ปลอดประสพ สุรัสวดี หารือเรื่องปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและผลกระทบต่อชายฝั่ง โดยเน้นย้ำถึงความสำคัญของการศึกษาและความเข้าใจในการตัดสินใจในการป้องกันชายฝั่ง และเรียกร้องให้รัฐบาลพิจารณาแนวทางในการป้องกันชายฝั่ง นอกจากนี้ยังหารือเรื่องการแก้ไขปัญหาการกัดเซาะชายฝั่ง โดยเสนอแนวทาง ๕ ข้อ เช่น มองปัญหาการกัดเซาะแบบองค์รวม (ฮอลิสติก) ติดตามการเปลี่ยนแปลงอย่างต่อเนื่อง สร้างหาดเทียมขึ้นมา ลดความรุนแรงของเขื่อน และเปิดช่องให้ตะกอนไหลลงสู่ทะเล
กราบเรียนท่านประธานสภาที่เคารพครับ ท่านสมาชิกทุกท่านครับ กระผม ปลอดประสพ สุรัสวดี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี บัญชีรายชื่อ พรรคเพื่อไทยครับ ก่อนอื่นผมอยากขออนุญาตขอบคุณทุกท่านที่ได้กรุณาชี้แนะ ทั้งข้อเท็จจริง แล้วก็ทั้งวิธีปฏิบัติต่อรัฐบาลนะครับ แล้วผมเองก็รู้สึกซาบซึ้งต่อความเป็นห่วง ของท่านทั้งหลายที่มีต่อประชาชน เพราะว่าในฐานะที่เราเป็นผู้แทนราษฎรด้วยกัน ความรู้สึกห่วงใยประชาชนผมว่าเป็นสิ่งที่ดีนะครับ แต่ผมมีความรู้สึกว่าท่านวิตกมากไป สักนิดหนึ่งนะครับ ผมอยากจะถือโอกาสนี้นะครับ ไม่ยาวนักนะครับ ให้ข้อมูลต่อที่ประชุมสักนิดหนึ่ง เพื่อประกอบการพิจารณาว่า ข้อเสนอในเรื่องการตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญนี้สมควร เพียงใด แค่ไหน สาระที่ผมจะพูดก็จะประกอบไปด้วยสัก ๒ เรื่องนะครับ
เรื่องแรก ก็คือเรื่องขององค์ความรู้นะครับ ผมคงจะพยายามอธิบายสั้น ๆ นะครับว่า ขณะนี้ทางฝ่ายเจ้าหน้าที่ของทุกกรม กอง เขามีความรู้มากน้อยแค่ไหน ถ้าบังเอิญเขารู้แล้ว มันก็อาจจะไม่จําเป็นจะต้องไปหาความรู้เพิ่มเติม เสียเวลาไปเปล่า ๆ นะครับ เท่า ๆ กับวิธีปฏิบัติ ผมก็จะพยายามอธิบายสั้น ๆ นะครับว่า ที่คิดกันเอาไว้นี่จะทําอย่างไร ถ้าบังเอิญวิธีปฏิบัติ มันชัดเจนแล้ว มันก็อาจจะไม่จําเป็นที่จะต้องไปคิดอะไรมากมายถ้าเราพร้อมอกพร้อมใจกัน สนับสนุนให้เจ้าหน้าที่ทั้งฝ่ายวิชาการและฝ่ายปฏิบัติเขาได้ทํางานเต็มที่ สิ่งที่เราเป็นห่วง มันก็จะเกิดความสําเร็จขึ้นมา นั่นคือวัตถุประสงค์ที่ผมจะขออนุญาตทั้งอภิปราย ทั้งให้ข้อมูล กับท่านนะครับ
ประเด็นแรกที่อยากจะขออนุญาตทําความเข้าใจก็คือว่า สิ่งที่มันเกิดขึ้น ในขณะนี้มันเกิดขึ้นจากสภาพทั้งธรรมชาติและสิ่งที่เราทํา นี่เรื่องธรรมชาตินะครับ ผมอยากจะขอเริ่มอย่างนี้ครับว่า หาดที่พวกเราทั้งหลายห่วงใยกันเหลือเกินนี่นะครับ จริง ๆ แล้วมันมี ๒ หาดนะครับ คือหาดโคลนผมจะไม่พูดถึงนะครับ กับหาดทราย หาดทรายมี ๒ อย่างครับ หาดทรายสีน้ําตาลกับหาดทรายสีขาว หาดสีขาวผมก็จะไม่พูดอีกนะครับ เพราะนั่นคือหาดที่มาจากปะการัง ผมจะพูดเรื่องหาดสีน้ําตาล หาดสีน้ําตาลนี่นะครับ มาจากภูเขา ก็ไหลมาอย่างนี้ครับจากยอดเขาเพราะโลกเรานี่ไม่เคยนิ่งเลย ทุกวันนี้โลกก็ยัง หมุนเวียนนะครับ ภูเขาก็สูงขึ้นแล้วก็มีคนไม่อยากให้ภูเขาสูง ก็ให้ภูเขามันแตกออกมาเป็น ก้อนใหญ่แล้วก็เป็นก้อนเล็ก ก้อนเล็ก ๆ ก็ใช้เวลา ๑๐ ปี ๑๐๐ ปีไหลลงสู่ทะเล จนเกิดเป็น หาดทรายแล้วก็หุบ ๆ หาย ๆ อย่างที่ท่านทั้งหลายเป็นห่วงอยู่ในขณะนี้ ผมกําลังจะอธิบาย ให้ท่านฟังว่า หาดนี้มันไม่นิ่งนะครับ มันสู้รบตบมือกันตามธรรมชาติตลอดเวลา ชนะบ้าง แพ้บ้าง ผมอยากเรียนท่านอย่างนี้ครับหลายท่านบอกว่า แหมตอนนี้หาดถูกขโมยนะครับ ก็เป็นความจริงหลายพื้นที่หาดถูกขโมย แต่ท่านอาจจะไม่ทราบนะครับ หาดที่เราได้มาก็มีนะครับ ผมจะยกตัวอย่างเช่น คาบสมุทรสงขลา ท่านคงรู้จักนะครับ โดยเฉพาะ ท่านสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดสงขลา ท่านเชื่อไหมครับ เพียงแค่ ๔๐๐-๕๐๐ ปี ที่ผ่านมานี่ไม่มีทะเลสาบสงขลาหรอกครับ มีแต่ทะเลสงขลา คาบสมุทรนั้นเกิดขึ้น มาจากหาดที่มันเพิ่มขึ้นมา เพราะฉะนั้นโดยจริง ๆ แล้วนี่นะครับ เรื่องนี้เป็นเรื่องธรรมดา ของธรรมชาติ ผมจะยกตัวอย่างสัก ๓ เรื่องที่ทําให้หาดมันหายไป
เรื่องแรก คือลมมรสุม หลายคนพูดบ้างแล้วนะครับ ผมจะขยายความ อีกนิดเดียวครับ คลื่นมี ๒ อย่างนะครับ โชคร้ายช่วงนี้ ๔-๕ ปีที่ผ่านมาแล้วก็ ๔-๕ ปีหรือ ๑๐ ปีจากนี้ไปก็ไม่แน่ คลื่นที่เข้าสู่ฝั่งจะเป็นคลื่นทํามุม ๙๐ องศา เข้ามาแล้วก็ควักออกไป เข้ามาแล้วก็ควักออกไปนะครับ หาดมันก็ต้องหมดไปเป็นธรรมดา เพราะเขาเอาทราย สีน้ําตาลที่ผมพูดเมื่อสักครู่นี้ออกไปอยู่กลางทะเล คลื่นที่เราอยากได้เป็นคลื่นที่ไปตาม แนวเฉียง ซึ่งก็บังเอิญเราดันไปสร้างสิ่งก่อสร้าง คลื่นตามแนวเฉียงนะครับเหมือนกับเรา กวาดบ้านนี่นะครับ มันก็เลยไม่ได้ทําประโยชน์เท่าที่ควรในหน้าหนาวนะครับ ในหน้าหนาว ลมเหนือในขณะที่เราสบายอกสบายใจเอาทรายออกไปครับ ลมใต้นะครับเอาทรายกลับ เข้ามาครับ ถ้าเราเข้าใจอย่างนี้ เราก็อาจจะสบายใจไปในระดับหนึ่ง แต่ว่าไหน ๆ ผมเล่าแล้ว นะครับก็เลยเล่าต่อไป ลมเหนือขณะนี้ที่เราหนาวสบายเอาทรายออกไปก็มีความดีครับ เพราะว่ามีลมเหนือปลาก็ว่ายทวนน้ําผ่านท่าจีน แม่กลอง เจ้าพระยา บางปะกง อ้วนนะครับ ท้องป่อง มันนะครับ ที่เมืองชลไปจับปลากินก็อร่อยดี เขาเรียก อุกาฟ้าเหลือง นะครับ เพราะฉะนั้นผมกําลังเล่าให้สนุกนะครับ ท่านง่วงนะครับว่าบนความไม่ดี เอาหาดออกไป ก็เอาปลามาให้ท่านรับประทานนะครับ สิ่งแรกนี่คือลมมรสุมทําอย่างไรท่านก็ไปเปลี่ยนไม่ได้
อันที่ ๒ กระแสน้ํา ผมจะพูดสั้น ๆ นะครับ อ่าวไทยกับอันดามัน อ่าวไทยนี่ ก็เป็นกรรมนะครับ เพราะว่าหาดราบ หาดลาดมากนะครับ เพราะฉะนั้นผลกระทบจาก การขึ้นลงของระดับน้ําจะทําให้หาดเสียหายได้มากกว่าหาดที่ชัน ในขณะที่ฝั่งอันดามัน หาดจะชันและแข็งกว่านะครับ ยิ่งกว่านั้นอยากจะเรียนให้ทราบว่าน้ําลงเมื่อไรนะครับ หาดเสียมากกว่าน้ําขึ้น เพราะฉะนั้นเวลาน้ําลงนะครับ ถามว่าทําไม น้ําลงก็เอาทรายออกไป เพราะฉะนั้นมันก็ เสียหายมากเป็นธรรมดา เพราะฉะนั้นท่านที่อยู่ในอ่าวไทยก็อย่าไปน้อยใจ หรือไปเหนื่อย ยากลําบากที่จะต้องไปเยี่ยมประชาชนเพราะมันเป็นอย่างนั้นเองครับ สภาพธรรมชาติ มันเป็นอย่างนั้นเอง ส่วนอันดามันก็ดีหน่อย แต่อย่างอันดามันผมจะเรียนท่านนะครับ คลื่นลมเหนือ ใต้รุนแรงกว่าตะวันตก ตะวันออก เพราะฉะนั้นท่านอย่าให้กรมเจ้าท่าไปสร้าง กรอยน์ (Groin) เป็นอันขาดนะครับทางฝั่งอันดามัน มิฉะนั้นหาดจะถูกทําลายเป็นอย่างยิ่ง
ข้อที่ ๓ ข้อสุดท้ายนะครับในเรื่องของธรรมชาติ ผมอยากจะเรียนท่านว่า สภาพภูมิอากาศซึ่งเราก็ไปห้ามไม่ได้นะครับ ขณะนี้อุณหภูมิโลกร้อนขึ้นจริง ๆ พอร้อนขึ้น ความชื้นก็มากขึ้น พอความชื้นมากขึ้นก็เกิดพายุบ่อยขึ้น เกิดพายุบ่อยขึ้นมันก็ดันคลื่นให้ สูงขึ้น คลื่นสูงขึ้นมันก็ทําลายฝั่งได้มากขึ้น นี่คือจุดห่วงใยของรัฐบาลนะครับว่า เมื่อโลกร้อน สภาวะอากาศรุนแรง คลื่นสูงขึ้น ชายฝั่งก็ถูกทําลายมากขึ้น เราจึงคิดวิธีที่จะป้องกันชายฝั่ง จากเขื่อนนะครับ เท่า ๆ กับโลกร้อน น้ําแข็งละลาย น้ําจะท่วม น้ําสูงขึ้น เราก็กลัวกรุงเทพฯ จะจมน้ํา ก็คิด หลายท่านก็วิตกกังวล พวกเราก็วิตกกังวล ความวิตกกังวลของเราตอบสนอง ด้วยการศึกษานะครับ ยังไม่ทําอะไรเดี๋ยวนี้หรอกครับ ต้องศึกษาให้รู้แน่ชัดก่อนถึงจะ ตัดสินใจ ๓ ประเด็นนี้ผมนํามาเรียนท่าน เรียนให้ทราบว่าอย่าไปโทษอะไรใครนะครับ มันเป็นเรื่องของธรรมชาติ แล้วก็อย่าไปตกอกตกใจมากเกินไป แล้วท่านก็ทําอะไรกับมันไม่ได้ แน่นอนนะครับ นอกจากว่าความเข้าใจนะครับ
ข้อ ๒ ผมจะพูดเรื่องกิจการมนุษย์สั้น ๆ นิดเดียวนะครับ มี ๓ เรื่องเหมือนกัน
เรื่องแรก คือโครงการใหญ่ ๆ ริมทะเล เช่น มาบตาพุดมีปัญหาแน่นอน หลายท่านพูดไปแล้ว
ข้อ ๒ ถนนเลียบทะเลก็มีปัญหาอีกเหมือนกัน และ
ข้อ ๓ การที่มีการสร้างแซนด์ วอลล์ (Sand wall) ก็มีปัญหา แต่ที่เป็นปัญหา สําคัญที่สุดซึ่งผมอยากจะเรียนให้ท่านทั้งหลายได้กรุณาทราบก็คือว่า เขื่อนใหญ่ของเราที่ จังหวัดตากและจังหวัดอุตรดิตถ์ แม้นว่าจะเป็นเขื่อนที่มีประโยชน์อย่างอเนกอนันต์นะครับ ทางด้านชลประทาน ทางด้านป้องกันอุทกภัย ทางด้านการอุปโภคบริโภค แต่ก็ไปดักตะกอน เอาไว้จากที่เคยมีถึง ๒๕ ตันต่อปี เหลือเพียง ๗ ตันต่อปี ตะกอนเหล่านี้ไม่ลงทะเล เมื่อไม่ลงทะเล หาดก็ไม่มีอะไรมาเพิ่ม แล้วก็มีผลกระทบต่อทะเลที่บางขุนเทียนเป็นอย่างยิ่ง
ข้อ ๒ ผมจะยกตัวอย่างให้ท่านเห็นนะครับ เขื่อนแก่งกระจานที่เพชรบุรี ทุกปีท่านรู้ไหมครับว่ากักตะกอนเอาไว้ปีหนึ่ง ๖๕,๐๐๐ ตัน อย่างนี้ทะเลก็ไม่มีตะกอนที่จะ ไหลลงไป หาดก็ถูกทําลาย นี่เป็นอีกอันหนึ่งนะครับซึ่งสําคัญมาก และเราก็ไม่เคยพูดถึง แล้วบังเอิญก็อยู่ในฝ่ายรัฐบาลด้วยกัน คือเรื่องการขุดลอกร่องน้ํา เราต้องการให้เรือเข้ามา ลึก ๆ เช่นมาที่คลองเตย เราก็ไปขุดลอกร่องน้ํา เราไปเปิดเดลตา (Delta) คือเกาะที่ ปากแม่น้ํา พอไปเปิด ตะกอนก็ไหลออกไปเร็ว ก็ไม่มีที่ไม่กลับเข้ามา แต่ว่าถ้ายังมีเดลตาอยู่ ตะกอนจะถูกชะลอแล้วก็ออกทางด้านข้าง แล้วก็มาโปะตามสมุทรสาคร สมุทรสงคราม สมุทรปราการ อันนี้เราคงต้องเลือกครับว่าเราจะเอาท่าเรือในกรุงเทพฯ หรือเราจะป้องกัน ชายหาด นี่เป็นเรื่องที่จะต้องตัดสินใจนะครับ
และสุดท้ายในเรื่องของการขุดน้ําบาดาล ผมอยากจะให้ตัวเลขท่าน ซึ่งน่าตกใจมาก การทรุดตัวในกรุงเทพฯ นี่นะครับ เพียง ๒๐-๔๐ มิลลิเมตรต่อปี ทําให้การ กัดเซาะชายฝั่งเกิดขึ้น ๑๓-๒๖ เมตรต่อปี พูดง่าย ๆ เกิดขึ้นมากกว่าการกระทําของมนุษย์ ๑๐,๐๐๐ เท่า เพราะฉะนั้นเราต้องหยุดยั้งการทรุดตัวของกรุงเทพฯ ให้ได้ ทีนี้ผมจะขอ อนุญาตสรุปกับท่านอย่างนี้ครับที่ให้ตัวเลขมาก็คือว่า
ข้อ ๑ หากเราตัดสินใจว่าจะตั้งคณะกรรมาธิการขึ้นมาเพื่อศึกษาหาความรู้ เพิ่มเติม ผมก็กราบเรียนว่าศึกษาอย่างไรก็ไม่พ้นที่ผมสรุป ๆ ให้ท่านฟังเมื่อกี้ครับ อย่างไรก็ ออกมาอย่างนี้แน่นอนนะครับ
ข้อ ๒ ถ้าท่านต้องการจะตั้งคณะกรรมาธิการขึ้นมานะครับ เพื่อเสนอแนว ในการจัดการ ก็คงจะไม่เกิน ๔ อย่างอย่างนี้นะครับ ๑. เขาคงจะแนะนําให้สร้างเสถียรภาพของ หาดสร้างหาดเทียมขึ้นมา ท่านทราบไหมครับหาดไวกิกิที่ฮาวายที่สวยงามทุกวันนี้ หาดสร้างนะครับ ปีหนึ่งทําที ปีหนึ่งทําที
ข้อ ๓ ลดความรุนแรงของเขื่อน เมื่อกี้มีสมาชิกทางพรรคประชาธิปัตย์ ก็กรุณาแนะนําขึ้นมานะครับว่า การไปสร้างอะไรกลางทะเลมันป้องกันความรุนแรง ของคลื่นได้ และ
ข้อ ๔ จะต้องทําให้ตะกอนไหลลงสู่ทะเลให้ได้มากกว่านี้ แน่นอนเราไปรื้อ เขื่อนไม่ได้ แต่เราเปิดช่องของถนนนะครับริมทะเลได้ เพราะฉะนั้นเมื่อตะกอนเมื่อหินเหล่านี้ ลงไปในทะเล หาดก็จะคงเอาไว้นะครับ
และสุดท้ายต้องระมัดระวังในเรื่องของการขุดลอกร่องน้ํา
สุดท้ายจริง ๆ ผมอยากจะกราบเรียนว่าเป็นใจผมนะครับ ผมอยากจะขอให้ ทุกคนร่วมกันทําสัก ๕ อย่างนะครับ
ข้อ ๑ ทําอย่างไรที่จะให้ทุกหน่วยราชการมองปัญหาการกัดเซาะชายฝั่ง แบบเขาเรียกว่า แบบองค์รวม คือแบบฮอลิสติก (Holistic) เวลานี้มันต่างคนต่างมอง ทําอย่างไรจะช่วยเขานะครับ
ข้อ ๒ ทําอย่างไรจะให้มีการติดตามการเปลี่ยนแปลงอย่างต่อเนื่อง ไม่ใช่ ทํา ๆ หยุด ๆ เพราะมันเป็นการเปลี่ยนแปลงที่ไม่เคยหยุดตลอดเวลา ยกตัวอย่างที่กระทรวง ที่ผมทํางานอยู่นะครับ ปีนี้ซื้อเรดาห์ (Radar) แบบใหม่ดูยอดคลื่น ดูระดับน้ําเพื่อให้รู้เลยครับว่า ความสูงของคลื่นเป็นอย่างไร ยอดคลื่นเป็นอย่างไร ความแรงของคลื่นเป็นอย่างไร ทิศทาง ของคลื่นและกระแสน้ําเป็นอย่างไร ก็จะบอกได้ล่วงหน้าว่าอําเภอไหน จังหวัดไหน ปีไหน ช่วงไหนจะต้องระวัง นี่เป็นการติดตามตลอดเวลา ซึ่งภายใน ๖ เดือนนี้ก็จะติดตั้ง เสร็จนะครับ
ข้อ ๓ ช่วยเขาให้มีงบประมาณอย่างต่อเนื่อง เพราะสิ่งที่ผมเล่าให้ฟังนี้ยาว ๆ นี่นะครับ เพราะว่ามันเหตุที่เกิดอย่างต่อเนื่องมันไม่หยุด เพราะฉะนั้นจะได้บ้างไม่ได้บ้าง ได้บ้างไม่ได้บ้าง คณะกรรมาธิการงบประมาณต้องช่วย
ข้อ ๔ อันนี้สําคัญมาก จะต้องมีการเยียวยาประชาชนผู้เดือดร้อนเหมือน น้ําท่วม น้ําท่วมท่วมทุกปีนะครับ ปีหนึ่ง ๒-๓ ครั้ง เราก็ช่วย ๒-๓ ครั้ง การกัดเซาะชายฝั่งนี่ เกิดทุกปีนะครับ แต่ว่าปีละครั้งเดียวนะครับคือช่วงมรสุม เพราะฉะนั้นถ้าพวกเราทุกคน เห็นว่านี่เป็นความจริงและเป็นนโยบายก็ช่วยเขา ช่วยแบบน้ําท่วมประชาชนเขาก็สบายใจ
และอันสุดท้าย คือการมีเจ้าภาพ ปัจจุบันนี้มีครับเจ้าภาพ แต่เจ้าภาพไม่ค่อย จะจริงเท่าไร ใช้เขา ให้อํานาจเขา ให้ความรับผิดชอบเขา อย่างนี้ก็จะสามารถทํางานได้อย่าง เต็มที่นะครับ
สุดท้ายนะครับ จากข้อเท็จจริงก็ตาม เหตุผลต่าง ๆ ก็ตามที่ผมได้นําเรียนเสนอ ในส่วนของผม ไม่ว่าจะเป็นส่วนตัวหรือของกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเองเห็นว่า เรื่องนี้เป็นเรื่องสําคัญควรจะเป็นวาระแห่งชาติ เพียงแต่ว่าจะแก้ไขปัญหานี้ผ่านระบบปกติ หรือผ่านระบบคณะกรรมาธิการวิสามัญก็สุดแล้วแต่สภาจะพิจารณา ขอบพระคุณมากครับ