ศุภชัย ชี้แจงร่าง พ.ร.บ.กัญชา กัญชง เน้นกำกับดูแล-ส่งเสริมเศรษฐกิจอย่างยั่งยืน

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๕ · ๘ มิถุนายน ๒๕๖๕

ศุภชัย ใจสมุทร ชี้แจงร่างพระราชบัญญัติกัญชา กัญชง ที่เสนอร่วมกับพรรคการเมืองต่างๆ เพื่อจัดระเบียบการใช้ประโยชน์ในด้านการแพทย์ วิจัย เกษตรกรรม และอุตสาหกรรม พร้อมเน้นการกำกับดูแลเพื่อคุ้มครองผู้บริโภคและส่งเสริมเศรษฐกิจอย่างยั่งยืน โดยอธิบายรายละเอียดเกี่ยวกับคณะกรรมการกำกับ ระบบการขออนุญาต และการจดแจ้งการใช้ในครัวเรือนโดยไม่เสียค่าธรรมเนียม รวมถึงชี้แจงประเด็นค่าธรรมเนียมที่ถูกตั้งขีดจำกัดสูงสุดเพื่อป้องกันการเก็บเกินจริง ขณะที่รัฐมนตรีสามารถตั้งอัตราต่ำกว่าได้ พร้อมเรียกร้องให้เร่งพิจารณากฎหมายเพื่อปิดช่องว่างหลังการปลดล็อกกัญชาและรองรับการใช้ประโยชน์อย่างถูกต้องตามกฎหมาย

นายศุภชัย ใจสมุทร แบบบัญชีรายชื่อ

ท่านประธานสภาผู้แทนราษฎร ที่เคารพ ผม นายศุภชัย ใจสมุทร สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ พรรคภูมิใจไทย ผมได้รับมอบหมายจากท่านอนุทิน ชาญวีรกูล หัวหน้าพรรคภูมิใจไทย สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร เป็นผู้เสนอร่างพระราชบัญญัติกัญชา กัญชง ร่วมกับคณะ ประกอบด้วยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ของพรรคภูมิใจไทย และสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรอีกหลายพรรคการเมืองที่ได้ร่วมกันเสนอ ร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ ก่อนอื่นผมต้องขอขอบพระคุณท่านประธานสภาผู้แทนราษฎร ที่ได้มีการส่งร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ไปยังนายกรัฐมนตรีเพราะว่าเป็นร่างพระราชบัญญัติ เกี่ยวด้วยการเงิน และต้องขอขอบพระคุณท่านนายกรัฐมนตรีที่ได้รับรองร่างพระราชบัญญัติ ฉบับนี้ครับ และต้องขอขอบพระคุณสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรทุกท่านที่เห็นชอบในการเลื่อน ร่างพระราชบัญญัติกัญชา กัญชง พ.ศ. .... มาพิจารณาในช่วงเวลาขณะนี้ ท่านประธานครับ ร่างพระราชบัญญัติกัญชา กัญชง พ.ศ. .... ที่สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรได้เสนอต่อที่ประชุมแห่งนี้ มีหลักการ ก็คือการให้มีกฎหมายว่าด้วยกัญชาและกัญชง เหตุผล โดยที่ประมวลกฎหมาย ยาเสพติดซึ่งได้มีการประกาศใช้และมีผลบังคับใช้มาตั้งแต่วันที่ ๙ ธันวาคม ๒๕๖๔ ไม่ได้ กำหนดให้กัญชาเป็นยาเสพติดให้โทษ ซึ่งเปิดโอกาสให้มีการนำกัญชา กัญชง มาใช้ประโยชน์ ทางการแพทย์ การวิจัยและนำมาใช้ในอุตสาหกรรมอื่น ๆ แต่ว่ายังมีข้อจำกัดบางประการ ที่ส่งผลกระทบต่อโอกาสในการนำไปใช้ในการดูแลสุขภาพ การป้องกัน บำบัดโรค รักษา ผู้ป่วย การศึกษาวิจัย หรือการพัฒนานวัตกรรม ฉะนั้นเพื่อให้ประชาชนมีสิทธิในการดูแล สุขภาพของตนเองและส่งเสริมให้มีการใช้ประโยชน์จากกัญชา กัญชง ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ทั้งในด้านการพัฒนาภูมิปัญญาด้านการแพทย์แผนไทย ตลอดจนองค์ความรู้ทางการแพทย์ แผนปัจจุบันและอุตสาหกรรมอื่น ๆ จึงควรสนับสนุนนำกัญชา กัญชง มาใช้ในการศึกษาวิจัย การใช้ประโยชน์ทางการแพทย์สุขภาพการใช้ตามวิถีชุมชน ตลอดจนเปิดโอกาสให้มีการผลิต ขาย นำเข้า ส่งออก หรือมีไว้ในครอบครองเพื่อส่งเสริมเกษตรกรรม อุตสาหกรรมและเศรษฐกิจ ของประเทศเพื่อเป็นการคุ้มครองผู้บริโภคมิให้มีการบริโภคกัญชา กัญชงอย่างไม่เหมาะสม ซึ่งอาจเป็นอันตรายต่อผู้บริโภค จึงสมควรกำหนดมาตรการกำกับ ดูแล ควบคุมการขาย การโฆษณาและการบริโภคกัญชา กัญชง เพื่อคุ้มครองสุขภาพของบุคคล จึงมีความจำเป็น ที่จะต้องตราพระราชบัญญัตินี้ขึ้น ผมขออนุญาตกราบเรียนท่านประธานและที่ประชุมแห่งนี้ ว่าสาระสำคัญของร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ แบ่งออกเป็น ๑๑ หมวด จำนวน ๔๕ มาตรา มีสาระสำคัญที่พอจะสรุปได้ก็คือ

หมวด ๑ บทบัญญัติทั่วไป ซึ่งเป็นการกำหนดให้รัฐมนตรีโดยความเห็นชอบ ของคณะกรรมการมีอำนาจประกาศกำหนดเกี่ยวกับกัญชา กัญชง ๒. ก็คือการกำหนดให้การ ผลิตผลิตภัณฑ์สมุนไพร ยา อาหาร เครื่องสำอาง เครื่องมือแพทย์ และวัตถุอันตรายที่ใช้ ในบ้านเรือนและสาธารณสุขโดยใช้กัญชา กัญชง เป็นวัตถุดิบหรือส่วนประกอบในผลิตภัณฑ์ สำเร็จรูปของผู้ผลิตให้เป็นไปตามกฎหมายว่าด้วยการนั้น

หมวด ๒ ได้มีการกำหนดเกี่ยวกับเรื่องของคณะกรรมการกัญชา กัญชง โดยกำหนดให้มีคณะกรรมการคณะหนึ่งเรียกว่า คณะกรรมการกัญชา กัญชง ประกอบด้วย ปลัดกระทรวงสาธารณสุขเป็นประธานกรรมการ มีเลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา เป็นกรรมการและเลขานุการ มีคณะกรรมการในองค์ประกอบ รวมถึงมีผู้ทรงคุณวุฒิอยู่ด้วย กำหนดให้คณะกรรมการกัญชา กัญชง มีหน้าที่และอำนาจ เช่น กำหนดนโยบายและมาตรการ ส่งเสริมวิจัยและพัฒนาการใช้กัญชงทั้งในการแพทย์อุตสาหกรรมให้ความเห็นคำแนะนำ หรือว่าข้อเสนอแนะต่อรัฐมนตรี หรือว่าผู้อนุญาตในการปฏิบัติตามพระราชบัญญัติฉบับนี้ และประกาศกำหนดสารเตตร้าไฮโดรแคนนาบินอล (Tetrahydrocannabinol) หรือที่เรียก คำย่อว่า ทีเอชซี (THC) ในกัญชา เป็นต้น

หมวด ๓ เป็นการกำหนดเรื่องการขออนุญาตและการอนุญาต ซึ่งเรื่องนี้ เป็นที่สนใจของพี่น้องประชาชนที่ได้ศึกษาร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้อยู่ก่อนครับ หมวด ๓ เป็นเรื่องการขออนุญาตและการอนุญาตคือกำหนดให้ผู้ที่ประสงค์จะผลิตนำเข้า ส่งออก หรือขายต้องได้รับอนุญาตจากผู้อนุญาต ซึ่งถ้าไปดูคำนิยามการผลิตก็รวมถึงการปลูกด้วย นี่คือหมวด ๓

หมวด ๔ ได้กำหนดเรื่องการจดแจ้งและการรับจดแจ้งการใช้ประโยชน์ จากกัญชาหรือกัญชงในครัวเรือน ซึ่งตรงนี้คือการที่พี่น้องประชาชนมีการจะปลูกใช้ประโยชน์ ในครัวเรือนของท่านเอง ซึ่งจะมีข่าวที่ได้ติดตามมาตลอดก็คือเพียงแค่ไปจดแจ้งกับ อบต. เท่านั้นแล้วก็ไม่ต้องขออนุญาต ไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียมอะไรทั้งสิ้นเลย นี่คือในหมวด ๔ ซึ่งกำหนดให้ผู้ประสงค์จะเพาะปลูกต้องจดแจ้งต่อผู้รับจดแจ้ง ซึ่งที่ผมได้กราบเรียนต่อ ท่านประธานก็คือ อบต. และเมื่อผู้รับจดแจ้งออกใบรับจดแจ้งให้แล้วก็จะดำเนินการได้ แจ้งแล้วก็แปลว่าปลูกได้

หมวด ๕ เป็นกระบวนการพิจารณาอนุญาต ได้กำหนดให้เจ้าหน้าที่บุคคล องค์กร หรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องทำหน้าที่ประเมินตรวจสอบและพิจารณาอนุญาต กำหนดให้ค่าธรรมเนียมตาม (๘) (๙) และ (๑๐) ในอัตราค่าธรรมเนียมท้ายพระราชบัญญัตินี้ ให้ตกเป็นของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา จึงขออนุญาตเรียนต่อท่านประธานว่า เรื่องนี้เป็นประเด็นที่พี่น้องประชาชนที่ไม่ได้ศึกษาร่างพระราชบัญญัติแล้วเกิดความเข้าใจ อย่างถ่องแท้ และมีการแสดงความเห็นว่าในร่างพระราชบัญญัติดังกล่าวนี้มีการกำหนด เรื่องค่าธรรมเนียมไว้เป็นจำนวนสูง อย่างเช่น การผลิตต้องจ่ายค่าธรรมเนียม ๕๐,๐๐๐ บาท ผมขออนุญาตกราบเรียนท่านประธานที่เคารพผ่านไปยังพี่น้องประชาชนที่สนใจเรื่องนี้ให้ได้ เกิดความเข้าใจ ณ ที่นี้เลยว่าในร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้กำหนดอำนาจของรัฐมนตรีว่าการ กระทรวงสาธารณสุขให้มีหน้าที่ในการกำหนดอัตราค่าธรรมเนียมในท้ายร่างพระราชบัญญัติ ว่าการขออนุญาตค่าธรรมเนียมแต่ละอย่างกำหนดไว้เท่าไร โดยกำหนดห้ามมิให้รัฐมนตรี กำหนดเกินกว่าตามที่ได้ระบุไว้ในร่างพระราชบัญญัติ แปลว่าถ้ามีการกำหนดเอาไว้ห้ามเรียก ค่าธรรมเนียมเกิน ๕๐,๐๐๐ บาทแล้ว รัฐมนตรีไม่อาจจะเรียกเกิน ๕๐,๐๐๐ บาทได้ครับ แต่ไม่ได้หมายความว่ารัฐมนตรีไม่มีอำนาจในการจะไปกำหนดขั้นต่ำ ความจริงแล้วที่ห้าม เรียกเกิน ๕๐,๐๐๐ บาท รัฐมนตรีอาจจะกำหนดให้มีการออกใบอนุญาตสำหรับการปลูก เพียงแค่ ๕๐๐ บาท ๓๐๐ บาท ๑๐๐ บาทก็ได้ เพราะฉะนั้นความจริงที่บอกว่ากำหนด ค่าธรรมเนียมสูงเป็นความเข้าใจผิด ขออนุญาตกราบเรียนต่อท่านประธานให้พี่น้องประชาชน ได้เข้าใจตรงนี้

หมวด ๖ เรื่องการพักใช้ใบอนุญาตมีการกำหนดเรื่องการเพิกถอนใบอนุญาต หรือใบรับจดแจ้งโดยกำหนดให้ผู้รับอนุญาตผู้ใดฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามพระราชบัญญัติฉบับนี้ ให้ผู้อนุญาตสามารถที่กล่าวตักเตือน หรือผู้อนุญาตโดยความเห็นชอบของคณะกรรมการ สั่งพักใช้ใบอนุญาต หรือเพิกถอนใบอนุญาตตามสมควรแก่กรณี กำหนดให้ผู้ถูกพักใช้ใบอนุญาต จะขอรับใบอนุญาตในระหว่างถูกสั่งพักใช้ใบอนุญาตไม่ได้ กำหนดให้ผู้รับจดแจ้งผู้ใดฝ่าฝืน ไม่ดำเนินการตามร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ก็จะมีการถูกดำเนินการในการว่ากล่าวตักเตือน สั่งให้ทำลาย หรือเพิกถอนใบอนุญาต ท่านประธานที่เคารพ นี่คือสรุปโดยย่อของร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ แต่สิ่งที่ผมจะขออนุญาต กราบเรียนต่อท่านประธานเพิ่มเติมด้วยความเคารพว่าวันนี้เป็นวันสำคัญของประเทศไทย คือประกาศของกระทรวงสาธารณสุขที่กำหนดระบุชื่อยาเสพติดประเภท ๕ ซึ่งได้มีการประกาศ เมื่อวันที่ ๘ กุมภาพันธ์ โดยกำหนดว่าจะครบกำหนดภายใน ๑๒๐ วัน วันนี้เป็นวันที่กำหนด ครบ ๑๒๐ วัน เป็น ๑๒๐ วันที่แปลว่าวันนี้วันสุดท้าย กัญชาจะไม่ใช่เป็นยาเสพติดอยู่ใน ประเทศไทยอีกต่อไป และพรุ่งนี้ประเทศไทยจะไม่มีกัญชาเป็นยาเสพติด ในระหว่างนี้ ในขณะที่ผมได้เสนอร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ต่อสภาผู้แทนราษฎร นั่นแปลว่าพวกเรา จะต้องร่วมพิจารณาร่างพระราชบัญญัตินี้ให้แล้วเสร็จเพื่อมารองรับในจังหวะที่ประเทศไทย กัญชาไม่ใช่ยาเสพติด แต่มีกลุ่มพี่น้องประชาชนหลายกลุ่มบางกลุ่ม นักวิชาการจำนวน ไม่น้อยมีความห่วงใยว่าในช่วงนี้เป็นสุญญากาศ และอาจจะมีผู้ที่นำกัญชาไปใช้ประโยชน์ โดยความไม่เข้าใจอาจจะประสบปัญหา และอาจจะเกิดอันตรายกับผู้ใช้ได้ ก็ต้องยอมรับว่า สารบางอย่างที่มันอยู่ในกัญชาแล้วมันอาจจะมีเกินกว่าที่ผู้ใช้สามารถที่จะรับและมีผลกระทบ สิ่งที่อยากเรียนก็คือเมื่อวานนี้กระทรวงสาธารณสุขโดยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข นายอนุทิน ชาญวีรกูล ก็ได้ออกคำสั่งกระทรวงสาธารณสุข ที่ ๖๖๗/๒๕๖๕ เรื่อง แต่งตั้ง คณะกรรมการสื่อสารและประชาสัมพันธ์การใช้กัญชาอย่างเข้าใจครับ โดยองค์ประกอบ มีคณะกรรมการหลายท่านซึ่งกรรมการเหล่านั้นบางท่านก็คือเป็นประธานคณะกรรมการ ควบคุมยาเสพติดตามประมวลกฎหมายยาเสพติด หลายท่านก็เป็นกรรมการควบคุมยาเสพติด บางท่านเคยเป็นอธิบดีกรมสุขภาพจิต ฉะนั้นสิ่งนี้จึงเรียนต่อพี่น้องประชาชนที่ได้มีโอกาส รับฟังเรื่องนี้ว่าในแง่ของกระทรวงสาธารณสุขก็ห่วงใยเรื่องนี้ก็เลยจึงตั้งคณะกรรมการขึ้นมา เพื่อที่จะช่วยทำให้พี่น้องประชาชนได้มีความเข้าใจในเรื่องของการใช้กัญชา ในขณะเดียวกัน เมื่อวานนี้ท่านนายกรัฐมนตรี พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา ได้มีการตั้งคณะกรรมการอีกชุดหนึ่ง คำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรี ที่ ๑๒๐/๒๕๖๕ เรื่อง แต่งตั้งคณะกรรมการบูรณาการการนโยบาย พืชกัญชาและกัญชง มีคณะกรรมการชุดใหญ่มากครับ มีรองนายกรัฐมนตรีเป็นประธาน มีรัฐมนตรีหลายกระทรวง มีปลัดกระทรวงหลายกระทรวง มีผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ มีเลขาธิการ ป.ป.ส และอธิบดีจากกระทรวงสาธารณสุขจำนวนมากเพื่อมาเป็นกรรมการ ในเรื่องนี้ สิ่งที่อยากจะกราบเรียนต่อท่านประธานก็คือว่านั่นคือฝ่ายบริหารได้แสดงให้เห็นว่า สิ่งที่ท่านเป็นห่วงว่าจะมีหลุมดำ มีสุญญากาศอยู่ ภาครัฐในฝ่ายบริหารก็ดำเนินการเต็มที่ ที่จะอุดช่องโหว่ตรงนี้ครับ แต่สิ่งที่อยากจะกราบเรียนต่อที่ประชุมแห่งนี้ว่าหลาย ๆ องค์กร แพทย์วิทยาลัยหลายสาขาของแพทย์ได้มีการออกแถลงการณ์และมีการแถลงการณ์ข้อหนึ่ง ว่าอยากจะเรียกร้องให้สภาผู้แทนราษฎรของเราได้พิจารณาร่างพระราชบัญญัติที่ผมได้เสนอ เข้ามานี้โดยเร็วเพื่อให้ผ่านเป็นกฎหมายโดยเร็ว ผมคิดว่านี่คือความรับผิดชอบที่เราจะต้อง ร่วมกันรับผิดชอบในการที่จะทำกฎหมายฉบับนี้ให้เป็นประโยชน์ ให้เป็นกฎหมายที่ดีที่สุด ให้เป็นกฎหมายที่เป็นประโยชน์ที่สุด และข้อสำคัญคือให้รวดเร็วที่สุดในการที่จะสามารถ นำมาใช้โดยเร็ว อุดช่องโหว่ช่องว่างในห้วงเวลาที่เรียกว่าสุญญากาศนี้ให้เสร็จสิ้นแล้วเราก็จะ ได้มีกฎหมายดี ๆ ในการส่งเสริมให้กัญชาเป็นประโยชน์ในทางการแพทย์และเป็นประโยชน์ ทางเศรษฐกิจ เพราะฉะนั้นท่านประธานที่เคารพ ผมจึงขอเรียกร้องต่อเพื่อนสมาชิกทุกท่าน ว่าขอให้ได้โปรดช่วยรับร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้เข้าสู่การพิจารณา แล้วเราจะได้ดำเนินการ ในการพิจารณากันในชั้นวาระการพิจารณารายมาตรากันต่อไป ก็ฝากท่านกรรมาธิการที่ได้เข้าไปเป็นกรรมาธิการว่าถ้าท่านรับร่างนี้แล้ว ตั้งกรรมาธิการก็ได้ โปรดพิจารณาร่างพระราชบัญญัตินี้ให้เสร็จสิ้นโดยเร็วด้วยความถี่ถ้วนรอบคอบแต่รวดเร็ว เพื่อประโยชน์ของพี่น้องประชาชน วันนี้พี่น้องประชาชนกำลังรอกฎหมายฉบับนี้อยู่ครับ วันนี้ประเทศเรากำลังรอกฎหมายดี ๆ ที่จะทำให้กัญชา กัญชงสามารถเป็นสิ่งที่เป็นประโยชน์ ในเชิงเศรษฐกิจ แน่นอนครับวันนี้มีผู้เกี่ยวข้องในทางการแพทย์ก็ดี ในเชิงเศรษฐกิจที่ผ่านมา ประมาณ ๖ ล้านคน วันนี้คนทั้งประเทศกำลังจะทำ นี่คือพืชเศรษฐกิจตัวใหม่ที่จะสร้างโอกาส สร้างรายได้ให้กับพี่น้องประชาชน ผมจึงขออนุญาตฝากเพื่อน ๆ ทุกท่านว่ากรุณารับร่างนี้ แล้วเราจะได้เดินหน้าไปด้วยกันกับกฎหมายดี ๆ ที่เราทำเพื่อพี่น้องประชาชน ขอบพระคุณ ท่านประธานครับ