ปเย็นชาติ รุจิพรวศิน หารือเรื่องการจัดการขยะมูลฝอยในประเทศไทย โดยเน้นย้ำถึงปัญหาการจัดการขยะที่ไม่เป็นระบบและไม่เหมาะสม รวมถึงการเรียกร้องให้มีการสนับสนุนและเครื่องมือที่ดีในการจัดการขยะ นอกจากนี้ยังหารือเรื่องการจัดการขยะที่ไม่เพียงพอที่มีอยู่ และเรียกร้องการสนับสนุนจากภาครัฐในการจัดสรรอุดหนุน เฉพาะกิจในการจัดเก็บขยะให้ครบทุก อปท. และการกำกับดูแลการจัดการขยะอย่างเป็นระบบ
ท่านประธานที่เคารพ ผม ป่ยชาติ รุจิพรวศิน ผู้แทนราษฎรจังหวัดนครราชสีมา เขต ๒ พรรคประชาชน ขอสไลด์ด้วยครับ
(เจ้าหน้าที่ดำเนินการเป่ด Presentation)
ท่านประธานครับ อย่างที่เพื่อนสมาชิก หลายท่านได้กล่าวไปว่า ประเทศไทยของเรายังมีปัญหาในการจัดการขยะตั้งแต่ต้นทาง กลางทาง แล้วก็ปลายทาง ท่านประธานครับ และจากเล่มรายงานเล่มนี้ แม้ว่าประเทศไทย มีการจัดทำ Road Map และแผนแม่บทการบริหารจัดการขยะมูลฝอย ป้ ๒๕๙๙-๒๕๖๔ รวมทั้งมีกฎหมายย่อยที่มีบทบัญญัติเกี่ยวกับการแก้ไข และจัดการขยะมูลฝอยชุมชน หลายฉบับ แต่การที่กฎหมายมอบอำนาจหน้าที่ เก็บ ขน กำจัดขยะมูลฝอยชุมชนให้แก่ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น หรือ อปท. ทำให้เกิดการรวมศูนย์ไว้กับหน่วยงานท้องถิ่น ประกอบกับการไม่มีปัจจัยส่งเสริม สนับสนุนที่ถูกจุดอย่างเพียงพอ ขาดกลไก และเครื่องมือที่ดี จึงทำให้การบริหารจัดการไม่เปึนระบบและไม่เหมาะสม ท่านประธานครับ ผมขอยกตัวอย่าง บ่อขยะที่มีปัญหาเรื้อรังในเขตอำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา บ่อขยะแห่งนี้ตั้งอยู่ในพื้นที่ ของกองทัพบก ซึ่งทับซ้อน ๒ ตำบล คือตำบลโพธิ์กลาง และตำบลหนองบัวศาลา แต่บ่อขยะ แห่งนี้ดูแลโดยเทศบาลนครครับ บนเนื้อที่กว่า ๕๐ ไร่ มีกองขยะมูลฝอยสะสมรวมน้ำหนัก กว่าหลายแสนตัน เนื่องจากมีปริมาณขยะที่ถูกนำมากำจัดที่นี่กว่า ๕๐๐ ตันต่อวัน จะแบ่งเปึนขยะจากพื้นที่เทศบาลนครอยู่ที่ประมาณ ๒๐๐ ตันต่อวัน และขยะจาก อปท. ในพื้นที่อื่นในจังหวัดนครราชสีมา รวมทั้งสิ้น ๓๘ แห่ง ที่จะถูกนำมาทิ้งที่บ่อขยะแห่งนี้ เฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ ๒๕๐ ตันต่อวัน แต่ระบบกำจัดขยะที่บ่อแห่งนี้สามารถรองรับได้เพียง ๒๕๐ ตันต่อวันเท่านั้นเองครับ และการกำจัดขยะ ณ บ่อขยะแห่งนี้ เปึนแบบเทกองไว้ กลางแจ้ง แน่นอนว่าจึงทำให้เกิดปัญหามลพิษที่สร้างปัญหาต่อสภาพแวดล้อม รวมถึง สุขภาพของคนที่อยู่ละแวกนั้นอย่างหลายมิติเลยครับ และล่าสุด ณ วันนี้เลยนะครับ ปริมาณ ขยะที่บ่อขยะแห่งนี้จะมีอยู่ที่ ๔๐๐,๐๐๐ ตันครับ และคาดว่าอีกประมาณ ๕ เดือนต่อจากนี้ บ่อขยะแห่งนี้จะไม่มีพื้นที่เพื่อรองรับขยะแล้วครับ
ท่านประธานครับ ปัญหาการจัดการขยะที่ไม่เพียงพอที่ผมกล่าวไปเมื่อสักครู่นี้ แถมขยะยังสะสมในพื้นที่เพิ่มมากขึ้น บ่อขยะแห่งนี้ยังต้องเจอกับปัญหาเรื่องรถจักรที่ใช้ ไถกลบขยะของบ่อเองมีอยู่ ๓ คัน จะมี Backhoe แทรกเตอร์ และรถน้ำ รวม ๓ คัน ๓ คันนี้ ใช้งานมากว่า ๒๐ ป้ครับ ๒๐ ป้ ๓ คันนี้ ไม่เคยมีการ Maintenance ใด ๆ เลยตั้งแต่ใช้งานมา อยากให้ท่านลองดูที่ล้อครับ วิ่งกันจนเหลือแต่ล้อเหล็กอย่างนี้แล้วครับ ทาง อปท. แก้ไข เบื้องต้นโดยการไปจ้างเอกชนมา แต่เนื่องจากความไม่ชำนาญจึงทำได้ไม่เต็มที่ และยังมี รถจักรของเอกชนที่ไปทำการจ้างมาตกลงไปในบ่อขยะครับ จนถึงวันนี้ที่ผมยืนอภิปรายอยู่นี่ ยังไม่สามารถเอาขึ้นมาได้เลยครับ ท่านประธานครับ ด้วยอำนาจหน้าที่แบบรองรับ และจัดการปัญหาปลายทางภายใต้ข้อจำกัดต่าง ๆ จึงทำให้ลักษณะการดำเนินงานของ อปท. ส่วนใหญ่มีลักษณะที่เปึนแบบว่า ไล่ตามปัญหา และ อปท. ส่วนใหญ่ใช้วิธีจ้างเอกชน ดำเนินการ จึงส่งผลให้เกิดระบบการจัดการที่ฝากไว้กับภาคเอกชน ทำให้การบริการจัดการ ขยะไม่เกิดประสิทธิภาพและประสิทธิผล ท่านประธานครับ จากที่ผมได้อ่านข้อสังเกต ของกรรมาธิการเล่มนี้ ผมจึงเห็นด้วยในหลาย ๆ เรื่องเลยครับ ทั้งในเรื่องที่ว่าควรมีกฎหมาย ว่าด้วยการบริหารจัดการขยะมูลฝอยชุมชน ซึ่งถ้าเกิดเปึนเรื่องกฎหมาย ณ ตอนนี้ผมทราบ มาว่ามีร่าง พ.ร.บ. การบริหารจัดการขยะ และการหมุนเวียนทรัพยากรที่ทางท่านพูนศักดิ์ จันทร์จำป้ ได้เสนอเข้ามา ณ ตอนนี้ผ่านการรับฟังความคิดเห็นแล้ว อยู่ในขั้นตอนที่รอ ท่านนายกรัฐมนตรีเซ็นรับรอง เพื่อบรรจุเรื่องนี้เข้าสภานะครับ แล้วก็ทั้งในเรื่องแผนระยะสั้น รัฐบาลควรเร่งรัดให้มีการจัดสรรอุดหนุน เฉพาะกิจในการจัดเก็บขยะให้ครบทุก อปท. อันนี้ก็ดีมากครับ รวมถึงระยะยาว ให้มีหน่วยงานเฉพาะสังกัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม ทำหน้าที่กำกับดูแลการจัดการขยะ และของเสียทุกประเภทของประเทศ ทั้งหมดอย่างเปึนระบบ รวมถึงที่เสนอให้มีกลไกและเครื่องมือส่งเสริมการคัดแยกขยะ อย่างชัดเจน จัดให้มีระบบอุปกรณ์ และกระบวนการสนับสนุนการลดขยะอย่างครบวงจร รวมทั้งออกแบบระบบการรวบรวม และเก็บขนขยะที่มีประสิทธิภาพและได้มาตรฐาน ซึ่งหลาย ๆ ข้อสังเกตจากกรรมาธิการนี่เปึนสิ่งที่ดีมากครับ ผมก็หวังว่าทาง ครม. จะนำ ข้อเสนอที่ดี ๆ นี้ไปปรับใช้ เพื่อที่เราจะได้จัดการปัญหามลพิษจากขยะ และปัญหาขยะ ที่ล้นเมืองของประเทศไทยครับ ขอบคุณครับ