นิติพล ผิวเหมาะ ชี้ว่า MOU กับสหรัฐอเมริกาด้านแร่แรร์เอิร์ธไม่มีความผูกพันทางกฎหมายแต่ส่งผลกระทบทางการทูตและการค้า และเตือนว่าการทำเหมืองในภาคเหนือและผืนป่าตะวันตกอาจทำลายสิ่งแวดล้อม ก่อให้เกิดฝุ่น PM2.5 และกระทบต่อสัตว์ป่าอย่างช้าง
เรียนท่านประธานที่เคารพครับ ผม นิติพล ผิวเหมาะ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร แบบบัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน This MOU is not legally binding คำนี้เป็นคำที่ผมอนุมานว่าน่าจะอยู่ใน MOU ฉบับนี้ เพราะอะไร ถึงบอกว่าอนุมานครับ เพราะว่ายังไม่มีใครเคยเห็น MOU ฉบับจริง ๆ ฉบับนี้เลย แปลความ ง่าย ๆ ก็คือว่า MOU ฉบับนี้ไม่มีผลผูกพันทางด้านกฎหมาย ไม่มีผลผูกพันด้านกฎหมาย แล้วมีผลผูกพันธ์ด้านอื่นหรือเปล่า แน่นอนว่าทางการทูต ทางการเมืองระหว่างประเทศ ๒ เรื่องนี้มีผลผูกพันแน่นอน ไม่อย่างนั้นไม่มาเซ็นกันเฉย ๆ แบบนี้หรอกครับ ถ้าสมมุติ เฉย ๆ ว่ามีการสำรวจแร่แรร์เอิร์ธจริง ๆ แล้ว ปรากฏว่ามี ไทยเราบอกว่าไม่สนใจแล้ว ฉีก MOU ฉบับนี้ ผลที่เกิดขึ้นคืออะไรครับ เราได้คำนึงถึงผลเสียที่จะเกิดขึ้นหรือเปล่า ในระหว่างความสัมพันธ์ระหว่างประเทศไทยกับประเทศสหรัฐอเมริกา ทั้งในด้านการทูต ทั้งในด้านการค้า ทั้งในแง่ของคนไทยที่อยู่ต่างแดนก็ตามที ที่ผมตั้งข้อสังเกตแบบนี้ถึงความ ไม่โปร่งใสและเราไม่เห็นใน MOU ยกตัวอย่างที่ต่างประเทศครับ เคยมีการทำ MOU ในระหว่างประเทศอังกฤษกับประเทศจีนด้านเทคโนโลยี แต่ก็มีการยกเลิก MOU ฉบับนี้กัน ผลกระทบคืออะไร ผลกระทบก็คือความสัมพันธ์ทางด้านเศรษฐกิจชะลอตัวเลยครับ ในประเทศอังกฤษกับประเทศจีนตอนนี้ชะลอตัวเลย นี่คือผลกระทบของการยกเลิก MOU แล้ว MOU ฉบับนี้ที่เกี่ยวกับแร่แรร์เอิร์ธไม่มีความชัดเจนครับ แต่สิ่งที่เราพอจะรู้ได้ อันนี้คืออ่าน จากข่าวมานะ ดูแล้วแน่ ๆ เลยก็คือว่าทางสหรัฐอเมริกาเองเขาต้องการที่จะ เรียกว่าลดความเสี่ยง ในการที่จะต้องพึ่งพาจีน เพราะแร่แรร์เอิร์ธ จีนเป็นผู้ผลิตอันดับหนึ่ง ๔๐ กว่าล้านตัน เขาก็ต้องสร้างความร่วมมือใหม่ หาแหล่งผลิตแหล่งอื่นที่สามารถผลิตแร่แรร์เอิร์ธให้ส่งกลับ ทางสหรัฐอเมริกาได้ ทีนี้ผมก็เลยไปดูต่อว่าแล้วแร่แรร์เอิร์ธในประเทศไทยมันมีมากน้อย ขนาดไหน ก็ได้แผนที่ทางธรณีวิทยามา ตอนที่ผมเป็นกรรมาธิการงบประมาณก็เคยขอแผนที่ ทางธรณีวิทยามา ผมชี้ให้ท่านประธานดู แร่แรร์เอิร์ธจะอยู่ในโซนที่เป็นพื้นที่สีชมพูแล้วมี เครื่องหมายบวกอยู่ ในโซนภาคเหนือด้านนี้เป็นสีชมพูแถบนี้แล้วมีเครื่องหมายบวกอยู่ครับ ในพื้นที่ทางเหนือบ้านผม เชียงราย เชียงใหม่ แม่ฮ่องสอน ยาวมาแถบนี้ มันอยู่ในไหนครับ อยู่ในหินอัคนี ที่เป็นสีชมพูแล้วบวก ๆ นี่คือหินอัคนีที่มีแร่แรร์เอิร์ธอยู่ในหินอัคนี หินเหล่านี้ ไม่ใช่หยิบมาแล้วบิด บิด บิด ออกมาเป็นแร่แรร์เอิร์ธเลย ชื่อก็บอกอยู่แล้วว่ามันหายาก เพราะฉะนั้นเขาต้องระเบิดภูเขาของพื้นที่ทางเหนือ ซึ่งเป็นพื้นที่ที่อุดมสมบูรณ์ เป็นพื้นที่ป่าไม้ เป็นพื้นที่ที่ขายการท่องเที่ยวนะครับ ขายการท่องเที่ยวไปท่องเที่ยวธรรมชาติ เราต้องไป ระเบิดภูเขาแถบนี้แล้วสกัดมันออกมา ใช้อะไรสกัด กรด สารเคมี พอสกัดออกมาเป็นน้ำ ไหลลงสู่แหล่งน้ำ ไหลไปที่ไหนก็ไปอยู่ตรงนั้นละครับ ปลายทางของน้ำอยู่ตรงไหนก็ไปถึงตรงนั้น ระเบิดภูเขา ตุ้ม ตุ้ม ตุ้ม ตรงนี้ครับ สิ่งที่มันออกมาทางอากาศก็เป็นฝุ่น แล้วพื้นที่ทางภาคเหนือ เป็นพื้นที่ที่มี PM2.5 ติดอันดับ TOP5 ของโลกมาตลอดทุก ๆ ปีครับ มีการวิจัยก็บอกแล้วว่า PM2.5 ทำให้คนพื้นที่อายุสั้นลง ๔ ปี ถ้าเทียบกับพื้นที่อื่น นี่คือผลกระทบทางด้านสิ่งแวดล้อม มันอยู่ในอากาศ มันอยู่ในน้ำ ท้ายที่สุดไปไหน มันก็เข้าสู่ตัวเรานี่ละครับ เข้าสู่ตัวผม เข้าสู่ ท่านประธาน เข้าสู่พื้นที่ของเพื่อนท่านสมาชิกทุกคน หายใจเข้าไป ดื่มน้ำเข้าไป มันเข้าไปสู่ ตรงนี้ทั้งหมดครับ เท่านั้นยังไม่พอ มีงานวิจัยครับ มีงานวิจัยจาก Nature Communication ที่มีการวิจัยไว้แล้วว่า การทำเหมืองแร่ในโซนเอเชียตะวันออกเฉียงใต้กระทบโดยตรง ต่อระบบนิเวศและสัตว์ป่า แล้วที่ผมบอกว่าพื้นที่ต้องกังวลไปดูในพื้นที่ผืนป่าตะวันตกครับ ผืนป่าตะวันตกบริเวณแถบ กาญจนบุรี แถบกาญจนบุรีก็มีพื้นที่เช่นเดียวกัน เป็นพื้นที่ที่มีหินดีบุกเช่นเดียวกัน บริเวณ แถบกาญจนบุรีซึ่งมีปัญหาเรื่องช้างป่า แล้วท่านประธานลองนึกภาพ ระเบิดอีกแล้วตุ้ม ตุ้ม ตุ้ม แถบกาญจนบุรี แถบพื้นที่ของผืนป่าตะวันตก ช้างป่าที่ยังแก้ไขปัญหาไม่ได้ แล้วทุกวันนี้ จะทำอย่างไร ถ้ามีการต้องไปทำเหมืองแร่แรร์เอิร์ธในพื้นที่ของผืนป่าตะวันตก ช้างมีความ Sensitive ในการรับฟังมาก ๑๕๐ กิโลเมตรที่ช้างเขาได้ยินเสียง แล้วท่านประธานลองนึกภาพดู ในผืนป่าตะวันตกที่มีความอุดมสมบูรณ์ แต่ระเบิดภูเขาทุกวัน ทุกวัน ทุกวัน ปัญหาช้างป่า จะยิ่งหนักกว่าเดิม แก้ไขกันไม่ได้เลย แล้วพื้นที่ที่มีหินอัคนีก็กระจายอยู่ตั้งแต่เหนือไล่ลงมา ทางใต้ก็มีจากในแผนที่ แต่ว่าอาจจะมองไม่ชัด แต่ว่าทางใต้ก็มี นี่เป็นแผนที่ทางธรณีมันอาจจะ เก่าหน่อยในปี ๒๕๔๒ แต่ผม Check ข้อมูลกับนักธรณีวิทยามาแล้วว่า พื้นที่ของหินอัคนี ไม่ต่างจากนี้เท่าไร นี่คือผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมโดยตรงที่จะกระทบกับประเทศไทย กับ MOU ที่ไม่มีความชัดเจนฉบับนี้ สิ่งที่ผมกังวลเป็นอย่างยิ่ง รัฐบาลเราจะบริหาร MOU ของแร่แรร์เอิร์ธนี้อย่างไร เพราะถ้าประเทศไทยจะเป็น ๑ ในผู้เล่นที่เรียกว่าเป็นผู้ผลิต แร่แรร์เอิร์ธ เป็นแร่ที่หายากนะครับ คนไทยได้ประโยชน์อะไร ไทยเราจะเป็นเจ้าของ เทคโนโลยีในการผลิตแร่แรร์เอิร์ธนี้หรือเปล่า หรือเราจะเป็นแค่คนงานในเหมือง คนไทย จะเป็นศูนย์กลางในการพัฒนาหรือเปล่านะครับ หรือประเทศไทยเราจะเป็นแค่ศูนย์กลาง ในการทิ้งของเสียจากกระบวนการผลิตแร่แรร์เอิร์ธ เป็นคำถามที่ต้องฝากให้กับท่าน นายกรัฐมนตรีช่วยตอบกับสังคม แล้วเอา MOU ฉบับจริงมาเผยแพร่ด้วย ขอบพระคุณครับ