พงศธร ศรเพชรนรินทร์ หารือเรื่องโครงการ Landbridge ที่จังหวัดชุมพรและระนอง และเรียกร้องให้มีการพัฒนาแบบมีส่วนร่วมที่ประชาชนมีส่วนร่วมในการออกแบบ และแสดงความคิดเห็นอย่างแท้จริง
เรียนท่านประธานที่เคารพ ผม พงศธร ศรเพชรนรินทร์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดระยอง เขตอำเภอแกลง อำเภอเขาชะเมา พรรคก้าวไกล ผมอยู่ระยองครับ แต่ที่จำเป็นต้องพูดถึงโครงการ Landbridge ที่จังหวัดระนองและที่จังหวัดชุมพรก็เพราะว่าที่จังหวัดระยอง และภาคตะวันออกเรามีบทเรียน มีบทเรียนการพัฒนาที่ไม่เห็นหัวประชาชน เล่นจริง เจ็บจริงมาแล้ว หลายคนชีวิตล่มสลาย ทรัพยากรถูกทำลาย ผมไม่อยากเห็นภาพแบบนั้น เกิดขึ้นแล้ว เกิดขึ้นอยู่ แล้วก็จะเกิดขึ้นต่อไปในพื้นที่จังหวัดชุมพรและจังหวัดระนอง ทำไม ผมต้องพูดถึงเรื่องนี้ครับ เพราะว่าการพัฒนาโครงการนี้ก็ยังคงเห็นวี่แววที่มีปัญหาในเรื่อง กระบวนการมีส่วนร่วมของประชาชน ผมยกตัวอย่างให้เห็นครับว่าการจัดเวทีรับฟัง ความคิดเห็นที่ผ่านมา ไม่ว่าจะเป็นเมื่อต้นปี ๒๕๖๔ ตอนเกิดโควิดอยู่มาตรการในการจัดเวที เข้มงวดประชาชนเองก็ยังกลัวโควิด การจัดเวทีมีแต่ผู้นำท้องถิ่น ท้องที่ ผู้นำชุมชนเข้าร่วม เป็นส่วนใหญ่ประชาชนไม่ได้เข้าร่วมมากนัก ถัดมาเริ่มใช้วิธีผสมผสานจัดเวทีรับฟัง ความคิดเห็นที่จังหวัดชุมพร แล้วมี Zoom ที่จังหวัดระนองเข้ามา แล้วก็สลับไปจัดที่จังหวัด ระนอง แล้วก็ Zoom ที่จังหวัดชุมพรเข้ามา ก็มีปัญหาว่าชาวบ้านส่วนใหญ่ที่อยู่พื้นที่ห่างไกล ไม่มีสัญญาณ Internet หลายคนเขา Zoom ไม่เป็นกระบวนการมีส่วนร่วมก็มีปัญหาครับ ล่าสุดการทำ EHIA โครงการท่าเรือน้ำลึกเพิ่งจัดรับฟังความคิดเห็นที่มีแต่ผู้นำชุมชน ท้องถิ่น ท้องที่เข้าร่วม ชาวบ้านส่วนใหญ่ไม่ได้รับทราบรับรู้ เข้าร่วมน้อยมาก ดังนั้นจึงเป็นห่วง ถึงเรื่องกระบวนการมีส่วนร่วมของประชาชน อยากฝากท่านประธานไปถึงรัฐบาลในขณะนี้ ที่กำลังดำเนินการอยู่ รวมถึงฝากถึงเพื่อน ๆ สมาชิกที่จะเข้าไปนั่งในคณะกรรมาธิการ วิสามัญ ฝากปรับปรุงกระบวนการมีส่วนร่วมให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการออกแบบ ในการแสดงความคิดเห็นข้อห่วงกังวลต่าง ๆ มากกว่าที่เป็นอยู่ ประชาชนควรได้กำหนด อนาคตของตนเองว่าโครงการที่เกิดขึ้นนั้นจะกระทบชีวิตของเขาแค่ไหน การชดเชยเป็นธรรม หรือไม่ หรือจะให้สิทธิประโยชน์อะไรกับประชาชนที่จะต้องเสียสละเหล่านี้บ้าง โครงการ มักจะวาดฝันถึงผลตอบแทนเท่านั้นเท่านี้ อย่าคิดเอาแต่ได้ คิดถึงผลเสียที่จะเกิดขึ้นด้วย ให้มาก ๆ ว่าประชาชนในพื้นที่จะเสียอะไรบ้าง ถ้าประชาชนได้ประโยชน์ผมไม่คัดค้าน เลยครับ เห็นด้วยเต็มที่ แต่เราก็เห็นอยู่ว่ามันมีผลเสียตามมาแน่นอน ไม่ว่าจะเป็นเรื่อง การประกอบอาชีพทำมาหากินของพี่น้องชาวประมงตัวอย่างที่ตะวันออกมีให้เห็นแล้วว่า ท่าเรือน้ำลึกขนาดนี้ถ้ามีประมงพื้นบ้านโดยรอบพังแน่นอน ประมงชายฝั่งหากินไม่ได้ไม่ว่าจะเป็นระหว่างก่อสร้าง หรือเมื่อเปิดโครงการแล้วมีเรือ ขนาดใหญ่เข้ามามากมาย เรือเล็กออกจากฝั่งลำบากแน่ ๆ รวมถึงที่ชุมพรเองก็มีเศรษฐกิจที่ดี มีทุเรียนที่หลังสวน GDP อันดับ ๑๐ ของประเทศ มูลค่ากว่า ๔๐,๐๐๐ ล้านบาทต่อปี ทุเรียนตรงนี้จะเกิดอะไรขึ้นบ้าง กระทบแค่ไหน รายได้ที่ประชาชนเคยได้จะหายไปเท่าไร รวมถึงที่ชุมพรยังมีสินค้า GI ที่น่าสนใจ ไม่ว่าจะเป็นกล้วยเล็บมือนาง ข้าวเหลืองปะทิว และกาแฟเขาทะลุที่จะได้รับผลกระทบจากโครงการที่เกิดขึ้น ยังต้องไปดูเรื่องตัวเลขประมง และการท่องเที่ยวอีกครับที่ ๒ พื้นที่นี้ก็มีการท่องเที่ยวที่สร้างรายได้ให้กับประชาชนอย่าง มากมาย ที่พูดมาทั้งหมดนี้ผมไม่ได้ขัดขวางการพัฒนา แต่อยากเรียกร้องให้มีการพัฒนาแบบ มีส่วนร่วมมาเริ่มต้นกันใหม่ ผมไม่อยากเห็นภาพการพัฒนาที่จัดเวทีรับฟังความคิดเห็นต่าง ๆ เป็นเพียงแค่ปาหี่เหมือนที่ผ่านมาหลาย ๆ โครงการ ตั้งต้นที่โครงการนี้ได้ไหมที่จะเริ่มต้นให้ ประชาชนมีส่วนร่วมอย่างแท้จริง ให้ประชาชนได้รับรู้โครงการจริง ๆ ว่าโครงการ Landbridge ทั้งโครงการมันคืออะไร ไม่ใช่ที่ผ่านมาจัดเวทีรับฟังความคิดเห็นแบบแยกส่วน จัดแค่เรื่องท่าเรือน้ำลึก จัดแค่เรื่อง Motorway จัดแค่เรื่องรถไฟ ประชาชนหลายคนไม่รู้ว่า ในเรื่องรถไฟมันเกี่ยวไหมกับ Landbridge Motorway มันเกี่ยวหรือไม่ ท่าเรือเกี่ยว หรือเปล่า ให้ประชาชนรับทราบข้อมูลทั้งหมดเพื่อที่จะได้ตัดสินใจอย่างถูกต้องว่าเห็นด้วยกับ โครงการนี้หรือไม่ อย่างไร และเขาควรจะต้องปรับตัวอย่างไรในโครงการที่จะเกิดขึ้น ดังนั้น ก็ขอฝากถึงรัฐบาลและเพื่อน ๆ สมาชิกที่จะเข้าไปนั่งในคณะกรรมาธิการวิสามัญชุดนี้ ฝากช่วยกันดูนอกจากเรื่องผลคุ้มค่าของโครงการแล้ว ฝากดูกระบวนการมีส่วนร่วมของ ประชาชนให้ประชาชนได้กำหนดอนาคตของตนเองอย่างแท้จริง ขอบคุณครับ