เรียนท่านประธานสภาที่เคารพ ผม มานพ คีรีภูวดล พรรคอนาคตใหม่ ผมในนามพี่น้องชาติพันธุ์ ผมคิดว่าเรื่องของความรุนแรง เรื่องของการใช้อำนาจของรัฐผ่านกฎหมาย หรือผ่านมายาคติที่ไม่เข้าใจพวกเราผมคิดว่า ประเด็นนี้เป็นที่เปิดเผยของสังคมก็จะมีไม่กี่กรณี แต่เรื่องราวที่พวกเราได้รับผลกระทบ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของการประทุษร้าย การทำร้ายร่างกายกัน การฆาตกรรม ผมคิดว่าอันนี้ เกิดขึ้นเยอะซึ่งเรื่องนี้ถือว่าเป็นเรื่องสำคัญ ผมอยากจะเริ่มอย่างนี้ท่านประธานครับ ในรัฐธรรมนูญ มาตรา ๗๐ เขียนไว้ชัดเจน รัฐพึงส่งเสริมและให้ความคุ้มครองชาวไทย กลุ่มชาติพันธุ์ต่าง ๆ ให้มีสิทธิดำรงชีวิตในสังคมตามวัฒนธรรมประเพณีและวิถีชีวิตดั้งเดิม ตามความสมัครใจได้อย่างสงบสุขไม่ถูกรบกวน ทั้งนี้เท่าที่ไม่เป็นการขัดต่อความสงบเรียบร้อย หรือศีลธรรมอันดีงามของประชาชน หรือเป็นอันตรายต่อความมั่นคงของรัฐหรือสุขภาพ อนามัย อันนี้รัฐธรรมนูญ ปี ๒๕๖๐ ได้บัญญัติไว้ชัดเจน ทีนี้ยังมีปฏิญญาของสหประชาชาติ ว่าด้วยเรื่องสิทธิชนเผ่าพื้นเมือง ปี ๒๐๐๗ หรือ ปี ๒๕๕๐ ซึ่งรัฐบาลประเทศไทยก็ได้ลงนาม ในปฏิญญานี้ร่วมกับสหประชาชาติ ท่านประธานครับ ผมน่าจะเป็นคนที่ ๔ ของพี่น้อง ชาติพันธุ์ที่ได้มายืนอยู่ตรงนี้ มาทำหน้าที่ตรงนี้ จริง ๆ แล้วในสภาแห่งนี้ผมไม่แน่ใจว่าได้รู้จัก พี่น้องชาติพันธุ์ที่ร่วมประเทศชาตินี้กันหมดหรือยัง พี่น้องชาติพันธุ์ ผมแบ่งเป็น ๒ กลุ่มใหญ่ ๆ กลุ่มที่ทางราชการเรียกว่าราษฎรบนพื้นที่สูงและพี่น้องชาติพันธุ์ในพื้นที่ราบ ราษฎรบนพื้นที่ สูงผมคิดว่ามี ๙ เผ่าหลัก ๆ ที่ทางราชการ โดยเฉพาะกรมประชาสงเคราะห์สมัยก่อนได้เข้าไป ทำงานด้วย มีพี่น้องกะเหรี่ยง พี่น้องม้ง พี่น้องลีซู พี่น้องอาข่า ประมาณ ๙ เผ่าที่ทำงานอยู่ ทีนี้สิ่งที่เกิดกับพวกเราโดยเฉพาะในเรื่องความรุนแรง การกระทำของเจ้าหน้าที่รัฐโดยผ่าน ตัวบทกฎหมาย หรือแม้แต่ความเป็นคนหรือว่ามายาคติที่มีต่อพวกเรา ผมคิดว่าอันนี้คือ ผลที่เกิดขึ้นมาอย่างต่อเนื่อง แต่เราไม่มีโอกาสได้มาคุยในสภาแห่งนี้ เราก็ใช้สื่อหรือว่าพื้นที่ สังคมที่จะช่วยเรา พื้นที่ขององค์กรพัฒนาเอกชนบ้าง ส่วนราชการที่อยู่ใกล้ชิดพวกเราบ้าง ท่านประธานครับ ผมอยากจะเริ่มจากตัวอย่างในพื้นที่ที่เกิดขึ้นในภาคเหนือ กรณีนักกิจกรรม เป็นเยาวชนพี่น้องลาหู่หรือว่าราชการเรียกว่ามูเซอ กรณีคุณชัยภูมิ ป่าแส หรือนายจะอุ๊ อายุ ๑๗ ปี เป็นนักเรียนที่เรียนดีเรียนอยู่ที่โรงเรียนเชียงดาววิทยาคม ตอนที่เสียชีวิตกำลังเรียนอยู่ ในชั้น ม. ๔ ถูกเจ้าหน้าที่ทหารได้ฆาตกรรมบริเวณด่านริมหลวงที่อำเภอเชียงดาว เหตุการณ์นี้ผมคิดว่าสิ่งที่เป็นข้อสงสัยของพวกเราแล้วก็พี่น้องชาติพันธุ์ รวมถึงพี่น้อง ที่ทำงานด้านความยุติธรรม ๒-๓ ประเด็น คือนายชัยภูมิถูกกล่าวหาโดยเจ้าหน้าที่ของรัฐว่า เกี่ยวข้องกับยาเสพติด โดยพฤติกรรมที่พวกเรา โดยพฤติกรรมคนที่ทำงานร่วมกันในสังคม เขาเป็นนักกิจกรรมที่ไปส่งเสริมเรื่องสิทธิการมีส่วนร่วมของพี่น้องประชาชน เขาเป็นคนรุ่นใหม่ ที่ชวนเพื่อน ๆ เยาวชนกลุ่มชาติพันธุ์ได้เข้ามามีส่วนร่วมกับส่วนราชการ เข้ามามีส่วนร่วมกับ พี่น้องคนในเมืองว่าเราจะเป็นพลเมืองที่มีคุณภาพอย่างไรในสังคม แล้วเขาจะเข้าไปเกี่ยวข้อง กับยาเสพติดได้อย่างไร อันนี้เป็นข้อสงสัยของพวกเรา ซึ่งสื่อและองค์กรด้านสิทธิมนุษยชน ก็ลงไปศึกษาข้อมูลแล้วก็ช่วยเหลือกรณีนี้ สิ่งที่น่าสนใจอีกประเด็นหนึ่งตรงด่านที่ถูกยิงตาย เป็นด่านของทหาร ท่านประธานครับ ตรงด่านมีกล้องซีซีทีวี (CCTV) ไม่ต่ำกว่า ๔ ตัว ชาวบ้าน ที่อยู่บริเวณใกล้ด่านยืนยันว่านายชัยภูมิให้ความร่วมมือกับเจ้าหน้าที่อย่างดี แต่แล้ววิ่งออกมา แล้วก็ถูกยิงข้างหลัง ทีมงานผู้นำชาวบ้านแล้วก็ทนายความแล้วก็หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ขอให้เจ้าหน้าที่ได้เปิดกล้องซีซีทีวี (CCTV) ท่านประธานรู้หรือไม่ว่าสิ่งที่พวกเราขอวันนั้น ก็คือว่ากล้อง ๔ ตัวเสียหมดเลยมันเกิดขึ้นได้อย่างไรกับเหตุการณ์อย่างนี้ พวกเราไม่มีอำนาจ พวกเราไม่มีบารมีโอกาสเดียวที่พวกเราจะทำได้ก็คือการคุ้มครองทางกฎหมายที่มีอยู่ เพราะฉะนั้นเหตุการณ์นี้ตอนนี้ยังอยู่ในชั้นศาล ฝากท่านประธานด้วยว่าเรื่องอย่างนี้ ทำอย่างไรจะไม่ให้เกิดขึ้นซึ่งเรื่องนี้มันอยู่ในชั้นศาล ผมจะปรึกษาท่านประธานต่อไปว่า เพื่อให้เกิดความเป็นธรรมกับนายชัยภูมิ ป่าแส จะมีการสนับสนุนหรือว่าจะมีการช่วยเหลือ อย่างไรในกรณีนี้ครับ
กรณีที่ ๒ นายจะจือ จะอ่อ เป็นพี่น้องชาวลาหู่เหมือนกันครับ เหตุเกิด ที่เชียงใหม่ ที่ตำบลเปียงหลวง อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ เกิดเมื่อวันที่ ๒๓ กรกฎาคม ๒๕๖๒ อันนี้ถูกกระทำโดยเจ้าหน้าที่ตำรวจ เจ้าหน้าที่บอกว่าเป็นการป้องกันตัวต่อสู้นะครับ ชาวบ้านที่เห็นเหตุการณ์บอกว่า นายจะจือกำลังจะไปสวนไปไร่ไม่มีอาวุธไม่มีอะไร แต่ว่าโดย ลึก ๆ เราไม่รู้ว่าคู่กรณีมีความขัดแย้งอื่นใดกันก่อนหรือเปล่าเราไม่รู้ แต่ว่าความรุนแรงที่เกิดขึ้นนี้ ผมคิดว่าไม่ควรจะเกิดขึ้นกับใครใด ๆ เลย ทีนี้ประเด็นที่ผมอยากจะฝากให้มีการตั้งกรรมาธิการ ถ้าหากว่ากระบวนการทางอำนาจของเจ้าหน้าที่รัฐยังใช้กฎหมายและมีมายาคติต่อพวกเรา อย่างนี้ ผมคิดว่าสิ่งหนึ่งที่เกิดขึ้นมาคือความขัดแย้ง ความไม่พอใจ ความร้าวลึกที่จะเกิดขึ้น ในหมู่พี่น้องพวกเราจะเยอะมากขึ้น เพราะฉะนั้นทำอย่างไรจะมีกระบวนการ มีวิธีการ มีทางออกให้ทุกคนที่เป็นคนไทยหรือมนุษย์ทุกคนจะเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมที่เกิดขึ้น
กรณีที่ ๓ นายอะเบ แซ่หมู่ เป็นพี่น้องชาติพันธุ์ลาวลีซูหรือว่าลีซอ เหตุเกิดขึ้น ที่เชียงดาวเหมือนกัน อันนี้เกิดขึ้นเมื่อวันที่ ๑๕ กุมภาพันธ์ก็เกิดกรณีคล้าย ๆ กันว่าเป็นเรื่อง ของการต่อสู้ป้องกันตัว แต่ในข้อมูลของพี่น้องประชาชนที่อยู่ในพื้นที่กลุ่มคนเหล่านี้ส่วนใหญ่ จะเป็นกลุ่มผู้นำ กลุ่มที่พอจะเป็นที่พึ่งพาของพี่น้องประชาชนได้ พูดภาษาไทย เขียนภาษาไทย สื่อสารกับส่วนราชการพอจะเป็นปากเป็นเสียงให้พี่น้องประชาชนได้ การเดินทางแต่ละครั้งเพื่อที่จะเรียกร้องความเป็นธรรม การเดินทางแต่ละครั้งเพื่อที่จะ สื่อสารว่าเรื่องราวของตนเองมีปัญหาอย่างไร เส้นทางการเดินทาง ค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้น เราจะไปทีละมาก ๆ ก็ไม่ได้ เราต้องมีตัวแทน ถ้าเลือกตัวแทนที่สามารถที่จะเป็นบุคคล ที่มีศักยภาพในการสื่อสารเนื้อหาประเด็นปัญหาของพวกเราในพื้นที่กับเจ้าหน้าที่ของรัฐ เพราะฉะนั้นสิ่งที่ผมอยากจะสนับสนุนให้มีการตั้งคณะกรรมาธิการวิสามัญเพื่อที่จะศึกษา เรื่องของความรุนแรงทั้งโดยมายาคติโดยอะไรก็ตามแต่ หรือกฎหมายหรือเจ้าหน้าที่ ผ่านกระบวนการอะไร ผมคิดว่ามันต้องเกิดขึ้น ถ้าไม่อย่างนั้นเราไม่มีช่องทางหรือที่พึ่ง สภาแห่งนี้ผมอยากจะเรียกร้องแล้วขอความเห็นใจว่าเราควรจะมีกลไกเหล่านี้ เพราะสภาแห่งนี้ เป็นที่พึ่งของประชาชน ท่านประธานครับ เรายังมีกลุ่มพี่น้องชาติพันธุ์หรือกลุ่มคนไทย หลายกลุ่มที่ยังไม่มีสัญชาติ ยังไม่มีสถานะบุคคล เมื่อวานก่อนผมได้เจอกับพี่น้อง ที่เรียกตัวเองว่าคนไทยพลัดถิ่น เขาไม่ได้เป็นคนไทยเพราะไม่ใช่สายเลือดไทยหรือว่าไม่พูด ภาษาไทย เขาไม่ได้เป็นคนไทยเพราะว่ามีปัญหาทางการเมืองระหว่างประเทศ มีการแบ่งเขต ประเทศเขาเลยถูกตัดออกไปไม่มีสิทธิสถานะพลเมืองเป็นคนไทย อันนี้ก็เป็นเรื่องที่สำคัญ กลุ่มคนเหล่านี้ที่ผมเอ่ยขึ้นมา พี่น้องชาติพันธุ์ พี่น้องที่ไม่มีสถานะบุคคล พี่น้องที่อยู่ห่างไกล ความเจริญ พี่น้องที่ไม่มีอำนาจ ไม่มีอำนาจทั้งทางความรู้ ทางการเงิน ทางเศรษฐกิจต่าง ๆ คนเหล่านี้มักจะได้รับผลกระทบจากความรุนแรงทางใดทางหนึ่ง สิ่งที่เป็นข่าวและเป็นที่รับรู้ ของสังคมไทยก็คือกรณีคุณบิลลี่ นายพอละจี รักจงเจริญ ที่แก่งกระจาน จริง ๆ หมู่บ้านของเขา ในแผนที่ ผมได้ดูแผนที่ทั้งแผนที่ภาพถ่ายทางอากาศและแผนที่ทหาร ๑ : ๔,๐๐๐ แผนที่ ทหาร ๑ : ๕๐,๐๐๐ ระบุไว้เลยว่าบ้านของคุณบิลลี่ชื่อว่าบ้านใจแผ่นดิน หลักฐานของกรม ประชาสงเคราะห์ได้ไปสำรวจแล้วว่าเป็นคนไทยราษฎรบนพื้นที่สูง เหตุไฉนอำนาจของรัฐ เหตุไฉนอำนาจของกฎหมายถึงใช้มาตรการความรุนแรงในการขับไล่อพยพออกไป หลักสิทธิ มนุษยชน หลักสิทธิชุมชน หลักความเป็นมนุษย์เหล่านี้หายไปในสังคมไทยที่ไหน คุณบิลลี่ ได้พยายามเป็นตัวแทนของพี่น้องที่ใจแผ่นดินเพื่อที่จะสื่อสารกับสังคม ผมเองก็ไม่รู้ว่าพี่น้อง ที่ใจแผ่นดินเจอปัญหาอะไร ผมรู้ตอนที่ ฮ. ของทหาร ๓ ลำตก พวกเราเป็นพี่น้องที่อยู่ ภาคเหนือมันเกิดอะไรขึ้น ก็มีตัวแทนเข้าไปหาว่าเกิดอะไรขึ้น เราพยายามสื่อสารกันว่า เรื่องนี้เกิดขึ้นได้อย่างไรเราเป็นคนไทยเหมือนกัน แต่ว่าเป็นชาติพันธุ์หรือราชการเรียกว่า ราษฎรบนพื้นที่สูง เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นกับคุณบิลลี่ผมคิดว่าอันนี้ต้องขอบคุณเจ้าหน้าที่ DSI ที่พยายามติดตามเรื่องนี้ แล้วเราหวังว่ากรณีของบิลลี่จะเป็นกรณีสุดท้าย เราให้กำลังใจ เจ้าหน้าที่ทุกภาคส่วน เราให้กำลังใจหน่วยงานพี่น้องประชาชนคนไทยทุกกลุ่มที่ให้กำลังใจ พวกเราในการที่จะต่อสู้เรื่องความยุติธรรมความเป็นจริงในสังคมนี้ โดยเฉพาะ DSI ที่พยายามตามอยู่ แล้วเราหวังว่าความยุติธรรมของครอบครัวคุณบิลลี่จะได้รับ แล้วจะเป็น มาตรฐานให้กับคนไทยทุก ๆ คน ท่านประธานครับ สิ่งที่ผมอยากจะสรุปช่วงสุดท้าย เราจะทำอย่างไรให้สังคมไทยรับรู้ว่าประเทศไทยได้รวมกันเป็นประเทศมีพี่น้อง มีกลุ่มชน หลากหลายชาติพันธุ์ มีพี่น้องทางใต้ ทางอีสาน ผมเพิ่งรู้ว่าเรามีพี่น้องชาติพันธุ์พื้นราบ ทางอีสาน ทางภาคกลาง ไทยทรงดำ ลาวโซ่ง พี่น้องคนมอญ พี่น้องชาวเล พี่น้องชาวอูรักลาโว้ย มอแกน เรามีเยอะมากมายครับ ผมยังเชื่อมั่นว่าหากพวกเราดำรงความหลากหลายของผู้คน ในสังคมไว้นี่คือความมั่นคง ทำไมผมพูดอย่างนี้ครับท่านประธาน เพราะว่าเรามีความหลากหลายของผู้คน มีภูมิปัญญาที่หลากหลายย่อมจะมีความรู้ ความสามารถ ประสบการณ์องค์ความรู้ต่าง ๆ เหล่านี้ เราจำเป็นจะต้องใช้ศักยภาพของพี่น้อง ทุกหมู่ทุกชนชาติในการพัฒนาประเทศแล้วก็ร่วมสร้างด้วยกัน สิ่งที่ผมอยากจะให้ คณะกรรมาธิการวิสามัญชุดนี้ เราจะมีตัวแทนในการศึกษาร่วมกับกรรมาธิการวิสามัญ ชุดใหญ่ เราอยากจะเป็นตัวแทนที่จะลงไปพบปะพี่น้องว่าเรื่องราวความรุนแรงต่าง ๆ เหล่านี้ ได้อย่างไร ท้ายที่สุดนี้ผมสรุปโดยสั้น ๆ ว่าความรุนแรงที่เกิดขึ้นทุกวันนี้ไม่ได้เกิดขึ้น เพราะเหตุเมื่อวานนี้ ท่านประธานครับ หลักสูตรการศึกษากระบวนการหล่อหลอมทางสังคม การสื่อสารผู้คนในสังคมทำให้พวกเรามองกันไม่เห็น ทำให้พวกเราเห็นต่างกันว่านี่ไม่ใช่คนของเรา เพราะฉะนั้นทำอย่างไร ในฐานะที่สภาแห่งนี้เป็นที่พึ่งของพี่น้องประชาชน เป็นที่สื่อสาร ของตัวแทนประชาชน เราจะทำอย่างไรให้มันมีพื้นที่กลางในการได้สื่อสารว่าประเทศไทยเรานี้ ประกอบด้วยคนหลายเชื้อชาติ หลายวัฒนธรรม ท่านลองนับตัวเองดู ท่านสมาชิกก็ได้ พี่น้องที่อยู่ที่บ้านก็ได้ นับตัวเองไป ๕ ช่วงอายุคนว่าท่านมีเชื้อสายมาจากอะไร ท่านสืบเชื้อสาย มาจากที่ไหน ขอบคุณท่านประธานครับ