ธีรพงศ์ แจงความคืบหน้าจัดทำผังเมืองรวม กทม.-สมุทรปราการ

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๗ · ๑๘ พฤศจิกายน ๒๕๖๔

ว่าที่ร้อยเอก ธีรพงศ์ ครุธดิลกานันท์ ชี้แจงความคืบหน้าการดำเนินการตาม พ.ร.บ. การผังเมือง พ.ศ. 2562 ทั้งในกรุงเทพมหานครและพื้นที่ต่างจังหวัด พร้อมเน้นย้ำความสำคัญของการรับฟังความคิดเห็นประชาชน การประสานงานกับหน่วยงานท้องถิ่น และการปรับปรุงขั้นตอนการจัดทำผังเมืองให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยเฉพาะในพื้นที่ที่มีความซับซ้อนเช่นบางกระเจ้าและสมุทรปราการ รวมถึงการเร่งรัดการจัดทำผังเมืองรวมในหลายพื้นที่ให้สอดคล้องกับสภาพแวดล้อมและประโยชน์สาธารณะอย่างรอบด้าน

ว่าที่ร้อยเอก ธีรพงศ์ ครุธดิลกานันท์ รองอธิบดีกรมโยธาธิการและผังเมือง

กราบเรียนท่านประธานสภาผู้แทนราษฎรและสมาชิกผู้ทรงเกียรติทุกท่าน กระผม ว่าที่ร้อยเอก ธีรพงศ์ ครุธดิลกานันท์ รองอธิบดีกรมโยธาธิการและผังเมือง ได้รับมอบหมาย จากท่านอธิบดีกรมโยธาธิการและผังเมือง เพื่อมานำเสนอรายงานประจำปีเกี่ยวกับ การปฏิบัติตามพระราชบัญญัติการผังเมือง พุทธศักราช ๒๕๖๒ ประจำปีงบประมาณ พุทธศักราช ๒๕๖๓ ต่อประเด็นคำถามของท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ

ในประเด็นแรกเรื่องการวางและจัดทำผังเมืองรวมกรุงเทพมหานคร กราบเรียนชี้แจงว่าในส่วนของผังเมืองรวมกรุงเทพมหานครนั้น ได้ดำเนินการโดย กรุงเทพมหานคร การดำเนินการวางและจัดทำผังเมืองรวมนั้นจะมีหน่วยที่รับผิดชอบอยู่ ๒ ส่วนสำคัญก็คือ กรมโยธาธิการและผังเมืองและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ผังเมืองรวม กรุงเทพมหานคร และผังเมืองรวมสมุทรปราการนั้นจะดำเนินการโดยองค์กรปกครอง ส่วนท้องถิ่น ก็นำเรียนโดยสรุปว่าผังเมืองรวมกรุงเทพมหานครนั้น ที่ผ่านมาได้ดำเนินการ ถึงขั้นตอนการปิดประกาศ ๑๕ วัน และประชุมรับฟังความคิดเห็นของประชาชน แต่เนื่องจากมีการประกาศบังคับใช้พระราชบัญญัติการผังเมือง พุทธศักราช ๒๕๖๒ ซึ่งมีผลบังคับใช้เมื่อวันที่ ๒๕ พฤศจิกายน ๒๕๖๒ ก็ทำให้ผังต่าง ๆ ที่ดำเนินการมาตาม พระราชบัญญัติฉบับเดิม จะต้องได้รับการพิจารณาจากคณะกรรมการผังเมือง ซึ่งคณะกรรมการผังเมืองได้พิจารณาในครั้งแรก เมื่อเดือนมกราคมปี ๒๕๖๔ ก็พิจารณาให้ผัง ที่ดำเนินการโดยกรมโยธาธิการและผังเมืองนั้น ๕๒ ผัง สามารถที่จะยกร่างประกาศได้ ส่วนของผังที่ดำเนินการโดยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ให้หารือกับสำนักงานคณะกรรมการ กฤษฎีกา เนื่องจากรูปแบบของการประกาศบังคับใช้ของ พ.ร.บ. ฉบับใหม่จะต่างจาก ฉบับเดิม ซึ่งกำหนดให้ผังที่ดำเนินการโดยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จะต้องออกเป็น ข้อบัญญัติของท้องถิ่นนั้น ๆ ซึ่งทางกรมโยธาธิการและผังเมืองก็ได้ทำเรื่องหารือกับสำนักงาน คณะกรรมการกฤษฎีกา ซึ่งก็ได้ผลจากการหารือ และมีการประชุมคณะกรรมการผังเมือง เมื่อเดือนตุลาคมที่ผ่านมาพิจารณาให้การดำเนินการวางและจัดทำผังเมืองรวม ขององค์กร ปกครองส่วนท้องถิ่นจำนวน ๑๙ ผังนั้น บังคับใช้โดยประกาศกระทรวงมหาดไทยได้ ซึ่งในประเด็นรูปแบบการบังคับใช้เป็นประเด็นหนึ่ง

อีกประเด็นหนึ่งที่มีข้อแตกต่างระหว่างการจัดทำผังก็คือ ผังเมืองรวม ที่จะต้องดำเนินการตามพระราชบัญญัติการผังเมือง พุทธศักราช ๒๕๖๒ นั้น จะต้องจัดให้มี การรับฟังความคิดเห็นของประชาชน โดยดำเนินการให้มีการสงวนสิทธิในขั้นตอนการปิดประกาศ ๑๕ วัน และรับฟังความคิดเห็น ของประชาชน ซึ่งในประเด็นนี้ผังเมืองรวมกรุงเทพมหานครนั้นได้ดำเนินการมาก่อนที่จะมี พ.ร.บ. การผังเมือง พ.ศ. ๒๕๖๒ ซึ่งผลจากการพิจารณาของคณะกรรมการผังเมืองนั้น ก็ทำให้ขั้นตอนการมีส่วนร่วมของประชาชนจะต้องดำเนินการอีกครั้งหนึ่ง เพื่อไม่ให้ ขัดหรือแย้งตามนัยของบทเฉพาะกาล มาตรา ๑๑๐ แห่งพระราชบัญญัติการผังเมือง พุทธศักราช ๒๕๖๒ ครับ

ในส่วนของประเด็นผังเมืองรวมสมุทรปราการ ซึ่งจะครอบคลุมพื้นที่ บางกระเจ้า ก็เรียนว่าผังเมืองรวมสมุทรปราการนั้นดำเนินการโดยองค์การบริหารส่วน จังหวัดสมุทรปราการ กำหนดให้พื้นที่บางกระเจ้านั้นเป็นเขตอนุรักษ์ ทุกผังที่ดำเนินการ จะมี ๒ ส่วนที่ต้องกำหนดให้ชัดเจนก็คือ ส่วนของการควบคุมพื้นที่ที่ต้องควบคุมกับพื้นที่ เพื่อการพัฒนา ตรงนี้มีความชัดเจนปรากฏอยู่ในผังเมืองรวมสมุทรปราการ

สำหรับประเด็นในเรื่องของท่าเรือ ก็จะปรากฏอยู่ในผังเมืองรวม กรุงเทพมหานคร ซึ่งในประเด็นนี้ทางกรมโยธาธิการและผังเมืองจะรับข้อมูลของท่านสมาชิก ผู้ทรงเกียรติส่งให้กับทางกรุงเทพมหานคร เพื่อพิจารณาในการปรับปรุงผังเมืองรวม กรุงเทพมหานคร ซึ่งจะมีขั้นตอนการประชุมรับฟังความคิดเห็นของประชาชนก่อนที่จะเสนอ ต่อคณะกรรมการผังเมืองกรุงเทพมหานคร

ประเด็นต่อไป เรื่องของการจัดทำรายงานประจำปี กราบเรียนว่า ในมาตรา ๑๐ วรรคสอง นั้นจะกำหนดให้กรมโยธาธิการและผังเมืองจัดทำรายงานประจำปี เกี่ยวกับการปฏิบัติตามพระราชบัญญัตินี้ของปีงบประมาณที่ผ่านมา เสนอต่อคณะกรรมการ นโยบายการผังเมืองแห่งชาติ เพื่อให้ความเห็นชอบภายใน ๙๐ วันนับแต่วันสิ้นปีงบประมาณ โดยอย่างน้อยต้องสรุปผลการดำเนินงานการวางและจัดทำผังเมืองตามมาตรา ๘ ก็คือระบบ ของการผังเมืองของประเทศไทยตาม พ.ร.บ. การผังเมืองฉบับใหม่ ซึ่งแบ่งออกเป็น ๕ ระดับ ๒ กลุ่มประเภท และผลสัมฤทธิ์ของการดำเนินการวางและจัดทำผังตามพระราชบัญญัตินี้ กราบเรียนว่าในส่วนของรายงานงบการเงินนั้นจะปรากฏอยู่ในรายงานประจำปีของ กรมโยธาธิการและผังเมือง จะมิได้นำมาไว้ในรายงานฉบับนี้ แต่ทางกรมโยธาธิการและผังเมือง จะรับความเห็นของท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ เพื่อพิจารณาในการปรับปรุงการจัดทำรายงาน ประจำปีในปีงบประมาณถัดไปครับ

ในประเด็นของท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ ท่านนิกร จำนง ซึ่งถามมา ๒ ประเด็น ในเรื่องของการแก้ไขผัง กราบเรียนว่าในส่วนของการแก้ไขผังนั้นจะเป็นไป ตามมาตรา ๓๕ แห่งพระราชบัญญัติการผังเมือง ฉบับพุทธศักราช ๒๕๖๒ ซึ่งจะมีเงื่อนไข ในการแก้ไขผัง ๒ ประการก็คือ จะต้องเป็นไปเพื่อประโยชน์สาธารณะ และต้องสอดคล้องกับ สถานการณ์และสิ่งแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงไป ซึ่งการดำเนินการนั้นจะต้องแสดงให้เห็นถึง ๒ ปัจจัยดังกล่าว และหลักของการวางผังเมืองในเรื่องหลักของความสอดคล้อง กราบเรียนว่า ได้ปรากฏอยู่ในมาตรา ๒๕ ซึ่งการวางและจัดทำผังเมืองรวมทุกฉบับจะต้องมีความสอดคล้อง ๓ เรื่องก็คือ ผังเมืองรวมนั้น ๆ จะต้องสอดคล้องกับผังนโยบายระดับจังหวัด จะต้อง สอดคล้องกับความต้องการของประชาชนในพื้นที่ และสอดคล้องกับหลักเกณฑ์ วิธีการ และมาตรฐานทางวิชาการทางผังเมืองครับ กราบเรียนว่าในส่วนนี้มีตัวอย่างที่ดีในการแก้ไข ผัง อย่างเช่น ในพื้นที่ของจังหวัดระยอง ซึ่งมีนโยบายของการพัฒนาเขตเศรษฐกิจพิเศษ ในเรื่องของโครงการอีซีไอ (ECI) ก็สามารถจะแก้ไขด้วยเงื่อนไขของปัจจัย เพื่อประโยชน์ สาธารณะ ซึ่งก็ดำเนินการได้รวดเร็วภายใน ๑ ปี

สำหรับประเด็นเรื่องการบังคับใช้ผังกราบเรียนว่า หลังจากที่มีผังเมืองรวม ประกาศบังคับใช้ไปแล้ว ผู้ที่จะบังคับใช้ก็คือเจ้าพนักงานท้องถิ่น ซึ่งในส่วนกรมโยธาธิการ และผังเมืองนั้น จะมีพระราชบัญญัติที่เกี่ยวข้องที่ทางเจ้าพนักงานท้องถิ่นจะต้องพิจารณา บังคับใช้ก็คือ พระราชบัญญัติการผังเมืองในเรื่องของการวางและจัดทำผังเมือง พระราชบัญญัติจัดรูปที่ดินเพื่อพัฒนาพื้นที่ ซึ่งเกี่ยวกับเรื่องของการพัฒนาเมือง เป็นโครงการ พัฒนาพื้นที่ภายในเขตผังเมืองนั้น ๆ ที่กรรมาธิการวางและจัดทำพระราชบัญญัติควบคุม อาคาร และพระราชบัญญัติขุดดินและถมดินครับ ในส่วนประเด็นของการขุดดินและถมดิน เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีหน้าที่ต้องปฏิบัติตาม พ.ร.บ. ฉบับดังกล่าวที่เกี่ยวข้อง ซึ่งในการวาง และจัดทำผังเมืองในระดับผังเมือง เฉพาะสามารถที่จะกำหนดเข้าระดับต่าง ๆ ตามที่ ท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติได้ให้ข้อเสนอแนะไว้นะครับ

สำหรับประเด็นที่อำเภอเวียงชัย จังหวัดเชียงราย ที่ท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ ได้ถาม กราบเรียนว่าจากการประกาศบังคับใช้พระราชบัญญัติการผังเมืองฉบับใหม่ กรมโยธาธิการและผังเมืองก็ได้มีการปรับปรุงขั้นตอน ๑๘ ขั้นตอน ลดเหลือ ๘ ขั้นตอน เพื่อให้มีความรวดเร็วขึ้น และจะใช้ระยะเวลา ๑ ปี ๖ เดือน กรณีถ้ามีคำร้อง ถ้าไม่มีคำร้องของผู้มีส่วนได้เสียในพื้นที่ก็จะเร็วขึ้น ๒ เดือน ก็คือ ๑ ปี ๔ เดือนครับ ขอกราบเรียนว่าในส่วนของผังเมืองรวมชุมชนเวียงชัยนั้น ทางกรมโยธาธิการและผังเมือง ก็จะได้เร่งรัดให้เป็นไปตามบทเฉพาะกาล มาตรา ๑๑๐ ที่คณะกรรมการผังเมืองได้พิจารณา ให้ดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้องโดยไม่ขัด หรือแย้งต่อพระราชบัญญัติการผังเมือง พุทธศักราช ๒๕๖๒ ครับ

สำหรับประเด็นที่ท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติได้สอบถามถึงการปฏิบัติหน้าที่ ของสำนักงานโยธาธิการและผังเมืองจังหวัด ขอกราบเรียนว่าทุกจังหวัดต้องรับนโยบายของ กรมโยธาธิการและผังเมืองไปดำเนินการว่า มีภารกิจที่สำคัญตามพระราชบัญญัติหลัก ๆ ๔ ฉบับดังกล่าวนะครับ ก็จะให้ความร่วมมือกับทุกภาคส่วนที่อยู่ในจังหวัด และโดยเฉพาะ การให้บริการกับพี่น้องประชาชน ซึ่งเราคำนึงถึงเป็นลำดับแรกที่จะต้องอำนวยความสะดวก ให้กับพี่น้องประชาชนนะครับ กรณีหมิงตี้ทางกรมก็ได้มีมาตรการที่จะแก้ไขปัญหาก็คือ ได้มีหนังสือแจ้งทางผู้ว่าราชการจังหวัดสมุทรปราการ ที่จะพิจารณาแก้ไขกฎกระทรวง ให้ใช้บังคับผังเมืองรวมจังหวัดสมุทรปราการ พุทธศักราช ๒๕๕๖ ตามมาตรา ๓๕ แห่งพระราชบัญญัติการผังเมือง พุทธศักราช ๒๕๖๒ โดยทางจังหวัดสมุทรปราการก็ได้ แจ้งว่าได้มีการดำเนินการจัดประชุมหารือแนวทางการกำหนดมาตรการจัดตั้งโรงงาน อุตสาหกรรมให้สอดคล้องกับมาตรการของผังเมือง ซึ่งมีการจัดประชุมเพื่อแก้ไขปัญหา ดังกล่าว จำนวน ๒ ครั้ง และล่าสุดทางคณะกรรมการควบคุมอาคารก็ได้มีมติเห็นชอบแผนผัง ปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ในท้องที่ของ ตำบลบางพลีใหญ่ อำเภอบางพลี จังหวัดสมุทรปราการ โดยท่านรัฐมนตรีได้ลงนามในประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องให้ใช้บังคับแผนผังปรับปรุง เขตเพลิงไหม้ และประกาศในราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ ๕ พฤศจิกายน ๒๕๖๔ ภายใน ๒ ปี ซึ่งนับแต่ประกาศก็จะห้ามมิให้ก่อสร้าง ดัดแปลง รื้อถอน หรือเคลื่อนย้ายอาคารให้ผิดไปจาก แผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ ซึ่งพนักงานท้องถิ่นจะต้องดำเนินการปรับปรุงเขต เพลิงไหม้ ตามประกาศกระทรวงมหาดไทยภายใน ๒ ปีครับ

สำหรับความคิดเห็นและข้อเสนอแนะอันเป็นประโยชน์ ทางกรมโยธาธิการ และผังเมืองจะรับจากท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติเพื่อนำไปปรับปรุงการจัดทำรายงานประจำปี ของกรมโยธาธิการและผังเมืองในปีงบประมาณถัดไปครับ จึงเรียนต่อท่านประธาน สภาผู้แทนราษฎรและสมาชิกผู้ทรงเกียรติทุกท่านครับ