เท่าพิภพ ลิ้มจิตรกร ขอใช้เวทีอภิปรายในฐานะสมาชิกพรรคก้าวไกลคนสุดท้ายเพื่อชี้แจงจุดยืนและทิศทางการทำงานของพรรค พร้อมใช้สไลด์ประกอบการอภิปรายในประเด็นการควบคุมบุหรี่ไฟฟ้า โดยเสนอให้เร่งผลักดันกฎหมายที่สอดคล้องกับสถานการณ์จริง ทั้งการควบคุมการผลิต การจำหน่าย การห้ามโฆษณา และการป้องกันไม่ให้เยาวชนเข้าถึง พร้อมตั้งข้อสังเกตถึงโอกาสของชาวไร่ยาสูบที่อาจได้ประโยชน์จากตลาดบุหรี่ไฟฟ้า และเสนอให้กรรมาธิการพิจารณาต่อไป
ท่านประธานสภาที่เคารพ กระผม นายเท่าพิภพ ลิ้มจิตรกร สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขต กรุงเทพมหานคร เขตธนบุรี เขตคลองสาน แขวงบางปะกอก พรรคก้าวไกล วันนี้ผมขออนุญาตมาอภิปราย สรุปเป็นคนสุดท้ายของสมาชิกพรรคก้าวไกล จะได้ชัดเจนถึงจุดยืน แล้วก็สิ่งที่พรรคก้าวไกล และสภาแห่งนี้จะขับเคลื่อนต่อไป ขอ Slide เลยนะครับ
(เจ้าหน้าที่ดำเนินการเปิด Presentation)
เรื่องบุหรี่ไฟฟ้ามีข้อสังเกต อยู่หลายข้อสังเกตด้วยกัน ที่บอกว่าทั้งโลกนี้มีประเทศที่ได้อนุญาตให้ขายบุหรี่ไฟฟ้า แล้วกว่า ๗๓ ประเทศด้วยกัน รวมถึงมี ๓๕ ประเทศ ที่มีการห้ามที่เป็นประเภทสารนิโคติน ซึ่งข้อสังเกตที่แต่ละประเทศอนุญาตให้ขายก็มีมากมายหลายอย่าง อย่างที่ใน Slide ที่ ๒ ที่จะแสดงให้เห็น ยกตัวอย่างอย่างประเทศฝรั่งเศสเริ่ม Ban บุหรี่ไฟฟ้าแบบใช้แล้วทิ้ง ซึ่งเขาเรียกว่าเป็นขยะอิเล็กทรอนิกส์ด้วย รวมถึงบางประเทศก็มีห้ามการขายบุหรี่ไฟฟ้า แบบแต่งกลิ่นเป็นรสผลไม้เอย อะไรเอยนี่ เพราะเขาคิดว่ามันจะทำให้เยาวชนเข้าถึงได้ มากขึ้น ดูอย่างประเทศนิวซีแลนด์เป็นต้นแบนแบบประเภทใช้แล้วทิ้ง ควบคุมไม่ให้โฆษณา บุหรี่แต่งกลิ่นใช้ข้อความดึงดูดให้เยาวชนเข้ามาใช้ ซึ่งอันนี้เป็นแนวทางที่หลาย ๆ ประเทศ ซึ่งคาดว่าทางคณะกรรมาธิการในชุดของเราที่จะตั้งขึ้นหรือไม่ อาจจะนำไปเป็นตัวอย่าง เทียบเคียงระหว่างกฎหมายต่างประเทศได้ แต่ปัญหาที่บุหรี่ไฟฟ้ามีอยู่ ถ้าดู Slide ตามผมต่อไปนะครับ ในประเทศไทยปัจจุบันก็ต้อง ยอมรับเลยว่าผิดกฎหมายทั้งนำเข้า จำหน่าย ครอบครอง ถึงแม้ว่าจะใช้กันโดยเกลื่อนกลาด โดยทั่วไป โดย พ.ร.บ. ที่เพื่อนผมได้พูดไปแล้วก็หลายอย่าง อย่างเช่นคำสั่งของคณะกรรมการ คุ้มครองผู้บริโภค ๙/๒๕๕๘ ซึ่งตอนนั้นก็เหมารวมไปหมดเลยทั้งบารากุ บารากุไฟฟ้า หรือบุหรี่ไฟฟ้า หรือแม้กระทั่งตัวยาบารากุด้วย ก็รวมไปเลยซึ่งจริง ๆ แล้วมันคนละอย่างกันเลย ประกาศกระทรวงพาณิชย์ก็ห้ามด้วยเช่นกันในปี ๒๕๕๗ รวมถึง พ.ร.บ. ศุลกากร ซึ่งอันนี้ เป็นกรณีของการห้ามนำเข้า พ.ร.บ. ศุลกากร พ.ศ. ๒๕๖๐ ก็คือผู้ครอบครองก็มีความผิด เหมือนกันในฐานะครอบครองของเถื่อน ซึ่งคณะกรรมาธิการชุดนี้ก็ต้องมาดูว่าถ้าเราแก้ กฎหมายเราไม่ได้แค่ทำ พ.ร.บ. ใหม่ แต่ก็ต้องมาแก้กฎหมายที่เป็นรากของการห้ามไว้ด้วย รวมถึงการจะแก้ พ.ร.บ. ยาสูบไหม ให้ยาสูบประเภทไฟฟ้าหรือทางอิเล็กทรอนิกส์ให้เหมือน ยาสูบทั่วไป หรือบุหรี่ทั่วไปของเรานะครับ
ปัญหาที่ ๒ ที่เป็นข้อถกเถียงกัน ผมก็ได้ยินเพื่อนสมาชิกของสภาจากทุกฝ่าย ทั้งฝ่ายค้านและรัฐบาลก็บอกว่าบุหรี่ไฟฟ้าบางคนก็บอกว่าปลอดภัยขึ้น บางคนก็บอกว่าไม่ได้ ปลอดภัยจริง ๆ หรอกครับ เรื่องนี้ผมไม่เถียงครับท่านประธาน ผมเองไม่ใช่หมอ ไม่มีความรู้ ทางวิทยาศาสตร์ขนาดถกเถียง แต่ก็มี Paper มากมายหลายส่วนบ้าง ฝ่ายหนึ่งก็บอกว่าอันนี้ ก็ Bias ฝั่งโน้นก็บอกว่าอันนั้นก็รับเงินจากบริษัทค้ายาสูบรายใหญ่ของโลก ผมจะไม่ถกเถียง กันในนี้ เราควรจะไปถกเถียงกันในคณะกรรมาธิการ แต่อย่าลืมนะครับว่าถึงแม้มันจะดี ไม่ดี แต่มันมีอยู่แล้วครับ หน้าที่ของสภาของเราไม่ใช่คุณหมอที่บอกว่าดี ไม่ดีอย่างไร แต่หน้าที่ ของสภาของเราคือสร้างกฎหมายเพื่อมาควบคุม เพื่อมาปกป้องสิ่งที่มันอันตราย เพราะว่า ไม่ใช่ทุกสิ่งทุกอย่างที่มันอันตรายแล้วเราจะห้ามไปโดยถาวร สุราก็อย่างหนึ่ง บุหรี่ ก็อย่างหนึ่ง ดังนั้นถ้าใครคิดว่าบุหรี่ไฟฟ้าไม่ดีจริง ๆ ผมเชิญเลยครับ ช่วยออก พ.ร.บ. ให้ประเทศไทยไม่มีบุหรี่สักมวน สุราสักหยด ก็ลองดูนะครับ ดังนั้นการที่มีกฎหมายเพื่อมา ควบคุมมันก็คือการที่เรามากำหนดกติกากันในสังคมนั่นเอง
ปัญหาที่ ๓ ข้อถกเถียงที่ ๓ ครับท่านประธาน ชาวไร่ยาสูบจะได้ประโยชน์ หรือไม่ อันนี้ยังไม่มีข้อสรุปครับ ถ้ามองจาก Slide ฝั่งสนับสนุนเขาก็บอกว่ามองว่า ตลาดบุหรี่ไฟฟ้าประเทศไทย ๘,๖๑๐ ล้านบาทต่อปี ทำอย่างไรให้ชาวไร่ยาสูบที่ตอนนี้ ก็ประสบปัญหาไม่ได้เงินจากโควตายาสูบบ้าง อะไรบ้าง ไม่ได้รับซื้อบ้าง เอามาทำไหม บางคนก็บอกว่าไม่ได้หรอก เพราะว่ายาสูบประเภทนี้ที่ทำกันในประเทศไทย ปลูกกัน ในประเทศไทยเอาไปทำบุหรี่ไฟฟ้าไม่ได้ แล้วหลายครั้งก็บอกว่าบุหรี่ไฟฟ้าใช้ Nicotine salt มันเป็นสารสังเคราะห์บ้างอะไรบ้างซึ่งอันนี้ไม่ต้องห่วง ไปถกเถียงกันต่อในคณะกรรมาธิการ
แต่ที่สำคัญที่สุด จุดยืนของพรรคก้าวไกล เราหาเสียงไปแล้วตั้งแต่ครั้งก่อน แล้วเรายืนยันในคำเดิมว่า ต้องผลิต บริโภค นำเข้า จำหน่ายได้ แต่ต้องมีการควบคุม ไม่ใช่อยู่ดี ๆ ปลดล็อกปุ๊บก็ไปปลูกได้บ้านละ ๖ ต้น อย่างนี้ไม่ใช่ ก็คือต้องมีการขอใบอนุญาต ชัดเจน อนุญาตให้มีการผลิต นำเข้า จำหน่ายบุหรี่ไฟฟ้าในประเทศไทยได้ อันนี้ต้องยอมรับ ว่าคือต้องไม่ควบคุมต่ำกว่าบุหรี่ทั่วไปในปัจจุบัน
มีข้อกำหนดเช่นเดียวกับบุหรี่ อายุผู้สูบ ห้ามสูบในที่สาธารณะ ห้ามโฆษณา หรือจัด Promotion ต่อไปถ้าเรา Regulate กันจริง ๆ ใครขึ้น Website อย่างนี้ไม่ได้ โดนจับ ปรับแพงแน่นอนครับ และที่สำคัญที่สุดที่เป็นข้อห่วงใยก็คือมีมาตรการในการป้องกัน นักสูบหน้าใหม่ ห้ามแต่งกลิ่น รส สีของผลิตภัณฑ์บุหรี่ไฟฟ้า ซึ่งตรงนี้หลายคนที่ใช้บุหรี่ไฟฟ้า อย่าเพิ่งตกใจนะครับ มันเป็นมาตรการที่จะช่วยให้นักสูบหน้าใหม่ เด็กและเยาวชนออกห่าง เราต้องเข้าใจว่าเราอยู่ในสังคมนี้มีสิ่งที่เราไม่ชอบ มันมีสิ่งที่เราชอบครับ แต่สุดท้ายผมก็เชื่อ ว่าสภาผู้แทนราษฎรแห่งนี้ที่มีตัวแทนพ่อแม่พี่น้องจากทุกที่ จะเป็นกลไกสำคัญที่จะได้มา ตั้งกฎให้เราทราบได้ว่าเราควรจะเอาอย่างไรกับเรื่องบุหรี่ไฟฟ้า ขอบคุณท่านประธานครับ