นคร มาฉิม หารือปัญหาความไม่เป็นเอกภาพในการบริหารจัดการที่ดินจากกฎหมายหลายฉบับ และเสนอให้ปฏิรูปกฎหมายเพื่อสร้างความเป็นธรรมและประสิทธิภาพสูงสุด
กราบเรียนท่านประธานที่เคารพ ผม นคร มาฉิม สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดพิษณุโลก พรรคประชาธิปัตย์ ก่อนที่จะเข้าสู่เนื้อหาของ การอภิปรายผมใคร่ขอถือโอกาสนี้ได้ปรึกษาหารือกับท่านประธานเล็กน้อยเพื่อให้มีการต่อเนื่อง ในการอภิปราย ท่านประธานครับ ถ้าเกิดว่าเกินเวลาไปสักเล็กน้อยท่านประธานคงอนุญาต เพราะว่าบางครั้งประเด็นผมอาจจะมีรายละเอียดเพิ่มเติม แล้วก็ยกตัวอย่างให้เห็น เพราะฉะนั้น จะขออนุญาตท่านประธานก่อนนะครับกราบเรียนท่านประธานครับ ผม นายนคร มาฉิม สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดพิษณุโลก พรรคประชาธิปัตย์ เปึนผู้หนึ่งที่ได้ร่วมเสนอ ร่างพระราชบัญญัติการบริหารจัดการที่ดินสงวนหวงห้ามของรัฐ พ.ศ. .... กับเพื่อนสมาชิก สภาผู้แทนราษฎรอีก ๓๐ ท่าน แล้วก็ได้ร่วมเสนอร่างกับเพื่อนสมาชิกอีกหลายร่าง เหตุผล ก็เนื่องจากว่าผมเองได้รับมอบหมายจากสภาแห่งนี้ให้เปึนคณะกรรมาธิการวิสามัญชุดที่มี ท่านสุวโรชเปึนประธานคณะกรรมาธิการแล้วผมก็ได้มีโอกาสมาปฏิบัติหน้าที่เปึนประธาน คณะอนุกรรมาธิการ แล้วก็ได้พิจารณาร่างกฎหมายหลายฉบับ รวมไปถึงโครงสร้าง ทางกฎหมายเกี่ยวกับระบบที่ดินทั้งระบบท่านประธานที่เคารพครับ ผมจะขออนุญาต ประมวลสรุปโดยย่อ ๆ เพื่อเคารพต่อกติกาแล้วก็จะไม่ได้ซ้ําประเด็นกับเพื่อนสมาชิก หลาย ๆ ท่านที่ได้อภิปราย ซึ่งก็ขอถือโอกาสนี้ชื่นชมว่าไม่ว่าจะเปึนซีกของฝ์ายรัฐบาล หรือฝ์ายค้าน ต่างสนับสนุน เห็นพ้อง แล้วก็ได้สะท้อนปัญหาข้อเท็จจริงในแต่ละจังหวัด ในแต่ละภาค ในแต่ละพื้นที่ออกมาเพื่อที่จะสื่อให้รัฐบาล สื่อให้รัฐสภา สื่อให้พี่น้องประชาชน ได้เห็นภาพรวมของปัญหาว่าปัญหาในเรื่องที่ดินทํากินของประเทศของเรานั้นมีอยู่จริง อุปสรรคขัดขวางในการบริหารจัดการที่ดินในช่วงที่ผ่านมานั้นมีอยู่จริง แล้วก็สภาพ ที่พี่น้องประชาชนได้รับผลกระทบจากการขาดยุทธศาสตร์ ขาดระบบ ในการบริหาร จัดการที่ดินของรัฐนั้นมีอยู่จริง ทําให้พี่น้องประชาชนได้รับปัญหาความเดือดร้อนเปึนจํานวนมาก ก่อให้เกิดความเหลื่อมล้ํา ระหว่างคนยากจนกับคนรวย เพราะคนรวยจะถือครองที่ดินนับหมื่นนับแสนไร่ ท่านประธานครับ จะกระจุกอยู่เฉพาะไม่กี่กลุ่ม ไม่กี่ตระกูล ส่วนคนจนซึ่งเปึนคนส่วนใหญ่ ของประเทศ โดยเฉพาะพี่น้องภาคเกษตรแทบจะไม่มีโอกาสได้เข้าถึงสิทธิที่ควรจะได้ ในฐานะคนไทย เพราะฉะนั้นการประมวลปัญหาของคณะกรรมาธิการและในส่วนตัวของผม ขออนุญาตกราบเรียนท่านประธานโดยสรุปดังนี้ครับ
ปัญหาทางกายภาพเปึนที่ทราบกันอยู่แล้วว่าคนไทยบางครั้งได้ไปก่อตั้ง เปึนชุมชนแล้วก็ขยายชุมชนเปึนหมู่บ้าน จากหมู่บ้านกลายเปึนตําบล เปึนอําเภอ เปึนเทศบาล แล้วหลังจากนั้นก็มีการสร้าง ทั้งวัด ทั้งโรงเรียนที่เปึนของส่วนรวมต่อเนื่องกันมาอย่างยาวนาน แต่หลังจากที่มีการตรากฎหมายหลายฉบับขึ้นมา ท่านประธานครับ ไม่มีเจ้าหน้าที่ไปตรวจสอบ การครอบครองทํากินที่เพียงพอก็ทําให้ไปประกาศเขตทับที่ทํากินที่อยู่อาศัยที่เรือกสวนไร่นา ของพี่น้องประชาชน ในกรณีนี้เขาเรียกว่าเปึนป์ารุกคน ซึ่งมีปัญหาอยู่มากทีเดียว ประชาชน ก็เสียสิทธิแล้วก็ไม่ได้สิทธิหรือไม่ได้กรรมสิทธิ์ในสิ่งที่ตนเองควรจะได้ ทั้ง ๆ ที่ได้ทํากินมา ตั้งแต่ปู์ย่าตายายแล้ว
อีกในกรณีหนึ่ง ก็เนื่องจากว่ารัฐบาลในช่วงป้ ๒๔๘๐ ขึ้นมาถึงป้ ๒๕๐๕ โดยประมาณ คนไทยในขณะนั้นมีน้อย ๒๐ ล้านคน ๓๐ ล้านคน รัฐบาลในขณะนั้นก็บอกว่า ให้คนไทยมีบุตรกันเยอะ ๆ บางท่านถ้าเกิดว่าสามารถที่จะมีบุตรได้ ๑๒ คนอาจจะต้องได้รับ โล่เกียรติคุณจากนายกรัฐมนตรีมารับถึงกรุงเทพฯ ถึงทําเนียบรัฐบาล แล้วก็ส่งเสริมให้ ลูกหลานคนไทยที่เปึนหนุ่มเปึนสาวได้บุกเบิก ตอนนั้นนโยบายของรัฐคือต้องการให้มีคนเพิ่ม แล้วก็ต้องการที่จะให้พี่น้องประชาชนได้ทํากินก็ส่งเสริมให้บุกเบิก ใครบุกเบิกได้มาก คนนั้นก็ได้ครอบครองที่เพิ่มมากขึ้น แต่ภายหลังคนไทยมีมากขึ้นก็เปลี่ยนนโยบายใหม่ จากบุกเบิกก่อสร้างกลายเปึนบุกรุกก็คือจะจับราษฎรจับประชาชนเข้าคุกเข้าตะราง แล้วก็เสียค่าปรับ อันนี้คือปัญหาทางกายภาพแล้วก็เปึนปัญหาที่ทับซ้อนระหว่างที่ทํากิน ระหว่างที่รัฐกับที่ราษฎรมาโดยต่อเนื่อง
และปัญหาทางกายภาพที่สําคัญที่สุดในปัจจุบันก็คือความเหลื่อมล้ํา ในการถือครองที่ดิน คนจนแทบจะไม่มีโอกาสได้ถือครองหรือว่าถือครองก็ไม่มีเอกสาร สิทธิส่วนคนรวยถือครองเปึนหมื่นเปึนแสนไร่และโดยเฉพาะมีการพัฒนาทางด้านการถือ ครองไม่ว่าจะเปึนในรูปของบริษัท ในรูปของนิติบุคคลหรือว่าตระกูลจะถือครองกันเปึน จํานวนมากและที่พัฒนาไปไกลและก็น่ากลัวน่ากังวลใจมากกว่านั้นก็คือการเปึนนอมินี (Nominee) ของทุนข้ามชาติ เปึนเรื่องที่น่ากังวลใจที่สุดว่าเราไม่รู้ว่าจะรักษาที่ดินให้กับพี่น้องคนไทย ได้เปึนเจ้าของอย่างมีกรรมสิทธิ์โดยสมบูรณ์เปึนมรดกไปถึงลูกถึงหลานได้นานแค่ไหน ถ้าเกิดว่าทุนข้ามชาติเข้ามามีส่วนร่วมกับบริษัทภายในประเทศที่เปึนนอมินีหรือคนภายในประเทศ ที่เปึนนอมินีและเข้าถือครองที่ดินแทน อันนี้คือปัญหาทางกายภาพ
ท่านประธานที่เคารพครับ ปัญหาด้านกฎหมาย กฎหมายที่ปรากฏ อยู่ในปัจจุบันนี้มีอยู่หลากหลายฉบับเหลือเกิน แล้วก็อยู่ในการกํากับของหน่วยงานของรัฐ หลายองค์กรเหลือเกิน จนขาดความเปึนเอกภาพในการบริหารจัดการที่ดิน ผมยกตัวอย่าง เช่น กฎหมายแม่ของเราก็คือรัฐธรรมนูญ อันนี้กําหนดทิศทางก็คือแนวนโยบายพื้นฐานแห่งรัฐ ชัดเจนอยู่แล้ว แต่กฎหมายที่บังคับใช้กันมาอยู่ เช่น พระราชบัญญัติให้ใช้ประมวล กฎหมายที่ดิน ประมวลกฎหมายที่ดินรวมไปถึงกฎระเบียบที่ออกตามพระราชบัญญัติ ตามประมวลกฎหมายที่ดิน พระราชบัญญัติจัดสรรที่ดิน พ.ศ. ๒๕๔๓ พระราชบัญญัติ อาคารชุด พ.ศ. .... พระราชบัญญัติการเช่าอสังหาริมทรัพย์เพื่อพาณิชย์ อุตสาหกรรม พ.ศ. ๒๕๔๒ พระราชบัญญัติการเช่าที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. ๒๕๒๔ พระราชบัญญัติโบราณสถาน โบราณวัตถุ ศิลปวัตถุ และพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ป้ ๒๕๐๔ พระราชบัญญัติจัดที่ดินเพื่อการครองชีพ ป้ ๒๕๑๑ พระราชบัญญัติป์าสงวนแห่งชาติ ป้ ๒๕๐๗ พ.ร.บ. ป์าไม้ ป้ ๒๔๘๔ พ.ร.บ. เลื่อยโซ่ยนต์ ป้ ๒๕๔๕ พ.ร.บ. สวนป์า ป้ ๒๕๓๕ แล้วก็ พ.ร.บ. อุทยานแห่งชาติ ป้ ๒๕๐๔ พ.ร.บ. คุ้มครองสงวนสัตว์ป์า ป้ ๒๕๓๕ และที่สําคัญ แล้วก็กระทบอีกฉบับหนึ่งก็คือ พ.ร.บ. ปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม ป้ ๒๕๑๘ ท่านประธาน ที่เคารพครับ อันนี้คือความที่มีกฎหมายเฉพาะที่เกี่ยวกับป์าแล้วก็ที่ดินหลากหลาย เกือบ ๒๐ ฉบับ แล้วแต่ละฉบับมีวัตถุประสงค์แตกต่างกัน แล้วแต่ละฉบับมีกรม มีกระทรวง มีหน่วยงานของรัฐบริหารจัดการแตกต่างกัน องค์กรหรือกลไกที่เกี่ยวกับการบริหารจัดการ ทรัพยากรที่ดินของประเทศต่าง ๆ เหล่านี้จึงไม่มีความเปึนเอกภาพในการที่จะบูรณาการแก้ไข ปัญหาที่ดินอย่างเปึนระบบ มียุทธศาสตร์ว่าที่ดินจํานวน ๓๒๐,๗๐๐,๐๐๐ ไร่ทั่วประเทศ เราควรที่จะขับเคลื่อนไปอย่างไร เราควรที่จะบริหารจัดการอย่างไร มีการแบ่งที่ดินรัฐ และที่ดินราษฎรอย่างไรเพื่อให้มีการใช้ประโยชน์ที่ดินสูงสุด เกิดประโยชน์สูงสุดกับคนไทย ทั้งประเทศมีประสิทธิภาพสูงสุดในการบริหารจัดการที่ดินทุกตารางนิ้ว ทุกตารางเมตร และก่อให้เกิดความเปึนธรรมมากที่สุดกับคนไทยทุกคนไม่ว่าจะเปึนรุ่นพวกเราหรือว่า รุ่นลูกหลานของพวกเราสืบต่อไป ท่านประธานที่เคารพครับ นอกเหนือจากนั้นกฎหมาย หลายฉบับที่จําเปึนที่จะต้องเร่งขึ้นมาเพื่อที่จะบริหารจัดการที่ดินทั้งระบบ ไม่ว่าจะเปึน ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง ภาษีที่ดินในอัตราก้าวหน้า ภาษีมูลค่าที่ดินที่มีการพัฒนาพื้นที่ อย่างเช่น ที่ดินในชนบทอาจจะไร่ละประมาณ ๕,๐๐๐ บาท ๑๐,๐๐๐ บาท ๒๐,๐๐๐ บาท แต่ที่ดินในเมืองอาจจะไร่ละ ๑,๐๐๐,๐๐๐ บาท ๒,๐๐๐,๐๐๐ บาท ที่ดินในกรุงเทพฯ ในย่านเศรษฐกิจ เช่น สีลม สยามสแควร์ อาจจะที่ดินไร่หนึ่ง ๔๐๐ ล้านบาท ท่านประธาน ที่เคารพครับ ถ้าใช้มาตรฐานในการบริหารจัดการภาษีที่ดินต่าง ๆ เหล่านี้ในมาตรฐาน ใกล้เคียงกันหรือเหมือน ๆ กัน หรือว่าไม่ต่างกันมาก กราบเรียนเลยครับท่านประธาน ความเปึนธรรมไม่มี เพราะถ้าเกิดว่าขายที่ดินในบริเวณที่สีลม ๑ ไร่ ได้เงิน ๔๐๐ ล้านบาท เอาไปซื้อที่ในต่างจังหวัดอาจจะได้ ๑ ตําบล ท่านประธานครับ ก็คือ ๕,๐๐๐ ไร่ ๑๐,๐๐๐ ไร่ อันนี้คือความเหลื่อมล้ําแล้วก็เปึนปัญหาอยู่ เพราะฉะนั้นภาษีต่าง ๆ เหล่านี้จะต้องมีขึ้น ในการวางระบบในการบริหารจัดการที่ดินรวมไปถึงภาษีมรดก แล้วมาประมวลรวมกันดูสิครับว่า กฎหมายอันไหนที่ล้าหลังแล้ว กฎหมายอันไหนที่ไม่ทันยุคทันสมัยแล้ว กฎหมายฉบับไหน ที่เปึนปัญหาหรืออุปสรรคและขัดขวางต่อการพัฒนาที่ดินให้เกิดความเปึนธรรมและมั่นคงยั่งยืน ควรที่จะเอาประมวลรวมกันทั้งหมดแล้วเดินไปสู่เปัาหมายเดียวกัน ในยุทธศาสตร์เดียวกัน ในวาระแห่งชาติเดียวกัน เพื่อประโยชน์สูงสุดของคนไทยทั้งประเทศ ท่านประธานที่เคารพครับ แต่กฎหมายอันไหนที่อยู่ในระหว่างการริเริ่มเพื่อแก้ไขจุดบกพร่อง อย่างเช่น ร่างพระราชบัญญัติ บริหารจัดการที่ดิน ซึ่งอันนี้ก็คือหนึ่งในกรณีตัวอย่างที่เสนอมาเท่านั้น แต่จําเปึนที่จะต้อง มีกฎหมายทั้งชุดเพื่อที่จะเดินไปสู่เปัาหมายว่าจะกระจายการถือครองที่ดินอย่างเปึนธรรม อย่างไร จะใช้ประโยชน์ที่ดินให้เกิดประสิทธิผลสูงสุดอย่างไร เพราะฉะนั้นอันนี้คือปัญหา ข้อกฎหมาย ท่านประธานที่เคารพครับ ข้อเสนอ เนื่องจากว่าได้เลยเวลามา ผมเกรงใจสภา เกรงใจเพื่อนสมาชิกซึ่งมีอีกหลายท่าน เพราะฉะนั้นผมจึงอยากจะกราบเรียนท่านประธาน เพื่อที่จะฝากไว้ในการแก้ไขปัญหาให้เปึนประวัติศาสตร์ในสภาชุดนี้ ในรัฐบาลชุดนี้ว่า นับจากนี้ไปเราจะเริ่มเดินเข้าไปสู่การฟุ๋นฟูชาติบ้านเมืองครั้งใหญ่ โดยหยิบเอาเรื่องที่ดิน เปึน ๑ ในการฟุ๋นฟูประเทศ ในการแก้ไขความเหลื่อมล้ําให้กับสังคมทั้งประเทศอย่างไร จึงขอเสนออย่างนี้ท่านประธานครับ
อันที่ ๑ ควรที่จะให้รัฐบาลวางระบบยุทธศาสตร์ในการแก้ไขปัญหาที่ดิน และกําหนดเรื่องนี้ให้เปึนวาระแห่งชาติอย่างแท้จริง
อันที่ ๒ ต้องให้หยุดการบุกรุกที่ดินทุกประเภทที่เปึนของรัฐทันทีและนําเอาที่ดิน ที่ราษฎรได้ครอบครองทํากินและหมดสภาพป์าไปแล้วไม่ว่าจะอยู่ในรูปแบบของเทศบาล อําเภอ ตําบล หมู่บ้าน ชุมชน ที่เรือกสวนไร่นาที่มันหมดสภาพป์าไปแล้วเอามาบริหารจัดการ ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ส่วนที่ป์าให้คงอยู่และรักษาไว้ให้ดีที่สุด
อันที่ ๓ ท่านประธานครับ เร่งเสนอกฎหมายทั้งชุดไม่ใช่เฉพาะฉบับนี้เร่งเสนอ กฎหมายทั้งชุดไม่ว่าจะเปึนกฎหมายที่บังคับใช้อยู่แล้วแต่ไม่ทันเหตุการณ์แล้วก็ล้าหลัง ควรที่จะปรับปรุงให้ทันยุคทันสมัยมากขึ้น และเสนอกฎหมายใหม่เพื่อให้เกิดความเปึนธรรม กับสังคม เช่น กฎหมายภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง กฎหมายภาษีมรดกกฎหมายภาษีก้าวหน้า เพื่อปัองกันไม่ให้คนที่ถือครองที่ดินมองที่ดินเปึนสินค้าเอาไว้เก็งกําไร แต่ต้องการให้คาย ที่ดินออกมาเพื่อใช้ประโยชน์ทุกตารางเมตรให้เกิดประโยชน์สูงสุด
อันที่ ๔ ควรที่จะมีการจัดโซนนิง (Zoning) ในการบริหารจัดการที่ดินให้เกิด ประโยชน์ เหตุผลเพิ่มเติมอีกนิดหนึ่งทําไมถึงต้องการให้มีการใช้ระบบโซนนิง ท่านประธาน ที่เคารพครับ เราเห็นว่าพื้นที่ราบลุ่มที่ดินดีส่วนใหญ่จะเอาไปทําเปึนบ้านจัดสรร ไปทําเปึน โรงงานอุตสาหกรรม ซึ่งน่าเสียดายว่าถ้าใช้ที่ดินเพื่อการเกษตรจะให้ผลผลิตสูงมากแล้วก็ ลดการใช้สารเคมีลง ส่วนดินที่มีความเสื่อมสภาพควรที่จะพัฒนาไปเปึนที่อยู่อาศัยแทน
อันที่ ๕ ก็คือจะต้องใช้มาตรการในการปัองกันมิให้ทุนข้ามชาติเข้ามามีส่วน ในการถือครองที่ดิน เพราะถ้าไม่อย่างนั้นลูกหลานของเราจะไม่มีที่ดินที่จะอยู่แล้วครับ แล้วก็ ปัองกันการครอบงํา การแผ่ขยายอิทธิพล
อันที่ ๖ จะต้องนําเอาระบบการบริหารจัดการที่ดินที่มีประสิทธิภาพของประเทศ ต่าง ๆ ทั่วโลกเข้ามาเปรียบเทียบไม่ว่าจะเปึนกฎหมายของประเทศญี่ปุ์นกฎหมายของ ประเทศเยอรมนี กฎหมายของประเทศสหรัฐอเมริกา หรือแม้กระทั่งของประเทศสิงคโปร์ ที่เขามีที่ดินอย่างจํากัดแต่ใช้ประโยชน์ได้สูงสุด
สุดท้ายครับท่านประธานครับ ถ้าเกิดว่ารัฐสภาแห่งนี้ สภาผู้แทนราษฎรชุดนี้ และรัฐบาลชุดนี้ ได้ประมวลรวมเอาข้อเสนอหลากหลายความคิดเห็นของเพื่อนสมาชิก ผู้ทรงเกียรติที่ได้สะท้อนออกมาแทนพี่น้องคนไทยทั้งประเทศ หยิบเรื่องนี้ให้เปึนวาระแห่งชาติ และขับเคลื่อนสนับสนุนกฎหมายต่าง ๆ ที่เสนอมา ผมเชื่อว่าผลวิจัยของสถาบันที่ดิน แล้วก็จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยได้ทําการวิจัยไว้แล้วว่าสินทรัพย์ของประชาชนจะเพิ่มขึ้น เกือบ ๑๐ ล้านล้านบาท แล้วก็ได้ประโยชน์ก็คือได้ในรูปของภาษีป้หนึ่งเกือบแสนล้านบาท ในด้านการทํานิติกรรม ประชาชนก็ได้ประโยชน์ ได้เปึนกรรมสิทธิ์ ได้เปึนมรดก ได้เปึนหลักทรัพย์ ไปถึงลูกถึงหลาน เพราะฉะนั้นจึงขอถือโอกาสนี้ขอความกรุณาท่านประธานและเพื่อนสมาชิก ผู้ทรงเกียรติว่าได้ร่วมกันสนับสนุนเพื่อประโยชน์ของพี่น้องคนไทยทั้งประเทศ กราบขอบพระคุณครับ