วิรัตน์ ชี้ไทยแลนด์ 4.0 ต้องปรับหลักสูตรอุดมศึกษาสอดคล้องแรงงาน

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๒๑ · ๒๔ ธันวาคม ๒๕๖๔

วิรัตน์ วรศสิริน อภิปรายประเด็นการปรับหลักสูตรอุดมศึกษาให้สอดคล้องกับตลาดแรงงานและนโยบายไทยแลนด์ 4.0 โดยตั้งข้อสังเกตถึงความไม่สมดุลระหว่างการพัฒนาทักษะแรงงานกับการสร้างองค์ความรู้ทางวิชาการ พร้อมเสนอให้ทบทวนแนวทางการส่งเสริมทักษะพื้นฐานที่ควรถูกพัฒนาก่อนเข้าศึกษาระดับอุดมศึกษา

นายวิรัตน์ วรศสิริน แบบบัญชีรายชื่อ

กราบเรียนท่านประธานที่เคารพ อย่างสูง กระผม นายวิรัตน์ วรศสิริน พรรคเสรีรวมไทย วันนี้ขอมีส่วนร่วมในการอภิปราย แรงงานของคณะกรรมาธิการพิจารณาศึกษาแนวทางในการวางแผนการผลิตบัณฑิต ปรับปรุงหลักสูตรการเรียนการสอนในระดับอุดมศึกษาให้สอดคล้องกับความต้องการ ของตลาดแรงงานและนโยบายไทยแลนด์ ๔.๐ ท่านประธานครับ แล้วไทยแลนด์ ๔.๐ มันคืออะไร ทำไมต้องใช้ภาษาอังกฤษ ทำไมไม่เป็นประเทศไทย ๔.๐ ไม่เป็นไร ไทยแลนด์ก็ ไทยแลนด์ ๔.๐ คืออะไร ผมก็ไปค้นดูท่านประธาน คือการขับเคลื่อนเศรษฐกิจด้วยนวัตกรรม เป็นวิสัยทัศน์เชิงนโยบายของ ฯพณฯ พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา สมัยที่เป็นหัวหน้า คสช. ท่านประธาน ตั้งแต่สมัยโน้นเป็นหัวหน้า คสช. นั่นนะครับ ที่ต้องผลักดันให้บรรลุผลให้ได้ ภายใน ๕ ปี โมเดล (Model) นี้จะสำเร็จได้ต้องใช้แนวทางสานพลังประชารัฐอีกแล้วท่าน ประธาน อยู่มา ๗-๘ ปี แนวทางสานพลังประชารัฐมีอะไรดีขึ้นบ้างครับ ผมว่าท่าน กรรมาธิการน่าจะลองศึกษาดูนะครับ ถ้าเปลี่ยนไปเป็นนวัตกรรมสานพลังเพื่อไทยดูน่าจะดี ขึ้น หรือพรรคท่านประธานก็ได้สานพลังภูมิใจไทย ผมว่าน่าจะดีขึ้นแน่นอนครับท่านประธาน ขอต่อนะครับเข้าเรื่องเลย เศรษฐกิจที่ขับเคลื่อนด้วยนวัตกรรมไทยแลนด์ ๔.๐ มีอะไรบ้าง ก็ เช่น ๑. เปลี่ยนจากการผลักดันสินค้าบริโภค โภคภัณฑ์ไปสู่เชิงนวัตกรรม ท่านประธาน ยาก ผมบอกเลยว่ายากมาก ต้องอาศัยองค์ความรู้ครับ ๒. เปลี่ยนจากการ ขับเคลื่อนประเทศด้วยภาคอุตสาหกรรมไปสู่การขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยีและความคิด สร้างสรรค์ ยิ่งยากท่านประธาน บล็อกเชน (Block chain) ต่าง ๆ เป็นต้น ต้องมีองค์ความรู้ มาก ๆ ยากครับ ๓. เปลี่ยนจากการเน้นภาคการผลิตไปสู่การเน้นภาคบริการมากขึ้น เอ๊ะ แล้วมันคืออะไร ภาคบริการ เศรษฐกิจของประเทศพัฒนาแล้ว เช่น อเมริกา อังกฤษ ฝรั่งเศส มีภาคบริการ สัดส่วนสูงถึง ๗๕ เปอร์เซ็นต์ ของจีดีพี (GDP) ภาคบริการที่ว่าก็อาทิเช่น ไอที (IT) ซอฟต์แวร์ (Software) การเงิน การค้นคว้า การวิจัย ยิงจรวดไปดาวเทียม ยิงดาวเทียม ต่าง ๆ เป็นต้นนะครับ ท่านประธานครับ ประเทศพัฒนาแล้วเอาองค์ความรู้มาต่อยอด ค้นคว้าวิจัยจนเป็นรายได้เข้าประเทศได้นะครับ ขณะที่กลุ่มประเทศที่มีรายได้ปานกลาง ภาค บริการมีสัดส่วนอยู่ที่ประมาณ ๕๗ เปอร์เซ็นต์ของจีดีพี (GDP) และแรงขับเคลื่อนหลักก็มา จากธุรกิจเกี่ยวเนื่องกับการท่องเที่ยวนะครับ โดยเฉพาะท่านประธานครับ ประเทศไทยก็อยู่ ในกลุ่มนี้ สรุปนะครับท่านประธาน จะบรรลุตั้งเป้าหมายนโยบายไทยแลนด์ ๔.๐ ได้ต้อง อาศัยองค์ความรู้เป็นตัวช่วยผลักดันนะครับ แต่ท่านประธานครับ หลังจากผมได้อ่านรายงาน แนวทางปรับปรุงหลักสูตรการเรียนการสอนในรายงานฉบับนี้แล้วก็รู้สึกว่า ท่านกรรมาธิการ ท่านมุ่งปรับปรุงไปที่ความรู้และทักษะ คือเน้นให้เรียนจบเพื่อเป็นแรงงานป้อนตลาดงาน ให้ได้เป็นสำคัญนะครับ ผมคิดว่าท่านอาจจะหลงลืมสิ่งหนึ่งในความมุ่งหมายของการ อุดมศึกษา สิ่งนั้นก็คือการสร้างองค์ความรู้ ซึ่งผมก็เกรงว่าจะกลายเป็นว่าให้น้ำหนักจุดหนึ่ง จนไปละเลยและลดทอนการเสริมสร้างองค์ความรู้ในทางวิชาการในเชิงลึกนะครับ พูดง่าย ๆ ว่าเนื้อหาในรายงานของท่านนี่มุ่งเน้นแก้ปัญหาเรื่องบัณฑิตกับตลาดงานเป็นสำคัญนะครับ ก็ไม่ใช่เรื่องผิดครับท่านประธาน แต่อย่าลืมว่าการศึกษาในมหาวิทยาลัยนั้น ต่างจากโรงเรียน และต่างจากอาชีวศึกษา ความเข้มข้นทางวิชาการที่เจือจางลงนี่อาจจะทำให้สังคมในอนาคต มีแต่แรงงานชั้นดี ขาดปัญญาชน ผมก็เกรงว่าจะเป็นการแก้ปัญหาที่ใช้น้ำหนักไปจุดหนึ่ง จนจะไปสร้างปัญหาใหม่ ๆ ขึ้นนะครับ ท่านประธานครับ ก็ไม่ใช่ว่าผมจะไม่ตระหนักถึงความสำคัญของการเสริมสร้างทักษะ ในการทำงานนะครับ แต่ทักษะที่ว่านี้ควรเป็นพื้นฐานมาอยู่ก่อนที่จะเข้าระดับอุดมศึกษา หรือไม่นะครับ ท่านประธานครับ ตามรายงานหน้า ๗ ปัญหาด้านทักษะของกำลังแรงงาน ของประเทศไทย ผมขออนุญาตอ่านนะครับ ที่มาตามรายงานสำนักงานสภานโยบาย การอุดมศึกษาวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ ในภาพระบุนะครับว่า ทักษะ ของแรงงานไทยยังมีช่องว่างที่สำคัญที่สุดก็คือภาษาต่างประเทศ การใช้คอมพิวเตอร์ คณิตศาสตร์และการคำนวณ ทักษะในการบริหารจัดการ ทักษะในการคิด และทักษะ ในการสื่อสาร ท่านประธานครับ ทักษะเหล่านี้รวม ๆ เรียกว่าซอฟต์สกิล (Soft Skills) ซอฟต์สกิล (Soft Skills) นี้ควรจะต้องมีการพัฒนามาเป็นพื้นฐานเป็นลำดับตั้งแต่ก่อนเข้า ระดับอุดมศึกษาแล้วหรือไม่ครับท่านกรรมาธิการครับ ผมเองก็ไม่แน่ใจนะครับว่า ตามรายงานที่ท่านว่านี้ แรงงานในตลาดงานยังขาดซึ่งทักษะเหล่านี้เป็นแรงงานที่จบ ระดับอุดมศึกษาหรือไม่นะครับ ก็ไม่แน่ใจนะครับ แต่ท่านประธานครับ ในรายงานฉบับนี้ หลายช่วงหลายตอนท่านยังได้อ้างอิงและพยายามเสริมสร้างทักษะเหล่านี้ลงไปในหลักสูตร อุดมศึกษา ท่านกรรมาธิการครับ หากเราคิดว่านักศึกษายังขาดซึ่งทักษะที่ต่ำกว่ามาตรฐาน บางด้านก็ตาม เราก็ควรต้องแยกเป็นหลักสูตรพิเศษขึ้นมา ไม่ใช่มาลดทอนความเข้มข้น ของหลักสูตรลง ถ้าท่านประธานไม่อยากได้บัณฑิตที่มีคุณภาพทางวิชาการ ตกต่ำลงพร้อมกัน ทั้งรุ่น ผมแนะนำท่านประธาน ช่วยฝากถึงผู้เกี่ยวข้องให้ผมด้วยนะครับ ท่านประธานครับ ผมอยากทิ้งท้ายอีกเรื่องหนึ่งแต่เวลาแทบจะไม่มี ผมขอสรุปเลยดีกว่า แม้ว่าท่านกรรมาธิการ จะทำรายงานข้อเสนอที่ดีเพียงใดนะครับ หากพัฒนาการอุดมศึกษาแยกการแก้ปัญหา ออกเป็นส่วน ๆ ปราศจากการบูรณาการร่วมกับการพัฒนาคุณภาพของการศึกษาขั้นพื้นฐาน ไปพร้อม ๆ กันแล้วล่ะก็ ผมคิดว่าก็ยากจะหวังผลสัมฤทธิ์ได้ครับ วันนี้ขอแสดงความคิดเห็นนี้ ต่อท่านประธานเพื่อไปยังท่านคณะกรรมาธิการด้วยความเคารพทุกท่านนะครับ กราบ ขอบพระคุณท่านประธานเป็นอย่างสูงครับ