อนุชา นาคาศัย ชี้แจงความคืบหน้าการดำเนินงานตามแผนปฏิรูปประเทศรอบสุดท้าย ซึ่งครอบคลุมทั้ง 13 ด้าน ทั้งด้านการเมือง กฎหมาย เศรษฐกิจ การศึกษา สังคม และสิ่งแวดล้อม โดยมีความก้าวหน้าเป็นรูปธรรม เช่น การปรับปรุงกฎหมาย 45 ฉบับ การนำเทคโนโลยีมาใช้ในภาครัฐ และการส่งเสริมขีดความสามารถของผู้ประกอบการ พร้อมเสนอแนวทางการดำเนินงานต่อเนื่องเพื่อความยั่งยืนภายหลังสิ้นสุดแผนปฏิรูปประเทศ และรับข้อเสนอแนะจากสมาชิกสภาเพื่อนำไปพัฒนาต่อไป
กราบเรียน ท่านประธานสภาผู้แทนราษฎรและท่านสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรผู้ทรงเกียรติทุกท่านนะครับ กระผม นายอนุชา นาคาศัย รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี พร้อมด้วยเลขาธิการ สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ และฝ่ายเลขานุการของคณะกรรมการปฏิรูป ประเทศในแต่ละด้าน ได้รับมอบหมายจากคณะรัฐมนตรีให้มาเป็นผู้ชี้แจงรายงาน ความคืบหน้าในการดำเนินการตามแผนปฏิรูปประเทศราย ๓ เดือน
(เจ้าหน้าที่ดำเนินการเปิด Presentation)
ซึ่งเป็นการ ดำเนินการตามมาตรา ๒๗๐ ของรัฐธรรมนูญ ในส่วนของรายงานความคืบหน้าในการดำเนินการ ตามแผนการปฏิรูปประเทศในรอบเดือนตุลาคม-ธันวาคม ๒๕๖๕ ครั้งที่ ๑๘ ฉบับนี้ เป็นการรายงานความคืบหน้ารอบสุดท้ายของการดำเนินงานตามแผนการปฏิรูปประเทศ ที่ได้สิ้นสุดลง ณ วันที่ ๓๑ ธันวาคม ๒๕๖๕ โดยมีสาระสำคัญแบ่งเป็น ๓ ส่วน ประกอบด้วย
ส่วนที่ ๑ สรุปผลการดำเนินการของแผนการปฏิรูปประเทศทั้ง ๑๓ ด้าน ที่ทำให้บรรลุผลสัมฤทธิ์ตามเป้าหมายที่ได้บัญญัติไว้ในมาตรา ๒๕๘ ของรัฐธรรมนูญ
ส่วนที่ ๒ สรุปผลการดำเนินการจัดทำปรับปรุงกฎหมายการปฏิรูปประเทศ ของกฎหมาย ๔๕ ฉบับ ที่กำหนดให้จัดทำปรับปรุงไว้ในแผนการปฏิรูปประเทศ
ส่วนที่ ๓ การดำเนินการปฏิรูปประเทศในระยะต่อไปภายหลังจากที่ แผนการปฏิรูปประเทศได้สิ้นสุดลง ณ วันที่ ๓๑ ธันวาคม ๒๕๖๕ เพื่อให้ผลสัมฤทธิ์ของ การปฏิรูปประเทศตามรัฐธรรมนูญ เกิดผลได้อย่างยั่งยืน
ผมขอเริ่มในส่วนที่ ๑ คือผลการดำเนินการของแผนการปฏิรูปประเทศโดยมี ผลสัมฤทธิ์ที่เป็นไปตามเป้าหมายที่บัญญัติไว้ในมาตรา ๒๕๘ ของรัฐธรรมนูญ โดยกระผม ขอยกตัวอย่างผลสัมฤทธิ์ดังนี้
ข้อ ก ด้านการเมืองมีการดำเนินการให้เป็นไปตามเป้าหมายของรัฐธรรมนูญ ที่กำหนดให้ประชาชนมีความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับการปกครองในระบอบประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ได้มีผลสัมฤทธิ์ที่เป็นรูปธรรม เช่น การจัดทำชุดความรู้ การปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขในรูปแบบของ หนังสือ จัดทำเป็นหลักสูตรและมีการออกแบบสื่อการเรียนการสอนสำหรับเยาวชน และประชาชนทั่วไปผ่านการดำเนินงานตามกิจกรรม Big Rock ที่ ๑ ของแผนการปฏิรูป ประเทศด้านการเมือง
ข้อ ข ด้านการบริหารราชการแผ่นดินมีการดำเนินการให้เป็นไปตามเป้าหมาย ของรัฐธรรมนูญที่กำหนดให้มีการกำหนดนำเทคโนโลยีที่เหมาะสมมาประยุกต์ใช้ ในการบริหารราชการแผ่นดินและการจัดทำบริการสาธารณะได้มี ผลสัมฤทธิ์ที่เป็นรูปธรรม เช่นการบังคับใช้พระราชบัญญัติ การปฏิบัติราชการทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. ๒๕๖๕ เพื่อให้ ภาครัฐปรับตัวในการให้บริการให้เป็นอิเล็กทรอนิกส์มากขึ้น ส่งผลให้ปัจจุบันมีงานบริการ ภาครัฐ e-Service อย่างน้อย ๓๔๓ บริการที่มี Platform กลางสำหรับประชาชน Application ทางรัฐผ่านการดำเนินงานตามกิจกรรม Big Rock ที่ ๑ ของแผนการปฏิรูป ประเทศด้านการบริหารราชการแผ่นดิน
ข้อ ค ด้านกฎหมาย มีการดำเนินการให้เป็นไปตามเป้าหมายรัฐธรรมนูญ ที่กำหนดให้มีกลไก ให้ดำเนินการปรับปรุงกฎหมาย กฎ ระเบียบ หรือข้อบังคับต่าง ๆ ที่บังคับใช้ ก่อนวันประกาศในรัฐธรรมนูญนี้ให้สอดคล้องกับหลักการตามมาตรา ๑๗ และพัฒนาให้สอดคล้องกับหลักสากลนั้นได้มีผลสัมฤทธิ์เป็นรูปธรรมจากการบังคับใช้ พระราชบัญญัติหลักเกณฑ์การจัดทำร่างกฎหมายและการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย พ.ศ. ๒๕๖๒ เพื่อให้การตรากฎหมายเป็นไปโดยละเอียดรอบคอบไม่สร้างภาระแก่ประชาชน มากเกินความจำเป็น พัฒนากฎหมายให้ทันสมัยและสอดคล้องกับบริบทที่เปลี่ยนแปลงไป ผ่านการดำเนินงานตามกิจกรรม Big Rock ที่ ๑ ของแผนการปฏิรูปประเทศด้านกฎหมาย
ข้อ ง ด้านกระบวนการยุติธรรมมีการดำเนินการให้เป็นไปตามเป้าหมาย รัฐธรรมนูญที่กำหนดให้มีการกำหนดระยะเวลาการดำเนินงานในทุกขั้นตอนของ กระบวนการยุติธรรมที่ชัดเจน เพื่อให้ประชาชนได้รับความยุติธรรมไม่ล่าช้าได้มีผลสัมฤทธิ์ที่เป็นรูปธรรมจากการบังคับใช้ พระราชบัญญัติระยะเวลาในการดำเนินงานของกระบวนการยุติธรรม พ.ศ. ๒๕๖๕ ในการ กำหนดระยะเวลาดำเนินงานในทุกขั้นตอนของกระบวนการยุติธรรมที่ชัดเจนเพื่อให้ ประชาชนได้รับความยุติธรรมโดยไม่ชักช้าผ่านกระบวนการการดำเนินงานตามกิจกรรม Big Rock ที่ ๑ ของแผนการปฏิรูปประเทศด้านกระบวนการยุติธรรม
ในข้อ จ ด้านการศึกษามีการดำเนินการให้เป็นไปตามเป้าหมายของรัฐธรรมนูญ ที่กำหนดให้มีการตรากฎหมายเพื่อจัดตั้งกองทุนเพื่อใช้ในการช่วยเหลือผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์ ลดความเหลื่อมล้ำในด้านการศึกษา ได้มีผลสัมฤทธิ์เป็นรูปธรรมจากการบังคับใช้ พระราชบัญญัติกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา พ.ศ. ๒๕๖๑ ซึ่งเป็นการดำเนินงาน ตามกิจกรรม Big Rock ที่ ๑ ของแผนการปฏิรูปประเทศด้านการศึกษา
ข้อ ฉ ด้านเศรษฐกิจ มีการดำเนินการให้เป็นไปตามเป้าหมายของรัฐธรรมนูญ ที่กำหนดให้มีการขจัดอุปสรรคและเสริมสร้างความสามารถในการแข่งขันของประเทศเพื่อให้ ประเทศชาติและประชาชนได้รับประโยชน์จากการเข้าร่วมกลุ่มเศรษฐกิจต่าง ๆ ได้มีผลสัมฤทธิ์ เป็นรูปธรรมจากการพัฒนาระบบให้มีการ SMEs Access เชื่อมโยงและบูรณาการข้อมูล และอำนวยความสะดวกให้แก่ผู้ใช้บริการ ผ่านการดำเนินงานตามกิจกรรม Big Rock ที่ ๓ ของแผนการปฏิรูปประเทศด้านเศรษฐกิจ
ข้อ ช ด้านอื่น ๆ เช่น ด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีการดำเนินงาน ให้เป็นไปตามเป้าหมายรัฐธรรมนูญที่กำหนดให้มีระบบบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ ที่มีประสิทธิภาพ เป็นธรรม และยั่งยืน ได้มีผลสัมฤทธิ์เป็นรูปธรรมจากการให้มีสำนักงาน ทรัพยากรน้ำแห่งชาติ สทนช. เป็นกลไกภาครัฐที่สำคัญในการบริหารจัดการน้ำที่เป็นระบบ อย่างบูรณาการ โดยคำนึงถึงความต้องการการใช้น้ำในทุกมิติ รวมทั้งความเปลี่ยนแปลงของ สภาพแวดล้อมและสภาพภูมิอากาศและผ่านดำเนินงานตามกิจกรรม Big Rock ที่ ๓ ของ แผนการปฏิรูปประเทศด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
ด้านสังคม มีการดำเนินการให้เป็นไปตามเป้าหมายรัฐธรรมนูญที่กำหนดจัดให้ มีการกระจายการถือครองที่ดินอย่างเป็นธรรมได้มีผลสัมฤทธิ์อย่างเป็นรูปธรรมจากการที่รัฐ ได้จัดที่ดินทำกินให้กับชุมชนแล้ว ๑,๔๔๒ พื้นที่ใน ๗๐ จังหวัด รวมเนื้อที่ ๕,๗๕๗,๖๘๒ ไร่ ครอบคลุมประชากรจำนวน ๖๙,๓๖๘ ราย โดยการทำงานร่วมกันของสำนักงานคณะกรรมการ นโยบายที่ดินแห่งชาติที่เป็นหน่วยงานหลัก รวมทั้งสถาบันบริหารจัดการที่ดิน ธนาคารที่ดิน และหน่วยงานต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องผ่านการดำเนินงานตามกิจกรรม Big Rock ที่ ๕ ของแผนการ ปฏิรูปด้านสังคม
ด้านสาธารณสุข มีการดำเนินการให้เป็นไปตามกฎหมายรัฐธรรมนูญที่กำหนด ให้ปรับระบบหลักประกันสุขภาพให้ประชาชนได้รับสิทธิและประโยชน์ในการบริหารจัดการ และการเข้าถึงบริการที่มีคุณภาพและสะดวกทัดเทียมได้มีผลสัมฤทธิ์ที่เป็นรูปธรรม จากการยกระดับประกันสุขภาพแห่งชาติหรือบัตรทองให้กับประชาชนได้เข้าถึงบริการทาง การแพทย์โดยครอบคลุมสิทธิทางการศึกษา ๔๗,๖๕๐,๙๕๒ คน หรือคิดเป็นร้อยละ ๙๙.๖๑ ของประชากรทั้งประเทศผ่านการดำเนินงานตามกิจกรรม Big Rock ที่ ๔ ของแผนการปฏิรูป ประเทศด้านสาธารณสุข
นอกจากนี้ยังมีการดำเนินการตามแผนการปฏิรูปประเทศด้านอื่น ๆ ที่นอกเหนือจากที่บัญญัติไว้ในมาตรา ๒๕๘ ของรัฐธรรมนูญ ได้แก่ ด้านการสื่อสารมวลชน และเทคโนโลยี โดยมีศูนย์ประสานงานและแก้ไขปัญหาข่าวกรอง
ด้านพลังงาน มีการจัดตั้งศูนย์สารสนเทศพลังงานแห่งชาติ
ด้านการป้องกันและปราบปรามการประพฤติมิชอบ มีศูนย์ข้อมูลข่าวสารของ ราชการและระบบรับแจ้งเบาะแสทาง Website เพื่อให้ประชาชนสามารถเข้าถึงได้โดยง่าย และติดตามผลได้อย่างรวดเร็ว ด้านวัฒนธรรม กีฬา แรงงาน และการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ ได้ผลสัมฤทธิ์เป็นรูปธรรมโดยมีการพัฒนาศักยภาพเป็นภาพพื้นที่ให้เป็นเมืองสร้างสรรค์ และวัฒนธรรมเพื่อสร้างอาชีพสร้างรายได้ให้แก่ชุมชน รวมถึงพัฒนาชุมชนต้นแบบ เที่ยวชุมชนยลวิถีให้เป็นพื้นที่ที่มีศักยภาพด้านการท่องเที่ยว
ท่านประธานสภาผู้แทนราษฎรและท่านสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรที่เคารพ สำหรับส่วนที่ ๒ สรุปผลการดำเนินการจัดทำปรับปรุงการปฏิรูปประเทศที่มีกฎหมายภายใต้ แผนการปฏิรูปประเทศฉบับปรับปรุง จำนวน ๔๕ ฉบับ โดยมีสถานะการดำเนินการ ณ ธันวาคม ๒๕๖๕ เป็นกฎหมายที่ดำเนินการแล้วเสร็จ จำนวน ๑๐ ฉบับ ซึ่งเพิ่มเติม จากรอบก่อนหน้านี้ ๑ ฉบับ ก็คือระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการให้หรือรับของขวัญ ของเจ้าหน้าที่ของรัฐ พ.ศ. ๒๕๖๕
ท่านประธานสภาผู้แทนราษฎรที่เคารพและท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ ในส่วนที่ ๓ ของการดำเนินการปฏิรูปประเทศในระยะต่อไป ตามที่คณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ ๒๗ กันยายน ได้มีมติรับทราบผลการประชุมของคณะกรรมการยุทธศาสตร์ชาติ ในคราวประชุม ที่ ๒/๒๕๖๕ เมื่อวันที่ ๒๒ สิงหาคม ๒๕๖๕ ที่ได้เห็นชอบและดำเนินการ ภายหลังสิ้นสุด ระยะเวลาของแผนการปฏิรูปประเทศในวันที่ ๓๑ ธันวาคม ซึ่งมีการ ดำเนินการให้บรรลุ ผลสัมฤทธิ์ตามที่รัฐธรรมนูญบัญญัติไว้โดยให้หน่วยงานของรัฐให้ความสำคัญในการปฏิรูป ประเทศด้านต่าง ๆ อย่างต่อเนื่อง ผ่านการดำเนินการของหน่วยงานตามแผนแม่บท ภายใต้ ยุทธศาสตร์ชาติและพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ และนำนโยบายและแผนว่าด้วย ความมั่นคงแห่งชาติ แผนระดับที่ ๓ รวมทั้งกลไกต่าง ๆ ในการสร้างขึ้นในช่วง ๕ ปีที่ผ่านมา เพื่อให้ผลสัมฤทธิ์ของการปฏิรูปประเทศได้เกิดขึ้นอย่างยั่งยืนต่อไป
ท้ายนี้กระผมในนามของรัฐบาลขอขอบพระคุณสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ขอบคุณท่านประธานสภาผู้แทนราษฎรเป็นอย่างสูงที่ได้ให้โอกาสมาชี้แจงความคืบหน้า ในการดำเนินการ ตามแผนการปฏิรูปประเทศสำหรับคำถามและข้อเสนอแนะต่าง ๆ กระผมใคร่ขอน้อมรับและขอชี้แจงในรายละเอียดเพิ่มเติมตามที่ท่านประธานเห็นสมควร ในลำดับต่อไป ขอบคุณครับ