ขอบคุณครับท่านประธาน ครับ กระผม วรพล โสคติยานุรักษ์ รองประธานคณะกรรมาธิการนะครับ ขออนุญาตเสริม ท่านอาจารย์เจิมศักดิ์ ท่านประธานสักเล็กน้อยนะครับ อยากจะเรียนว่าข้อแรกนะครับ สถิติดังกล่าวนั้นเราได้บันทึกรวบรวมประมวลไว้ และได้นำเสนอต่อคณะกรรมาธิการ ยกร่างไปหมดแล้วนะครับ รวมทั้งความเห็นอื่น ๆ ด้วยนะครับ เพราะฉะนั้นในวันนี้เรา ไม่ได้เขียนความเห็นอื่น ๆ ไว้ ก็เปึนการสรุปเพียงไม่กี่หน้า แต่หากที่ท่านอยากได้รับนี้ คงเปึนแฟัมใหญ่ ๆ ๑ แฟัมนะครับ ซึ่งกรรมาธิการยกร่างได้รับไปหมดแล้วนะครับ และ แต่ละข้อก็มีความเห็นด้านอื่น ๆ ของแต่ละเรื่อง ซึ่งมีท่านสมาชิกบางท่านได้ถามว่า อื่น ๆ ไม่เห็นบันทึกไว้นะครับ ต้องขออนุญาตเรียนว่าบันทึกไว้ในแฟัมหมดแล้วนะครับ แม้กระทั่งเรื่องความเห็น ถ้าความเห็นนั้นเปึนความเห็นที่มีคนให้ความเห็นพอเพียง นะครับ ต้องเรียกว่า พอเพียง ก็จะบันทึกไว้ เช่นเรื่องสภาเกษตรนะครับ ก็มีอยู่ในนี้ครับ มีความเห็นอยู่ ๐.๖ เปอร์เซ็นต์นะครับ ก็อยากจะเรียนว่ามีอยู่นะครับ แต่ว่ามันมากมาย ซึ่งเราคงประมวลไม่หมด ข้อที่ ๒ ความเห็นนั้นต้องถูกบันทึกโดยวิทยากรประจำแต่ละเวที ด้วยนะครับ นี่ข้อแรก อยากจะเรียนว่าอย่างนั้นนะครับ

ข้อที่ ๒ คำถามนี่นะครับ ทำไมเปึนรูปเควสเชินแนร์เปึนหลัก ความจริง ไม่ใช่ครับ เรามีคำถามใน ๒ แบบ แบบแรกคือเปึนประเด็น ซึ่งให้แต่ละเวทีไปดำเนินการ อภิปรายกันนะครับ ซึ่งหมายความว่าต้องมีวิทยากรแต่ละเวที ซึ่งคณะกรรมาธิการ จังหวัดนี่จะเปึนคนดูแล อธิบาย เราถือว่าเวทีอภิปรายนั้นเปึ้นเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ครับ ไม่ใช่ไปรับฟังอย่างเดียวครับ คือการแลกเปลี่ยนความรู้ความเข้าใจ และเปึนการกระตุ้น เตือนประชาชนให้สนใจแล้วก็เข้าใจรัฐธรรมนูญมากขึ้น เปึนเวทีแลกเปลี่ยนนะครับ และ ประมวล สังเคราะห์ สรุปไว้โดยวิทยากรประจำเวทีนั้น ๆ และส่งข้อมูลมาถึงเราโดยทาง อีเมล์และทางเอกสารนะครับ เราก็นำความเห็นนั้นประมวล ถ้าหากความเห็นบางส่วน หรือเปึนความเห็นอื่น ๆ ที่มีความสำคัญเราก็ประมวลด้วย โดยจัดรวบรวมว่าถ้าเปึนระดับ ความเห็นที่ค่อนข้างมีคนพูดถึงมากเราก็จะจัดขึ้นมา ที่น้อยเราก็ค่อย ๆ ไล่ลงไปหรือ ตัดออกไปนะครับ ในส่วนนี้อยากจะเรียนว่าคำถามนั้นนะครับเปึนประเด็นที่วิทยากรต้อง อธิบาย ต้องอภิปรายด้วยนะครับ ต้องเรียนว่าเรื่องรัฐธรรมนูญนั้นไม่ใช่เรื่องง่ายนะครับ แต่ก็เปึนเรื่องที่วิทยากรจะต้องอธิบาย ต้องอภิปรายชี้แจง ฉะนั้นวิทยากรจะต้องเลือก อย่างดีนะครับ ต้องขออนุญาตเรียนว่า แต่ละเวทีนะครับต้องขอรบกวนท่านกรรมาธิการ จังหวัดท่านช่วยกรุณาคัดวิทยากร แล้วก็ช่วยกันซ้อมวิทยากรในเรื่องนี้ให้ดีเพียงพอ และ เวลาในการอภิปรายแต่ละข้อนี้ก็ขอให้จัดเวลาให้ดี แล้วก็พิธีกรรมต่าง ๆ ที่ท่านสมาชิก ได้พูดถึงนั้นผมคิดว่าควรตัดออกไปให้มากที่สุด เพื่อเวลาในการอภิปรายให้มากที่สุด เพราะเวลาท่านก็น้อยอยู่แล้ว มีเวลาเพียงครึ่งวัน บางเวทีนะครับผมอยากเสนอว่า ทําให้มากกว่าครึ่งวันก็เปึนการดีนะครับ แล้วก็บางหัวข้อก็จะได้มีเวลาอภิปรายมากขึ้น

ในประเด็นต่อไปนะครับ คำถามเหล่านั้นบางคำถามได้รวบรวมแต่ละภาค มีข้อมูลด้วยหรือไม่ เขาบอกว่าเรียนว่ามีนะครับ ในคำถามนี่เราได้แยกเปึ้นรายภาคด้วย นะครับ แต่รายละเอียดนั้นได้ส่งไปให้กรรมาธิการยกร่างหมดแล้วนะครับ และในกรณีของความเห็นของประชาชนที่ตอบเปึนแบบสอบถามรายบุคคลมานี่นะครับ และประมวลทั้งภาพรวมทั้งหมด และยังสามารถประมวลแยกแยะความเห็นตาม รายอาชีพด้วยนะครับ และความเห็นที่ตามรายภูมิลำเนาว่าท่านอยู่กรุงเทพ อยู่ อบต. อยู่ เทศบาลก็ยังแยกไว้ให้อีกนะครับ ซึ่งอันนี้กรรมาธิการก็นําไปประมวลนะครับ ความเห็น ทั้งหมดนี่แล้วยกเปึนเปอร์เซ็นต์ไว้ อย่างไรก็ตามประมวลออกมานี่เปึนเปอร์เซ็นต์ เปอร์เซ็นต์สูงก็ค่อนข้างมั่นใจว่าเปึนความเห็นที่ชัดเจน เปอร์เซ็นต์กลาง ๆ ๔๐ ๕๐ ๖๐ นี่ ก็อยู่ระดับกลาง ๆ กรรมาธิการยกร่างก็คงไปนั่งพิจารณาต่อว่าควรจะนำมาพิจารณา มากน้อยแค่ไหน แต่ความเห็นที่เกินระดับ ๖๐ ขึ้นไปก็เปึนความเห็นที่ชัดเจนมากขึ้น อันนี้ก็อยากจะเรียนว่าเปึนวินิจฉัยของท่านกรรมาธิการยกร่างแต่ละท่าน แต่ใน คณะกรรมาธิการจะพิจารณาเองว่าความเห็นเปึนอย่างไร นำไปใช้มากน้อยเพียงไร ก็อยากจะเรียนว่านี่เปึนการประมวลความเห็นประชาชน คล้าย ๆ เหมือนบอกทิศทาง ความเห็นประชาชน ส่วนคณะกรรมาธิการยกร่างจะนำไปใช้มากน้อยเพียงไร อย่างไร แค่ไหนนั้นก็เปึนเรื่องของกรรมาธิการยกร่างจะดำเนินการต่อไปนะครับ ส่วนเรื่อง เกี่ยวกับความเห็นที่ยังค้างคาอยู่บ้าง ซึ่งขอเรียนว่าเปึนธรรมดาครับ ซึ่งจะนำไปสู่ คำถามในกรอบที่ ๒ ต่อไป เช่น เรื่องว่า สว. นั้น มีคำถามทั้งรอบแรก กรอบแรกนี่ก็จะมีว่า ถ้ารายเวทีก็จะมีความเห็นว่าการสรรหามาจากกลุ่มอาชีพนี่พอรับได้มี ๔๐ กว่าเปอร์เซ็นต์ นะครับ แต่ในกรณีของรายบุคคลที่ตอบมานี่ค่อนไปทางการให้เลือกตั้งนะครับ จึงเห็นว่า มีความเห็นที่แตกต่างกันอยู่บ้าง อันนี้ก็เปึนเรื่องรายละเอียดของการรับฟังความเห็น มานะครับ ส่วนเรื่องปาร์ตี้ลิสต์ก็ชัดเจนนะครับว่าเห็นด้วยเพียงบางส่วน ไม่เห็นด้วย ๔๖ เปอร์เซ็นต์ เปึ้นต้นนะครับ ก็มีความเห็นก้ำกึ่งกันอยู่บ้าง ไม่เห็นด้วย ๔๖ เปอร์เซ็นต์ เห็นด้วยเพียง ๓๖ เปอร์เซ็นต์ อันนี้ก็เปึนเรื่องวินิจฉัยของคณะกรรมาธิการยกร่างจะไป พิจารณาต่อไปนะครับ เรื่องการศึกษาก็มีชัดเจนนะครับ ก็มีความเห็นของประชาชน ควรมีสิทธิเสรีภาพเข้าถึงการศึกษาอย่างมากเพียงพอนะครับ มีความเห็นอื่น ๆ ว่า ควรมากกว่า ๑๒ ป้ เช่นเดียวกัน เราก็ประมวลไว้ บางท่านบอกว่าให้ถึงปริญญาตรีด้วย นะครับ ก็มีหลาย ๆ ส่วนที่ได้เปึนเปอร์เซ็นต์จำนวนหนึ่งที่บอกว่าต้องขอให้ถึงขั้น ปริญญาตรี เปึนการศึกษาที่ภาครัฐจะต้องส่งเสริมให้เต็มที่ เพราะโยงไปถึงว่าในเมื่อ บังคับว่า สว. และ สส. ต้องมาจากผู้ที่มีการศึกษาระดับปริญญาตรี ก็ควรจะไปโยงถึง การศึกษาว่าควรจะถึงขั้นบังคับ และรัฐจะต้องเปึ้นผู้ดูแล ให้ครบถ้วนถึง ๑๖ ป้ คือ ปริญญาตรีด้วยก็จะเปึนการสมควรนะครับ อันนี้ก็เปึนการโยงให้ฟังว่ามีความเกี่ยวโยงกัน อยู่พอสมควร

ในส่วนสุดท้ายที่อยากจะเรียนว่า ครั้งนี้ตามที่ได้รับฟังความคิดเห็นของ ประชาชนมา ประชาชนให้ความสำคัญเรื่องเกี่ยวกับนโยบายรัฐค่อนข้างมาก จะเห็นว่า เปอร์เซ็นต์ชัดเจนขึ้นมาเรื่อย ๆ นะครับว่า นโยบายสาธารณะนี่รัฐบาลที่จะต้องทําต่อไป ประชาชนอยากมีส่วนร่วมเปึนพิเศษในส่วนนี้นะครับ และในกรณีที่เกี่ยวกับเศรษฐกิจ และสังคม ประชาชนให้ความสําคัญมากว่าค่อนข้างจะเห็นว่ารัฐควรให้ความสําคัญ เรื่องนี้ และประชาชนควรมีส่วนร่วมเรื่องนี้มากในการกำหนดทิศทางและแผนพัฒนา เศรษฐกิจ สังคมของประเทศเปึนอย่างยิ่ง เพราะประชาชนรู้สึกกระทบกระเทือนต่อ ความเปึนอยู่ของประชาชน และประชาชนเริ่มเข้าใจว่ารัฐธรรมนูญนั้นเปึ้นส่วนที่ ประชาชนต้องมีส่วนได้รับผลกระทบด้วย ประชาชนควรมีส่วนร่วมและใช้รัฐธรรมนูญมาก เหมือนกับคนทั่วไป ประชาชนอาจจะคุ้นเคยครั้งแรก ๆ ว่ารัฐธรรมนูญนั้นใช้เฉพาะ หมู่นักการเมือง ความจริงแล้วประชาชนควรมีสิทธิใช้ ซึ่งจริง ๆ ก็เปึ้นเช่นนั้นนะครับ ก็หวังว่ารัฐธรรมนูญจะเปึ้นที่ใช้อย่างกว้างขวางทุก ๆ ส่วนของสังคมนะครับ อันนี้ก็เปึ้น ความเห็นของประชาชนที่ได้ประมวลมา แล้วก็ขออนุญาตชี้แจงเพียงเท่านี้ก่อนครับ ขอบพระคุณครับ