กนก เปิดปัญหาภาษีป้าย-ท้องถิ่น ชี้กำกวมกระทบประชาชน

สภาผู้แทนราษฎร · ครั้งที่ ๑๘ · ๓ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๔

กนก วงษ์ตระหง่าน อภิปรายสนับสนุนร่าง พ.ร.บ. การเข้าชื่อเสนอกฎหมายท้องถิ่น โดยเสนอให้มีการทดลองใช้ข้อบัญญัติก่อนบังคับใช้จริง เพื่อประเมินผลกระทบและปรับปรุงให้เหมาะสม โดยยกตัวอย่างจากประสบการณ์ประเทศเนเธอร์แลนด์ และเน้นความจำเป็นในการลดปัญหาการตีความคลาดเคลื่อนในเรื่องภาษีต่าง ๆ เช่น ภาษีบำรุงท้องที่และภาษีป้ายในบริบทของธุรกิจสมัยใหม่

ศาสตราจารย์กนก วงษ์ตระหง่าน แบบบัญชีรายชื่อ

กราบเรียน ท่านประธานที่เคารพ ผม กนก วงษ์ตระหง่าน สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ ขออนุญาตที่จะอภิปรายร่างพระราชบัญญัติการเข้าชื่อเสนอข้อบัญญัติท้องถิ่น พ.ศ. .... ท่านประธานที่เคารพครับ ประเด็นของผมที่จะเสนอนั้นเป็นประเด็นที่ ๕ ในหัวข้อเรื่อง ข้อบัญญัติท้องถิ่นที่เกี่ยวข้องด้วยการเงิน ซึ่งในร่างของท่านชินวรณ์ บุณยเกียรติ และคณะ เป็นผู้เสนอ ไม่ได้กำหนดเอาไว้นะครับ ผมขออนุญาตที่จะเรียนประเด็นเพิ่มเติมดังนี้ครับ ท่านประธาน ก็คือว่าใน (๔) การอันมิได้อยู่ในหน้าที่และอำนาจขององค์กรปกครอง ส่วนท้องถิ่น ประเด็นที่สำคัญเป็นอย่างนี้ครับท่านประธาน การที่จะบอกว่าอยู่หรือไม่อยู่นี้ มันมีประเด็นของการตีความอยู่ค่อนข้างมาก แล้วเมื่อลงไปถึงการปฏิบัติจริงแล้วมักจะเกิด ปัญหาอย่างยิ่ง ผมขออนุญาตยกตัวอย่างที่เป็นรูปธรรมนะครับ อย่างเช่น เรื่องของภาษีบำรุงท้องที่ ในเรื่องของการคิดอัตรา ในเรื่องของการจัดประเภทการใช้ที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง เป็นต้น สิ่งเหล่านี้เป็นคำถามที่ไม่มีคำตอบที่ชัดเจน และสุดท้ายจบลงด้วยการใช้ดุลยพินิจของ เจ้าหน้าที่ค่อนข้างมาก แล้วก็เป็นปัญหาที่เกิดขึ้นในทางปฏิบัติ อย่างนี้เป็นต้น หรือว่า อีกตัวอย่างหนึ่งนะครับ อย่างเช่นภาษีป้าย ภาษีป้ายนี้ วันนี้ระบบธุรกิจของประเทศของเรา ได้พัฒนาไปไกลมาก การมีป้ายโฆษณามันมีในทุกสถานที่ ในทุกพื้นที่ แม้กระทั่ง บนโทรศัพท์มือถืออย่างนี้นะครับท่านประธาน มีคำถามว่าป้ายโฆษณาที่อยู่บนออนไลน์ (Online) นี้ต้องเสียภาษีหรือไม่ อย่างนี้เป็นต้น ถ้าพูดลงไปอีก อย่างเช่น ในห้างสรรพสินค้า มันมีป้ายของสินค้าแขวนอยู่ อย่างนี้ต้องเสียภาษีป้ายหรือไม่ ซึ่งบางท่านตีความว่าต้องเสียภาษี แต่บางท่านก็บอกว่าอันนี้ไม่ใช่ สิ่งเหล่านี้เป็นปัญหาทั้งสิ้น เพราะฉะนั้นตรงนี้เองจึงเป็น เรื่องที่มีความละเอียดอ่อน แล้วก็จะต้องเข้าใจธรรมชาติของธุรกิจ อย่างเช่นในกรณีของ ห้างสรรพสินค้า การมีป้ายในห้างนั้นไม่ควรที่จะมีการจัดเก็บภาษีป้ายในส่วนนี้ หรือว่า แม้กระทั่งในรถไฟฟ้าครับท่านประธาน มีการโฆษณา มีป้าย แล้วก็เป็นรายได้ สิ่งเหล่านี้ ควรจะเก็บภาษีหรือไม่ เป็นต้น เพราะฉะนั้นด้วยเหตุผลดังกล่าวนี้เองผมคิดว่าการทำความเข้าใจ ต่อวิธีปฏิบัติเหล่านี้เป็นเรื่องที่สำคัญ ในส่วนนี้ผมขออนุญาตเรียนกับท่านประธานว่า เมื่อหลายปีก่อนท่านประธานได้กรุณานำคณะของพรรคประชาธิปัตย์เดินทางไปที่ ประเทศเนเธอร์แลนด์ แล้วผมก็ได้มีโอกาสร่วมคณะไปกับท่านประธานด้วย ในการเดินทาง ครั้งนั้นสิ่งที่เราไปดูก็คือว่าการออกข้อบัญญัติของท้องถิ่นทำอย่างไร และสิ่งที่เราพบก็คือว่า ในประเทศเนเธอร์แลนด์เมื่อมีการออกข้อบัญญัติเกิดขึ้นเขาจะได้กำหนดไว้เลยว่าก่อนที่จะมี การบังคับใช้ให้นำข้อบัญญัตินั้นไปทดลองปฏิบัติก่อน อาจจะเป็นเวลา ๑ ปีหรือ ๒ ปี แล้วก็ ไปดูวิธีการปฏิบัติว่าความพร้อมของเจ้าหน้าที่ของท้องถิ่นเป็นอย่างไร ปัญหาในการตีความ ของนิยามของสิ่งที่จะต้องบัญญัติไว้นั้นเป็นอย่างไรเมื่อเทียบกับชีวิตจริง แล้วก็มีผลกระทบ ต่อระบบธุรกิจ มีผลกระทบต่อระบบสังคม ความสัมพันธ์ทางสังคมเป็นอย่างไร สิ่งเหล่านี้ มันก็จะมีปัญหาในรายละเอียดเกิดขึ้น และหลังจากที่ทดลองปฏิบัติ เช่น ๒ ปีไปแล้ว ก็มีการนำความคิดเห็นของประชาชนที่ได้รับผลกระทบโดยตรงรายงานกลับมายังสภา ของท้องถิ่นและนำไปสู่การปรับแก้ข้อบัญญัตินั้นอีกครั้งหนึ่ง ซึ่งกระบวนการอันนี้ ถ้าท่านประธานจำได้ พวกเราทุกคนประทับใจมากว่าเป็นกระบวนการที่ดี เพราะจะทำให้ ข้อบัญญัติก่อนที่จะประกาศใช้นั้นได้มีการทดลองปฏิบัติและดูความพร้อมกลไกของท้องถิ่น ความพร้อมของพี่น้องประชาชน ผลกระทบที่เกิดขึ้นว่าเป็นอย่างไร ผมคิดว่าหลักการและ กลไกเหล่านี้เป็นสิ่งที่เป็นประโยชน์อย่างยิ่ง ผมจึงอยากจะขออนุญาตอภิปรายสนับสนุนว่า การเปิดโอกาสให้กับพี่น้องประชาชนได้มีโอกาสเข้าชื่อเพื่อเสนอข้อบัญญัตินั้นถือว่า เป็นจุดเริ่มต้นที่ดีมาก แต่อยากให้คิดต่อไปถึงขั้นว่าควรจะได้มีการนำเสนอให้ท้องถิ่น นำข้อบัญญัติก่อนที่จะมีผลบังคับอย่างถาวรไปทดลองปฏิบัติก่อน ยกตัวอย่างเช่น ที่ผมยกตัวอย่างไปแล้วอย่างเช่นภาษีบำรุงท้องที่ ภาษีป้าย เป็นต้น ไปถามร้านค้า ไปถาม ผู้ประกอบการต่าง ๆ ว่าเป็นอย่างไร ไปถามพี่น้องประชาชนว่าเป็นอย่างไรในการเสียภาษี บำรุงท้องที่ เป็นต้น ผมคิดว่าถ้าทำอย่างนี้ได้แล้ว เจ้าหน้าที่มีความเข้าใจได้รับการฝึกฝน อย่างถูกต้อง ระบบกลไกการตรวจสอบถูกต้อง ข้อบัญญัตินั้นก็จะมีความโปร่งใส ข้อบัญญัตินั้น ก็จะเป็นประโยชน์และอำนวยความสงบสุข แล้วก็การพัฒนาเศรษฐกิจในท้องถิ่นนั้น ได้เป็นอย่างดี ด้วยเหตุผลดังกล่าวนี้เองครับท่านประธาน ผมจึงสนับสนุนร่าง พ.ร.บ. นี้ แต่ขออนุญาตฝากท่านประธานไปยังกรรมาธิการที่จะเกิดขึ้นว่าขอให้นำประเด็นเรื่องกลไก การทดลองปฏิบัติข้อบัญญัตินี้ อย่างเช่นในกรณีของประเทศเนเธอร์แลนด์ที่ได้ไปดูมานั้น เป็นสิ่งที่เป็นประโยชน์อย่างยิ่ง แล้วก็ควรจะนำมาใช้ให้เกิดประโยชน์ และถ้าเป็นอย่างเช่นนี้ การเข้าชื่อของพี่น้องประชาชนในการแก้ไขข้อบัญญัติต่าง ๆ ก็จะเป็นเรื่องที่เป็นประโยชน์ แล้วก็เกิดประโยชน์กับส่วนรวมอย่างยิ่งครับ ขอบพระคุณครับท่านประธานครับ