นิพนธ์ บุญญามณี เสนอพระราชบัญญัติสถาปนิก เพื่อพิจารณาแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติสถาปนิก พ.ศ. 2543 โดยมีหลักการและเหตุผลที่จะแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติสถาปนิก พ.ศ. 2543 เพื่อให้สอดคล้องกับความตกลงระหว่างประเทศ และแก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติเกี่ยวกับวัตถุประสงค์ของสภาสถาปนิกและการขึ้นทะเบียนคุณสมบัติของสถาปนิก
กราบเรียน ท่านประธานสภาผู้แทนราษฎรที่เคารพ กระผม นายนิพนธ์ บุญญามณี รัฐมนตรีช่วยว่าการ กระทรวงมหาดไทย ได้รับมอบหมายจากคณะรัฐมนตรีให้เสนอร่างพระราชบัญญัติสถาปนิก (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ต่อสภาผู้แทนราษฎร เพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบ โดยมีหลักการ และเหตุผลดังต่อไปนี้
หลักการ แก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติสถาปนิก พ.ศ. ๒๕๔๓ ดังต่อไปนี้
(๑) เพิ่มนิยามคำว่า “สถาปนิกต่างชาติ” “สถาปนิกขึ้นทะเบียน” และ “สภานายกพิเศษ” (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๔)
(๒) แก้ไขเพิ่มเติมวัตถุประสงค์ของสภาสถาปนิกเกี่ยวกับการควบคุมความ ประพฤติของสมาชิกสภาสถาปนิก รวมทั้งการควบคุมมาตรฐานวิชาการและการดำเนินการ ตามความตกลงระหว่างประเทศที่ประเทศไทยเป็นภาคี (เพิ่มมาตรา ๗ (๓/๑) และ (๗/๑) และแก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๗ (๔))
(๓) กำหนดให้สมาชิกสภาสถาปนิกมีหน้าที่ประพฤติตนตามจรรยาบรรณ แห่งวิชาชีพสถาปัตยกรรม และให้นำบทบัญญัติที่เกี่ยวข้องกับคณะกรรมการจรรยาบรรณ กระบวนการพิจารณา การประพฤติผิดจรรยาบรรณของผู้ได้รับใบอนุญาตมาใช้บังคับด้วย โดยอนุโลม (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๑๒ (๔) และเพิ่มเติมมาตรา ๑๓ (๗) และมาตรา ๑๓/๑)
(๔) แก้ไขเพิ่มเติมให้สถาปนิกต่างชาติประกอบวิชาชีพสถาปัตยกรรมควบคุม ได้ตามประกาศของคณะกรรมการสภาสถาปนิก และต้องประพฤติตนตามจรรยาบรรณ แห่งวิชาชีพสถาปัตยกรรม รวมทั้งให้นำบทบัญญัติที่เกี่ยวข้องกับคณะกรรมการจรรยาบรรณ กระบวนการพิจารณาการประพฤติผิดจรรยาบรรณของผู้ได้รับใบอนุญาตมาใช้บังคับด้วย โดยอนุโลม (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๔๕ และเพิ่มเติมมาตรา ๕๐/๑)
(๕) แก้ไขเพิ่มเติมกรณีผู้ขอรับใบอนุญาตซึ่งเป็นบุคคลธรรมดาต้องไม่เป็น ผู้ถูกภาคทัณฑ์ตามระยะเวลาที่กำหนด (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๔๙ วรรคสอง)
(๖) กำหนดให้คุณสมบัติและลักษณะต้องห้ามของสถาปนิกต่างชาติ และสถาปนิกขึ้นทะเบียนรวมทั้งการขึ้นทะเบียน อายุการขึ้นทะเบียน การพักใช้และเพิกถอน การขึ้นทะเบียนต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขที่คณะกรรมการสภาสถาปนิก ประกาศกำหนด โดยความเห็นชอบของสภานายกพิเศษ (เพิ่มมาตรา ๔๙/๑)
(๗) แก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติเกี่ยวกับจรรยาบรรณแห่งวิชาชีพสถาปัตยกรรม และกำหนดระยะเวลาสิ้นสุดของการกล่าวหาและการกล่าวโทษผู้ได้รับใบอนุญาต (แก้ไข เพิ่มเติมมาตรา ๕๑ วรรคสองและวรรคสาม)
(๘) แก้ไขเพิ่มเติมลักษณะต้องห้ามของคณะกรรมการจรรยาบรรณ และกำหนดให้มีคณะกรรมการสรรหาคณะกรรมการจรรยาบรรณ (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๕๓)
(๙) กำหนดบทบัญญัติเกี่ยวกับความเป็นผู้มีส่วนได้เสียของกรรมการ จรรยาบรรณและอนุกรรมการจรรยาบรรณ รวมทั้งการประชุมของคณะกรรมการจรรยาบรรณ และคณะอนุกรรมการจรรยาบรรณ (เพิ่มเติมมาตรา ๖๑/๑ และมาตรา ๖๑/๒)
(๑๐) แก้ไขเพิ่มเติมให้ผู้กล่าวหามีสิทธิอุทธรณ์คำวินิจฉัยชี้ขาดของ คณะกรรมการจรรยาบรรณได้ และเพิ่มเติมบัญญัติเกี่ยวกับการปฏิบัติตามคำวินิจฉัยชี้ขาด ของคณะกรรมการจรรยาบรรณในระหว่างอุทธรณ์ รวมทั้งแก้ไขบทบัญญัติอื่นที่เกี่ยวข้องกับ สิทธิในการอุทธรณ์ของผู้กล่าวหา (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๖๒ วรรคหนึ่ง และมาตรา ๓๓ (๕) และเพิ่มเติมมาตรา ๖๒ วรรคสี่)
(๑๑) เพิ่มบทกำหนดโทษของสถาปนิกต่างชาติ (แก้ไขเพิ่มเติมมาตรา ๗๑)
(๑๒) แก้ไขเพิ่มเติมอัตราค่าธรรมเนียมท้ายพระราชบัญญัติ
เหตุผล โดยที่ปัจจุบันประเทศไทยต้องปฏิบัติให้เป็นไปตามความตกลง ระหว่างประเทศด้านการค้าบริการสาขาสถาปัตยกรรม โดยกำหนดให้สถาปนิกต่างชาติ ซึ่งได้ขึ้นทะเบียนไว้ตามความตกลงระหว่างประเทศดังกล่าวสามารถเข้ามาประกอบวิชาชีพ สถาปัตยกรรมควบคุมในประเทศไทย และให้ผู้ประกอบวิชาชีพสถาปัตยกรรมควบคุมที่ได้รับ ใบอนุญาตจากสภาสถาปนิกสามารถขึ้นทะเบียนเพื่อประกอบวิชาชีพสถาปัตยกรรมในประเทศ ภาคีความตกลงระหว่างประเทศได้ แต่โดยกฎหมายว่าด้วยสถาปนิกที่ใช้บังคับอยู่ในขณะนี้ ยังไม่มีบทบัญญัติที่รองรับการดำเนินการตามความตกลงระหว่างประเทศที่ประเทศไทยเป็น ภาคีดังกล่าว รวมทั้งความตกลงระหว่างประเทศอื่น ๆ ที่อาจมีขึ้นในอนาคต สมควรแก้ไข เพิ่มเติมให้มีการรองรับกรณีดังกล่าว และแก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติอื่นเพื่อให้สอดคล้องกับ สภาพการณ์ปัจจุบัน ได้แก่ แก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติเกี่ยวกับวัตถุประสงค์ของสภาสถาปนิก กำหนดหลักเกณฑ์เกี่ยวกับการขึ้นทะเบียนคุณสมบัติ ลักษณะต้องห้าม และมาตรการ ทางจรรยาบรรณของสถาปนิกต่างชาติและสถาปนิกขึ้นทะเบียน และกำหนดให้สมาชิก สภาสถาปนิกทุกคนต้องประพฤติตนตามจรรยาบรรณแห่งวิชาชีพสถาปัตยกรรม และตามระเบียบของคณะกรรมการ เพื่อความปลอดภัยของประชาชนและความเที่ยงตรง แห่งวิชาชีพ รวมทั้งแก้ไขเพิ่มเติมอัตราค่าธรรมเนียมท้ายพระราชบัญญัติ จึงจำเป็นต้อง ตราพระราชบัญญัตินี้ จึงขอเรียนให้ที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎรแห่งนี้ ได้โปรดพิจารณา ให้ความเห็นชอบต่อพระราชบัญญัติฉบับนี้ต่อไป ขอกราบขอบพระคุณครับ