่อการเข้าแสดงความคิดเห็นที่จะนําความคิดเห็นต่าง ๆ เหล่านั้นมาใช้ใน กระบวนการร่างรัฐธรรมนูญให้ได้ร่าง ฉบับที่ ๑ ดังที่ปรากฏออกมาแล้ว นั่นเปึ้นผลงาน ส่วนแรก ซึ่งได้ใช้สื่อต่าง ๆ ดังที่ท่านประธานได้แถลงไปแล้ว ไม่ว่าจะเปึนในรูปของ แอร์ วอร์ กราวนด์ วอร์ (Ground war) หรือในรูปของไซเบอร์ วอร์ ต่าง ๆ นั่นเปึนงาน ในช่วงแรกซึ่งดำเนินการไป แล้วก็ได้รับผลดี อย่างที่ทราบว่า ได้เกิดการตื่นตัวอย่างไม่น้อย ต่อการแสดงออกถึงความคิดเห็น รวมทั้งกลไกต่าง ๆ ของสภานี้ที่ออกไปรับฟังความคิดเห็น ต่าง ๆ นำเข้ามา นั่นก็เปึนส่วนหนึ่ง ซึ่งงานประชาสัมพันธ์ได้ดำเนินการไปอย่างเหนื่อยยาก ในภาวะของสภา ของเหตุการณ์ ซึ่งสร้างแรงกดดันต่าง ๆ นานา อย่างไรก็ตาม ผมคิดว่า งานของประชาสัมพันธ์ได้ก่อให้เกิดการนำความคิดเห็นส่วนใหญ่เข้ามาประกอบเปึน ร่างรัฐธรรมนูญ ฉบับร่างแรกนี้ ออกไปแล้ว เพราะฉะนั้นจะเห็นว่า ในยุทธศาสตร์ของ การประชาสัมพันธ์ ในช่วงที่ ๒ ซึ่งท่านประธานกรรมาธิการได้แถลงออกไปแล้ว ก็คือว่า จำเปึนอย่างยิ่งในช่วงที่ ๒ คือ ในช่วงขณะที่เปึ้นอยู่ตอนนี้ ที่จะต้องสร้างความรู้ความเข้าใจ ให้กับประชาชนโดยทั่วไปถึงร่างที่นำเอาความคิดเห็นของเขา ของประชาชนทั้งหลายเข้ามา กําหนดไว้ ให้รู้ ให้เข้าใจ ให้ชัดเจน เพราะสิ่งเหล่านี้มีความสําคัญต่อการที่จะนํามา กำหนดเปึนร่างสุดท้าย ในอันที่จะเสนอต่อประชาชน และนำไปสู่การลงประชามติ เพื่อการยอมรับรัฐธรรมนูญฉบับนี้ เพราะฉะนั้นก็จะเห็นยุทธศาสตร์ซึ่งแตกต่างออกไป ในช่วงระยะเวลาที่ ๑ กับช่วงระยะเวลาที่ ๒ และงานต่าง ๆ ในรูปของสื่อ ตัวต่าง ๆ ที่นำออกไปก็ทุ่มเทลงไปในสิ่งเหล่านี้ เพื่อที่จะให้ไปสู่เปัาหมายที่เราอยากจะเห็นเกิดขึ้น ในแต่ละช่วงเวลา แต่ละขั้นตอน กระผมอยากจะรายงานในช่วงที่ ๒ ซึ่งเปึนช่วงขณะนี้ จะเห็นว่า โดยเหตุที่เรากําหนดยุทธศาสตร์ ซึ่งมองเห็นความสําคัญของร่าง ฉบับที่ ๑ ที่จะต้องให้ความรู้ ความเข้าใจกับประชาชนโดยทั่วไป กับร่างที่กำหนดออกมาจาก ความคิดเห็นต่าง ๆ ที่รวบรวมมาแล้วนั้น เราเห็นว่า หลังจากที่เราได้ใช้สื่อในรูปของ กราวนด์ วอร์ แอร์ วอร์ กับสื่อกลางแจ้งออกไปพอสมควร มากมายทีเดียวในช่วงที่ ๑ แล้ว ในช่วงที่ ๒ เพื่อที่จะสร้างความรู้ ความเข้าใจนั้น เราคิดว่า สื่อในลักษณะที่เปึนกราวนด์ วอร์ โดยเฉพาะสื่อสิ่งพิมพ์จะให้ความสําคัญ เราให้ความสําคัญ แล้วก็คิดว่าจะเปึ้นสื่อ ซึ่งดีที่สุดในการที่จะสร้างความรู้ความเข้าใจให้กับประชาชนในร่างฉบับแรกนี้ เพราะฉะนั้นจะเห็นว่า งานของคณะกรรมการประชาสัมพันธ์จึงเน้นลงไปที่สื่อสิ่งพิมพ์ เปึ้นหลัก ประกอบกับสื่อในลักษณะที่เปึนแอร์ วอร์ ไม่ว่าจะเปึนรูปของโทรทัศน์ วิทยุ หรือว่า ในรูปอื่น ๆ พร้อมกันไป โดยที่เราเน้นสื่อสิ่งพิมพ์เปึนตัวหลัก ในอันที่จะสร้างความรู้ ความเข้าใจในเรื่องรัฐธรรมนูญต่าง ๆ และจะเห็นว่า ตั้งแต่วันที่ ๔ พฤษภาคม สื่อสิ่งพิมพ์ ที่ปรากฏออกมาอย่างเปึ้นรูปร่างที่เห็นชัดเจนถึงกระบวนการ แล้วก็ชี้ให้เห็นถึงข้อดี ข้อแตกต่างที่เห็นชัดระหว่างรัฐธรรมนูญ ร่างฉบับแรก กับฉบับ ๒๕๔๐ ว่า มันมีความแตกต่าง และมีประเด็นไหนซึ่งประชาชนควรจะรู้ ควรจะเข้าใจ ควรจะมองเห็นจุดดี จุดเด่นที่เกิดขึ้น ที่มีความพยายามในการที่จะร่างออกมาเปึนฉบับแรกนี้อย่างไรบ้าง สื่อสิ่งพิมพ์ที่เรา นำเสนอประเด็นเหล่านี้ เปึนสื่อซึ่งเราได้ทำงานร่วมกับทางท่านคณะกรรมาธิการยกร่าง ในการที่จะนําเอาประเด็นที่สําคัญในเรื่องที่จะต้องร่วมคิด ร่วมสร้าง ร่วมร่างรัฐธรรมนูญ รวมไปถึงร่วมลงประชามติว่า ประเด็นต่าง ๆ สามสี่ประเด็น ซึ่งรัฐธรรมนูญใหญ่ ๆ มีสาระ ใน ๔ แนวทางอย่างไร นี่นับเปึนครั้งแรก และอาจจะบอกว่า เปึนครั้งสำคัญที่ออกไปจากงานประชาสัมพันธ์ และออกไปจากสภานี้ ที่พูดในส่วนที่ดี ในส่วนซึ่งมันได้มีการปรับปรุงที่ดีขึ้น หรือมีความพยายามที่จะทำให้ดีขึ้น อย่างไร ในขณะที่เราจะเห็นว่า ในสถานการณ์ปัจจุบันพูดกันแต่ในประเด็นร้อน ๆ ซึ่งเปึน เรื่องซึ่งถกเถียง แล้วก็ก่อให้เกิดความ ต้องเรียกว่า แตกฉานทางความคิด แต่ว่าก็เปึ้นเรื่อง ที่ทำให้งานนี้เหนื่อยยากมากขึ้น เพราะฉะนั้นสื่อสิ่งพิมพ์ที่เรานำเสนออกไป จึงเปึ้นเรื่องซึ่ง พยายามชี้ให้เห็นส่วนซึ่งเปึนสาระสําคัญสามสี่แนวทาง ซึ่งคิดว่า เราได้ทําได้อย่างดี ในความพยายามของพวกเราแล้ว เราเริ่มลงมาตั้งแต่วันที่เราเริ่มพิจารณาที่จะออกร่าง ฉบับแรกออกไป คือ ตั้งแต่ ๔ พฤษภาคมนี้เปึนต้นมา เราแยกแจกจำหน่ายออกไปในสื่อ รูปแบบต่าง ๆ ทั้งในสื่อส่วนกลาง และสื่อในภาคชนบท ซึ่งจะมีท่านกรรมาธิการ มารายงานต่อไป เพราะฉะนั้นจะเห็นว่า เราได้ให้ความสำคัญตรงนี้ เพราะว่ามันเปึ้นช่วง สําคัญของการที่จะสร้างความรู้ความเข้าใจ แล้วเราก็ทําให้เปึ้นไปตามช่วงระยะเวลาที่ กำหนดกันไว้ จนถึงเมื่อวันศุกร์ที่แล้ว เพราะฉะนั้นสื่อสิ่งพิมพ์ที่เราออกไปจาก คณะกรรมาธิการประชาสัมพันธ์และเผยแพร่นี้มีติดต่ออย่างต่อเนื่อง และเน้นความสำคัญ ในช่วงเวลาเหล่านี้ จนถึงวันศุกร์ที่ ๒๕ ใช่ไหมครับ ศุกร์ที่แล้วเปึนวันสุดท้าย มีติดต่อ ต่อเนื่องตลอดมา นั่นก็คือส่วนหนึ่ง ซึ่งจะกราบเรียนรายงานว่า เราได้ทำเรื่องนี้ออกไปแล้ว แล้วก็มีฟ้ดแบก (Feedback) ที่ดี ที่ได้รับความเข้าใจมากขึ้น นอกเหนือจากส่วนนี้แล้วนี่ เราคิดว่า เรื่องการร่างรัฐธรรมนูญได้รับความสนใจ ได้รับการวิพากษ์วิจารณ์อยู่ไม่น้อย จากทางด้านต่างประเทศ ฝ์ายประชาสัมพันธ์ได้มีความพยายามที่จะทำเรื่องนี้ เริ่มตั้งแต่ ครั้งแรกคงจะทราบกันว่า ได้มีการพบปะกับทางบรรดาทูตานุทูตไปบ้างแล้ว ครั้งแรก อย่างไม่เปึนทางการ ในแผนงานของเราซึ่งได้ดำเนินการไปแล้ว อย่างเช่น เมื่อวันอังคาร ที่แล้วนี้เอง ทางคณะประชาสัมพันธ์ก็ได้มีการออกไปร่วมกับคณะกรรมาธิการยกร่าง ออกไปให้พูดจาในเรื่องเกี่ยวกับร่างรัฐธรรมนูญของเราฉบับแรกนี้กับสมาคมผู้สื่อข่าว ต่างประเทศ ซึ่งได้รับความสนใจเต็มห้องเลยครับในวันนั้น ก็มีคําถามอะไรต่าง ๆ มากมาย แล้วเราก็ได้อธิบายถึงกระบวนการต่าง ๆ ให้เขาเข้าใจมากขึ้น กระบวนการทางด้าน ต่างประเทศที่ทำไปก่อนหน้านั้น เราได้จัดส่งเอกสารที่แปลเปึนภาษาอังกฤษ รวมทั้ง ต้นร่างฉบับแรกไปให้กับสถานทูต ให้เจ้าหน้าที่ทางการเมือง และเจ้าหน้าที่ทางการสื่อ ของสถานทูตทุกแห่ง รวมทั้งองค์กรระหว่างประเทศที่ประจำอยู่ในประเทศไทย ได้รับอย่าง ครบถ้วนสมบูรณ์ตลอดมา สิ่งที่เรากำลังจะทำต่อไป ก็คือ การที่เราจะจัดลักษณะที่พบปะ เพื่อที่จะพูดคุย บอกเล่าเก้าสิบเขาในกระบวนการร่างรัฐธรรมนูญที่กําลังดําเนินการ อยู่กับบรรดาทูตานุทูต และคณะเจ้าหน้าที่ของสถานทูตต่าง ๆ รวมทั้งองค์กรระหว่าง ประเทศ ซึ่งกําลังรอวันที่ชัดเจน แล้วก็ท่านประธาน สสร. ของเราก็จะเข้าไปร่วม ดำเนินการในเรื่องนี้ อันนี้ก็กำลังจะจัดทำ ซึ่งคาดว่าคงจะเปึนประมาณปลายเดือน หรือ ต้นเดือน ดูช่วงเวลาที่เหมาะสมอีกครั้งหนึ่ง อันนั้นก็จะเปึ้นเรื่องซึ่งเรากำลังจะดำเนินการ ทําในส่วนที่เกี่ยวกับด้านต่างประเทศ ประเด็นสําคัญ แล้วก็ยุทธศาสตร์สําคัญซึ่งเรา จะต้องใช้ในช่วงที่ ๓ เพราะจะเปึนช่วงซึ่งท้าทายอย่างมากต่อการรับรู้ความเข้าใจในการ ที่จะมีผลไปถึงการลงประชามติให้รับร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ทางคณะกรรมาธิการ ได้วางแผนยุทธศาสตร์ในเรื่องเหล่านี้ไว้มาก และแผนยุทธศาสตร์หนึ่งซึ่งเราคิดว่า น่าจะ ได้ผล และน่าจะต้องนำมาดำเนินการในช่วงที่ ๓ จากนี้ไป คือ การขอความร่วมมือจาก หน่วยงานต่าง ๆ นี่เปึนแนวคิดใหม่ซึ่งเราจะต้องมาใช้ ที่เรียกว่าเปึน ได้เรกต์ พับลิก รีเลชัน ซึ่งจะมีรูปแบบอีกหลายรูปแบบที่เราจะดำเนินการในช่วงที่ ๓ ไม่ว่าจะเปึนเรื่องของ การสร้างอีเวนท์ (Event) สร้างแคมเป็น(Campaign) หรือการพบปะกลุ่มต่าง ๆ ซึ่งมีผล อย่างสําคัญต่อกระบวนการคิดการร่างรัฐธรรมนูญ หรือการยอมรับ หรือการลงประชามติ เหล่านี้ องค์กรต่าง ๆ เหล่านี้เราได้กำหนดไว้แล้ว แล้วก็จะทำในหลายรูปแบบ อย่างหนึ่งที่เรารีบทำ แล้วก็ได้ทำไปแล้วในบางองค์กร อย่างเช่น การไปพบกับองค์กร สื่อต่าง ๆ กับเนชั่นได้ไปพบมาเรียบร้อยแล้ว กับกลุ่มเครือมติชนได้พบ ได้พูดคุยกัน มาแล้ว แล้วก็ในเครือสื่อมวลชนกลุ่มอื่น ๆ ก็อยู่ในแผนงาน ซึ่งเราจะไปพบ ไปพูดจา โดยตรงกับเขา เพื่อที่จะสร้างเข้าใจในเรื่องเหล่านี้ ในอันที่จะนำไปสู่ในส่วนซึ่งจะสร้าง เสริมเพิ่มงานประชาสัมพันธ์ เพื่อไปสู่การลงประชามติยอมรับ นอกจากนั้นแล้ว ยังจะมี หน่วยงานต่าง ๆ ซึ่งกำหนดไว้ในแผนที่เราจะไปพูดคุยกับเขาโดยตรง เพราะกลุ่มเหล่านี้ ถือเปึนกลุ่มซึ่งมีความสําคัญ เปึนองค์กรซึ่งมีความสําคัญที่เราจะต้องพูดจ้าให้เขาเข้าใจ ในอันที่จะนําไปสู่การลงประชามติร่วมกันในระยะต่อไปด้วย ในภาครัฐ ไม่ว่าจะเปึน กรุงเทพมหานคร จะเปึนสถานีตำรวจบางแห่ง บางอย่าง หลายสถานที่ กองทัพบก กองทัพเรือ กองทัพอากาศ การกีฬาแห่งประเทศไทย การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย การรถไฟแห่งประเทศไทย การบินไทย บริษัทขนส่ง แม้กระทั่งบริษัทเรือด่วนเจ้าพระยา องค์การขนส่งมวลชนกรุงเทพ เหล่านี้ เราก็จะหาทาง กำลังติดต่อที่จะไปพบ จะพูดจากับ เขา รัฐวิสาหกิจก็จะมีหลายแห่ง ที่จะกราบเรียนเปึนหลัก ๆ ไว้ อย่างเช่น ที่โอที่ จำกัด (บริษัท ทศท์ คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) (TOT Coporation Public Company Limited)) ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย คณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์ ตลาดหลักทรัพย์ (คณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์) ปตท. ปูนซิเมนต์ไทย ไปรษณีย์ไทย การไฟฟัาฝ์ายผลิต สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย หรือแม้แต่หอการค้า ไทย เหล่านี้ เราจะไปพบเขาโดยตรง ประชาสัมพันธ์คงไม่นั่งอยู่กับที่ เราต้องออกไปพบ ไปพูดจากับเขา ไปให้ความเข้าใจกับเขา เรื่องเหล่านี้เปึนงานซึ่งคณะกรรมาธิการคณะนี้ กำหนดแผนงานไว้อย่างชัดเจนแน่นอน และเราจะดำเนินการในช่วงที่ ๓ ซึ่งเปึนช่วง สำคัญ รวมทั้งนอกเหนือจากนั้นแล้ว สมาคมต่าง ๆ ไม่ว่าจะเปึ้นเคเบิลทีวี (Cable TV) สมาคมธนาคาร สมาคมคนพิการ คนขับรถแท็กซี่ สมาคมองค์การบริหารส่วนตำบล กำนัน ผู้ใหญ่บ้าน ต่าง ๆ เหล่านี้ อยู่ในแผนงานต่าง ๆ ซึ่งเราจะใช้เวลาทั้งหมดทุ่มเทลงไป ในลักษณะที่เปึนได้เรกต์ พับลิก รีเลชั่น ส่วนนี้ ก็มีหลายงาน หน่วยงาน เหล่านี้ ซึ่งกราบเรียนรายงานมาว่า จะเปึนแนวทางซึ่งคณะกรรมาธิการประชาสัมพันธ์ และเผยแพร่คณะนี้จะดำเนินการต่อไป โดยเฉพาะในช่วงที่ ๓ ซึ่งเปึนช่วงสุดท้าย ช่วงสำคัญ มาก ก็จะทุ่มเทตัวสื่อ และรูปแบบของสื่อในลักษณะต่าง ๆ ที่จะชี้ชวน ส่งเสริม แล้วก็ เร่งเร้าให้มาร่วม ไม่แต่เพียง ร่วมคิด ร่วมสร้าง ร่วมร่างรัฐธรรมนูญ จะต้องมาถึงขั้นที่ร่วม ลงประชามติ เพื่อรับรองรัฐธรรมนูญฉบับซึ่งเราได้พยายามทุ่มเทร่างขึ้นมาในขณะนี้ ให้เปึนไปตามเปัาหมายที่ต้องการต่อไปครับ กราบขอบพระคุณครับ