ศุภโชติ ตั้งข้อสังเกตแผนปฏิรูปพลังงาน ชี้ทีพีเอไม่คืบ-โปร่งใสกังวล

กราบเรียนท่านประธานที่เคารพ กระผม ศุภโชติ ไชยสัจ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ พรรคก้าวไกล ผมอยากจะ ขออภิปรายและสอบถามท่านประธานผ่านไปยังผู้ชี้แจงครับ เกี่ยวกับผลการดำเนินงาน แผนปฏิรูปประเทศด้านพลังงาน อย่างที่เรารู้กันทุกคนว่าโครงสร้างพลังงานของประเทศไทย มีการผูกขาดเป็นอย่างยิ่ง ไม่ว่าจะอยู่ในภาคผลิต ระบบสายส่ง หรือภาคผู้ค้าปลีกครับ จากที่เพื่อน สส. ได้ชี้ให้เห็นถึงข้อผิดพลาดในภาพรวม ผมอยากจะขอลงรายละเอียด เกี่ยวกับเป้าหมายการปรับโครงสร้างกิจการไฟฟ้าเพื่อเพิ่มการแข่งขัน ในแผนนี้มีหลาย เป้าหมายย่อยที่ล้มเหลวอย่างสิ้นเชิง แต่ผมจะขอเลือกมา ๓ ประเด็นที่ผมคิดว่าส่งผลกระทบ กับประชาชนและผู้บริโภคเป็นอย่างยิ่งครับ

ประเด็นแรก ในรายงานผลกล่าวไว้ว่ามีการประกาศใช้ระเบียบและหลักเกณฑ์ Third Party Access ของระบบสายส่งและระบบจำหน่ายเรียบร้อยแล้ว ผมขอให้ข้อมูล เพิ่มเติมนิดหนึ่งว่าระบบตัว Third Party Access คือการเปิดให้บุคคลที่สามสามารถเข้ามา ใช้สายส่งของรัฐได้ ยกตัวอย่างเช่นถ้าผมเป็นเจ้าของโรงงานอยู่ที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ผมสามารถติดต่อเจ้าของโรงไฟฟ้าที่จังหวัดพิจิตรเพื่อซื้อขายไฟฟ้าได้ โดยผมจะต้องชำระ ค่าเช่าใช้สายส่งของภาครัฐ สิ่งนี้มันจะช่วยสร้างแรงจูงใจในการเพิ่มประสิทธิภาพของผู้ผลิต กระแสไฟฟ้า รวมถึงผู้บริโภคเองก็มีตัวเลือกที่จะเข้าถึงไฟฟ้าที่มีต้นทุนและคุณภาพ ที่เหมาะสม แต่ในปัจจุบันผมขอสอบถามนะครับว่ามีใครที่สามารถเข้าถึงสายส่งของภาครัฐ ผ่านตัวโปรแกรม Third Party Access นี้ได้บ้าง ทั้ง ๆ ที่กำหนดการควรจะมีการประกาศ บังคับใช้ตั้งแต่ปีที่แล้ว นอกจากนี้ผมยังได้รับข้อมูลมาว่ายังไม่มีการอนุมัติวิธีการคิด ค่าคำนวณหรืออัตราค่าบริการการใช้สายส่งนี้เลย

ประเด็นที่ ๒ เรื่องแผนงานด้านการจัดตั้งศูนย์ปฏิบัติการซื้อขายไฟฟ้า หรือ Market Operator ซึ่งอยู่ในร่างแผนการพัฒนาโครงสร้างกิจการไฟฟ้าเพื่อส่งเสริม การแข่งขันในระยะทดลอง ถ้าดูแค่ชื่อนี่เราก็จะเห็นได้ว่ามันน่าตื่นเต้นมาก ๆ นะครับ กับการที่ประเทศไทยจะมีระบบที่ทันสมัยเหมือนประเทศอื่น ๆ เพราะตลาดพลังงาน ที่ถูกเสนอผ่านร่างนี้จะทำให้เกิดการแข่งขันอย่างเท่าเทียม ลดจำนวนโรงไฟฟ้าที่มีอยู่ อย่างมากในประเทศ และไม่จำเป็นที่จะต้องมีการออกสัญญาซื้อขายไฟฟ้าที่ไม่เป็นธรรม กับประชาชนเหมือนในปัจจุบัน แต่ปัญหาตอนนี้อยู่ที่ยังไม่มีใครเคยเห็นเนื้อหารายละเอียด ของร่างนี้เลยว่ามีรายละเอียดอย่างไรบ้าง แล้วก็ไม่มีใครรู้ว่าจะถูกบังคับใช้เมื่อไร และทีนี้ เราจะเรียกว่าร่างนี้อยู่ในผลสัมฤทธิ์ได้อย่างไรครับ ในเมื่อ กพช. หรือ กบง. เองยังไม่มี การอนุมัติร่างนี้เลย

ประเด็นสุดท้ายครับ หนึ่งในแผนของการเตรียมการเปลี่ยนผ่านสู่ยุค Prosumer หรือการให้ประชาชนสามารถทั้งซื้อและขายไฟฟ้าได้ในคนคนเดียวกัน เพื่อเป็นการลดต้นทุน การก่อสร้างโรงไฟฟ้าขนาดใหญ่ในอนาคต รายละเอียดในแผนนี้กล่าวไว้อย่างดีครับ ไม่ว่าจะเป็นการปรับโครงสร้างค่าไฟฟ้าที่เป็นธรรมกับทุกฝ่าย หรือการพัฒนาระบบโครงสร้าง พื้นฐานเพื่อรองรับการเปลี่ยนผ่านนี้ แต่ที่ผ่านมายังไม่มีผลการดำเนินงานที่เป็นรูปธรรมเลย มีเพียงบรรทัดเดียวในรายงานสัมฤทธิผลที่เขียนไว้ว่ามีข้อมูลและแนวทาง ท่านประธานครับนี่หมายความว่าคณะปฏิรูปใช้เวลามากกว่า ๕ ปีในการจัดหาข้อมูล อย่างเดียวหรือครับ นอกจากนี้ผลการศึกษาการดำเนินการติดตั้ง Solar ภาคประชาชน ที่เผยแพร่โดยกระทรวงพลังงานเมื่อเดือนกรกฎาคมที่ผ่านมา กรณีที่ให้ประชาชนสามารถใช้ ไฟฟ้าส่วนที่เหลือจากการผลิตได้ เพื่อหักลบกลบหน่วยของหน่วยไฟฟ้าที่ใช้ในอนาคต หรือที่เราเรียกว่าระบบ Net Metering ซึ่งเป็นระบบที่เราเข้าใจกันดีว่าใช้กันอย่างแพร่หลาย ในต่างประเทศ เพราะว่ามันสามารถช่วยลดภาระของประชาชนได้ รวมไปถึงลดการผลิต กระแสไฟฟ้าจากโรงไฟฟ้าก๊าซธรรมชาติที่มีราคาแพงและมีการปล่อยมลพิษที่สูง แต่ทางกระทรวงพลังงานกลับเผยผลการศึกษาว่ายังไม่สามารถดำเนินการได้ในปัจจุบัน โดยหนึ่งในเหตุผลที่ทางกระทรวงยกมาก็คือระบบสายส่ง ระบบจำหน่ายยังไม่เพียงพอ ต่อระบบ Net Metering นี้ ท่านประธานที่เคารพครับ เรามีงบประมาณทางด้านการลงทุน เกี่ยวกับระบบสายส่งมากกว่า ๒๐๐,๐๐๐ ล้านบาท รวมถึงเป้าหมายที่ถูกกำหนดไว้ ในแผนปฏิรูปนี้เอง ผมจึงมีคำถามผ่านท่านประธานไปยังผู้ชี้แจงครับว่าที่ผ่านมาตลอด ๕ ปี เคยมีการพูดคุยกันระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้องหรือไม่ ในการผลักดันการลงทุนทางด้าน ระบบเครือข่ายให้สอดคล้องกับเป้าหมายในประเทศนี้

สุดท้ายนี้นะครับ ผมอยากจะขอฝากท่านประธานผ่านไปยังผู้ชี้แจงให้เปิดเผย รายละเอียดข้อมูลแก่ประชาชนว่าขั้นตอนแต่ละขั้นตอนอยู่ในขั้นตอนใดแล้ว เปิดเผย ไปเลยครับว่ามีการติดขัดที่หน่วยงานใด ติดตอหรือว่ามีใครพยายามเตะถ่วงไม่ให้แผนต่าง ๆ ในแผนปฏิรูปนี้ไม่ให้เกิดขึ้นหรือเปล่า เพื่อให้แผนปฏิรูปที่ล้มเหลวมาตลอด ๕ ปีกลับคืน ประโยชน์สูงสุดแก่ประชาชน ขอบคุณครับ