อาคม เติมพิทยาไพสิฐ ชี้แจงร่างพระราชบัญญัติกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษาฉบับปรับปรุง โดยมุ่งปรับปรุงหลักเกณฑ์การกู้ยืมและการชำระคืนให้มีความยืดหยุ่นและเป็นธรรมมากขึ้น พร้อมขยายโอกาสให้ประชาชนเข้าถึงทุนการศึกษา ส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต สนับสนุนสาขาวิชาขาดแคลน และบรรเทาภาระผู้กู้เดิม โดยเฉพาะจากผลกระทบของโควิด-19 ผ่านมาตรการผ่อนผันหนี้ ลดหย่อน หรือระงับการชำระในกรณีพิการหรือเสียชีวิต เพื่อส่งเสริมความเสมอภาคทางการศึกษาและเสริมสร้างศักยภาพทรัพยากรบุคคลอย่างยั่งยืน
กราบเรียน ท่านประธานสภาผู้แทนราษฎรที่เคารพ และท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ กระผม นายอาคม เติมพิทยาไพสิฐ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ขอกราบเรียนว่าคณะรัฐมนตรีได้มีมติ เมื่อวันที่ ๗ เมษายน ๒๕๖๔ มอบหมายให้สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีการับไป ดำเนินการยกร่างกฎหมายเพื่อแก้ไขปัญหาการชำระหนี้คืนกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา เป็นการด่วน ซึ่งต่อมาสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาได้ดำเนินการยกร่างพระราชบัญญัติ กองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... และคณะรัฐมนตรีได้มีมติเมื่อวันที่ ๒๑ ธันวาคม ๒๕๖๔ เห็นชอบร่างพระราชบัญญัติดังกล่าวตามที่สำนักงานคณะกรรมการ กฤษฎีกาเสนอ
ท่านประธานสภาที่เคารพครับ รัฐบาลจึงขอกราบเรียนต่อสภาผู้แทนราษฎร ถึงหลักการและเหตุผลความจำเป็น ตลอดจนสาระสำคัญของร่างพระราชบัญญัติกองทุนเงิน ให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ซึ่งเป็นการแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติกองทุน เงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา พ.ศ. ๒๕๖๐ ดังนี้
หลักการ แก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา พ.ศ. ๒๕๖๔ ดังต่อไปนี้
ข้อ ๑ แก้ไขเพิ่มเติมวัตถุประสงค์ของกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (แก้ไข เพิ่มเติมบทนิยามคำว่า นักเรียน หรือนักศึกษา และสถานศึกษาในมาตรา ๔ แก้ไขเพิ่มเติม มาตรา ๑๑ (๑) ยกเลิกมาตรา ๖ วรรคสาม และเพิ่มมาตรา ๖/๑)
ข้อ ๒ แก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติเกี่ยวกับคณะกรรมการกองทุนเงินให้กู้ยืม เพื่อการศึกษา และคณะอนุกรรมการ (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๑๙ และมาตรา ๒๖ ยกเลิก มาตรา ๒๒ มาตรา ๒๓ มาตรา ๒๔ และมาตรา ๒๕)
ข้อ ๓ แก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติเกี่ยวกับการให้เงินกู้ยืมเพื่อการศึกษา (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๓๗ มาตรา ๓๘ มาตรา ๔๐ มาตรา ๔๑ และมาตรา ๔๓ วรรคหนึ่ง และเพิ่มมาตรา ๓๘/๑ มาตรา ๔๒ วรรคสอง (๑/๑) และมาตรา ๔๓/๑)
ข้อ ๔ แก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติเกี่ยวกับการชำระเงินคืนกองทุนเงินให้กู้ยืม เพื่อการศึกษา (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๔๔ มาตรา ๔๙ และมาตรา ๕๑ วรรคหนึ่ง และเพิ่ม มาตรา ๔๔/๑ มาตรา ๔๘ วรรคสาม และมาตรา ๕๑ วรรคหก)
เหตุผล โดยที่การกู้ยืมเงินเพื่อการศึกษาเป็นมาตรการหนึ่งที่จะช่วยลด ความเหลื่อมล้ำในการศึกษา อันเป็นรากฐานสำคัญในการลดความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจ และสังคมในภาพรวม แต่บทบัญญัติแห่งกฎหมายว่าด้วยกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา ที่ใช้บังคับอยู่ในปัจจุบัน ยังไม่อำนวยให้เงินกู้ยืมเพื่อการศึกษาบรรลุถึงวัตถุประสงค์ดังกล่าว ได้ภายใต้บริบทการศึกษาเรียนรู้ที่เปลี่ยนแปลงไป สมควรแก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติดังกล่าว เพื่อขยายโอกาสในการเข้าถึงเงินกู้ยืมเพื่อการศึกษาให้มากขึ้น เพื่อรองรับการเรียนรู้ ตลอดชีวิต ให้มีระบบการให้ทุนการศึกษาในสาขาวิชาขาดแคลนที่ต้องได้รับการส่งเสริม เป็นพิเศษ ปรับเปลี่ยนการดำเนินงานของกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษาให้ทำงานเชิงรุก โดยเฉพาะอย่างยิ่งการให้ข้อมูลแก่นักเรียน หรือนักศึกษาก่อนเลือกสาขาวิชาที่จะ กู้ยืมเงินเรียน เพื่อให้สอดคล้องกับอาชีพแห่งอนาคต รวมทั้งให้มีความคล่องตัวในการ บริหารจัดการเงินกู้ยืมเพื่อการศึกษาอย่างเหมาะสมและเป็นธรรม รวมถึงกำหนดกลไกให้ ผู้กู้ยืมเงินสามารถชำระเงินคืนกองทุนตามความสามารถในการหารายได้ และสร้างวินัยใน การชำระเงินคืนกองทุนเพื่อสร้างความยั่งยืนแก่กองทุน จึงจำเป็นต้องตราพระราชบัญญัตินี้
ท่านประธานสภาที่เคารพครับ กระผมขออนุญาตสรุปสาระสำคัญของ พระราชบัญญัติกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ดังนี้
ข้อ ๑ ร่างพระราชบัญญัตินี้มุ่งเน้นการแก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติเกี่ยวกับ การให้เงินกู้ยืมเพื่อการศึกษาและการชำระเงินคืนกองทุน เพื่อเอื้อประโยชน์ให้แก่นักเรียน นักศึกษาและผู้กู้ยืมเงิน โดยมีบทบัญญัติ เช่น
๑.๑ การกำหนดให้ผู้กู้ยืมเงินสามารถกู้ยืมเงินได้โดยไม่ต้องมี ผู้ค้ำประกัน
๑.๒ การขยายเวลาการกู้ยืมเงินเกินเวลาที่หลักสูตรกำหนด
๑.๓ การกำหนดรูปแบบการผ่อนชำระและระยะเวลาการผ่อนชำระ เงินคืนที่ยืดหยุ่นขึ้น และคิดดอกเบี้ยเฉพาะเงินกู้ยืมที่ยังไม่ได้ชำระ
๑.๔ การกำหนดลำดับการตัดชำระเงินใหม่โดยเรียงจากเงินต้น ดอกเบี้ยและเงินเพิ่ม
๑.๕ การกำหนดให้ กยศ. สามารถพิจารณาผ่อนผันการชำระหนี้ การลดหย่อนหนี้ การปรับโครงสร้างหนี้ การแปลงหนี้ใหม่ หรือการระงับการชำระเงินคืน กองทุนได้ทุกช่วงเวลา
๑.๖ การกำหนดให้หนี้ที่มีต่อกองทุนเป็นอันระงับไป ในกรณีที่ผู้กู้ยืม เงินตาย ล้มละลาย พิการ หรือทุพพลภาพจนไม่สามารถประกอบการงานได้ หรือเป็นโรค อันตรายร้ายแรง รวมทั้งการกำหนดให้ความรับผิดของผู้ค้ำประกันเป็นอันระงับไป ในกรณีที่ ผู้ค้ำประกันถึงแก่ความตาย
๑.๗ การกำหนดให้ กยศ. ต้องรวบรวมและเผยแพร่ข้อมูลสถิติ เพื่อให้นักเรียนหรือนักศึกษาใช้ประกอบการวางแผนในการศึกษาหรือประกอบอาชีพ
ข้อ ๒ ร่างพระราชบัญญัตินี้ยังได้แก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติ เพื่อขยายโอกาส ในการเข้าถึงกองทุน เช่น
๒.๑ การแก้ไขบทนิยามเพื่อรองรับการศึกษาที่หลากหลายครอบคลุม หลักสูตรวิชาชีพระยะสั้น หรือเพื่อยกระดับทักษะ สมรรถนะ หรือการเรียนรู้เพื่อรองรับ ไลฟ์ลองเลิร์นนิง (Lifelong Learning)
๒.๒ การเพิ่มช่องทางให้ กยศ. สามารถพิจารณาให้ทุนการศึกษาแทน การเงินกู้ยืมเพื่อการศึกษาได้ ในกรณีของนักเรียนหรือนักศึกษาที่ศึกษาในสาขาวิชาขาด แคลนหรือสาขาวิชาที่กองทุนมุ่งส่งเสริมเป็นพิเศษ
๒.๓ การเพิ่มโอกาสการกู้ยืมเงินโดย กยศ. ต้องไม่พิจารณาเพียง รายได้ต่อครอบครัวของผู้กู้ยืมเงินแต่เพียงด้านเดียว แต่ให้คำนึงถึงรายจ่ายของครอบครัวด้วย
ข้อ ๓ เพื่อประโยชน์ต่อประชาชน และเพื่อบรรเทาปัญหาหนี้ กยศ. อันเกิด จากการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา ๒๐๑๙ (Coronavirus 2019) ในปัจจุบัน ร่างพระราชบัญญัตินี้จึงกำหนดให้สามารถนำบทบัญญัติ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมในครั้งนี้มาใช้บังคับ แก่ผู้กู้ยืมเงินของผู้ค้ำประกันที่กู้ยืมเงิน หรือค้ำประกันไว้แล้วก่อนวันที่พระราชบัญญัตินี้ ใช้บังคับด้วย
ท่านประธานสภาที่เคารพครับ ประโยชน์ในการตราพระราชบัญญัติฉบับนี้ ต่อประชาชน ร่างพระราชบัญญัติกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างความเป็นธรรม และลดความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงการศึกษา ของประชาชน และกำหนดให้มีการปรับเปลี่ยนการดำเนินงานของกองทุนเงินให้กู้ยืม เพื่อการศึกษาให้ทำงานเชิงรุก โดยเฉพาะอย่างยิ่งการให้ข้อมูลแก่นักเรียน หรือนักศึกษา ก่อนเลือกสาขาวิชาที่จะกู้ยืมเงินเรียน เพื่อให้สอดคล้องอาชีพแห่งอนาคต รวมทั้งให้มีความ คล่องตัวในการบริหารจัดการเงินกู้ยืมเพื่อการศึกษาอย่างเหมาะสมและเป็นธรรม ทั้งนี้ เมื่อประชาชนสามารถเข้าถึงการศึกษาที่เหมาะสมกับความต้องการ และความถนัด ของแต่ละบุคคลได้มากขึ้น ย่อมเป็นการเสริมสร้างคุณภาพของทรัพยากรบุคคลในประเทศ ให้สูงขึ้น อันเป็นพื้นฐานสำคัญในการพัฒนาและเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน ของประเทศ
ท่านประธานสภาที่เคารพ กระผมจึงขอเสนอต่อเสนอต่อสภาผู้แทนราษฎร จะได้พิจารณาเห็นชอบร่างพระราชบัญญัติกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... เพื่อสร้างโอกาสทางการศึกษา ลดภาระและสร้างความเป็นธรรมให้แก่ผู้กู้ยืมเงินจาก กองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา ตลอดจนเพื่อรักษาเสถียรภาพและความมั่นคง ทางเศรษฐกิจของประเทศ ในช่วงเวลาวิกฤติเศรษฐกิจจากการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อ ไวรัสโคโรนา ๒๐๑๙ (Coronavirus 2019) ต่อไป ขอกราบขอบพระคุณครับ