สุรวิทย์ ชี้การกัดเซาะชายฝั่งรุนแรงจากเขื่อน-ป่าชายเลนลดลง

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๒๙ · ๔ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๕

สุรวิทย์ คนสมบูรณ์ หารือปัญหาการกัดเซาะชายฝั่งที่เกิดจากความเสียสมดุลของตะกอนอันเนื่องมาจากการก่อสร้างเขื่อน อ่างเก็บน้ำ การลดลงของป่าชายเลน และสิ่งรุกล้ำชายฝั่ง เช่น เขื่อนกันคลื่นและท่าเทียบเรือ พร้อมเน้นย้ำถึงความจำเป็นในการศึกษาผลกระทบอย่างรอบด้านและเร่งแก้ไขอย่างยั่งยืน โดยเฉพาะในพื้นที่ภาคอีสานที่แม่น้ำชีและแม่น้ำโขงกัดเซาะชายฝั่งจนคุกคามพื้นที่เกษตรและอาจนำไปสู่การสูญเสียดินแดนได้

นายสุรวิทย์ คนสมบูรณ์ ชัยภูมิ

ท่านประธานสภาที่เคารพ กระผม นายแพทย์สุรวิทย์ คนสมบูรณ์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดชัยภูมิ พรรคเพื่อไทย ขออภิปรายชื่นชมคณะกรรมาธิการที่ได้ทำการศึกษาปัญหาการป้องกันและการกัดเซาะ ทะเลชายฝั่งของไทย ซึ่งผมเองเคยให้ความสำคัญ เคยเป็นประธานคณะกรรมาธิการ ร่างพระราชบัญญัติของการกัดเซาะทะเลชายฝั่งมาก่อนและเห็นว่าการศึกษาครั้งนี้ เป็นประโยชน์มาก โดยจากการศึกษาพบว่ามีแนวโน้มทวีความรุนแรงขึ้นในหลายพื้นที่ ที่จะมีการกัดเซาะทะเลชายฝั่งซึ่งมีอยู่ทั้งหมดในพื้นที่ทะเลชายฝั่ง ๒๓ จังหวัด ทะเลชายฝั่ง ทั้งหมด ๓,๑๕๑ กิโลเมตร มีการกัดเซาะไปถึง ๘๐๐ กว่ากิโลเมตร มีการที่เข้าไปแก้ไข การแก้ไขบางทีพอแก้ไขจุดหนึ่งเสร็จก็ไปเกิดขึ้นจุดข้างเคียงมากขึ้น ซึ่งสิ่งเหล่านี้เป็นเรื่องที่ คณะกรรมาธิการได้ศึกษาและนำเสนออยู่แล้ว การกัดเซาะทะเลชายฝั่งเป็นผลเนื่องมาจาก การสูญเสียสมดุลของตะกอนชายฝั่งหรือจำนวนตะกอนชายฝั่งลดน้อยลง สาเหตุหลักของ การลดลงของตะกอนทะเลชายฝั่ง ก็คือสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น เช่น การก่อสร้างเขื่อนตามลำน้ำ ต่าง ๆ ปกติพวกตะกอน พวกเศษดิน เศษไม้ต่าง ๆ จะไหลลงจากตามแม่น้ำต่าง ๆ ลงสู่ทะเล แต่เมื่อมีเขื่อนก็ไปกักกันพวกตะกอนเหล่านี้ให้ไหลลงสู่ทะเลได้น้อยหรือไม่ลงเลย จึงเป็นการ ทำให้ลดลงของตะกอนที่จะลงสู่ทะเล และเมื่อลงสู่ทะเลก็จะถูกกระแสคลื่น กระแสน้ำ กระแสน้ำขึ้นน้ำลง พัดพาตะกอนต่าง ๆ ไปสะสมอยู่ตามฝั่งทะเล เมื่อตะกอนลดลงครับ ตะกอนที่ไปสะสมตาม ชายฝั่งก็ลดลงตามไปด้วย การก่อสร้างอ่างเก็บน้ำหรือพวกแก้มลิงต่าง ๆ ก็เช่นเดียวกัน ก็เป็นการลดโอกาสที่ตะกอนจากพื้นดินจะลงสู่ทะเล ก็เป็นสาเหตุสำคัญอีกประการหนึ่ง ที่ทำให้ตะกอนชายฝั่งลดลงครับ

เรื่องที่ ๒ การลดลงของป่าชายเลน ซึ่งปัจจุบันก็มีผู้ที่เข้าไปศึกษา แต่ก็พบว่า การลดลงของป่าชายเลนเป็นสาเหตุสำคัญของการกัดเซาะทะเลชายฝั่ง เพราะป่าชายเลน จะเป็นที่สะสมตะกอน จะป้องกันการกัดเซาะต่าง ๆ สิ่งเหล่านี้ครับ ก็มีการศึกษาไว้เป็นอย่างดี

๓. การก่อสร้างสิ่งรุกล้ำเข้าไปในนอกแนวชายฝั่ง ไม่ว่าจะเป็นการก่อสร้าง ท่าเทียบเรือต่าง ๆ หรือบางแห่งก็บอกว่าไปสร้างเขื่อนป้องกันคลื่น ป้องกันร่องน้ำ เพื่อที่จะลด การกัดเซาะ ปรากฏว่าพอสร้างจุดหนึ่ง อาจจะสร้างฝั่งบริเวณนี้ แต่ว่าบริเวณข้าง ๆ หลายปี ต่อมากัดเซาะมากขึ้น เร็ว ๆ นี้ผมก็ไปทางภาคใต้ครับ ไปจังหวัดนครศรีธรรมราช ไปนั่งดูเห็นเขาสร้างที่กันคลื่น กันลม แต่ปรากฏว่าชาวบ้านก็มาเล่าให้ฟังว่าหลังจากสร้างไป ไม่กี่ปี ฝั่งทะเลด้านรอบ ๆ กัดเซาะลึกลงไปอีก นั่นก็คือเป็นสิ่งที่ต้องคิดครับ ผมก็ทราบครับ ว่าบางกรมนิยมสร้างเขื่อนแบบนี้ อีกบางกรมบอกว่าไม่ดี แต่ก็ไม่เป็นไรครับ แล้วแต่ความคิด แต่ต้องคำนึงถึงว่าการก่อสร้างพวกเขื่อนต่าง ๆ ที่อยู่นอกชายฝั่งเพื่อป้องกันการกัดเซาะ จะมีปัญหาตามมาดังกล่าว ซึ่งเป็นปัญหาที่สำคัญครับ ถ้าเราสามารถแก้ปัญหาหรือลดปัญหา ต่าง ๆ ด้วยสาเหตุสำคัญ ๓ อย่างที่กล่าวมาแล้ว ผมเชื่อว่าจะเป็นผลดีต่อการป้องกันและการ แก้ปัญหาการกัดเซาะทะเลชายฝั่งต่อไป คงต้องมีการศึกษาว่าเราจะลดปัญหาได้อย่างไร จะแก้ปัญหาได้อย่างไร ทำอย่างนี้แล้วมันเกิดสิ่งแทรกซ้อนมาเราจะแก้อย่างไรครับ อันนี้ เป็นเรื่องที่ดี คณะกรรมาธิการได้ศึกษาและเสนอแนะไว้แล้ว

ท่านประธานที่เคารพครับ กระผมในฐานะสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจาก ภาคอีสาน ไม่มีทะเลครับ มีแต่แม่น้ำขนาดใหญ่หลายสาย ไม่ว่าจะเป็นแม่น้ำชี ต้นน้ำชีก็อยู่ที่ จังหวัดชัยภูมิที่ผมเป็นผู้แทนราษฎรอยู่ ต่อมาก็มีแม่น้ำมูล แม่น้ำพรม แม่น้ำเชิญ แม่น้ำโขง ล้วนแต่เป็นแม่น้ำสายใหญ่ การกัดเซาะชายฝั่งของแม่น้ำ สร้างความเสียหาย อาจจะมากกว่า การกัดเซาะทะเลชายฝั่ง เพราะว่าการก่อสร้าง การแก้ปัญหาโดยการก่อสร้างกำแพงป้องกัน ตลิ่งแม่น้ำพังมันจะช่วยลดการเกิดน้ำท่วม พอน้ำไหลลงมาแรง ๆ มันก็จะไหลไปตามแม่น้ำ มันจะไม่ไปท่วมพื้นที่เกษตรของเกษตรกร อันนี้คือสิ่งที่จะเพิ่มเติมมาจากการกัดเซาะทะเล ชายฝั่ง และนอกจากนี้แม่น้ำสำคัญหลายสายเป็นแม่น้ำกั้นชายแดน การกัดเซาะฝั่งแม่น้ำ ของฝั่งเรา แต่ฝั่งตรงข้ามอาจจะเพิ่มขึ้น กัดของเรา แต่ไปเพิ่มฝั่งตรงข้าม การใช้แนวเขต ประเทศจะใช้ร่องลึกกลางแม่น้ำ ก็แสดงว่าการกัดเซาะแม่น้ำของเราจะเป็นการทำให้เรา เสียดินแดน นี่คือสิ่งที่จะรุนแรงมากขึ้นที่จะต้องพิจารณา ท่านประธานที่เคารพครับ มีหน่วยงานหลายหน่วยงานที่เข้ามาดูแลแก้ไข ไม่ว่าจะเป็นกรมโยธาธิการและผังเมือง หรือว่ากรมทรัพยากรน้ำ ซึ่งหลายหน่วยงานทำหน้าที่เป็นอย่างดี มีงบประมาณ ส่วนท้องถิ่น ก็ขึ้นอยู่กับแต่ละท้องถิ่นครับ ก็ขอฝากให้ศึกษาในเรื่องของแม่น้ำ ฝั่งแม่น้ำต่าง ๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งที่จังหวัดชัยภูมิ ต้นน้ำชี ซึ่งจะเป็นน้ำที่ไหลชัน การกัดเซาะจะมากขึ้น ก็ทราบข่าวว่าจะมีคณะกรรมาธิการของเราไปศึกษาที่จังหวัดชัยภูมิวันพรุ่งนี้ ผมก็จะไป ต้อนรับ เพราะว่าสิ่งนี้เป็นปัญหาสำคัญที่เกิดขึ้นในพื้นที่ภาคอีสานของเรา ขอบคุณครับ