สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๑๒ · ๑๒ กันยายน ๒๕๕๕

ทองดี มนิสสาร ระบุว่า ก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน คือสถาบันหลักของสังคม และไม่ได้เป็นเฉพาะนาย ก นาย ข นาย ฮ เท่านั้น แต่เป็นสถาบันหลักของสังคมก่อนที่จะมี พ.ร.บ. ลักษณะปกครองท้องถิ่น

นายทองดี มนิสสาร อุดรธานี

กราบเรียนท่านประธานที่เคารพ กระผม ทองดี มนิสสาร สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดอุดรธานี พรรคเพื่อไทย ท่านประธาน ร่างพระราชบัญญัติลักษณะปกครองท้องที่ พ.ศ. ๒๔๕๗ แก้ไขเพิ่มเติมมาตั้งแต่ไหนแต่ไร แก้ไขเพิ่มเติมมาตลอด ก้านันและผู้ใหญ่บ้านเกิดจากพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ ได้พระราชทานให้ที่อ้าเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เพื่อเป็นการท้าหน้าที่แทน ต่างพระเนตรพระกรรณ ดูแลทุกข์สุขพี่น้องประชาชน ก้านัน ผู้ใหญ่บ้านขีดที่อยู่บนบ่า เหลืองคือสุข ด้าคือทุกข์ ความทุกข์ความเดือดร้อนของพี่น้องประชาชนก็คือความเดือดร้อน จ้าเป็นที่จะต้องมีผู้น้าท้องที่ก็คือก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน เพราะฉะนั้นก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน คือผู้ช่วยนายอ้าเภอหรือฝ่ายปกครอง ก้านัน ผู้ใหญ่บ้านก็คือพนักงานปกครองหรือต้ารวจ ตามหน้าที่ที่มีอยู่ ที่ผมขออนุญาตเกริ่นตรงนี้เพื่อให้ได้รับข้อมูลที่ชัดเจนว่าที่มีเกิดก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน แล้วก็มีการปรับปรุงแก้ไขหลายครั้งที่จะไม่ให้มีก้านัน ผู้ใหญ่บ้านอยู่ในสารบบ ของการปกครองไทยเราแล้ว เพื่อจะให้ท้องถิ่นมีอ้านาจแล้วก็ท้องถิ่นมีบทบาท ในการเป็นตัวแทนดูแลทุกข์สุขพี่น้องประชาชน แต่แล้วสถาบันทางด้านการปกครองนั้น กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทยยังต้องอาศัยก้านัน ผู้ใหญ่บ้านเป็นหลักในการดูแล ทุกข์สุขพี่น้องอยู่ เพราะพื้นที่เดี๋ยวนี้ที่พัฒนาแล้วก็คือจากสุขาภิบาลมาเป็นเทศบาล เทศบาล แล้วก็มาเป็นเทศบาลเมือง ส่วนที่เป็นเทศบาลเมืองแล้วไม่มีก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน เดี๋ยวนี้ กฎหมายลักษณะปกครองท้องที่และท้องถิ่น ท่านประธานที่เคารพครับ ยังแย้งกันอยู่ เพราะฉะนั้นขออนุญาตว่าผมไม่ติดใจตรงที่มาของก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน แต่สถาบันก้านัน ผู้ใหญ่บ้านคือสถาบันหลักของสังคม ก้านัน ผู้ใหญ่บ้านไม่ได้เป็นเฉพาะนาย ก นาย ข นาย ฮ นะครับ เป็นสถาบันหลักของสังคมก่อนที่จะมี พ.ร.บ. ลักษณะปกครองท้องถิ่น ก็มี พ.ร.บ. ลักษณะปกครองท้องที่มาก่อน กล่าวด้วยความเคารพครับ ไม่ละอายแล้วอย่างไร แล้วผมก็มาจากผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน มาจากผู้ใหญ่บ้าน มาจากก้านัน แล้วก็พี่น้องให้ได้ มีโอกาสมาเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ตลอดชีวิตผมอยู่งานบริการพี่น้องประชาชน พ.ศ. ๒๕๑๖ ผมได้รับเลือกเป็นผู้ใหญ่บ้าน บ้านดอนยางเดี่ยว ต้าบลโพนงาม ต้าบลผักตบ อายุ ๒๖ ปีครับ อายุ ๒๐ ปีได้รับแต่งตั้งเป็นผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน พ.ศ. ๒๕๑๐ อายุ ๓๕ ปี พ.ศ. ๒๕๒๕ ได้รับเลือกเป็นก้านัน เป็นผู้ใหญ่บ้านอยู่ ๑๐ ปี แล้วก็มาได้รับเลือกเป็นก้านัน อยู่ตลอดชีวิต ๒๐ ปี วันแรกที่เข้าสู่ต้าแหน่ง ค่าตอบแทน ๗๕ บาท เต็มขั้น ๑๐ ปี ๑๗๕ บาท อยู่ได้ครับเพื่อดูแลทุกข์สุขพี่น้องประชาชน และแล้ววันแรกที่ได้รับต้าแหน่งได้รับเลือก เป็นก้านันต้าบลโพนงาม ต้าบลผักตบ รับเลือกนะครับ ก้านัน ผู้ใหญ่บ้านไม่มีการตั้งนะครับ ก้านัน ผู้ใหญ่บ้านมาจากการเลือกจากพี่น้องประชาชนผู้มีสิทธิเลือก เลือกเสร็จนายอ้าเภอ ผู้ว่าราชการจังหวัดแต่งตั้ง เพราะก้านัน ผู้ใหญ่บ้านก็คือพนักงานปกครองหรือต้ารวจ ไม่ได้เป็นท้องที่ ท้องถิ่น เลือกเสร็จแล้วไม่ได้เป็นนะครับ และเป็นแล้วก็ต้องมีการประเมินทุกปี แล้วถ้าพี่น้องประชาชนในหมู่บ้านเกินกว่ากึ่งหนึ่งที่ร้องเรียนให้ออกหรือต้องมาท้า ประชาพิจารณ์ก็ต้องได้ออก เพราะฉะนั้นมันมีที่มาในการดูแลตรงนี้อยู่ ตรงที่จากที่อยู่ ๖๐ ปีนั้น ก็มามีวาระ เราก็เห็นด้วยกับตรงนั้นเราก็ด้าเนินการกันมาด้วยดีโดยตลอดแต่ก็มี การเปลี่ยนแปลงการปกครองแล้วก็แก้ไขมาตลอด เพราะฉะนั้นเราจะกลับไปกลับมาแล้วก็ดูว่า ตัวแทนของพี่น้องประชาชนที่ดูแลตรงนี้อยู่ อย่างไรแล้วแสนกว่าชีวิตความเป็นอยู่ของก้านัน ผู้ใหญ่บ้านนั้นก็ถือว่าภาพรวมทั้งหมดครับ และที่มาในส่วนนี้ก็เหลือ ๖๐,๐๐๐ กว่าคน เพราะท้องที่ใดหรือท้องถิ่นใดที่เจริญแล้วเป็นเทศบาลเมืองแล้วไม่มี แล้วถ้าจะเอาแก้ไขตรงนี้ แล้วจะให้กลับเป็นเทศบาลเมืองไหม ในชุมชนเมืองมีเฉพาะหัวหน้าคุ้มนะครับ แต่ไม่มีสถานะในการดูแลรับผิดชอบรายบุคคล คนที่เข้าเมืองผิดกฎหมายแล้วก็เดี๋ยวนี้ แรงงานผิดกฎหมายเข้าสู่เมืองไทยเรามาก เพราะฉะนั้นก้านัน ผู้ใหญ่บ้านไม่ได้ติดตามตรงนี้ การรับรองบุคคลก็เป็นนายกองค์การ บริหารส่วนต้าบลไปแล้ว แล้วก็เหลือเฉพาะงานด้านการปกครองเต็ม ๆ หลัก ๆ เพราะฉะนั้น ขอฝากด้วยว่าเห็นด้วยตามที่มี พ.ร.บ. ที่จะให้ปรับปรุงแก้ไขตรงนี้ เห็นด้วยในภาพรวม แต่อย่าให้ลงลึกขนาดว่าไปเอาเฉพาะรายเฉพาะที่เหลือ ๕ ปีนั้นอย่าไปให้แข่งกับ การเลือกตั้งส่วนท้องถิ่นเลย ขยับขึ้นไปได้ไหม แม้แต่ ส.ว. วุฒิสมาชิกท่านยัง ๖ ปี แล้วก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน มาจากการเลือกของพี่น้องประชาชนแล้วก็ดูแลทุกข์สุขดูแลพี่น้องประชาชน เพราะฉะนั้นตรงนี้ฝากด้วยว่าอย่างไรแล้วเพื่อให้บ้านเมืองเราเดินสู่ความมั่นคง มีความสงบสุข ก็เห็นอยู่แล้วว่าหลายพื้นที่ก็ยังมีความไม่ปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สินอยู่ และยาบ้า ยาเสพ ติดต่าง ๆ นั้นถ้าฝั่งทางฝ่ายปกครอง ก้านัน ผู้ใหญ่บ้านเราให้การสนับสนุนเต็มที่แล้ว ตรงนี้ ผมว่าน่าจะพัฒนาหรือว่าดูแลทุกข์สุขพี่น้องได้ เพราะฉะนั้นบุคลากรที่มีอยู่ อปพร. ก็ต้อง ก้านัน ผู้ใหญ่บ้านดูแลใช่ไหม งานบุญ งานบอลอะไรต่าง ๆ ต้องก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน แล้วก็ อปพร. ส่วนท้องถิ่นมีอ้านาจตรงนี้ไหม มีแต่ด้าเนินการไม่ได้เพราะอ้านาจในตรงนี้ไม่มี ฝากด้วยว่าอะไรที่เข้ามาสู่ทางระบบบริหารหรือว่าดูแลทุกข์สุขพี่น้องแล้วก็ขอให้เป็นไปตามนั้น ท่านผู้มีเกียรติที่เคารพครับ ก้านัน ผู้ใหญ่บ้านกว่าจะถึงวันนี้ กว่าจะมีสถาบันอยู่ทุกวันนี้ ก็ใช้มาไม่ใช่ค่อนคนนะครับ หลายชีวิตคนแล้ว เพราะฉะนั้นก็ขอฝากด้วยว่าวันก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน วันที่ ๑๐ สิงหาคมก็คือวันก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน วันที่ก่อก้าเนิดของก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน วันที่ ๑๐ สิงหาคมของทุกปีต้องจัดเป็นวันก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน อย่างไรแล้วก็อย่าให้กระทบ สถาบันเลย ที่จะฝากคณะกรรมาธิการเผื่อผมไม่มีโอกาส ถ้าผมมีโอกาสก็จะได้ไปน้าเรียน ข้อปัญหาในตรงนั้นภาพรวมภาพกว้างไปก่อน แต่วันนี้จะไม่เสียเวลาในการอภิปรายมากนัก แต่อย่างไรแล้วก็ฝากว่าชีวิตที่กระทบก้านัน ผู้ใหญ่บ้านมา ผมก็เคยสู้มาตลอดว่าให้มีก้านัน ผู้ใหญ่บ้าน ในสารบบก็ได้สู้มาแล้ว ในวันที่เอาก้านัน ผู้ใหญ่บ้านออกจากท้องถิ่น ผมก็เป็น กรรมาธิการบุคคลภายนอกในสภาที่กรมการปกครองแต่งตั้งมา ก็มาเป็นกรรมาธิการ บุคคลภายนอกในรัฐสภาอันทรงเกียรติแห่งนี้ ถึงมีวันนี้ครับ เพราะฉะนั้นขออนุญาตฝากว่า งานใดที่เป็นงานที่กระทบกับสังคมนั้น เราเอาพอดี พอกลาง ๆ ได้ไหม หลายท่านก็จะบอกว่า มันไม่ใช่กฎหมายย้อนหลัง แต่จริง ๆ แล้วกฎหมายอะไรที่ออกมาแล้ว ที่ปฏิบัติอยู่ ไม่มีผลกระทบใช่ไหม เพราะฉะนั้นถ้ามีผลกระทบกับบุคคลที่เป็นอยู่ ผมว่าไม่น่าจะมีตรงนี้ ฝากด้วยว่าด้าเนินการไปว่าถ้าเราจะแก้ไขปัญหา พ.ร.บ. ปี ๒๔๕๗ แล้วก็ขอให้จากวันข้างหน้าไป เราจะด้าเนินการอย่างไร ตามประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้ว ก็คือเราอยากจะเอากี่ปี ให้เฉพาะในส่วนไปข้างหน้า บ้านเมืองเรา ประเทศไทยเรา ไม่หยุดเฉพาะวันนี้วันพรุ่งนี้ บ้านเมืองเราจะเดินหน้าไปตลอดประวัติศาสตร์ที่เราไปกี่ชาติเราก็ยังเป็นประเทศไทยอยู่แล้ว ขอบคุณมากครับ