โกวิทย์ พวงงาม หารือเรื่องการกระจายอำนาจระหว่างรัฐกับท้องถิ่น โดยชี้ให้เห็นปัญหาความซ้ำซ้อนของภารกิจและการถ่ายโอนที่ไม่สมบูรณ์เนื่องจากขาดงบประมาณและบุคลากร พร้อมเรียกร้องให้คณะกรรมาธิการพิจารณาอย่างรอบคอบโดยแบ่งประเภทตามขนาดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และเสนอให้ถ่ายโอนทั้งชุด (ภารกิจ งบประมาณ บุคลากร) รวมถึงเตรียมความพร้อมในระยะยาวเพื่อสร้างคุณภาพบริการที่ชัดเจน
กราบเรียน ท่านประธานสภาที่เคารพ กระผม ศาสตราจารย์โกวิทย์ พวงงาม สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร แบบบัญชีรายชื่อ พรรคพลังท้องถิ่นไท จังหวัดนครศรีธรรมราช ผมกราบเรียนท่านประธานว่า ญัตติ เรื่อง ขอให้สภาผู้แทนตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาศึกษาการถ่ายโอนถนน ทางหลวงชนบทให้กับองค์การบริหารส่วนตําบลต่าง ๆ ทั่วประเทศนั้น ผมสนับสนุน แล้วก็เห็นด้วย แล้วขออนุญาตท่านประธานอภิปรายหลักการประกอบการสนับสนุนญัตตินี้ด้วย ดังนี้นะครับ
ประการที่ ๑ ผมคิดว่าเราคุยในหลักการว่าการกระจายอํานาจเป็นหลักใหญ่ ของประเทศที่ควรจะพิจารณา นี่คือเป็นวาระแห่งชาติของประเทศก็ได้ ซึ่งรัฐบาลก็ยังไม่ได้ นําเรื่องนี้มาเป็นเรื่องใหญ่
ประการที่ ๒ การกระจายอํานาจเวลาพูดต้องพูดในแง่ของการจัดทําภารกิจ ระหว่างรัฐกับท้องถิ่น เพราะฉะนั้นเราจะเห็นว่าในเมื่อไม่ได้แบ่งสันปันส่วนภารกิจรัฐ กับท้องถิ่นให้ชัดเจนก็ยังคงมีปัญหาเรื่องหนึ่งก็คือความซ้ําซ้อน อย่างวันนี้เรามาพูดเรื่องถนน ในชนบทอยู่ที่กรมทางหลวงชนบท แต่ส่วนหนึ่งถนนก็อยู่ในเขตองค์กรปกครองท้องถิ่น ที่ท้องถิ่นมีอํานาจหน้าที่ในการดูแล หลายเรื่องที่ยังมีความซ้ําซ้อนระหว่างภารกิจรัฐกับ ท้องถิ่น อันนี้ผมคิดว่าเรื่องดิน เรื่องน้ํา เรื่องสวัสดิการสังคม เรื่องท่องเที่ยว ภารกิจเหล่านี้ ผมคิดว่ายังมีความซ้ําซ้อน แต่การแก้ปัญหาในพระราชบัญญัติกําหนดแผนและขั้นตอน การกระจายอํานาจปี ๒๕๔๒ เขาบอกว่าภารกิจที่ซ้ําซ้อนกันระหว่างรัฐกับท้องถิ่นต้อง ถ่ายโอน วันนี้เป็นความถูกต้องแล้วครับ จําเป็นจะต้องถ่ายโอน แต่ปัญหาของการถ่ายโอน มันยังมีอยู่ เช่น งบประมาณไม่พอ ภารกิจที่ให้ไปไม่ให้งบประมาณ ให้คน เพราะฉะนั้น ไม่ไปทั้งชุด เพราะฉะนั้นหลักการถ่ายโอนทั่วไปจะต้องไป ๑. ภารกิจไป งบประมาณที่มีอยู่ไป บุคลากรที่เป็นความเชี่ยวชาญเฉพาะ อย่างในกรณีถนน เรื่องของวิศวกรก็ดี เรื่องของอัตราต่าง ๆ ที่ควรจะไปก็ไม่ไป มันยังคงมีปัญหา เพราะฉะนั้นผมเห็นด้วยกับเพื่อนสมาชิกที่บอกว่า ถ้าจะถ่ายโอนก็ไปทั้งชุด ทั้งงบ ทั้งภารกิจ ทั้งบุคลากรที่เชี่ยวชาญ ถ้าไม่มีก็ต้องจัดสรรปันส่วนไปให้กับองค์กรท้องถิ่น แต่อย่างไรก็ตามผมอยากจะเพิ่มเติมว่า ในการตั้งกรรมาธิการเรื่องท้องถิ่นไม่มีเฉพาะ อบต. หรือองค์การบริหารส่วนตําบลเท่านั้น ยังมีเทศบาล แล้วเทศบาลก็แบ่งเป็นเทศบาลนคร เทศบาลเมือง เทศบาลตําบล อบต. ก็มีขนาดไม่เหมือนกันอีก คือขนาดใหญ่ ขนาดกลาง ขนาดเล็ก สิ่งเหล่านี้ขีดความสามารถ ของท้องถิ่นก็แตกต่างกันไป ส่วน อบจ. เป็นพี่ใหญ่ที่ควรจะต้องดูแลหรือจัดสรรงบประมาณ ให้กับท้องถิ่นที่เป็นขนาดเล็ก ซึ่งบางเรื่องก็ยังมีปัญหาตามที่เพื่อนสมาชิกได้กล่าวอภิปราย ไปบ้างแล้ว ส่วนต่อมาผมอยากจะบอกว่าที่บ้านผมที่อําเภอพรหมคีรี ถ่ายโอนไปให้กับ เทศบาลตําบลแล้ว เทศบาลตําบลพรหมโลกก็บอกว่ารับมาแล้วจากกรมทางหลวงชนบท แต่ปรากฏว่างบก็ไม่ให้ไป บุคลากร วิศวกรก็ไม่ให้ไป มีปัญหาเขาก็จะโอนคืนกลับให้ กรมทางหลวง อันนี้ก็ยังเป็นปัญหา เพราะฉะนั้นการเตรียมความพร้อมของภาครัฐถ้าจริงใจ ผมคิดว่าต้องสร้างความพร้อม เพราะว่าหลักการถ่ายโอนส่วนหนึ่งเรื่องงบประมาณ ก็ต้องพร้อม คือมันไปทั้งชุด ส่วนเรื่องขีดความสามารถในการดําเนินการเพื่อสร้างคุณภาพ ของถนนให้กับพี่น้องประชาชนได้ใช้ จําเป็นจะต้องดูด้วย เพราะฉะนั้นสิ่งที่ผมอยากจะบอกว่า การพิจารณาเรื่องนี้ต้องดูให้ดี เพราะฉะนั้นขอฝากคณะกรรมาธิการที่จะตั้งขึ้นในครั้งนี้อาจจะต้องดู ประเภทขนาด ประเภทขีดความสามารถว่ามันจะไปอย่างไร ในขีดความสามารถมาก อย่างเทศบาลนคร เทศบาลเมืองที่มีงบเยอะ แล้วเอางบจากกรมทางหลวงชนบทที่ถ่ายโอน มาประกอบด้วยผมว่าเขาสร้างคุณภาพได้ แล้วให้อัตรากําลังที่มีความเชี่ยวชาญด้านนี้เพื่อจะ ทําให้ถนนนั้นมีคุณภาพตามที่ต้องการ มีมาตรฐาน ต่อมาเราต้องไปดูใน อบต. ขนาดเล็ก อย่างที่เพื่อนสมาชิกพูดว่าบางครั้งอาจจะไม่มีความพร้อม เราก็ต้องพัฒนาเตรียมความพร้อม ในระยะ ๒ ปี ๔ ปี เพื่อครบกําหนดแล้วจะต้องดําเนินการให้พร้อม ผมคิดว่าการกระจายอํานาจ ทุกวันนี้เราอยู่ท่ามกลางความไม่แน่นอนมากมายทีเดียว ไม่ว่าจะเป็นงบประมาณที่จะโอนให้ ท้องถิ่นจํานวนเท่าไร รัฐบาลเองก็ไปแบบไม่ชัดเจนมาแต่ต้น แล้วก็ไม่มีเป้าหมายที่แน่นอน ในอนาคตข้างหน้า ๔ ปี ๘ ปีจะเอาอย่างไร ในส่วนต่อมาก็คือเรื่องของภารกิจที่ผมพูด ตั้งแต่ต้น ๆ ว่าจําเป็นจะต้องดําเนินการในเรื่องภารกิจที่ซ้ําซ้อน ไม่ใช่เข้าแต่เรื่องของถนน ยังมีเรื่องอื่น ๆ อีกมาก เพราะฉะนั้นสิ่งเหล่านี้ก็ฝากคณะกรรมาธิการที่จะตั้งขึ้นด้วยว่า อยากให้ดูให้ครบถ้วน อยากให้แบ่งประเภทให้ชัดเจน แล้วก็อยากเรียกร้องให้การดําเนินการ ถ่ายโอนให้มีประสิทธิภาพมากกว่าเดิมที่รัฐบาลจะต้องแก้หลายเรื่อง ไม่ว่าจะเป็นการแก้กฎหมาย พ.ร.บ. กําหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอํานาจปี ๒๕๔๒ ให้ชัดเจน แผนการกระจายอํานาจ ก็ต้องชัดเจนว่าจะถ่ายโอนนอกจากกรมทางหลวงชนบทแล้วยังมีงานอื่น ๆ ด้วย อันนี้ ก็ขอฝากไว้เพื่อให้พิจารณาในครั้งนี้ด้วย เพราะฉะนั้นผมก็ขอสนับสนุนญัตตินี้ เพื่อตั้งกรรมาธิการ ขอบคุณท่านประธานครับ