วีระกร เสนอตั้งกรรมาธิการทบทวนเรือนจำ แก้ปัญหาแออัด-คิดใหม่แทนจำคุก

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๒๓ · ๒๐ สิงหาคม ๒๕๖๓

วีระกร คำประกอบ หารือปัญหาความแออัดในเรือนจำที่เกิดจากจำนวนผู้ต้องขังคดียาเสพติดที่เพิ่มสูงขึ้นจนเกินขีดความสามารถ จนส่งผลให้เรือนจำไม่เหมาะสมต่อการดำรงชีวิต และเสนอให้ตั้งกรรมาธิการวิสามัญเพื่อทบทวนสภาพเรือนจำและพิจารณาทางเลือกอื่นแทนการจำคุก เนื่องจากมองว่าการจำยังไม่สามารถแก้ไขพฤติกรรมผู้ต้องขังได้จริง แต่กลับกลายเป็นแหล่งเรียนรู้วิธีการกระทำผิดใหม่

นายวีระกร คําประกอบ นครสวรรค์

เรียนท่านประธานสภาผู้แทนราษฎร ที่เคารพ ผม วีระกร คําประกอบ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคพลังประชารัฐ จังหวัดนครสวรรค์ ในญัตติของผม ขอให้สภาผู้แทนราษฎรตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาศึกษา การปรับปรุงพื้นที่และสภาพภายในเรือนจําทั่วประเทศให้มีความเหมาะสม ในหลักการแล้ว อยากให้สภาผู้แทนราษฎรตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาพื้นที่และสภาพ ภายในเรือนจําให้มีสภาพเหมาะสม

เหตุผล ด้วยเรือนจําในจังหวัดต่าง ๆ ทั่วประเทศไทย สร้างมานานกันทั้งนั้น ยกตัวอย่างนครสวรรค์สร้างเมื่อปี ๒๔๓๕ มีพื้นที่อยู่ ๗ ไร่ นักโทษขณะนั้นมีเป็นเรือนร้อย ปัจจุบันนี้ที่นครสวรรค์แห่งเดียวมีนักโทษประมาณ ๓,๐๐๐ คน แต่ก็ยังคงพื้นที่อยู่แค่ ๗ ไร่ แม้ว่าเวลาจะผ่านไป ๑๓๐ ปี สภาพภายในเรือนจําก็แออัดเหลือเกินมีความยากลําบาก เรือนนอนนักโทษทั้งหลายก็ต้องนอนอย่างเบียดเสียดยัดเยียด ผมพูดตั้งแต่ผมเข้ามาเป็น สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรสมัยนี้ได้ไม่กี่วัน เพราะเหตุว่าไปเห็นสภาพแล้วมันเหลืออดจริง ๆ เวลานอนนอนไม่ได้ ต้องเอาขาเสียบหว่างขากัน ผมยังบอกกับท่านประธานขณะนั้น คือท่านศุภชัยว่าท่านประธานรู้จักไหมครับ คําว่า สับหว่างขา นักโทษที่จังหวัดนครสวรรค์ ต้องนอนเอาขาเสียบเข้าหากันเพราะว่าที่นอนไม่พอ ในแต่ละห้องขัง ห้องนอน เรือนนอน ซึ่งสภาพอยู่ประมาณสัก ๔ เมตร คูณ ๔ เมตร ท่านประธานรู้ไหมครับเขานอนกันประมาณ ๘๐ คน มันเหลือเชื่อว่าคนเข้าไปแออัดกันได้อย่างไรอย่างนั้น นี่คือสภาพข้อเท็จจริง ไม่ต้องไปพูดถึงอย่างที่เราเห็นในทีวี (TV) คุกอเมริกาจะมีสนามฟุตบอล สนามบาสเกตบอล ให้เล่นกันอะไรกัน ไม่ต้องไปพูดถึงขนาดนั้น หรือสนามออกกําลังกายไม่ต้องไปพูดถึง เอาแค่เรือนนอนก็อยู่ในสภาพที่ผมได้กราบเรียนท่านประธานแล้ว ท่านประธานที่เคารพครับ ความจริงแล้วปริมาณเรือนจําในประเทศไทยเรารองรับผู้ต้องขัง ได้ประมาณสัก ๒๐๐,๐๐๐ คน แต่ขณะนี้ ณ วันที่ ๒๙ มิถุนายน ๒๕๖๓ ผลปรากฏ เรามีนักโทษทั้งประเทศ ๓๗๙,๓๓๑ คน สูงที่สุดในอาเซียน (ASEAN) ติดอันโลกเป็นอันดับที่ ๓ คุกครับ นักโทษเรามีมากที่สุดเป็นอันดับ ๓ ของเอเชีย (Asia) น้อยกันแต่เพียง ประเทศอินเดียและประเทศจีนเท่านั้นเอง เพราะเขามีประชากรพันกว่าล้านคน เรามี ๖๐ ล้านคน แต่เรามีนักโทษเป็นอันดับ ๓ รองจากเขา ๒ ประเทศนี้เท่านั้นเอง เพราะฉะนั้น ไม่แปลกใจเลยว่าความแออัดยัดเยียดที่เกิดขึ้น โดยเฉพาะผู้ต้องขังส่วนใหญ่จะเป็นผู้ต้องขัง ยาเสพติด ท่านประธานทราบไหมว่าในช่วงระยะเวลาที่ท่านนายกรัฐมนตรีทักษิณ ท่านปราบปรามยาเสพติดจนราบคาบในปี ๒๕๔๕ เป็นต้นมา ปริมาณนักโทษจากปี ๒๕๔๕ สูงสุดขณะนั้นคือ ๒๕๔,๐๗๐ คน ลงมาอย่างรวดเร็ว ในอีก ๒ ปีถัดมา ปี ๒๕๔๗ ลดลงมาเหลือ ๑๖๗,๑๐๐ กว่าคน ในอีก ๒ ปีถัดมาลดเหลือ ๑๕๒,๐๐๐ คน และหลังจากนั้นโดยประมาณ ก็คือปี ๒๕๔๗ หลังจากนั้นก็จะเริ่มเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะหลังจากปีที่ท่านนายกรัฐมนตรีทักษิณ ต้องออกจากการเป็นนายกรัฐมนตรีเพราะโดนปฏิวัติรัฐประหาร จํานวนนักโทษก็สูงขึ้น ๆ เรื่อย ๆ อยากจะให้เพียงมองเห็นว่าโดยข้อเท็จจริงแล้วนักโทษที่มีอยู่มากในเรือนจําส่วนใหญ่ ก็คือนักโทษยาเสพติดทั้งนั้น จนปัจจุบันต่ําสุดในสมัยท่านนายกรัฐมนตรีทักษิณนักโทษเหลือแค่ ๑๕๒,๐๐๐ คน วันนี้ขึ้นมาเป็น ๓๗๙,๐๐๐ คน มากขึ้นมา ๒๒๐,๐๐๐ คน นี่คือให้เห็น เพียงเท่านั้นว่าจริง ๆ แล้ว ๒๐๐,๐๐๐ กว่าคนคือนักโทษยาเสพติดทั้งนั้นที่เพิ่มขึ้น จากการ ที่เขาเอาตัวอย่างมาให้เราเห็น ทั่วประเทศความผิดเกี่ยวกับยาเสพติดมีถึง ๓๐๐,๐๐๐ คน จะเห็นได้ว่าความผิดอื่น ๆ นั้นไม่มาก แต่ว่าความผิดจากยาเสพติดนั้นมากเหลือเกินครับ ในประเทศไทยความจริงแล้วคุกหรือว่าเรือนจําน่าจะมีไว้สําหรับเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม ของผู้ที่ทําความผิดตามกฎหมาย ทุกคนไม่ว่าทําผิดข้อหาอะไรต้องจับติดคุกติดตารางทั้งหมด จะเป็นไปได้ไหมที่เราอาจจะ ๑. เราปรับปรุงพื้นที่สภาพคุกให้เหมาะสม แล้วปริมาณนักโทษ ในคุกเราพยายามหาวิธีการอื่นกัน จึงได้นําเสนอท่านประธานว่าเราน่าที่จะมีคณะกรรมาธิการวิสามัญ เพื่อพิจารณาดูแลในเรื่องของพื้นที่สภาพความเหมาะสมในคุก และในขณะเดียวกัน ก็พิจารณาไปด้วยว่าโทษใดที่ควรจะไม่ต้องติดคุก น่าจะแก้ไขเป็นอย่างอื่นได้ไหม นักโทษ ยาเสพติดความจริงถ้ามีวิธีการอื่น ซึ่งมีการศึกษาไว้หลายแนวทางด้วยกันว่าถ้าเป็นนักโทษ ยาเสพติด ซึ่งผมเรียนแล้วว่ามีถึง ๓๐๐,๐๐๐ คน ถ้านักโทษยาเสพติดแก้ไขเป็นอย่างอื่นได้ไหม เราเอาไปทําอย่างอื่นเพื่อปรับ อย่างที่ผมเรียนแล้วว่าการที่เอามาเข้าเรือนจํา จริง ๆ เรือนจํา สมควรที่จะต้องเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมหรือแก้ไขพฤติกรรมของคนที่ทําความผิด แต่กลายเป็นว่าปัจจุบันนี้ความแออัดที่เกิดขึ้นในคุกกลายเป็นนักโทษที่เข้ามาติดคุกก็ได้รับ บทเรียนใหม่ ๆ แนวทางใหม่ ๆ ในการออกจากคุกแล้วจะทําอย่างไร จะเห็นได้ว่าเปอร์เซ็นต์ ของคนที่เข้าคุกแล้วเข้าคุกอีก เข้าแล้วเข้าอีกเยอะทีเดียวครับท่านประธาน ก็เลยอยากจะกราบเรียนท่านว่าในปัจจุบันนี้ปัญหาของคุกมีทุกจังหวัด ๑. ความแออัด สภาพแออัด ไม่ใช่สภาพที่จะเอาคนไปยัดใส่ ไม่ใช่เหมือนคอกหมู คนนะไม่ใช่หมู ไม่ใช่มีกี่ตัว ก็ยัดใส่กันเข้าไป พื้นที่ห้องเรือนนอนมีแค่นี้ ๔ คูณ ๔ เมตร ควรจะสําหรับ ๒๐ คน ๓๐ คน ก็จัดใส่กันไปเสีย จนกระทั่งเป็น ๘๐ คนที่จังหวัดนครสวรรค์ ผมไปดูมาเหลือเชื่อว่าเขานอนกันได้อย่างไร ๑. ก็คือความแออัดในคุก ๒. เรือนจําในประเทศไทยเป็นเรือนจําที่สร้างน่าจะเกิน ๑๐๐ ปี ทั้งนั้นครับ จังหวัดนครสวรรค์ ๑๓๕ ปี ยังใช้เหมือนเดิม สภาพเหมือนเดิม จากการที่ สมัยเมื่อ ๑๓๕ ปีที่แล้วมีนักโทษที่อยู่ในเรือนจําเป็นร้อย วันนี้ ๓,๐๐๐ คน แต่ก็ยังอยู่ ในสภาพที่ชํารุดทรุดโทรม ประตู หน้าต่าง อะไรต่าง ๆ เอาว่ามันไม่ใช่คุกสมัยใหม่ ต้องปรับปรุงแล้ว ต้องขอบคุณท่านรัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรม ท่านสมศักดิ์ เทพสุทิน ผมต้องชื่นชมท่าน เมื่อผมได้พูดเป็นกระทู้สดที่ถามท่านแล้ว และท่านก็กรุณาตอบแล้ว ท่านไม่ได้อยู่นิ่งเฉย ได้ทําการปรับปรุงคุก โดยเฉพาะคุกที่อยู่จังหวัดนครสวรรค์ ในปีหน้านี้ ตั้งงบที่จะเป็นคุก ไม่ใช่คุกเฉพาะที่จังหวัดนครสวรรค์ แต่เป็นคุกศูนย์ หลาย ๆ จังหวัด ที่อยู่ในบริเวณใกล้เคียง เช่น จังหวัดกําแพงเพชรหรือจังหวัดตากก็จะมารวมกันอยู่ตรงนี้ ในคุกดังกล่าวนี้จะมีพื้นที่ที่เป็นพื้นที่สาธารณะ มีที่ให้นักโทษได้เล่นกีฬาออกกําลังกายบ้าง มีพื้นที่ที่จะจัดทําสันทนาการอะไรต่าง ๆ กว้างขวาง และโดยเฉพาะความคิดของท่าน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรมนั้นท่านจะให้มีโรงงาน เอาแรงงานของคนในคุก ก็จะได้เรียนรู้เป็นภาควิชาการด้วย อันนี้ต้องขอบคุณท่าน และท่านก็จะได้จัดทําที่หนองน้ําขุ่น ซึ่งมีพื้นที่ ๗๗๐ ไร่ จากการที่เราเคยมีแค่ ๗ ไร่ ต้องขอบคุณ แล้วก็หวังว่าทาง สภาผู้แทนราษฎรจะได้ตั้งคณะกรรมาธิการหรือศึกษาเรื่องนี้กันอย่างจริงจังต่อไป ขอบพระคุณครับ