เจะอามิง โตะตาหยง วิพากษ์วิจารณ์รายงานปี 2553 ของสถาบันพระปกเกล้าบางส่วน และเรียกร้องให้สถาบันพระปกเกล้าศึกษาวิจัยและแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นในสังคม
ท่านประธานที่เคารพ กระผม เจะอามิง โตะตาหยง สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดนราธิวาส พรรคประชาธิปัตย์ กระผมขออนุญาตวิพากษ์รายงานประจ้าปี ๒๕๕๓ ของสถาบันพระปกเกล้าบางส่วน แล้วบางส่วนผมก็ต้องขออนุญาตว่าสถาบันพระปกเกล้าก็ได้ท้ารายงานต่อสภาผู้แทนราษฎร หลายเรื่องที่เป็นผลดีถ้าหากมีการน้าเอกสารวิจัยของท่านไปปรับปรุงและน้าไปสู่แนวทาง ในการปฏิบัติ ท่านประธานที่เคารพครับ กระผมได้อ่านดูในหลักคิดของสถาบันพระปกเกล้า ว่าด้วยประมวลจริยธรรมบุคลากรของสถาบันพระปกเกล้า ท่านประธานครับ ผมอยากจะโยงอย่างนี้ว่าสถาบันพระปกเกล้าเป็นสถาบันที่เกิดจากผลิตผล จากสภาผู้แทนราษฎร สิ่งที่ส้าคัญก็คือเป็นเรื่องที่จะต้องสนับสนุนในเอกสารทางด้านวิชาการ แก่สมาชิกรัฐสภา นี่คือความเข้าใจตรงกัน ฉะนั้นหลักคิดของสถาบันพระปกเกล้าวันนี้ คือเป็นมันสมองทางวิชาการให้กับสภาผู้แทนราษฎร แม้กระทั่งในการที่จะต้องออกไปท้าการวิจัย การศึกษาหาข้อมูลที่เป็นจริงเพื่อน้าเสนอต่อสภาและที่ส้าคัญก็เพื่อที่จะน้าเสนอต่อหน่วยงานหลัก ท่านประธานที่เคารพครับ ด้วยความเป็นห่วงของผมวันนี้ผมดูแล้วสถาบันพระปกเกล้า ค่อนข้างจะมีความเฉื่อยชาต่อการที่จะน้าปัญหาที่ก้าลังเกิดขึ้นในสังคมในขณะนี้ เราต้องยอมรับว่าสถาบันพระปกเกล้าเกิดขึ้นมาด้วยความส้าคัญ ผมก็เคยเป็นผลิตผล ของสถาบันพระปกเกล้า ได้ไปศึกษาเรียนมาในหลักสูตรพิเศษการเมืองการปกครอง ในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ท่านประธานครับ กระผมขออนุญาตเรียนผ่านท่านประธานไปถึงผู้มาชี้แจงว่าในขณะนี้สังคมในบ้านเมืองเรา เกิดความแตกแยกแม้กระทั่งการที่จะน้าการแก้ไขมาตรา ๑๑๒ ของสถาบันนิติราษฎร์ ถามว่าประเด็นเหล่านี้ทางสถาบันพระปกเกล้าได้ไปศึกษาและเพื่อน้าข้อสรุปมาให้กับ ทางรัฐบาลเป็นแนวทางในการแก้ไขปัญหาหรือไม่ อย่างไร ท่านประธานที่เคารพครับ ที่ผมจ้าเป็นที่จะต้องพูดเรื่องนี้เพราะว่าวันนี้ถ้าได้มีเอกสารท้าความเข้าใจกับพี่น้องประชาชน ผมเชื่อครับประชาชนอาจจะมีความเข้าใจ แต่วันนี้คน ๖๗ ล้านคนมีความเข้าใจไหมครับ ในกฎหมายมาตรา ๑๑๒ ที่สถาบันนิติราษฎร์จะไปแก้ไข วันนี้พี่น้องประชาชนไม่ทราบละครับว่า มันมีส่วนเกี่ยวข้องอย่างไร สิ่งเหล่านี้ทางสถาบันพระปกเกล้าควรที่จะต้องให้ความส้าคัญ ในการที่ไปศึกษามา มันจะมีผลดีผลร้ายอย่างไร และมันจะมีผลกระทบต่อแนวทางในการปกครอง ในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขอย่างไร ท่านประธานครับ มันมีความเข้าใจตรงกันที่เรานั่งอยู่ตรงนี้ในระบอบประชาธิปไตยในระบบรัฐสภา ความเข้าใจ ที่ผมเข้าใจที่ไปศึกษามาในระบอบประชาธิปไตยนี้มันมีอยู่ ๒ ส่วนครับ ส่วนหนึ่งก็คือ ในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข อีกส่วนหนึ่งก็คือ ในระบอบประชาธิปไตยที่มีประธานาธิบดีเป็นประมุข กระบวนการคือมาจากการเลือกตั้ง แต่ที่ผมเป็นห่วงวันนี้คือในระบอบประชาธิปไตยของประเทศไทยวันนี้คือ ในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ท่านประธานครับ ที่ผมเป็นห่วง มากที่สุดก็คือวันนี้มีคนกลุ่มหนึ่งที่พยายามที่จะน้าเรื่องซึ่งมีส่วนเกี่ยวข้องในการเมือง การปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขเข้าไปแก้ไข อาจจะเป็นเพื่อประโยชน์ของตัวเองหรืออะไรก็แล้วแต่ แต่สังคมทั้งประเทศวันนี้เขาไม่ยอมรับครับ ท่านประธาน สิ่งเหล่านี้ทางสถาบันพระปกเกล้าจะต้องไปศึกษาวิจัยมาและต้องฉับไว สิ่งเหล่านี้มันจะท้าให้เกิดความแตกแยกขึ้นในสังคม ท่านได้เคยตั้งประเด็นเหล่านี้ไหมครับ ว่าแนวทางการเมืองวันนี้เราจะต้องมีการศึกษาอย่างจริงจัง และที่ส้าคัญที่สุดวันนี้ทางสถาบัน ได้มีเอกสารการวิจัยหรือไม่ว่าการเมืองการปกครองในระบอบประชาธิปไตยของเราวันนี้ คือการเมืองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ไม่ใช่การเมืองระบอบ ประชาธิปไตยอันมีประธานาธิบดีเป็นประมุข ไม่ใช่อย่างนั้น ถามว่าสิ่งเหล่านี้ในฐานะที่ท่าน เป็นฝ่ายวิชาการที่ต้องดูแลเรื่องการเมืองการปกครองนี้ ท่านได้ไปศึกษา และท่านได้ท้าความเข้าใจ กับองค์กรและกลไกพี่น้องประชาชนทั่วทั้งประเทศหรือไม่ ท่านประธานครับ ผมได้แลเห็นว่า ทางสถาบันพระปกเกล้า ทางสภาผู้แทนราษฎรได้เรียนเชิญทางผู้น้าท้องถิ่นมาอบรมในสภานี้ เกือบทุกอาทิตย์ก่อนหน้านี้ สิ่งเหล่านี้ความตอกย้า ความหมายของการเมืองการปกครอง ในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข วันนี้ในเอกสารการศึกษา ในการอบรมทุกครั้งท่านได้ย้าไหมครับ สิ่งที่ผมเป็นห่วงวันนี้คือ วันนี้คนส่วนหนึ่งอาจจะ มีความเข้าใจที่มีความแตกต่าง ผมสังเกตเห็นว่าเวลามีการพูดถึงในระบอบประชาธิปไตยวันนี้ บางครั้งจะพูดในระบอบประชาธิปไตยและจะขาดช่วงข้างหลังครับ ถามว่าถ้าท่านไป ศึกษาวิจัยเรื่องเหล่านี้ว่ามีผลดีต่อการเมืองการปกครองในระบอบประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขหรือไม่ ผมอยากจะฝากไปทางสถาบันพระปกเกล้า ท่านต้องให้ความส้าคัญและไปใส่ใจเรื่องนี้ด้วยครับ วันนี้สังคมจะแตกแยกก็เพราะอันนี้เองครับ เพราะความไม่เข้าใจ วันนี้ผมว่าพอผมไปดูในแง่ของแม้กระทั่งในแง่ของกฎหมายรัฐธรรมนูญ ท่านต้องไปศึกษาแล้วก็ให้ความเข้าใจ วันนี้พี่น้องประชาชนทั้งประเทศมีกี่คนที่เข้าใจเรื่อง กฎหมายรัฐธรรมนูญ มีกี่คนที่ไม่เข้าใจในหลักการของการเมืองการปกครอง ในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ท่านประธานครับ ผมเรียนผ่าน ไปถึงทางคณะผู้มาชี้แจงของสถาบันพระปกเกล้า ท่านคงจะได้แลเห็นช่วงที่มีการชุมนุม ของเสื้อแดงในที่ราชประสงค์ ที่ผมเป็นห่วงเพราะผมได้โพสท์ (Post) ค้าพูดของท่านบางท่าน ที่ไปพูดในเวทีของเสื้อแดง ณ วันนั้น ตอนที่จะมีการยุติการชุมนุมเขาพูดอย่างไรครับ เขาบอกว่าเราขอยุติเวทีการชุมนุม เพียงเท่านี้ แต่การต่อสู้ยังไม่ยุติ มีการพูดที่เวทีราชประสงค์วันที่ ๑๙ พฤษภาคม ๒๕๕๓ ผมถามไปยังท่านประธานผ่านไปถึงผู้มาชี้แจงว่าท่านเคยจับใจความส้าคัญเหล่านี้ไหมครับ ผมเคยจับใจความนี้และมีความส้าคัญ ผมถือว่ามีความส้าคัญที่ท่านจะต้องไปศึกษา เพราะถ้าตามลงไปลึกในช่วงที่มีการประท้วงในขณะนั้น ผมเป็นห่วงมากครับ ผมเป็นห่วงว่า การเมืองการปกครองของกลุ่มที่ประท้วงวันนั้นนี่จะน้าไปสู่ในการเมืองการปกครอง ในอีกรูปแบบหนึ่ง ท่านประธานที่เคารพครับ มันมีป้ายประกาศไว้เลยว่าต้องการรัฐใหม่