นายธีระ วงศ์สมุทร รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์

กราบเรียนท่านประธานที่เคารพ ท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติทุกท่าน กระผม นายธีระ วงศ์สมุทร รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้รับมอบหมายจากท่านนายกรัฐมนตรี ให้มาเปึนผู้ชี้แจงตอบกระทู้ถามของท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ ขออนุญาตเอ่ยนามท่านครับ ท่านวรศุลี สุวรรณปริสุทธิ์ ก่อนอื่นผมต้องขอขอบคุณท่านที่ให้ความห่วงใยต่อพี่น้องเกษตรกร โดยเฉพาะอย่างยิ่งชาวนาที่มีหน้าที่ปลูกข้าว ผมขออนุญาตกราบเรียนว่าในเรื่องพื้นที่ ปัญหาประสบภัยแล้งและขาดแคลนน้ํานั้น กระทรวงเกษตรและสหกรณ์เราให้ความสนใจ มาโดยตลอด โดยเฉพาะอย่างยิ่งในภาคตะวันออกเฉียงเหนือซึ่งก็เปึนอย่างที่ท่านได้กล่าวมา เมื่อสักครู่นะครับ พื้นที่ที่ประสบปัญหาส่วนใหญ่เปึนพื้นที่ที่ยังไม่มีระบบการชลประทาน และอยู่ห่างจากสายน้ําหลัก และปัญหาการขาดแคลนน้ําผมคิดว่าคงจะมีแนวโน้ม ทวีความรุนแรงขึ้นอย่างเรื่อย ๆ และอยากกราบเรียนว่าปัญหาการขาดแคลนน้ํามีความสัมพันธ์ กับปัจจัยต่าง ๆ อยู่หลายประการด้วยกัน ในเรื่องของสภาพภูมิอากาศด้านอุทกวิทยา ถ้าบางป้มีฝนฟัาต่ํากว่าค่าความเฉลี่ยฝนทิ้งช่วงนานก็จะทําให้มีปัญหาและสภาพภูมิประเทศ บางพื้นที่มันก็ไม่เหมาะสม ยกตัวอย่างเช่นพื้นที่ราบเชิงเขาซึ่งเปึนที่ลาดชันเมื่อฝนตกน้ํา ก็ไหลลงสู่พื้นที่ตอนล่างอย่างรวดเร็ว และบางพื้นที่ลักษณะของเนื้อดินในบางจังหวัด โดยเฉพาะอย่างยิ่งที่ลาดเชิงเขาเนื้อดินค่อนข้างหยาบแล้วก็อุ้มน้ําได้ต่ํา ความต้องการ ใช้น้ํามีเพิ่มขึ้น เนื่องจากประชากรเรามีเพิ่มมากขึ้น แหล่งเก็บกักน้ําธรรมชาติที่มีอยู่ก็ดี หรือว่าสิ่งที่มนุษย์เราสร้างขึ้นคืออ่างเก็บน้ําก็ดีก็ไม่เพียงพอต่อความต้องการ ผมอยากจะ ลงรายละเอียดในเรื่องของภาคตะวันออกเฉียงเหนือสักนิดนะครับ ซึ่งพื้นที่การเกษตร ในประเทศเราทุกคนก็ทราบดีอยู่แล้วมีอยู่ประมาณ ๑๓๐ ล้านไร่ อยู่ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ประมาณ ๕๗ ล้านไร่หรือคิดประมาณร้อยละ ๔๔ ของพื้นที่การเกษตรทั้งหมด ปัจจุบัน ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือเรามีพื้นที่ชลประทานเพียง ๗,๐๐๐,๐๐๐ ไร่เท่านั้นเอง เพราะฉะนั้นในพื้นที่ที่เหลือก็ยังเปึนพื้นที่น้ําฝนอยู่ แล้วก็เรามองว่าพื้นที่ที่เหมาะสม ในการพัฒนาเปึนระบบชลประทานจริง ๆ ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือก็มีอยู่ประมาณ ๓๕ ล้านไร่เท่านั้น ซึ่งในการดําเนินการตรงนี้กรมชลประทานก็ได้วางแผนเอาไว้เปึนระบบ ในการดําเนินการ ยกตัวอย่างเช่นโครงการที่กําลังศึกษาอยู่ซึ่งเปึนโครงการขนาดที่เรียกว่า ค่อนข้างใหญ่คือการที่จะนําน้ําจากแม่น้ําโขงผ่านทางแม่น้ําเลยมาต้นแม่น้ําชี แม่น้ํามูล เพื่อจะนํามาแก้ปัญหาในเรื่องของภาคตะวันออกเฉียงเหนือตรงนี้ เพราะฉะนั้นในส่วนที่ ดําเนินการนั้นผมกราบเรียนว่าโดยหลักการแล้วเรามองในภาพรวมทั้งหมดทั้งประเทศ ตามวิธีการแนวทางที่กรมชลประทานคิดว่าจะดําเนินการ ไม่ว่าในเรื่องของการจัดหาแหล่งน้ํา ต้นทุนเพิ่มเติมก็ดี เช่น ทําในเรื่องของการพัฒนาศักยภาพของแหล่งน้ําขนาดใหญ่ ขนาดกลาง และขนาดเล็ก ในเรื่องของการขุดลอกห้วยหนองธรรมชาติตื้นเขินต่าง ๆ เพื่อพัฒนาเปึน แก้มลิง การทําสระน้ําในไร่นาหรือสระน้ําชุมชนตามที่คิดไว้ ผมคิดว่าถ้าทุกชุมชนมีสระน้ํา ชุมชนก็เปึนการแก้ไขปัญหาในเรื่องการขาดแคลนน้ําอย่างหนึ่งนะครับ นอกจากนั้น ก็ยังมีการพัฒนาระบบการกระจายน้ํา การก่อสร้างระบบชลประทานและการก่อสร้าง คันคูน้ํา การจัดระบบที่ดิน ที่สําคัญก็คือในเรื่องของการบริหารจัดการน้ํา ก็คือ เรื่องการตั้งกลุ่มผู้ใช้น้ํา แล้วก็จะส่งเสริมให้พี่น้องชาวนาได้มีการปลูกพืชที่ใช้น้ําน้อย นี่คือหลักการที่ดําเนินการไว้นะครับ แต่ต้องกราบเรียนท่านตรง ๆ ว่าในการดําเนินการที่จะดําเนินการนั้น ผมขออนุญาต กราบเรียนว่าที่จริงแล้วเราได้ดําเนินการวางแผนเอาไว้เปึนระยะขั้นตอนต่าง ๆ ค่อนข้าง ที่จะครบ แต่ด้วยข้อจํากัดในเรื่องของงบประมาณนะครับ เพราะฉะนั้นการพัฒนาแหล่งน้ํา ก็ไม่เปึนไปตามที่เราคาดการณ์ไว้ ผมยกตัวอย่างเช่นว่าในป้ ๒๕๕๓ นี้เราสามารถเป่ดพื้นที่ ชลประทานใหม่ได้เพียงประมาณ ๕๐๐,๐๐๐ ไร่เท่านั้นทั้งประเทศและคิดว่าขณะนี้ ที่มีการเตรียมความพร้อมที่จะดําเนินการอยู่ในป้ ๒๕๕๔ นั้น พื้นที่หรือความพร้อม ที่เราเตรียมไว้มีอยู่ประมาณ ๒,๐๐๐,๐๐๐ ไร่ ประมาณ ๑,๐๐๐,๐๐๐ ไร่เศษ ๆ ที่พร้อม ที่จะดําเนินการ แต่ด้วยติดขัดงบประมาณอย่างที่ผมได้กราบเรียนต่อท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ เมื่อสักครู่นะครับ จึงทําให้การแก้ไขปัญหาในเรื่องของน้ําแล้งหรือน้ําท่วมยังค่อนข้าง ที่จะล่าช้านะครับ ในเบื้องต้นผมขออนุญาตตอบคําถามแรกเพียงเท่านี้ก่อน