กราบเรียน ท่านประธานที่เคารพ ผม พลตำรวจตรี สุพิศาล ภักดีนฤนาถแบบบัญชีรายชื่อ พรรคก้าวไกล ในการรับทราบรายงานความคืบหน้าในการดำเนินงานตามแผนปฏิรูปประเทศ ตามมาตรา ๒๗๐ นี้
ผมขอเข้าเรื่องเลยนะครับว่าผมขออภิปรายใน ๓ แผนนะครับ โดยเฉพาะ เป็นแผนที่จะต่ำกว่าร้อยละ ๕๐-๗๕ และน้อยกว่าร้อยละ ๕๐ เท่านั้น ท่านดูในกระดาษ มันจะมีวนดำ ๆ วนดำ ๆ หนา ๆ กับวนดำ ๆ บาง ๆ ครับ ใน ๓ แผน คือแผนด้านของ การบริหารราชการแผ่นดิน ๒ ประเด็น และแผนด้านกฎหมายอีก ๒ ประเด็น ขอสไลด์ (Slide) ด้วยครับ ผมมีสไลด์ (Slide) ขออนุญาต เจ้าหน้าที่โสตนะครับ
(เจ้าหน้าที่ดำเนินการเปิดคลิปภาพ)
แผนด้านกระบวนการ ยุติธรรมอีก ๘ ประเด็นนะครับ
ในทั้งหมดนี่ผมเริ่มที่สไลด์ (Slide) ที่ ๒ แผนด้านการบริหารราชการแผ่นดิน ในประเด็นที่ ๓ คือโครงสร้างของภาครัฐและการกะทัดรัด ปรับตัวโดยเร็วและระบบงาน ที่มีผลสัมฤทธิ์สูงครับ ผมให้คำแนะนำในเรื่องของแผนดังกล่าวซึ่งยังเดินทางไปไม่ถึงครับ ท่านคงรู้จักคำว่า อะไจล์ (Agile) คล่องตัว ภาษาอังกฤษแปลว่า คล่องตัว เรสิเลนต์ (Resilient) คือยืดหยุ่น แล้วก็ เอ็กซ์โพเนนเชียล (Exponential) คือการทดทวี จะต้องเป็นองค์กรแบบนี้ องค์ภาครัฐนี่จะต้องปรับตัวเป็นออร์แกไนเซชัน (Organization) นะครับ ถ้าท่านเข้าใจมีนนิ่ง (Meaning) พวกนี้แล้วท่านสามารถปรับโครงสร้างของภาครัฐให้คล่องตัว ยืดหยุ่น และม้วนตัวได้เร็วโดยองค์กรใหญ่ ๆ ท่านก็จะทำให้ภาครัฐนั้นสามารถเดินทางไปด้วย ผมเห็นอยู่คำหนึ่งครับ ในอะไจล์ออร์แกไนเซชัน (Agile Organization) ในเอกสาร แต่ยังไม่มีอีก ๒ คำ ก็ขอให้คำแนะนำไว้ครับ
ประเด็นที่ ๖ การจัดซื้อจัดจ้าง คล่องตัว โปร่งใส และมีกลไกการป้องกันทุจริต ทุกขั้นตอน สิ่งสำคัญคือนิวอีบิดดิง (New e-Bidding) ด้วยหลักธรรมาภิบาล หลักเกณฑ์ การบริหารราชการที่ดีมีอยู่แล้วบัญญัติไว้แล้วมีทุกข้อเลยครับ ท่านเอามาใช้บวกกับ จีเอฟเอ็มไอเอส (GFMIS) ที่ว่านี่ครับ นิว (New) อันใหม่แต่ต้องใส่ธรรมาภิบาลลงไปครับ ท่านประธานครับ
ขอต่อไปในแผนที่ ๓ คือแผนด้านกฎหมาย ในประเด็นที่ ๒ คือยกเลิก และปรับปรุงกฎหมายที่ล้าสมัยและเป็นอุปสรรคต่อการดำรงชีวิตและการประกอบอาชีพ ของประชาชนนะครับ ต้องเร่งรัดการประมวลผลสัมฤทธิ์อย่างแท้จริงครับ กฎหมายผมฝาก ไปเลยท่านรัฐมนตรีครับ ท่านมาในฐานะที่ดูแลสำนักนายกรัฐมนตรีด้วย สิ่งที่สำคัญคือ มีเกี่ยวกับกฎหมายนี้โดยเฉพาะสำนักรัฐบาลดิจิทัลซึ่งรับผิดชอบในการทำตัวระบบกลาง แล้วก็สำนักงานกฤษฎีกาที่จะต้องปฏิบัติตามพระราชบัญญัติหลักเกณฑ์การจัดทำ ร่างกฎหมายและประเมินผลนะครับ ซึ่งจะต้องออกประกาศว่ากฎหมาย ๕ ปีจะต้อง มีการประมวลผล ฝากไว้ด้วยครับนั่นคือผลสัมฤทธิ์
ประเด็นที่ ๘ คือปฏิรูปเรื่องการเรียนการสอน ศึกษา อบรมกฎหมาย เพื่อพัฒนานักกฎหมายครับท่านประธาน ให้เป็นผู้ประกอบอาชีพที่ดี เน้นครับ ต้องเน้นไปที่ งานวิจัย แล้วนักกฎหมายนี่ไม่ใช่ให้รู้แค่กฎหมายครับท่านประธาน ต้องข้ามศาสตร์นะครับ โดยเฉพาะการข้ามศาสตร์ไปทางดิจิทัล ไปทางไอที (IT) พวกนี้จะต้องเข้ามา ต้องเรียนรู้ เรื่องของจัดจ์เทค (Judge Tech) ตอนนี้เรามีอะกริเทค (Agritech) มีเอสเทค (STECH) มีฟินเทค (FinTech) จัดจ์เทค (Judge Tech) ก็ต้องมีครับท่านประธานครับ ท่านไม่สร้าง แต่ผมเข้าใจว่ากระทรวงยุติธรรมก็คงสร้างรูปแบบของจัดจ์เทค (Judge Tech) ขึ้นมาแล้ว แต่เป็นชื่ออื่นนะครับท่านประธาน และงานวิจัยต้องเอามาใช้ในการศึกษาครับ
ท่านประธานครับ ต่อไปแผนที่ ๔ มี ๘ ประเด็นในกระบวนการยุติธรรม คือ ๑. การกำหนดระยะเวลานะครับท่านประธาน โดยเฉพาะในเรื่องของการกำหนด ระยะเวลาทุกขั้นตอนที่ท่านพูดนี่ครับ สำคัญขณะนี้มันเป็นยุคของโซเชียล แอส อะ เซอร์วิส (Social as a service) ครับท่านประธาน เวิร์ก ฟรอม โฮม (Work from home) ทำงาน ที่ไหนก็ได้ไวไฟ (Wifi) ส่งเอกสารผ่านทุกขั้นตอน กระบวนการทุกขั้นตอนต้องมีการแทร็ก (Track) ผมเคยพูดไปแล้วคราวที่แล้วครับเรื่องการแทร็ก (Track) ข้อมูลของกฎหมาย ข้อมูลของกระบวนการต่าง ๆ แล้วต้องตอบประชาชนโดยไม่ชักช้า
ประเด็นที่ ๒ พัฒนากลไกช่วยเหลือและเพิ่มศักยภาพของประชาชนเข้าถึง ความยุติธรรม โดยเฉพาะการสร้างองค์ความรู้ครับท่านประธาน มีเครื่องมือของภาครัฐ ที่ทันสมัยลงมือทำจริง ๆ ครับ ไม่ใช่พูดแต่ลมปากแล้วงบประมาณขอไปแล้วไม่ทำ เพื่อรองรับความต้องการของประชาชนอันนี้คือสิ่งสำคัญที่จะต้องให้กับประชาชน ฉะนั้น รูปแบบของเทค (Tech) หรือเขาเรียกว่าโซเชียล แอส อะ เซอร์วิส (Social as a service) ต้องบิ๊ก (Big) ขึ้นมาครับ
อันที่ ๓ ประเด็นที่ ๓ คือพัฒนากลไกการบังคับใช้กฎหมายอย่างเคร่งครัด ครับท่านประธาน ลดความเหลื่อมล้ำ คือปรับปรุงต้นทางของกระบวนการยุติธรรม ตำรวจครับ แน่นอนครับ ลอว์เอ็นฟอร์ซเมนต์ (Law Enforcement) ทุกหน่วยงานครับ ท่านประธาน ต้องปรับปรุงตัวเป็นอะไจล์ออร์แกไนเซชัน (Agile Organization) ที่พร้อมปรับ และคล่องตัวได้เร็ว
ประเด็นที่ ๔ ครับ การปรับกระบวนทัศน์ในการบริหารงานยุติธรรมครับ ท่านประธาน เพื่อสร้างความปลอดภัยและความยุติธรรม คือระบบแทร็กกิง (Tracking) อย่างเดียวครับ ปล่อยให้ประชาชนสามารถแทร็ก (Track) งานหรือคำร้องเรียน หรือคำร้องทุกข์หรือไปแจ้งความหรือตามที่ประชาชนต้องการให้รัฐได้แก้ไขครับ
ประเด็นที่ ๕ ปรับปรุงระบบการสอบสวนและงานสอบสวนในคดีอาญา อันนี้ คือระบบการรับร้องเรียนที่ต้องเข้มแข็งครับท่านประธาน
และอันที่ ๖ ครับ กำหนดระยะเวลาในการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ ที่เกี่ยวข้องทุกฝ่ายไม่ให้ขาดอายุความ ระบบการติดตามคดีครับแน่นอนครับ ที่ผมพูดไปแล้ว ว่าแทร็กกิง (Tracking) ฉะนั้นการติดตามคดีมันอยู่ในจัดจ์เทค (Judge Tech) ครับ ที่สามารถทำให้ประชาชนเข้าถึงในระบบแพลตฟอร์ม (Platform) ที่จะสร้างได้
ประเด็นที่ ๗ ครับ การพัฒนาการสอบสวนเพื่อสร้างความเชื่อมั่นครับ ท่านประธาน ในการปฏิบัติหน้าที่ของพนักงานสอบสวนและพนักงานอัยการ อันนี้ คือการเข้าถึงและเชื่อมกันครับ บางคดีต้องเป็นคดีใหญ่ครับท่านประธาน ต้องแก้ระเบียบ หรือข้อบังคับที่มีเชื่อมกันแล้วดึงเอาพนักงานอัยการลงมาคุมคดีใหญ่ ๆ ซึ่งจะเวต (Weight) น้ำหนักของการทำคดีของพนักงานสอบสวนได้แน่นอน
ประเด็นสุดท้ายครับท่านประธาน การปฏิรูปของระบบนิติวิทยาศาสตร์ เพื่อความถูกต้องสมบูรณ์เพื่อให้ได้ข้อเท็จจริงบนฐานข้อมูลมหัต คือบิ๊กเดต้า (Big Data) อันนี้เป็นหัวใจสำคัญที่จะทำให้องค์กรยุติธรรมดูแข็งแรงแล้วเป็นเทิร์ดปาร์ตี (Third Party) ที่จะช่วยดูแลความยุติธรรมให้
สรุปครับท่านประธาน ครั้งหน้าครับ บิ๊กร็อก (Big Rock) ครับท่านประธาน ที่ปรากฏในเอกสารในส่วนที่ ๑ ที่กล่าวถึง ๖๒ กิจกรรม ท่านไปดูก็ได้ครับ ใน ๑๓ ด้าน ของการปฏิรูปนะครับ ซึ่งอยู่ในเอกสารเล่มนี้ที่จะพูดถึงเรื่องแผนการปฏิรูปซึ่งจะส่งผลถึง การเปลี่ยนแปลงและส่งต่อประชาชนเป็นอย่างดีอย่างมีนัยสำคัญ
และฝากสุดท้ายครับ กฎหมายที่ ๔๕ ฉบับที่กำลังออก ย้ำเลยครับว่า ข้อบัญญัติของ พ.ร.บ. ร่วมร่าง การจัดทำร่างต้องเข้มงวดและติดตาม ขอบคุณครับ ท่านประธานครับ