วราวุธ แจงนโยบายลดถุงพลาสติก ชี้เปลี่ยนพฤติกรรมแก้ยาว

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๒๔ · ๒๖ สิงหาคม ๒๕๖๓

วราวุธ ศิลปอาชา ชี้แจงนโยบายลดการใช้ถุงพลาสติกของกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม พร้อมเรียกร้องให้ประชาชนร่วมมือลดขยะพลาสติกโดยการพกถุงผ้าและปรับพฤติกรรมการซื้อของ แม้จะเกิดความไม่สะดวกในระยะแรก เพื่อเป้าหมายรักษาสิ่งแวดล้อมในระยะยาว

นายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและ สิ่งแวดล้อม

กราบเรียนท่านประธานที่เคารพครับ ผม วราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ขออนุญาตตอบกระทู้ของท่านสมาชิกจาก จังหวัดราชบุรี ท่านอัครเดช วงษ์พิทักษ์โรจน์ ขออภัยที่เอ่ยนาม ต้องขอบคุณที่ท่านได้ ยกประเด็นที่กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเราให้ความสําคัญตั้งแต่ผมเข้ามา ทํางาน ประเด็นเรื่องถุงพลาสติกนั้นปัจจุบันพี่น้องประชาชนเริ่มมีความตื่นตัวขึ้นมากมาย แน่นอนเวลามีการเปลี่ยนแปลงครั้งหนึ่งก็จะมีผลกระทบกับพี่น้องประชาชนแน่นอน ทั้งนี้ คงต้องขออนุญาตฝากท่านประธานผ่านไปยังท่านสมาชิก แล้วก็ผ่านไปยังพี่น้องประชาชน ที่ได้รับผลกระทบจากการที่ไปซื้อของแล้วก็ไม่มีถุงพลาสติกมาว่าการเปลี่ยนแปลงทุกครั้ง จะเกิดผลกระทบกับวิถีชีวิตของคน สิ่งที่กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กําลังทํา แล้วก็อยากจะขอให้พี่น้องประชาชนร่วมมือกันก็คือว่าปัจจุบันเวลาเราไปซื้อของ ลดปริมาณขยะพลาสติกที่จะเกิดขึ้น ลดปริมาณขยะที่ไปที่แลนด์ฟิลล์ (Landfill) ต่าง ๆ ที่จะ เกิดขึ้นนั้นมันจะเป็นการแก้ไขปัญหาระยะยาว ส่วนในระยะสั้นแน่นอนปัจจุบันทางห้าง หลาย ๆ ห้าง บางห้างก็จะมีการบริจาคเงินที่ได้จากการที่ไม่รับถุงพลาสติก ใบละ ๑ บาท ให้กับกองทุนสัตว์ป่าโลก บางห้าง ร้านสะดวกซื้อก็จะบริจาคให้กับโรงพยาบาลทั้ง ๗๗ จังหวัดทั่วประเทศ บางห้างก็จะบริจาคเงินให้กับกองทุนเพื่อการศึกษาของเด็กนักเรียน ผู้ด้อยโอกาส บางห้างนั้นก็จะใช้นโยบายว่าเอาถุงพลาสติกเก่าของห้างนั้นมาเพื่อแลกกับ ถุงพลาสติกใบใหม่ไป แล้วบางห้างที่ผมก็เคยไปมาคือตัวผมบางครั้งไปแล้วลืมเอาถุงไปอะไรไป ถุงผ้าก็ไม่ได้เอาไป บางห้างเป็นซูเปอร์มาร์เกต (Supermarket) ก็จะมีกล่องกองเอาไว้ พะเนินเทินทึกเลย ก็เอากล่องเหล่านั้นใส่ของแล้วแบกกลับบ้านไป ทั้งนี้ต้องขออนุญาตเรียน ท่านประธานผ่านไปยังท่านสมาชิกว่าความลําบากที่เกิดขึ้นในปัจจุบันนั้นส่วนใหญ่จะไม่ได้ เกิดขึ้นจากการที่ทางห้างไม่ได้แจกถุง แต่มันเกิดจากการที่พี่น้องประชาชนไปห้างแล้ว ลืมเอาถุงไป พอลืมเอาถุงไปปุ๊บถึงจุดที่จ่ายเงินก็จะเริ่มเอ๊ะตายแล้วเราจะเอาถุงที่ไหน อย่างไร สิ่งที่กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมพยายามจะทําก็คือว่าวิสัย การออกไปปฏิบัติภารกิจของพี่น้องประชาชน ถ้าหากเราสามารถทําได้ติดต่อกันเป็นเวลา ๒๑ วันติด ๆ กันเลยนั้นเราก็จะเริ่มทําเป็นกิจวัตรวิสัย ยกตัวอย่างเช่นก่อนที่ผมจะมาเป็น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงนี้ ผมเองก็ไม่เคยพกกระติกน้ําเหมือนกัน ตลอดปีกว่าที่ผ่านมา ผมพกกระติกน้ําทุกวัน จนทุกวันนี้ผมไปไหนก็ต้องมีกระติกน้ําติดไปด้วย เช่นกันครับ ถุงผ้า เวลาเราออกจากบ้าน ทุกวันนี้เวลาผมไปห้างไปไหนก็แล้วแต่ก็จะพกถุงผ้าไปด้วย ดังนั้น การที่จะช่วยลดภาระของสิ่งแวดล้อม แน่นอนมันจะต้องเกิดผลกระทบกับพี่น้องประชาชน แน่นอน แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นการที่แต่ละห้างมีมาตรการต่าง ๆ ตามที่ผมได้เรียนไปเมื่อสักครู่ว่า บริจาคให้กับกองทุนสัตว์ป่าบ้าง บริจาคให้กับโรงพยาบาลบ้าง บริจาคให้กับการศึกษาบ้าง หรือแม้แต่การเอาถุงมาเปลี่ยนเพื่อให้เอาถุงใบใหม่ไปนั้น หรือแม้แต่แนวคิดของกองทุนงดใช้ ถุงพลาสติก ซึ่งก็ต้องขอบคุณท่านสมาชิกที่ได้เสนอกับทางกระทรวงมา เราก็จะนําไปเป็น แนวทาง แล้วก็จะหาวิธีนําเอาไปปฏิบัติใช้ แต่คงต้องขอเรียนว่าจริง ๆ แล้วเรื่องถุงพลาสติก เอาท้ายที่สุดแล้วในความคิดของตัวผมเองมันไม่ได้เป็นภาระกับผู้บริโภค เพราะว่าทุกวันนี้ บ้านของพวกเราทุกคนมีถุงผ้าอยู่แน่นอน คําถามอยู่ที่ว่าท่านออกจากบ้านแล้วท่านพร้อม ที่จะพกถุงผ้าออกจากบ้านติดตัวไปไหนมาไหน หรือติดไว้ท้ายรถหรือไม่ บางคนทุกวันนี้ เพื่อนบ้านของผมเปิดท้ายรถมาจะมีถุง จะมีกล่อง จะมีตะกร้าอยู่มากมาย เพื่อที่ว่าเวลาไป ซื้อของจับจ่ายใช้สอยแล้วก็จะเอาถุงผ้าจากรถออกไป ดังนั้นคงต้องขออนุญาตฝาก ท่านประธานผ่านไปยังท่านสมาชิก แล้วกับพี่น้องประชาชนว่าการที่เราจะลดต้นทุน ของสิ่งแวดล้อมจริง ๆ นั้นเราคงจะต้องมาช่วยกัน แน่นอนจะต้องมีภาระเกิดขึ้น แต่ว่า ถุงพลาสติกแต่ละใบตามที่ท่าน ส.ส. ได้กล่าวไปเมื่อสักครู่ว่าทุกคนล้วนแล้วแต่ตระหนักดี ปีที่แล้วตอนที่น้องมาเรียมเสียชีวิตก็มีการพูดคุยกันมากมายว่าถึงเวลาแล้วที่เราจะต้อง รณรงค์ลดใช้ถุงพลาสติกอย่างนั้นอย่างนี้ แต่พอเริ่มเข้าจริง ๆ แล้วมันไม่ง่ายอย่างที่คิด พอเริ่มเข้าจริง ๆ แล้วมันไม่ใช่สะดวกสบายอย่างที่คิด เพราะว่าปัญหาเรื่องถุงพลาสติกนั้น เกิดขึ้นเพราะคํา ๆ เดียวครับ คือคําว่ามันสะดวก ออกจากบ้านไปตัวเปล่าโดยไม่ต้องพกอะไร ไปเลย แต่วันนี้เราจะต้องพกถุงผ้าไป เราจะต้องพกสิ่งอะไรสักสิ่งหนึ่ง คงจะไม่พกกล่อง แต่ว่า อาจจะไม่สะดวกสบายเหมือนก่อน แต่มันเป็นต้นทุนที่เราจะต้องจ่ายเพื่อที่เราจะมาช่วยกัน รักษาสิ่งแวดล้อมไปในภายภาคหน้า เพราะว่าปัญหาเรื่องถุงพลาสติก ปัญหาเรื่องสิ่งต่าง ๆ เหล่านี้มันไม่ได้เกิดจากใครเลย มันเกิดจากมนุษย์เรานั่นเอง จึงเป็นเหตุผลว่าที่ว่าทําไม ในระยะเบื้องต้นทางกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเราจึงได้มีมาตรการ แล้วก็ มีโครงการอย่างเช่นเอเวอรีเดย์ เซย์ โน ทู พลาสติก แบ็กส์ (Everyday Say No To Plastic Bags) คือการลดรับ ลดให้ ลดใช้ถุงพลาสติก เพื่อที่จะช่วยลดปริมาณขยะพลาสติก ที่เกิดขึ้น แล้วก็ส่งเสริมให้ใช้ถุงผ้าหรือถุงพลาสติกแบบหนาที่สามารถนํากลับมาใช้ใหม่ได้ หรือแม้แต่โครงการเปลี่ยนพลาสติกให้เป็นบุญเมื่อคุณหมุนเวียน คือการเก็บเอาพลาสติกต่าง ๆ เอามาอัป ไซเคิล (Up Cycle) มาเปลี่ยนเป็นจีวรพระ มาเปลี่ยนเป็นเสื้อผ้า ซึ่งปัจจุบันนั้น ก็เริ่มมีบริษัทเอกชนหลายบริษัทเริ่มใช้เทคโนโลยีนี้เข้ามา ส่วนในระยะยาวทางกระทรวง ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเองเรามีแนวทางที่จะผลักดันกฎหมายที่ชัดเจนเกี่ยวกับ การใช้ แล้วก็การจัดการขยะพลาสติกประเภทต่าง ๆ ที่จะดําเนินการในรูปแบบของ ในพื้นที่ ไม่ว่าจะเป็นทางห้างสรรพสินค้าในต่างจังหวัด ในกรุงเทพฯ หรือตามหัวเมืองใหญ่ ๆ ทั้งหมดทั้งปวงเหล่านี้เพื่อที่จะสร้างวินัยให้กับคนในชาติ แล้วก็ในอนาคตลูกหลานของเรา จะได้ไม่ต้องมาแก้ไขเกี่ยวกับเรื่องปัญหาถุงพลาสติกอีก เพราะว่าถุงพลาสติกนั้นเกิดขึ้นมา เมื่อประมาณ ๖๐ กว่าปีที่ผ่านมานี้เอง ก่อนหน้านี้คนไทยก็ไม่มีถุงพลาสติกใช้เหมือนกัน ดังนั้นวันนี้เราอยากจะขอความร่วมมือทุกท่านเท่านั้นเองว่าค่อย ๆ ช่วยกันปรับแนวทาง ในการดําเนินชีวิต กลับไปเพื่อมาช่วยรักษาสิ่งแวดล้อมของเราครับท่านประธาน ขอบพระคุณครับ