กราบเรียนท่านประธาน สภาผู้แทนราษฎรที่เคารพ กระผม ศาสตราจารย์โกวิทย์ พวงงาม สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร แบบบัญชีรายชื่อ พรรคพลังท้องถิ่นไท จังหวัดนครศรีธรรมราช วันนี้ผมขอร่วมอภิปราย รับทราบรายงานประจำปี ๒๕๖๓ ของสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ หรือเรียกว่า สสส. ผมเรียนอย่างนี้ว่า ต้องขอบคุณที่ให้รายละเอียดข้อมูลทางการทำรายงาน ได้เป็นอย่างดี อันนี้ก็ได้เห็นภาพปรากฏการณ์ขับเคลื่อนการทำงานของ สสส. ได้อย่างชัดเจน เป็นรูปเล่มสวยงาม ก็ขอชมเชยด้วยนะครับ อย่างไรก็ตามผมอยากจะเรียนอย่างนี้ อันนี้ ก็เป็นคำถามที่ผมมีอยู่ในใจตลอด คือแม้ว่าเราจะเห็นความสำเร็จของ สสส. เกือบหลายด้าน ด้วยกัน โดยเฉพาะการทำงานตามเป้าหมายที่ สสส. มี ไม่ว่าจะเป็นการลดการเจ็บป่วย การลดการเสียชีวิตก่อนวัยอันควร แล้วขับเคลื่อนงานนี้ในหลายเรื่อง ไม่ว่าจะเป็นการลดเลิก การสูบบุหรี่ การเฝ้าระวัง การกระทำผิด การดื่มแอลกอฮอล์ เป็นต้นรวมทั้งเรื่องอื่น ๆ ผมก็เรียนว่า บางเรื่องเวลาอ่านผมก็คิดถึงหน่วยงานหลายหน่วยที่ทำงานในลักษณะเดียวกัน ก็ต้องยอมรับว่า แยกไม่ค่อยออกว่างานใดที่ สสส. ทำ ผมยกตัวอย่างสักเรื่องหนึ่ง สมมุติว่าเราพูดเรื่องความปลอดภัยทางถนน ผมคิดว่าหลายหน่วย ทำงานเรื่องความปลอดภัยทางถนน แล้วในรายงานหน้าที่ปรากฏสถานการณ์ปัจจัยเสี่ยง ทางสุขภาพก็ชี้แจงว่า ความปลอดภัยทางถนนมีจำนวนลดลงเท่าไร อย่างไร คำถามผม ก็คือว่า ความลดลงมันเป็นความลดลงด้วย สสส. เองเท่าไร อย่างไร อันนี้ก็เป็นประเด็น ที่มีคำถามอยู่ตลอด เพราะว่าหน่วยงานฟังก์ชัน (Function) ตามกระทรวง ทบวง กรมเขาก็ทำ งานสุขภาวะ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการลดการเจ็บป่วย การลดการเสียชีวิตอันควรอย่างนี้ กระทรวงสาธารณสุขก็ทำ ประเด็นผมก็คือว่าช่วยแยกแยะว่า งานที่ สสส. ทำที่มันต่างจาก หน่วยงานฟังก์ชัน (Function) ปกติคืออะไร ประเด็นนี้ผมอยากจะเสนอไว้ไม่ว่าจะเป็น เรื่องของการทำงาน ซึ่งผมคิดว่าน่าสนใจก็คือ สสส. เขาได้ทำงานด้านการสร้างเครือข่าย ความร่วมมือกับภาคี ไม่ว่าจะเป็นภาคีภาคเอกชน ภาคีชุมชน ภาคีท้องถิ่น อันนี้ก็เป็น ปรากฏการณ์ที่ดีซึ่งผมก็ขอชมเชย แต่สิ่งที่เราแยกให้ต่างผมคิดว่าอันนี้เป็นเรื่องน่าสนใจ อย่างไรก็ตามในหลายเรื่องที่ผมพูดก็อาจจะอยากให้ตอบด้วยอย่างที่ผมถาม ในประเด็นที่ ๑
ส่วนกิจกรรมที่จะแยกมันมีหลายเรื่องในการขับเคลื่อน ซึ่งผมคิดว่า หลายโครงการที่ผมพยายามดู ถ้าจะทำเป็นโมเดล (Model) หรือทำเป็นต้นแบบ หรือทำเป็นเคส (Case) ที่ท่านไปดำเนินการในชุมชนท้องถิ่น ผมคิดว่าอันนี้จะเป็นความชัดเจน แต่มีข้อสังเกตหนึ่ง ที่ผมคิดก็คือว่า ที่ทำมาส่วนหนึ่งเราไปทำกับชุมชนที่ค่อนข้างจะมีลักษณะที่มีความแอกทีฟ (Active) พอสมควร หรือมีนวัตกรรมที่เกิดขึ้น แล้ว สสส. ก็ไปเติมสนับสนุนด้านการเงินก็ดี หรือการขับเคลื่อนร่วมกันก็ดี ตรงนั้นก็ไม่ขัดข้อง แต่จะเสนออีกแบบหนึ่งก็คือว่าไปทำ กับหน่วยที่เป็นการทดลองทำกับพื้นที่ที่กันดารหรือพื้นที่ที่ไกลปืนเที่ยง พื้นที่ที่หน่วยงาน ฟังก์ชัน (Function) หรือส่วนราชการเข้าไม่ถึง ผมว่าอันนี้น่าสนใจจึงเสนอแนะว่าต่อไปนี้ สสส. ลองไปบุกกับพื้นที่ที่ไกลปืนเที่ยง พื้นที่ที่ไกลงานของหน่วยงานราชการที่เข้าไปไม่ถึง แล้วไปดำเนินการ อย่างเช่น ลองดูไปทำในเรื่องของหมู่บ้านปลอดภัยทางถนนอย่างนี้ หรือว่า จะไปทำเรื่องหมู่บ้านที่ไม่สูบบุหรี่ หรือลดบุหรี่ได้อย่างชัดเจน หรือไปทำเรื่องการลดเจ็บป่วย ไปทำกับท้องถิ่นลองดูว่า ท้องถิ่นที่คิดเรื่องการทำให้เป็นหมู่บ้านปลอดผู้เจ็บป่วยก็ได้ คือสุขภาวะเขาดี ก็ลองดูจากที่สุขภาวะไม่ดีทำให้มันดีขึ้น ผมคิดว่ามันมีหลายเรื่องที่น่าสนใจ ที่ สสส. ได้ทำ หรือหมู่บ้านปลอดยาเสพติด หรือตำบลขับขี่ปลอดภัย หรือตำบล หมู่บ้าน ชวนกันกินผักอย่างนี้ ผมคิดว่าเรื่องราวเหล่านี้น่าสามารถไปทำเป็นเคส (Case) ได้ นี่ประเด็นที่ ๒
ประเด็นที่ ๓ ผมคิดว่าลองดูเรื่องของการที่ไปสนับสนุนเรื่องการจูงใจ คืออาจจะเป็นหน่วย คำถามคือ สสส. จะเป็นหน่วยปฏิบัติเอง หรือจะเป็นหน่วยสนับสนุน ถ้าเป็นหน่วยสนับสนุนก็พยายามที่จะไปส่งเสริมการจูงใจให้กับหน่วยนั้น ๆ หรือชุมชนนั้น ๆ ท้องถิ่นนั้น ๆ ที่เขาทำดีในการให้รางวัลตามงานที่จะประกาศให้ อันนี้ก็เป็นประเด็นที่เสนอไว้ ในประเด็นที่ ๓
ส่วนอีกประเด็นหนึ่งที่ผมคิดว่าน่าจะทำอีกประเด็น คืองานที่ออกมาในเล่ม ส่วนใหญ่เป็นการบอกผลการดำเนินงานแต่ละเรื่อง ๆ แต่ละด้าน ๆ มีลักษณะเป็นจำนวน มีลักษณะเป็นการจัดสัมมนา มีลักษณะในเรื่องของการทำเวที มีลักษณะการทำต้นแบบ เป็นต้น ยังมีงานอื่นด้วย แต่ประเด็นผมก็คือว่าจะทำอย่างไรให้มีเอาต์พุต (Output) เอาต์คัม (Outcome) ที่ชัดเจน ผมขอเวลา ๑ นาที ท่านประธานครับว่าอยากจะยกตัวอย่างให้ทราบ อย่างเช่นในหน้า ๑๓๙ การลดการเสียชีวิตจากความปลอดภัยทางถนน ท่านพูดเรื่องตำบล ขับขี่ปลอดภัย แล้วก็มีการวางแผนดำเนินงานตามนโยบายอยู่ ๑,๐๐๐ กว่าแห่ง ประเด็นผม ก็คือว่าใน ๑,๐๘๕ แห่ง เอาต์คัม (Outcome) ก็คือว่าจะทำอย่างไรให้ผลการดำเนินงานนั้น ได้แสดงด้วยว่า ไปวางแผนดำเนินการแล้วได้แสดงผลให้ชัดเจน อีกหน้าหนึ่งก็คือในหน้า ๑๔๕ ท่านพูดเรื่องจัดการปัญหาการพนัน เป็นต้น ปัญหาการพนัน ความจริงมีหลายกระทรวง ทบวง กรม ได้ทำ ไม่ว่าจะเป็นกรมตำรวจ กระทรวงมหาดไทย กระทรวงการพัฒนาสังคม และความมั่นคงของมนุษย์ แต่ว่าเอาละเรื่องของ สสส. ผมได้ยกหน้านี้ขึ้นมา ท่านไปเริ่ม ดำเนินงานกับเครือข่ายต่าง ๆ ทำงานกับเครือข่าย แล้วให้มีความตระหนักในเรื่องเหล่านี้ มีการจัดประชุม มีการจัดให้มีสื่อการสอนต่าง ๆ คำถามก็คือว่าอยากให้แสดงผลลัพธ์ของงาน ที่ท่านทำตรงนี้ในหน้า ๑๔๕ มากกว่าการแสดงเป็นจำนวนครั้งหรือจำนวนงานประชุม จำนวนสื่อที่จัดการเรียนการสอน เป็นต้น นั่นก็คือให้ดูผลลัพธ์ ทั้งหมดนี้เป็นข้อเสนอ ด้วยความตั้งใจ และอยากเรียนว่าสิ่งที่ผมเสนอลองพิจารณาดูว่าจะทำให้ สสส. มีงาน ที่ปรากฏชัดเป็นของตนเองได้มากขึ้น อันนี้ก็กราบเรียนท่านประธานผ่านไปยังผู้เกี่ยวข้อง ตามที่ผมได้เสนอแนะด้วยครับ ขอบคุณท่านประธานครับ