สันติ พร้อมพัฒน์ ชี้แจงกรณีที่ดินตำบลเข็กน้อยที่ไม่สามารถออกโฉนดให้ชาวบ้านได้ เนื่องจากพื้นที่ดังกล่าวเคยเป็นเขตอุทยานแห่งชาติและถูกเพิกถอนมาเป็นที่ราชพัสดุภายใต้การดูแลของกรมธนารักษ์ จึงไม่สามารถออกเอกสารสิทธิ์ได้ แต่เสนอแนวทางให้ประชาชนพิสูจน์สิทธิหรือเช่าที่ดินในอัตราผ่อนปรนเพื่อทำประโยชน์ระยะยาวในกรณีที่ไม่ถือเป็นผู้บุกรุก.
กราบเรียน ท่านประธานครับ จากกระทู้ถามแยกเฉพาะ ท่านนายกรัฐมนตรีได้มอบหมายให้รัฐมนตรีว่าการ กระทรวงการคลัง และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังได้มอบให้รัฐมนตรีช่วยว่าการ คือผม นายสันติ พร้อมพัฒน์ ในฐานะรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง ซึ่งได้รับมอบหมายให้มา ตอบกระทู้ถามของท่าน ส.ส. ผู้ทรงเกียรติ
ในประเด็นที่ดินเข็กน้อยที่มีปัญหาเกี่ยวกับเรื่องเอกสารสิทธิตามที่ท่าน ส.ส. ได้กล่าวถึงนั้น แล้วท่าน ส.ส. ได้พูดถึงว่าความจริงแล้วทำไมถึงเป็นกระทรวงการคลังมาตอบ ผมขอเรียนในประเด็นที่ ๑ เรื่องของว่าทำไมกระทรวงการคลังมาตอบ เนื่องจากกระทรวงการคลัง มีกรมธนารักษ์ซึ่งมีหน้าที่ดูแลที่ราชพัสดุทั้งประเทศ ถ้าที่ใดที่เป็นที่ราชพัสดุมีปัญหาใด ๆ ก็จะเป็นหน้าที่ของกรมธนารักษ์ซึ่งต้องถือว่าเป็นเจ้าของที่ดินก็ต้องเข้าไปแก้ปัญหาหรือเข้าไป ชี้แจงให้พี่น้องประชาชนทราบในขอบเขตของที่เป็นที่ราชพัสดุ
คำถามต่อไปว่าทำไมพี่น้องชาวม้ง ตำบลเข็กน้อยถึงไม่สามารถที่จะออกโฉนดที่ดิน เป็นกรรมสิทธิ์ส่วนตัวได้ ก็คงต้องเรียนว่าที่ดินบนเข็กน้อยมันมีที่มาที่ไปตลอด ก็ต้องเรียนว่า ตั้งแต่ พ.ศ. ๒๕๐๖ มีพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตอุทยานแห่งชาติทุ่งแสลงหลวงในท้องที่ ตำบลวังนกแอ่น ตำบลชมพู ตำบลบ้านมุง ตำบลวังทอง และหนองกะท้าว อำเภอนครไทย จังหวัดพิษณุโลก ส่วนทางด้านจังหวัดเพชรบูรณ์ก็จะมีตำบลท่าพล อำเภอเมือง จังหวัดเพชรบูรณ์ ตำบลน้ำชุน อำเภอหล่มสัก ตำบลวังโป่ง อำเภอชนแดน ด้านทิศเหนือของจังหวัดเพชรบูรณ์ นั่นเอง ก็คือพื้นที่เหล่านี้เรียกรวม ๆ ว่าเขาค้อตามที่ท่าน ส.ส. ได้พูดถึง เป็นพื้นที่เขตอุทยานแห่งชาติ ทุ่งแสลงหลวง ซึ่งประกาศในปี ๒๕๐๖ ต่อมาในปี ๒๕๑๐ ได้เกิดเหตุมี ผกค. เข้ามาอยู่ในพื้นที่ เขาค้อตามที่พูดถึงในบริเวณเขตอุทยานแห่งชาติทุ่งแสลงหลวงนั่นเองในบริเวณเหล่านั้น เพราะฉะนั้นมันก็มีการสู้รบกับ ผกค. ในสมัยนั้น การสู้รบส่วนใหญ่ก็จะเป็นกองทัพบกในฐานะ กระทรวงกลาโหม กองทัพบกก็ได้เข้าไปสู้รบกับ ผกค.เหล่านั้น ในขณะนั้นเองก็ต้องเรียนว่า มีพี่น้องประชาชนไม่ว่าจะเป็นชาวเขาหรือว่าจะเป็นพี่น้องประชาชนที่อาศัยอยู่บนเขาค้อ ยังกระจัดกระจายจะอาศัยอยู่ในลักษณะไหนนั้นผมเองไม่ทราบ แต่ก็อาศัยอยู่บนนั้น ดังนั้น ทางกองทัพบกเองได้เห็นถึงประชาชนที่บริสุทธิ์ไม่ได้เป็นผู้ก่อการร้ายก็เลยได้อพยพ ด้วยความสมัครใจของชาวเขาเผ่าม้งและชาวเขาต่าง ๆ บริเวณนั้นให้อพยพมาที่ตำบลเข็กน้อย บางส่วนนะครับ แล้วก็หลังจากนั้นปี ๒๕๑๐ มาจนถึงปี ๒๕๑๕ ได้มีประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ ๓๕๗ ลงวันที่ ๑๓ ธันวาคม ๒๕๑๕ คณะปฏิวัติฉบับนั้นประกาศให้เพิกถอนเขตอุทยานแห่งชาติ บางส่วนบนทุ่งแสลงหลวงก็คือตำบลเข็กน้อย ซึ่งเป็นบริเวณที่กองทัพบกได้อพยพชาวเขาเผ่าม้ง มาอาศัยทำกินเนื้อที่ประมาณ ๒๐,๐๐๐ ไร่ และในปี ๒๕๑๗ ก็มีประกาศกระทรวงมหาดไทย ฉบับลงวันที่ ๑๔ ตุลาคม ๒๕๑๗ ให้นำที่ดินของรัฐซึ่งได้เพิกถอนเขตอุทยานแห่งชาติ ทุ่งแสลงหลวงบางส่วนของตำบลเข็กน้อยเนื้อที่ประมาณ ๒๐,๐๐๐ ไร่ ดังที่ได้กล่าวมานั้น ขึ้นทะเบียนทบวงการเมืองตามประมวลกฎหมายที่ดินเพื่อใช้ในราชการกระทรวงกลาโหม ทำให้ที่ดินตั้งแต่ปี ๒๕๑๗ ที่ว่านั้น ที่ดินที่เพิกถอนเขตอุทยานแห่งชาติและกันออกมาเป็นพื้นที่ อยู่บริเวณบางส่วนของตำบลเข็กน้อยนั้นได้มีสถานะเป็นที่ราชพัสดุ เพราะฉะนั้นที่ราชพัสดุ ที่ผมได้กล่าวไปตั้งแต่ต้นนั้นก็คือว่าเมื่อใดที่ที่ดินในแผ่นดินนี้เป็นที่ราชพัสดุก็เป็นหน้าที่ของ กรมธนารักษ์ดูแล กระทรวงการคลัง ต่อมากองทัพบกได้เสร็จสิ้นภารกิจการปราบปราม ผกค. จึงส่งคืนที่ราชพัสดุดังกล่าวให้กรมธนารักษ์เพื่อไปดำเนินการแก้ไขปัญหา โดยมีแนวทางแก้ปัญหา แยกเป็นหลัก ๆ ใน ๒ ส่วน
กรณีที่ ๑ ที่ดินที่เป็นที่ราษฎรอพยพเป็นที่ดินของรัฐในเขตอุทยานแห่งชาติ มาก่อน แล้วเมื่อปี ๒๕๑๗ ตามที่ได้กล่าวไปแล้วว่าทางกองทัพบกได้คืนที่ยกเลิกเป็นเขตอุทยาน แห่งชาติ แล้วท้ายที่สุดกองทัพได้คืนการครอบครองซึ่งเป็นที่หลวงมาให้กับกรมธนารักษ์ ซึ่งที่ในส่วนนี้ต้องบอกว่าไม่สามารถที่จะออกเอกสารสิทธิให้กับราษฎรได้ เพราะว่าได้ถูกประกาศ เป็นที่ราชพัสดุแล้ว แต่ก็ยังมีข้อยกเว้นว่าหากราษฎรมีหลักฐานการครอบครองที่ดินก่อนหน้า ที่จะประกาศก็สามารถที่จะไปพิสูจน์สิทธิได้ อันนี้ไม่ปดดกั้นตามกฎหมายก็สามารถไปพิสูจน์สิทธิได้
กรณีที่ ๒ กรณีที่ไม่ได้มีการโต้แย้งกรรมสิทธิ์ราษฎรไม่ได้มีสถานะเป็นผู้บุกรุก กรมธนารักษ์ ในเมื่อเป็นที่ราชพัสดุกรมธนารักษ์ก็บริหารจัดการโดยจัดให้เช่าเป็นที่อยู่อาศัย ที่ทำกินในระยะยาวในแต่ละครั้งก็คงประมาณ ๓๐ ปี โดยมีอัตราค่าเช่าผ่อนปรนต่ำสุด เป็นกรณีพิเศษเพราะถือว่าไม่ใช่ผู้บุกรุก แต่ที่ดังกล่าวทั้ง ๒ กรณีนั้นถูกยกเลิกจากเขตอุทยาน แห่งชาติอย่างที่ได้พูดถึง เมื่อยกเลิกเขตอุทยานแห่งชาติ คืออุทยานก็เป็นที่หลวง แต่พอยกเลิก เขตอุทยานแห่งชาติก็จะกลับมาเป็นที่หลวงโดยสามารถที่จะบริหารจัดการได้ เมื่อกรมธนารักษ์ ได้รับเข้าดูแลทั้งสิทธิและทั้งการจัดการก็นำมาให้กับผู้ที่อยู่บริเวณนั้นได้ทำการเช่าตรงนั้น