เกียรติ ชี้รายงานสิ่งแวดล้อมขาดมิติสำคัญ เร่งทบทวนโครงการใหญ่

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๑๐ · ๒๖ พฤศจิกายน ๒๕๖๔

เกียรติ สิทธีอมร แสดงความเห็นเห็นด้วยกับรายงานกรรมาธิการด้านสิ่งแวดล้อมแต่ชี้ว่ายังขาดประเด็นสำคัญหลายประการ ทั้งการทบทวนความเหมาะสมและความเชื่อมโยงของโครงการพัฒนาขนาดใหญ่ เช่น อีอีซี กับแผนพัฒนาระเบียงเศรษฐกิจตะวันตก-ตะวันออกที่ค้างอยู่นานกว่า 20 ปี รวมถึงความขัดแย้งกับข้อตกลงองค์การการค้าโลก จึงเรียกร้องให้วิเคราะห์ความสอดคล้องตามกฎหมายระหว่างประเทศอย่างรอบด้าน และปรับปรุงกระบวนการประชาพิจารณ์ให้มีประสิทธิภาพมากขึ้นเพื่อรับฟังเสียงประชาชนอย่างแท้จริง พร้อมสะท้อนปัญหาความเดือดร้อนของชุมชนและผลกระทบต่อภาพลักษณ์และเศรษฐกิจของประเทศในเวทีสากลอย่างครบถ้วน

นายเกียรติ สิทธีอมร แบบบัญชีรายชื่อ

กราบเรียนท่านประธานสภาที่เคารพ กระผม นายเกียรติ สิทธีอมร ส.ส. บัญชีรายชื่อ พรรคประชาธิปัตย์ ก่อนอื่นต้องขอขอบคุณ ท่านกรรมาธิการนะครับที่ได้กรุณาทำรายงานมาค่อนข้างมีรายละเอียดมาก แล้วก็หลายเรื่อง ผมก็เห็นด้วยในสิ่งที่ระบุอยู่ในรายงาน ไม่ว่าจะเป็นมาตรการด้านสิ่งแวดล้อมที่ควรจะต้องทำ แต่ไม่ได้ทำ สิ่งเหล่านี้ผมคิดว่ามันเป็นสิ่งที่เป็นประโยชน์ แต่ผมยังมีข้อกังวลนะครับ ผมคิดว่า รายงานฉบับนี้ถ้าจะให้สมบูรณ์จริง ๆ ยังขาดอีก ๒-๓ เรื่องที่สำคัญ ๆ นะครับ

ประการแรกนี้ ผมเข้าใจดีนะครับว่าท่านต้องไปนำแต่ละโครงการมา แล้วมาดู แต่ละโครงการพอทำไปแล้วมันมีผลอย่างไร แล้วก็มีข้อแนะนำอย่างไร แต่ที่ประเทศนี้ ขาดครับ โครงการที่ท่านจับมาวางกันทั้งหมดนี้ มันเหมาะสมหรือเปล่า หรือมันมีทางเลือกอื่น หรือเปล่า จริง ๆ ประเทศเรามีทางเลือกค่อนข้างมากนะครับ หลายโครงการที่ผมเห็นทำเป็น โครงการใหญ่ แม้กระทั่งกรณีของอีอีซี (EEC) ด้วย ในขณะที่ถ้ามองไปในเรื่องของความเชื่อมโยง ของสาธารณูปโภคพื้นฐานและโครงการต่าง ๆ ในภูมิภาคนี้ทั้งหมดนะครับ ผมยังคิดว่า เรามีอีกหลายเรื่องที่เราควรจะทำแต่ยังไม่ได้นึกถึงเลยครับ แล้วการที่เราไปให้ความสำคัญกับ บางโครงการใหญ่ ๆ ที่เกิดขึ้นนะครับ โดยที่ไม่ได้เห็นถึงความเชื่อมโยงกับโครงการเหล่านั้น อันนั้นคือปัญหา ซึ่งผมก็เชื่อว่าทางอนุกรรมาธิการหรือกรรมาธิการเองก็คงจะไม่สามารถ ที่จะลงไปในรายละเอียดได้มากเพียงพอ น่าเสียดายตรงนี้ครับ ผมยกตัวอย่างง่าย ๆ เลยนะครับ กรณีที่เราวางแผนกันมากว่า ๒๐ ปีแล้วครับ คืออีสต์ เวสต์ คีโคโนมิก คอร์ริดอร์ (East-West Economic Corridor) ระเบียงเศรษฐกิจตะวันตก ตะวันออกเชื่อมโยงกัน ตรงนี้ครับ เป็นเรื่องที่ประเทศไทยซึ่งอยู่ตรงกลางพอดีได้ประโยชน์เต็ม ๆ เลยนะครับ ได้ประโยชน์เต็ม ๆ เลยครับ แล้วจังหวัดต่าง ๆ ที่อยู่ภาคเหนือตอนบน ตอนล่าง ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ตอนบน ตอนล่าง ภาคตะวันตกที่เชื่อมโยงกับประเทศเมียนมาได้ประโยชน์เต็ม ๆ เลยครับ แต่เราไม่ได้ทำโครงการนี้ครับ ทั้ง ๆ ที่แผนมีไว้ตั้งแต่กว่า ๒๐ ปีแล้วนะครับท่านประธาน อันนี้น่าเสียดาย เราก็เลยเห็นเฉพาะผลที่เกิดขึ้นกับโครงการที่รัฐบาลเลือกไปทำแล้ว แต่อาจจะไม่เหมาะ ตรงนี้นั่นคือปัญหานะครับ ถ้ามีโอกาสในการที่จะไปปรับดู แล้วก็ดู ความเชื่อมโยงกับโครงการคอนเนกทิวิตี (Connectivity) ต่าง ๆ ของประเทศเพื่อนบ้าน และที่อยู่ในไพป์ไลน์ (Pipeline) และที่เขากำลังทำอยู่นี้นะครับ มันจะให้ภาพที่ท่านจะ วิจารณ์ หรือให้คำแนะนำเกี่ยวกับโครงการที่กำลังทำอยู่ได้อีกมากมายทีเดียวนะครับ

ประการที่ ๒ ผมคิดว่าอาจจะยังไม่ได้วิเคราะห์ลึกในมิติของความสอดคล้อง กับข้อตกลงระหว่างประเทศครับ ผมเคยอภิปรายในสภาแห่งนี้ครับว่าเมื่อผมดูเนื้อหา ของการทำที่เราใช้คำว่าเขตพัฒนาพิเศษหรือเขตเศรษฐกิจพิเศษ จะพบชัดเจนเลยนะครับว่า กรอบความคิดและการใช้อำนาจตามกฎหมายที่มีอยู่ หรืออำนาจที่มีตามกฎหมายพิเศษ ในบางช่วงบางตอนนี้ มันขัดกับข้อกำหนดขององค์การการค้าโลกในเรื่องเขตเศรษฐกิจพิเศษ เช่น อยู่ดี ๆ ท่านกลับไปยกเว้นผังเมือง กฎหมายผังเมืองบางเรื่อง อันนี้กระทบครับ อันนี้ ทำไม่ได้ครับ ถ้าท่านเลือกที่จะทำเป็นเขตเศรษฐกิจพิเศษต้องมีกติกาชัด สิทธิประโยชน์ บางอย่างที่เป็นเงื่อนไขที่ให้ ถ้าเป็นเขตเศรษฐกิจพิเศษ หรือสเปเชียล อีโคโนมิก โซน (Special Economic Zone) ในกรอบความคิดของดับเบิลยูทีโอ (WTO) ซึ่งเราเป็นภาคีอยู่นี้ การให้สิทธิประโยชน์ใด ๆ ท่านเลือกปฏิบัติไม่ได้ครับ เรายังเห็นในบางโครงการที่ระบุอยู่ใน เอกสารฉบับนี้นะครับ ผมก็เห็นว่าท่านไม่ได้ลงลึกนะครับ แต่บางกรณีให้พิเศษเฉพาะต่างด้าว หรือต่างชาติ อันนี้ไม่ได้ครับ ไม่ได้เด็ดขาด การยกเว้นกฎหมายสิ่งแวดล้อมบางกรณี หรือแม้กระทั่งการดำเนินตามกฎหมายสิ่งแวดล้อม ในบางกรณีแต่มิได้มีมาตรการในการไปแก้ปัญหาที่เกิดขึ้นหรือผลกระทบที่เกิดขึ้นที่ดีพอ ก็ไม่ได้นะครับ ตรงนี้เราได้วิเคราะห์ลึกไหมครับว่าแต่ละกรณีมันตรง ไม่ตรง มันสอดคล้องกับ ข้อตกลงระหว่างประเทศหรือไม่สอดคล้องกับข้อตกลงระหว่างประเทศเรื่องใดบ้าง ผมเห็น ใช้อำนาจพิเศษเรื่องผังเมือง ผมเห็นการใช้อำนาจพิเศษโดยการยกเว้นบางกรณี รวมทั้ง การเวนคืนด้วย สิ่งเหล่านี้ท่านจะเรียกว่าเป็นสเปเชียล อีโคโนมิก โซน (Special Economic Zone) หรือเป็นเขตเศรษฐกิจที่มีอำนาจในการไปดำเนินการอย่างนั้นไม่ได้ครับ ถามว่า ถ้ากรณีเช่นนี้แล้วใช้ไปแล้ว ทำไปแล้วจะเกิดอะไรนะครับ ถ้าผมเป็นประเทศคู่แข่งของ ประเทศไทย ผมจะแคมเปน (Campaign) ไม่ให้ซื้อสินค้าจากประเทศไทยที่ผลิตจากโซน (Zone) เหล่านั้นเลยครับ ไม่ให้ซื้อสินค้าที่ผลิตจากโซน (Zone) เหล่านั้น เห็นไหมครับ เพราะมันมีการละเมิด ตรงนี้ครับ มิตินี้ผมยังไม่ได้มีโอกาสอ่านตัวอักษรทั้งหมดตัวต่อตัว แต่ผมเปิดคร่าว ๆ ผมยังไม่เห็น แล้วก็ความเชื่อมโยงกับภูมิภาคผมก็ยังไม่เห็น ซึ่งอันนี้ น่าเสียดายเพราะว่าจริง ๆ จะทำให้มันเกิดประโยชน์ลงทุนขนาดนี้แล้วมาค้นพบทีหลังว่า อ้าวไม่ตรงกับที่เขากำลังสร้างมา มันเป็นไปได้อย่างไรครับท่านประธาน แล้วจริง ๆ เรามี ทางเลือกเยอะนะครับ ไม่ว่าโครงการอีอีซี (EEC) เรามีทางเลือกค่อนข้างมากเลยครับว่า เราจะทำโครงการประเภทไหนและจะทำให้มันเชื่อมอย่างไร บางกรณีครับท่านประธาน ผมขอยกตัวอย่าง การขยายท่าเรือแหลมฉบังด้วยการถมทะเล ท่านประธานทราบไหมครับ ในเอกสารที่อยู่ในเว็บไซต์ (Website) ของทางการเลยนะครับ บอกว่าเราทำตรงนี้ เราจำเป็นต้องขยายเพราะอะไรรู้ไหมครับ เพื่อขยายกำลังการส่งออกไปยังซีแอลเอ็มวี (CLMV) ลาว เวียดนาม เขมร กัมพูชา ท่านประธานไปดูสิครับ ท่านไล่ได้เลยครับ เวลาเรา ส่งออกไปประเทศเหล่านี้เราส่งออกทางรถครับ แต่ท่านเอาเหตุผลของการขยายการส่งออก มาถมทะเลครับ อย่างนี้ครับประเทศอื่นเขามองออกนะครับท่านประธาน เขามองออก แล้วพอเราทำเรายื้อทำไปตามนี้ ด้วยเหตุผลอย่างนี้ที่เราประกาศให้โลกรู้ จะเป็นปัญหากับ ประเทศไทยในระยะต่อไป ฉะนั้นสิ่งเหล่านี้ผมคิดว่าผมอยากเห็นว่าจะอยู่ในรายงานฉบับนี้

สุดท้ายจริง ๆ ครับท่านประธานครับ มาตรการการทำประชาพิจารณ์ ของเราจริง ๆ เราทำประชาพิจารณ์แบบรับฟังแต่บางครั้งไม่ได้ยิน แล้วบางครั้งก็ไม่มี มาตรการที่ชัดเจนในการแก้ปัญหาผลกระทบที่ชาวบ้านพูดเองว่ามันเป็นปัญหานะครับ การทำประชาพิจารณ์เช่นนี้นะครับท่านประธานครับ จะไม่เป็นที่ยอมรับในเวทีระหว่าง ประเทศ แล้วพอเขาไม่ยอมรับเขาก็บอกอย่ามาซื้อสินค้าที่ผลิตจากเขตเหล่านี้เลย นี่คือ ปัญหาครับ แล้วผมอยากเห็นสิ่งเหล่านี้สะท้อนอยู่ในรายงานฉบับนี้เพื่อให้รัฐบาลไปเร่งแก้ ก่อนที่มันจะสายเกินไปนะครับ เพราะเดินไปตามนี้สายเกินไปแน่นอน แล้วจะกระทบกับ ประเทศไทยแน่นอนก็เลยฝากไว้ครับ น่าจะปรับปรุงรายงานให้มันมีความสมบูรณ์ในมิติ เหล่านี้ด้วยครับ ขอบพระคุณครับ