ณัฐวุฒิ บัวประทุม ชี้ปัญหาน้ำท่วมทั้งในปัจจุบันและอนาคตที่ส่งผลกระทบกว้างขวางทั่วประเทศ โดยเฉพาะในพื้นที่ภาคอีสานและจังหวัดริมแม่น้ำเจ้าพระยา พร้อมตั้งข้อสังเกตถึงความล้มเหลวในการบริหารจัดการน้ำ การขาดแคลนระบบเตือนภัยที่แม่นยำ การผูกขาดการประกาศภัยพิบัติ การขาดมาตรฐานของศูนย์พักพิง และปัญหาผังเมืองที่ขัดขวางการระบายน้ำ เสนอข้อเรียกร้องและข้อเสนอแนวทางแก้ไขอย่างเป็นระบบครอบคลุมทั้งการเยียวยา ฟื้นฟู และการวางแผนระยะยาว โดยย้ำว่าปัญหาที่แท้จริงไม่ใช่ปริมาณน้ำ แต่คือการขาดน้ำใจในการดูแลประชาชน
ขอบคุณครับ ท่านประธาน ที่เคารพ ผม ณัฐวุฒิ บัวประทุม ผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ พรรคก้าวไกล คนจังหวัด อ่างทอง ผมขออนุญาตท่านประธานฉายสไลด์ (Slide) ประกอบการสรุปญัตติด่วน ขอให้ สภาผู้แทนราษฎรพิจารณาและแก้ไขเยียวยาปัญหาน้ำท่วมทั้งระยะสั้นและระยะยาว ที่ผม ได้รับมอบหมายจากพรรคก้าวไกล และนายแพทย์ปดิพัทธ์ สันติภาดา ผู้แทนราษฎรจังหวัด พิษณุโลก เขต ๑ พรรคก้าวไกล ผู้เสนอ เป็นผู้อภิปรายปิด
(เจ้าหน้าที่ดำเนินการเปิดคลิปภาพ)
และด้วยความเคารพครับ ต้องขออนุญาตท่านประธานว่าอาจจะมีเวลาเกินเลยไปบ้าง ก็เพราะว่าผมเองนั้นเป็นทั้ง ผู้ประสบภัยน้ำท่วมโดยตรง และเป็นตัวแทนของพี่น้องประชาชนชาวจังหวัดอ่างทอง และ พี่น้องประชาชนเกือบทั้งประเทศที่พูดแทนใจของพวกเขา ท่านประธานครับ ในสไลด์ (Slide) ที่ ๒ ที่ทางพรรคก้าวไกลพยายามจะนำเสนอนั้น เป็นสไลด์ (Slide) ล่าสุดที่แสดง แผนผังว่า ณ ขณะนี้สิ่งที่เพื่อนสมาชิกพรรคก้าวไกลทั้งหมด รวมคุณหมอปดิพัทธ์ ๗ ท่าน พูดนั้น สถานการณ์น้ำท่วมปัจจุบันเป็นอย่างไร พื้นที่สีเขียวคือพื้นที่ที่ยังมีน้ำท่วมอยู่ ไม่ว่าจะเป็นจังหวัดขอนแก่น รวมไปถึงจังหวัดอุบลราชธานีของท่านคำพอง เทพาคำ จังหวัด ขอนแก่นของท่านอภิชาติ ศิริสุนทร ไม่ว่าจะเป็นพื้นที่ภาคกลาง ตั้งแต่จังหวัดนครสวรรค์ ลงมาถึงจังหวัดนครปฐมของ ส.ส. สุทธวรรณ สุบรรณ ณ อยุธยา ผ่านบ้านผมที่จังหวัด อ่างทอง แล้วถ้ามองลึกไปกว่านั้นจะเห็นแผนผังสีเหลือง ที่กำลังพูดถึงการประมาณการว่า กำลังจะมีน้ำที่เริ่มตกและท่วมลงในพื้นที่จังหวัดภาคใต้ แน่นอนญัตติเราไม่ได้พูดถึง แต่ผม คิดว่าหลายปีที่ผ่านมาสภาแห่งนี้ก็พูดเลยไปถึงน้ำท่วมที่เกิดขึ้นในจังหวัดภาคใต้อยู่เสมอ สไลด์ (Slide) ที่ ๓ ของผมจึงเป็นการสรุปรวมว่า ส.ส. ทั้ง ๗ ท่านพูดอะไร และทีมงาน ของพรรคก้าวไกล ไม่ว่าจะเป็นโดยตัวพรรคและศูนย์นโยบายเพื่ออนาคต หรือทิงค์ ฟอร์เวิร์ด เซ็นเตอร์ (Think Forward Center) ของพรรคก้าวไกลเสนออะไร เพื่อนสมาชิกของผม ได้เสนอปัญหารวมทั้งหมดอยู่ ๕ ประการด้วยกันครับ
ประการที่ ๑ ก็คือเป็นประเด็นของการเตือนภัยที่ไม่สามารถระบุระดับน้ำ และพื้นที่น้ำท่วมได้ ผมยกตัวอย่างภาคอีสานของท่าน ส.ส. สมคิด เชื้อคง ที่เพิ่งพูดเมื่อสักครู่ ท่านลองดูนะครับ นี่คือแผนผังว่าตกลงวันนี้ประเทศไทยมีระบบเตือนภัยน้ำท่วมอย่างไร จังหวัดนครราชสีมาหนีไม่พ้นน้ำยังท่วมครับ แต่ก็มีระบบเตือนภัยอยู่ ๘๓ ชิ้น แต่ท่านเห็น ไหมครับ จังหวัดอุบลราชธานีที่น้ำท่วมมากมายมีอยู่ ๔ ชิ้น จังหวัดศรีสะเกษมี ๓ ชิ้น จังหวัดสุรินทร์ จังหวัดบุรีรัมย์ ซึ่งมีงบประมาณมากมายมีจำนวนชิ้นน้อยมากเมื่อเทียบกับ สถานการณ์ที่เกิดขึ้น แล้วยังไม่พูดถึงนะครับว่าการประมาณการของระบบเตือนภัยนั้น ผิดพลาดอย่างไร ผมยกตัวอย่างเมื่อวันที่ ๒๔ กันยายน ที่เพื่อนสมาชิกได้อภิปรายไปบางส่วน พบว่าในกรณีของจังหวัดอุบลราชธานีนั้นมีการประมาณการจากระบบเตือนภัยที่ผิดพลาด ไปถึง ๓๖ เซนติเมตร ท่านอาจจะบอกว่า ๓๖ เซนติเมตรฟุตเดียวไม่เยอะ แต่สำหรับผม ที่ต้องถือตลับเมตรไปหย่อนระดับน้ำในแม่น้ำเจ้าพระยาทุกวัน เซนติเมตรเดียวมีผลต่อ การจะขนของ ต่อการวางแผนว่าจะต้องเอารถออกจากบ้านหรือไม่ เวลาเขาพูดถึงระบบ เตือนภัยนั้น ต้องไปดูสไลด์ (Slide) ถัดไปว่าแล้วอย่างนั้นน้ำในภาคอีสานเป็นอย่างไรกันแน่ ข้อมูลที่เราพบก็คือว่าน้ำในภาคอีสานไม่ได้น้อย ๒,๐๐๖ ล้านลูกบาศก์เมตรที่อยู่ในภาคอีสาน โดยเฉพาะอย่างยิ่งจังหวัดอุบลราชธานีมีน้ำมากกว่าค่าเฉลี่ยของประเทศถึง ๕ เท่า จังหวัด ถัด ๆ มาก็มีปริมาณที่สูงเช่นเดียวกัน แต่ท่านเห็นไหมครับว่าระดับของการใช้น้ำได้แทบไม่มี ต่ำกว่าเกณฑ์เฉลี่ยหมดเลย จังหวัดสุรินทร์ที่น้ำท่วมเคยมีปรากฏการณ์ที่ห้วยเสนง อำเภอเมือง จังหวัดสุรินทร์ ที่แล้ง นั่นสะท้อนให้เห็นว่าปัญหาที่เกิดขึ้น ปัญหาของระบบ เตือนภัยและการไม่สามารถระบุน้ำหรือพื้นที่น้ำท่วมได้ชัดเจน นั่นเป็นประเด็นที่ ๑ ครับ
ผมไปเร็ว ๆ ครับท่านประธาน เป็นประเด็นที่ ๒ ก็คือเรื่องของการบริหาร จัดการน้ำ ก็ให้ท่านดูคร่าว ๆ ว่านี่คือเดือนสิงหาคม ต้นเดือนที่มีน้ำท่วมที่จังหวัดเชียงใหม่ คนห่วงว่าน้ำปิงจะลงมาเจ้าพระยาหรือไม่ ปรากฏวันนี้เขื่อนภูมิพลน้ำยังไม่เต็มครับ อยู่ที่ ๘๖ เปอร์เซ็นต์ เขื่อนสิริกิติ์อยู่ที่ ๗๒ เปอร์เซ็นต์ เขื่อนภูมิพลมากกว่าปีที่แล้ว เขื่อนสิริกิติ์ ใกล้เคียงกับปี ๒๕๖๔ ซึ่งมีปริมาณน้ำที่สูงมากพอสมควร ให้ท่านลองดูสไลด์ (Slide) ถัดไป บ้านผมที่จังหวัดอ่างทอง พื้นที่ที่ผมยืนนั้นคือเขื่อนที่แตกเมื่อปีที่แล้วที่อำเภอไชโย จังหวัดอ่างทอง และทำให้น้ำไหลไปถึงถนนสายเอเชียเกือบตัดขาดเส้นทางการเดินทาง ระหว่างภาคกลางกับภาคเหนือ แต่ปีนี้เอาอยู่ สะท้อนให้เห็นว่าจริง ๆ แล้วหากมีการวางแผน ที่ดีถึงแม้สมบูรณ์กว่านั้นควรจะต้องมีการตั้งผนังกั้นน้ำ แต่มันบริหารจัดการได้ แต่สิ่งที่ เกิดขึ้น สไลด์ (Slide) ถัดไปที่สะท้อนให้เห็นภาพของวัดขุนอินทประมูล เป็นวัดที่สวยงาม มีพระนอนที่ยาวที่สุดในประเทศไทย มองข้างบนอาจสวย คนอาจจะบอกว่าวันเพ็ญ เดือนสิบสอง น้ำนองเต็มตลิ่ง แต่พี่น้องชาวอ่างทองบอกว่าวันเพ็ญเดือนสิบสอง น้ำตานอง เต็มตลอด ท่านเห็นไหมครับว่าแผนผังของน้ำที่หลากมา และวันนี้ยังเต็มทุ่ง เหมือนกับที่ท่าน ส.ส. ภราดร ท่าน ส.ส. กรวีร์ ปริศนานันทกุล จากจังหวัดอ่างทอง พูดด้วยความเกรี้ยวกราด ว่ามันทนไม่ได้จริง ๆ ว่าน้ำที่หลากทุ่งมานั้นเป็นเพราะอะไร แล้วเพราะเหตุใดประตูน้ำ ร้อยแปดพันเก้า ตั้งแต่ประตูน้ำบรมธาตุ ตั้งแต่ประตูน้ำพลเทพ ตั้งแต่ประตูน้ำยางมณี ประตูน้ำชันสูตร ประตูน้ำผักไห่ ประตูน้ำเริงราง ประตูน้ำมหาราช ประตูน้ำโคกกระเทียม ถึง ไม่ระบายน้ำเสียตั้งแต่ต้น ผมเรียนท่านประธานนะครับ ประตูน้ำบางแก้วที่จังหวัดอ่างทอง ผมขอให้มีการระบายน้ำ เปิดแป๊บเดียวน้ำในเจ้าพระยาลดลง ๕ เซนติเมตร แต่เพราะเหตุใด คุณถึงไม่ระบายน้ำ และทำให้น้ำยังท่วมขัง นั่นเป็นประเด็นที่ ๒ ครับ
ประเด็นที่ ๓ เป็นเรื่องของการประกาศภัยพิบัติ ท่านเห็นภาพไหมครับ ส.ส. โดนกฎเหล็ก กกต. ไม่สามารถจะมีส่วนในการให้ความช่วยเหลือประชาชนได้ สิ่งที่เขาขอ จากเราคือน้ำใจ พลัง กำลังใจที่เราเดินไปให้เขา นั่นเป็นประเด็นที่ ๓ ที่ต้องทบทวนกันว่า ปัญหาของการประกาศพื้นที่ภัยพิบัตินั้น เป็นเพราะเหตุใดกระทรวงมหาดไทยถึงกุมอำนาจ เหนือผู้ว่าราชการจังหวัดและไม่กระจายอำนาจให้องค์กรที่ย่อยไปกว่านั้นในการจะช่วยเหลือ เยียวยา เราดูไม่ใช่แค่คนอย่างเดียวนะครับ ผมไปกับ ส.ส. นิติพล หมา แมวที่ติดอยู่เราก็มี บริการ ที่มีมูลนิธิเสนอตัวที่จะรับมาดูแล นั่นเป็นประเด็นที่ ๓ ครับ
ประเด็นที่ ๔ ก็คือมาตรฐานการดูแลศูนย์พักพิง ท่านเห็นไหมครับ นั่นคือ บ้านของคนที่โดนน้ำท่วม ที่ตำบลบ้านกุ่ม อำเภอบางบาล จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ท่วมมา ตั้งแต่วันที่ ๑๕ สิงหาคม ๓ เมตรกว่า ท่านเห็นไหมครับ นั่นคือห้องน้ำ ซึ่งมีการจัดซื้อจัดจ้าง แต่ไม่สามารถใช้ได้จริง พี่น้องจำนวนหนึ่งไม่ได้อยากไปอยู่ในศูนย์พักพิง เพราะศูนย์พักพิงนั้น เขาห่วงกังวลทรัพย์สินที่อยู่ที่บ้าน แต่มันต้องมีหลากหลายของศูนย์ มีวัด มีระบบรองรับ มีระบบส่งข้าวปลาอาหาร มีระบบการดูแลสุขภาพของผู้ป่วยติดเตียงซึ่งอยู่เต็มไปหมด พี่น้อง ชาวจังหวัดพระนครศรีอยุธยาเขาก็ฝากมา
และแน่นอนปัญหาประการที่ ๕ เป็นประการสุดท้าย คือเรื่องของผังเมือง ครับ ยกตัวอย่างผังเมืองที่จังหวัดอุบลราชธานี ลำเซบก ลำเซบาย แม่น้ำมูล แม่น้ำชี ที่ท่าน พูดถึงนี่ครับมันติดขัดด้วยเส้นทางการเดินทาง ผมไม่อยากไปกล่าวอ้าง แต่พี่น้องจังหวัด อุบลราชธานี วารินชำราบรู้ดีว่าห้างใดที่เปิดแล้วตัดทางน้ำ ทำให้น้ำไม่สามารถระบายได้ ฉะนั้นผังเมืองแบบนี้จะต้องถูกจัดใหม่ ไม่ว่าจะเป็นในภาคอีสานอย่างเดียว รวมถึง ในภาคกลางและภาคอื่น ๆ รวมถึงเรื่องของสิ่งก่อสร้าง รวมถึงเรื่องของระบบบริหารจัดการ ซึ่งผมไม่เคยได้ยินจากสำนักงานคณะกรรมการบริหารทรัพยากรน้ำแห่งชาติ หรือ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ซึ่งคุมกรมชลประทานตอบได้ไหม และท่านยังไม่ได้ตอบว่า ทฤษฎีที่ท่านบอกว่าส่งน้ำตรงเข้ากรุงเทพฯ ผ่านแม่น้ำเจ้าพระยาอย่างเดียวไม่กระฉอก แล้ววันนี้เป็นอย่างไรครับมันถึงกระฉอกและท่วมขัง แล้วไม่รู้ว่าจะขังไปอีกเมื่อไร
ผมขออนุญาตท่านประธาน ๒ สไลด์ (Slide) สุดท้ายครับ พรรคก้าวไกล เสนออะไร พรรคก้าวไกลเสนอความพร้อมในการเป็นรัฐบาลเฉพาะในระยะสั้นและระยะยาว สิ่งที่เราเสนอคือ ข้อที่ ๑ ระบบเตือนภัยต้องทั่วถึง ไม่ใช่ให้โฆษกรัฐบาลมาบอกว่าระบบ เตือนภัยที่จังหวัดอุบลราชธานีจะเปิดเมื่อเหตุเกิดความจำเป็นเท่านั้น ถามท่านสมคิดว่า น้ำท่วมขนาดนี้ไม่จำเป็นหรือครับ ระบบเตือนภัยจังหวัดอุบลราชธานีถึงไม่เปิด ระบบ เตือนภัยของจังหวัดอ่างทองก็แบบเดียวกัน จังหวัดอื่น ๆ ก็คล้ายคลึงกัน ข้อที่ ๒ เงินชดเชย ต้องเปลี่ยนไปครับ เป็นเงินชดเชยที่จ่ายถึงครอบครัว จ่ายถึงความเป็นจริง ดูสภาพปัญหา และความทุกข์ยากลำบากของพี่น้องประชาชนแต่ละที่ที่ไม่เหมือนกัน ข้อที่ ๓ ศูนย์อพยพ และศูนย์พักพิงจะต้องมีมาตรฐาน ผมเรียนให้เห็นว่าแม้กระทั่งห้องน้ำซึ่งเป็นปัจจัยพื้นฐาน ก็ไม่ตอบสนองต่อการที่จะให้คนไปอยู่ในศูนย์พักพิง ข้อที่ ๔ ประเด็นเรื่องของการจัดการ ทุ่งน้ำ เลิกพูดกันได้แล้ว บางระกำโมเดล จังหวัดพิษณุโลก ของ ส.ส. ปดิพัทธ์ต้องไม่ใช่พื้นที่ รับกรรม ตำบลบางระกำ อำเภอโพธิ์ทอง จังหวัดอ่างทอง ต้องไม่ใช่พื้นที่รับกรรม ชาวบ้าน บางบาล ผักไห่ เสนา เจ้าเจ็ด บางไทร บางซ้าย ต้องไม่ใช่พื้นที่รับกรรมอีกต่อไป ข้อที่ ๕ พื้นที่ประสบภัยต้องได้รับการฟื้นฟู โดยเฉพาะอย่างยิ่งการฟื้นฟูในลักษณะการคืนการทำมา อาชีพของเขาให้ได้ และข้อที่ ๖ ต้องมีการออกแบบแนวทางฟื้นฟูพัฒนาชุมชนที่เกิดอุทกภัย เป็นประจำ ซึ่งมีทั้งลุ่มน้ำเจ้าพระยา ป่าสัก ท่าจีน ลุ่มน้ำมูล ลุ่มน้ำชี ไปถึงลำน้ำสงคราม ต่าง ๆ และพื้นที่ลุ่มน้ำภาคใต้ ภาคตะวันตก ภาคตะวันออก ผมเสียดายครับที่เวลามีจำกัด อยากจะนำเรียนท่านประธานว่าปัญหาน้ำท่วมทั้งหมดในปีนี้ไม่ได้เกิดมาจากปริมาณน้ำครับ แต่เกิดมาจากน้ำใจคน น้ำใจคนที่คุณไม่เห็นว่าคนที่ต้องทุกข์ทนน้ำท่วมมา ๓ เดือนนั้น เขารู้สึกอย่างไร พี่น้องประชาชนจะสั่งสอนคนเหล่านี้เมื่อถึงการเลือกตั้งครั้งต่อไป ขอบคุณ ท่านประธานครับ