ธัญวัจน์ กมลวงศ์วัฒน์ อภิปรายการแก้ไขเพิ่มเติมร่างพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ โดยเน้นหลักการคุ้มครองการแสดงออกที่เป็นรูปธรรมและความคิดริเริ่มของผู้สร้างสรรค์ พร้อมทั้งเสนอให้เพิ่มระยะเวลาคุ้มครองภาพถ่ายเป็น 50 ปี ธัญวัจน์ กมลวงศ์วัฒน์ แสดงความไม่เห็นด้วยกับบทบัญญัติบางประการที่ส่งเสริมความสร้างสรรค์แต่แฝงการละเมิดสิทธิมนุษยชน และระบุถึงร่างพระราชบัญญัติส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ที่อาจมีการสอดไส้เพื่อละเมิดสิทธิมนุษยชน โดยเสนอให้แก้ไขโดยกำหนดหลักเกณฑ์การใช้เครื่องมือทางเทคโนโลยีของเจ้าหน้าที่รัฐอย่างชัดเจน
เรียนท่านประธานสภาค่ะ ธัญวัจน์ กมลวงศ์วัฒน์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ พรรคก้าวไกล วันนี้ธัญ ขออภิปรายการแก้ไขเพิ่มเติมร่างพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ก็เกี่ยวกับ ลิขสิทธิ์ค่ะท่านประธาน หลักพื้นฐานของกฎหมายลิขสิทธิ์นั้นก็คือการให้ความคุ้มครอง การแสดงออกซึ่งความคิด ให้เป็นการแสดงออกมาที่เป็นผลงานที่เป็นรูปธรรม การที่จะได้รับ การคุ้มครองนั้นก็ต้องมาจากตัวผู้สร้างสรรค์หรือผู้ประพันธ์งานนั้นเองไม่ไปคัดลอกใครมา บวกกับต้องมีความคิดออริจินัล (Original) หรือความคิดริเริ่มค่ะท่านประธาน
ในมาตรา ๖ ของพระราชบัญญัติฉบับนี้ที่ให้ยกเลิกความในมาตรา ๒๑ แห่งพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์นั้น อ่านโดยรวมแล้วก็คือการที่เราเอาคำว่า ภาพถ่าย นั้นออกไป การแก้ไขพระราชบัญญัตินี้ลิขสิทธิ์นี้ก็คือการตัดคำว่า ภาพถ่าย ทำให้ผลลัพธ์ของมันคืออะไร ก็คือภาพถ่ายนั้นไปอยู่ในหมวดการคุ้มครองทั่วไปค่ะ ก็คือจะเพิ่มการคุ้มครองสิทธิของ ภาพถ่ายออกไปอีก ๕๐ ปี จากที่ผู้สร้างสรรค์นั้นเสียชีวิตค่ะ การถ่ายภาพแบบก๊อบปี้ภาพ หรือการก๊อบปี้ด้วยวิธีการอื่นใดนั้นก็ไม่ถือว่าเป็นการที่มีความคิดริเริ่มค่ะท่านประธาน งานนั้นก็จะไม่ได้เป็นงานที่ได้รับการคุ้มตามพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ ถือว่างานนี้ส่งผลให้ ผู้สร้างสรรค์งานมีแรงบันดาลใจอย่างมากค่ะ ถ้าภาพถ่ายนั้นเป็นภาพถ่ายที่จะต้องใช้ ความคิด ท่านประธานคะ เรามานึกถึงว่าการที่เราจะสร้างสรรค์งานภาพถ่ายนั้นคืออะไรบ้าง การจัดแสงเงาและมุมกล้องภาพถ่ายต้องอาศัยระยะเวลา บางภาพถ่ายใช้เวลาข้ามวัน ข้ามเดือนกว่าจะได้เสี้ยววินาทีของภาพถ่ายนั้นมา ซึ่งให้ภาพถ่ายนั้นมีมูลค่าทางเศรษฐกิจ แล้วก็เป็นผลดีต่อประเทศอย่างมากค่ะ เหมือนสำนวนที่บอกว่าภาพ ๑ ภาพนั้นแทนคำพูดได้ เป็นพันคำค่ะ ธัญเห็นด้วยกับการแก้ไขบทบัญญัติมาตรานี้ เห็นด้วยอย่างยิ่ง เพราะถือว่า เป็นการเริ่มต้นที่เป็นการให้ความสำคัญวงการศิลปะภาพถ่ายสู่สากล ที่สะท้อนให้เห็นว่า ภาครัฐนั้นได้เห็นคุณค่าของงานศิลปะภาพถ่ายค่ะ ซึ่งจะทำให้ในอนาคตช่างภาพนั้นก็จะมี แรงบันดาลใจที่จะสร้างสรรค์ผลงานเข้าสู่ระดับสากลแล้วก็นำรายได้เข้ามาสู่ประเทศค่ะ ท่านทราบหรือไม่ว่าเรามีบัณฑิตที่ตอนนี้เรียนเรื่องเกี่ยวกับการถ่ายภาพ ทั้งสถาบันการศึกษา ของรัฐที่ผลิตบัณฑิตสาขาเกี่ยวกับการถ่ายภาพ อาทิเช่น จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มหาวิทยาลัยพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัย เทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี และกลุ่มในราชมงคลอื่น ๆ การแก้ไขดังกล่าวจึงถือว่าเป็น การยกระดับคุณค่าของศิลปินที่จะได้รับความคุ้มครองทั้งศิลปินในปัจจุบัน แล้วก็ที่จะเกิดขึ้น ในอนาคตค่ะ แต่ธัญไม่เห็นด้วยกับบทบัญญัติบางส่วนของพระราชบัญญัติฉบับนี้ เป็นเหมือน พระราชบัญญัติที่ส่งเสริมความสร้างสรรค์นะคะท่านประธาน แต่ว่ามันมีการสอดไส้ในเรื่อง ของการละเมิดสิทธิมนุษยชนค่ะ
มาตรา ๗๓/๗ ธัญขออนุญาตอ่านตรงนี้นิดหนึ่งเพื่อให้ท่านที่อยู่ทางบ้าน ได้เข้าใจ ก็คือผู้ใดกระทำตามมาตรา ๕๓/๖ เพื่อนำไปใช้ทำให้มาตรการทางเทคโนโลยี เพื่อควบคุมการเข้าถึงไม่เกิดผล ในกรณีดังต่อไปนี้ไม่ถือว่าเป็นการละเมิดทางเทคโนโลยี คือเรากล่าวโดยรวมว่าพระราชบัญญัตินี้จะมีการควบคุมเครื่องมือทางเทคโนโลยี นั่นหมายถึง ควบคุมการเข้าถึงไม่เกิดผลคืออะไร สมมุติว่าธัญล็อกโทรศัพท์ของธัญเอาไว้ ธัญควบคุม การเข้าถึงของบุคคลอื่น แต่รัฐก็จะมีการควบคุมเครื่องมือที่จะทำให้การเข้ารหัสของธัญนี้ ไม่เกิดผล ใครก็ได้ที่สามารถจะเข้ามาสู่โทรศัพท์มือถือหรือเครื่องคอมพิวเตอร์ธัญได้ แน่นอนค่ะ การควบคุมสิ่งเหล่านี้เป็นสิ่งที่ดี แต่อย่างนี้ค่ะ มาตราตรงนี้ใน (๔) ค่ะ ท่านประธาน กล่าวไว้ว่านี่คือเหตุยกเว้นความผิด เพื่อให้เจ้าหน้าที่ พนักงานผู้มีอำนาจ ตามกฎหมาย บังคับการให้เป็นไปตามกฎหมาย อันจำเป็นในการปกป้องประเทศ รักษา ความมั่นคงแห่งชาติหรือวัตถุประสงค์อื่นในทำนองเดียวกัน นั่นหมายถึงว่ากฎหมายฉบับนี้ ให้อำนาจเจ้าหน้าที่รัฐเต็ม ๑๐๐ เปอร์เซ็นต์แบบล้นเหลือที่จะมีเครื่องมือดังกล่าวนั้น ละเมิดสิทธิมนุษยชนได้ ธัญมีความเป็นกังวลอย่างมากในฐานะผู้แทนราษฎร ที่มีการบัญญัติ กฎหมายที่ให้อำนาจรัฐมากล้นที่ละเมิดสิทธิมนุษยชน ท่านประธานคะ ในช่วงรัฐประหาร ที่ผ่านมา ท่านประธานคงได้เห็นข่าวต่าง ๆ มากมายที่เจ้าหน้าที่รัฐเข้าไปตามแกลเลอรี (Gallery) ภาพถ่าย ไปปลดภาพถ่ายงานศิลปะ ไปละเมิดในการสร้างสรรค์งานศิลปะ ของงานภาพถ่าย ธัญเกรงว่าการใช้อำนาจรัฐที่ผ่านมาจะทำให้ประชาชนไม่เชื่อมั่นว่า เจ้าหน้าที่รัฐจะใช้เครื่องมือดังกล่าวอย่างชอบธรรมหรือเปล่า เหตุใดทำไมเราไม่ระบุไปเลยว่าหน่วยงานใดจะต้องใช้หลักเกณฑ์แบบไหนในการที่ เจ้าหน้าที่นั้นจะใช้เครื่องมือดังกล่าว จะต้องมีกระบวนการอันควรเชื่อได้หรือไม่ว่า เจ้าหน้าที่รัฐจึงจะสามารถใช้หลักการที่จะใช้เครื่องมือดังกล่าวได้ เพราะฉะนั้นกฎหมาย พระราชบัญญัติฉบับนี้ธัญเห็นด้วยในเรื่องส่วนของความคิดสร้างสรรค์ค่ะท่านประธาน แต่ในส่วนที่ละเมิดสิทธิมนุษยชน ธัญจะเข้าไปแปรญัตติแล้วก็คงจะต้องเข้าไปแก้ไข ในการทำงานคณะกรรมาธิการต่อไป เพราะฉะนั้นวันนี้ธัญจึงขอสรุปว่าร่างพระราชบัญญัติ ฉบับนี้เป็นร่างพระราชบัญญัติที่ส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ แต่เป็นร่างพระราชบัญญัติ ที่สอดไส้ละเมิดสิทธิมนุษยชนค่ะ ขอบคุณค่ะท่านประธาน