สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๘ · ๑๕ มกราคม ๒๕๖๘

ฉัตร สุภัทรวณิชย์ อภิปรายเรื่องการแก้ไขร่างพระราชบัญญัติล้มละลาย โดยเน้นย้ำปัญหาที่เกิดขึ้นจริงของธุรกิจขนาดย่อม 3 ด้าน ได้แก่ ลูกหนี้ เจ้าหนี้ และข้อจำกัดในการปรับโครงสร้างหนี้ และหารือเรื่องการแก้ไขกฎหมายเพื่อฟื้นฟูสถานะทางการเงินของลูกหนี้ที่เป็นบุคคลธรรมดา เพื่อลดขั้นตอนและคุ้มครองความเสียหายให้กับเจ้าหนี้

นายฉัตร สุภัทรวณิชย์ นครราชสีมา

เรียนท่านประธานสภาที่เคารพครับ ผม นายฉัตร สุภัทรวณิชย์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดนครราชสีมา เขต ๑ หน้าย่าโม พรรคประชาชน ท่านประธานที่เคารพครับ ผมเคยเป็นผู้อำนวยการสถาบันที่ทำงานเกี่ยวกับ SMEs สังกัดอยู่มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน อยากจะขออนุญาตอภิปราย สนับสนุนการแก้ไขร่างพระราชบัญญัติล้มละลาย (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... และสะท้อนปัญหา ที่เกิดขึ้นจริงของธุรกิจขนาดย่อม เพื่อให้ท่านประธานและสมาชิกนำไปพิจารณาประกอบการ ตัดสินใจครับ พระราชบัญญัติล้มละลายเดิมมีปัญหาและอุปสรรคในการป้องกันการ ล้มละลายและการฟื้นฟูกิจการของธุรกิจขนาดย่อม ผมมี ๓ ด้านที่จะมาอธิบายดังนี้ครับ

ด้านแรก ด้านลูกหนี้ครับ ลูกหนี้ยังขาดความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการปรับ โครงสร้างหนี้ ทำให้ลูกหนี้ไม่ให้ความร่วมมือเท่าที่ควร เช่น ไม่ยอมให้ข้อมูลที่จำเป็นแก่ เจ้าหนี้ หลีกเลี่ยงการประชุมร่วมกับเจ้าหนี้ หรือไม่ยอมรับภาระค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นจากการ ปรับโครงสร้างหนี้ รวมถึงไม่ยอมรับแผนการปรับปรุงโครงสร้างหนี้ที่เจ้าหนี้ลงมติรับแผนแล้ว ทำให้การปรับปรุงโครงสร้างหนี้ล่าช้า และธุรกิจของลูกหนี้ไม่สามารถดำเนินการต่อไปได้ การฟื้นฟูกิจการของลูกหนี้ปัจจุบันยังจำกัดเฉพาะลูกหนี้ซึ่งเป็นนิติบุคคล ประเภทบริษัท จำกัด บริษัทมหาชนจำกัด นิติบุคคลอื่นกำหนดไว้ในกฎกระทรวงเท่านั้น ประกอบกับยังมี ข้อจำกัดทางด้านจำนวนหนี้ที่ต้องมีจำนวนแน่นอนไม่น้อยกว่า ๓-๑๐ ล้านบาทแล้วแต่กรณี

ด้านที่ ๒ นอกจากด้านลูกหนี้แล้วด้านที่ ๒ คือด้านเจ้าหนี้ครับ เจ้าหนี้ มีบุคลากรไม่เพียงพอต่อจำนวนลูกหนี้ที่ต้องการปรับโครงสร้างหนี้ รวมถึงบุคลากรของ เจ้าหนี้ยังขาดความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการปรับปรุงโครงสร้างหนี้ และในการประชุม เพื่อพิจารณาแผนบางครั้งสถาบันการเงินส่งผู้แทนที่ไม่มีอำนาจตัดสินใจมาร่วมประชุม ทำให้ไม่สามารถหาข้อสรุปได้ นอกจากนี้เจ้าหนี้มักกำหนดเงื่อนไขที่เข้มงวดเพื่อรักษา ผลประโยชน์ตน โดยเฉพาะธนาคารของรัฐ ทำให้ไม่สามารถเจรจาตกลงกับลูกหนี้ได้

ด้านที่ ๓ ด้านที่ปรึกษาการเงินครับ ที่ปรึกษาการเงินมีอัตราค่าธรรมเนียม ค่อนข้างสูง ทำให้เกิดภาระลูกหนี้มากขึ้น หรือบุคลากรไม่เพียงพอกับปริมาณงานและไม่มี ประสบการณ์ในธุรกิจเฉพาะด้าน

ด้านที่ ๔ ด้านการประนอมหนี้ครับ วิธีการนี้ส่วนมากจะสำเร็จในกรณีที่ ลูกหนี้เป็นข้าราชการ สำหรับลูกหนี้ที่เป็นเอกชนจะไม่ค่อยสำเร็จมากนัก และจะไปสำเร็จ หลังล้มละลายไปแล้วมากกว่า เพราะว่า

ประการที่ ๑ การประนอมหนี้ก่อนล้มละลายที่ประชุมเจ้าหนี้จะมีความ คาดหวังสูงว่าจะได้รับชำระหนี้จำนวนมาก แต่โอกาสที่การประนอมหนี้จะล้มเหลวสูง เพราะว่าลูกหนี้ไม่มีสินทรัพย์หรือหาเงินมาชำระหนี้ได้เพราะอยู่ในภาวะหนี้สินล้นพ้นตัวแล้ว

ประการที่ ๒ การประนอมหนี้ก่อนล้มละลาย ลูกหนี้จะต้องเข้าสู่กระบวนการ ล้มละลาย ถูกคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดแล้ว และเมื่อมีการคุ้มครองทรัพย์สินลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จะเป็นคนเข้าไปดำเนินกิจการแทนลูกหนี้ ลูกหนี้ไม่มีอำนาจใด ๆ และเมื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ไม่มีความรู้ความเชี่ยวชาญในธุรกิจของลูกหนี้อาจทำให้ กิจการต้องหยุดชะงัก หรือสูญเสียโอกาสที่ลูกหนี้จะนำเงินมาชำระหนี้ได้

ประการที่ ๓ การประนอมหนี้ก่อนล้มละลาย กฎหมายบังคับให้เจ้าหนี้ ทุกรายต้องมายื่นคำขอรับชำระหนี้ ทำให้กองหนี้สินมีมากขึ้น โอกาสที่ลูกหนี้จะเสนอชำระ หนี้มากขึ้นเพื่อให้ได้รับมติพิเศษจากที่ประชุมเจ้าหนี้ก็จะยากยิ่งขึ้นกว่าเดิม หากลูกหนี้ อยากจะประนอมหนี้กับเจ้าหนี้บางรายแล้วบางรายยอม แต่เจ้าหนี้รายอื่นไม่ยอม ก็ไม่สามารถที่จะประนีประนอมได้ การที่จะรับมติพิเศษจากที่ประชุมเจ้าหนี้ก็เป็นไปได้ยาก

นอกจากนี้การฟื้นฟูสถานะทางการเงินของลูกหนี้ซึ่งเป็นบุคคลธรรมดาครับ ร่างนี้มีความสำคัญ เพราะว่าเจ้าหนี้หลายรายเลือกที่จะบังคับลูกหนี้ทางอ้อมด้วยการฟ้อง ล้มละลาย แล้วก็อาจจะใช้วิธีอื่น ๆ การกำหนดหลักเกณฑ์ในหมวดนี้จะทำให้ลูกหนี้ได้มี โอกาสในการแก้ไขปัญหาทางการเงินด้วยวิธีการอื่นแทนกระบวนการล้มละลายเพียง อย่างเดียว เมื่อฟื้นฟูสถานะทางการเงินไม่สำเร็จก็ไม่ต้องไปฟ้องใหม่เพื่อความรวดเร็ว และคุ้มครองความเสียหายในฝั่งของเจ้าหนี้อีกด้วย ผมเชื่อว่าการแก้ไขกฎหมายครั้งนี้ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการแก้ไขนิยามคำว่า ลูกหนี้ ให้มีความครอบคลุมมากขึ้นโดยการปลดล็อก เงื่อนไขบางประการ ปรับลดจำนวนหนี้สินของลูกหนี้ในการขอฟื้นฟูกิจการ และการลด ขั้นตอนเกี่ยวกับคำร้องขอให้ศาลสั่งฟื้นฟูกิจการและการฟื้นฟูสถานะทางการเงินของลูกหนี้ ซึ่งเป็นบุคคลธรรมดา จะทำให้กระบวนการล้มละลายและฟื้นฟูกิจการของไทยสมบูรณ์ และเป็นธรรมมากยิ่งขึ้น ขอบพระคุณครับ